Εναλλακτικές Μέθοδοι Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Διευθύντρια Εργαστηρίου Πειραματικής Χειρουργικής και Χειρουργικής Ερεύνης «Ν.Σ. Χρηστέας»

Slides:



Advertisements
Παρόμοιες παρουσιάσεις
ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στη διδακτική διαδικασία ο διδάσκων θέτει στόχους, στη συνέχεια μεριμνά για την επίτευξή τους και τέλος αξιολογεί το έργο του, το υλικό.
Advertisements

Δ ΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ Α ΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ Ε ΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ Υ Λ ΟΓΙΣΜΙΚΟ Υ Αναστασία Γεωργιάδου.
15 Απριλίου 2005 Life Cycle Assessment (LCA) as a Decision Support Tool for the ecoproduction of olive oil ECOIL LIFE 04/ENV/GR/ Πολυτεχνείο Κρήτης.
ΤΡΟΠΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΝΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑΣ
Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΒΕΛΤΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ANIMUS A.E Πάρις.
ΤΡΟΠΟΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΙΔΕΑΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ  Εκπαιδευτικό Κεφάλαιο 2.2 Ορισμός των στόχων στην πράξη.
Βασίλης Παπαχαρίσης ( /
Σύγχρονο Ασκληπιακό Πάρκο Νάουσας Υγεία <-> Πολιτισμός
Δεκέμβριος 2006 Ειδική Υπηρεσία Στρατηγικής, Σχεδιασμού και Αξιολόγησης Αναπτυξιακών Προγραμμάτων Μονάδα Οργάνωσης & Διαχείρισης ΚΠΣ Α.Ε. ΠΕΔΙΑ ΑΙΤΗΣΗΣ.
Έρευνα Έρευνα :“Συστηματική, ελεγχόμενη, εμπειρική και κριτική διερεύνηση υποθετικών προτάσεων σχετικά με τις εικαζόμενες σχέσεις ανάμεσα σε φυσικά(;)
Κωνσταντίνος Φρουζής, Πρόεδρος ΣΦΕΕ Το Όραμα της Φαρμακοβιομηχανίας για την Ανάπτυξη για την Ανάπτυξη
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ
1 Σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη Διαμόρφωση μίας Ευρωπαϊκής Χάρτας για τους Ερευνητές & ενός Κώδικα Δεοντολογίας για την πρόσληψη ερευνητών στο.
ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟΥ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ
Συνάντηση 6η: Συνέντευξη Ιάσονας Λαμπριανού.
Induction Course/Πρόγραμμα ένταξης στην εταιρία Το πρόγραμμα αυτό προσφέρει τα μέσα που χρειάζονται για την επιτυχημένη ένταξη νέων υπαλλήλων σε μια εταιρία.
ΤΡΟΠΟΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ ΤΗΣ ΔΙΑΚΡΑΤΙΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ  Εκπαιδευτικό Κεφάλαιο 3.4 Τρόπος δημιουργίας και επισημοποίησης του διακρατικού δικτύου συνεργασίας.
ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΙΑΤΡΙΚΗ
ΗΘΙΚΑ ΚΑΙ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΥΓΕΙΑΣ
ΤΡΟΠΟΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΤΩΝ ΤΕΛΙΚΩΝ ΑΠΟΔΕΚΤΩΝ  Εκπαιδευτικό Κεφάλαιο 5.1 Προετοιμασία για την επιλογή: ανακοίνωση, πληροφόρηση και ευαισθητοποίηση.
Μοντέλα και μορφές αξιολόγησης
Τμήματα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Axαΐας Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Καινοτόμο Σεμινάριο Περιβαλλοντικής.
CALIFORNIA DIGITAL LIBRARY CALIFORNIA DIGITAL LIBRARY ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ «ΨΗΦΙΑΚΕΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΕΣ» ΣΤ΄ ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΤ΄ ΕΞΑΜΗΝΟ Μαρία Καραδήμα Μαρία Καραδήμα.
Μοντέλο Kaiser Το μοντέλο στηρίζεται στην αρχή της προληπτικής δράσης.
Στρατηγικοί στόχοι του Δικτύου Μακροχρόνιας Φροντίδας. Tο κεντρικό ζητούμενο ενός συστήματος διοίκησης και διαχείρισης των υπηρεσιών Μακροχρόνιας Φροντίδας.
Διοίκηση Αθλητικών Γεγονότων Προγραμματισμός Μηχανημάτων - προμηθειών - εξοπλισμού.
Συγχρονικές μελέτες ή Χρονικής στιγμής
Ορισμός Έργου Δρ. Α. Ραφαηλίδης Τμ. Διοίκησης Επιχειρήσεων (Πάτρα) ΤΕΙ Δυτ. Ελλάδας.
«Το νομικό πλαίσιο και οι ευκαιρίες για τους ασθενείς στην κρίση» Δημήτρης Κρεμαλής, LL.M., Ph.D. LMU Munich Εταίρος, ΚΡΕΜΑΛΗΣ Δικηγορική Εταιρεία Πρόεδρος.
Β΄ ΦΑΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Επιχειρησιακός Σχεδιασμός Οικονομικός Σχεδιασμός - Δείκτες Παρακολούθησης ΔΗΜΟΣ ΛΑΡΙΣΑΙΩΝ – ΤΜΗΜΑ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ.
Επιχειρησιακές Επικοινωνίες και Δημόσιες Σχέσεις Αθανάσιος Σ. Δερμετζόπουλος, MSc. Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Κατ. Διοίκησης Τουριστικών.
ΦΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΔΗΜΩΝ Βίκυ Φλέγγα Οικονομολόγος, Μsc περιφερειακή ανάπτυξη Στέλεχος διεύθυνσης οργάνωσης και πληροφορικής.
ΜΑΘΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ (Δ.Ο.Π) ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ.
OΡΓΑΝΩΣΗ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ
Στάδια διαπίστευσης Καρκαλούσου Πέτρου. Τι προσφέρει η διαπίστευση σε ένα εργαστήριο Διευκολύνει την εφαρμογή ενός αποτελεσματικού συστήματος ποιότητας.
Σύστημα ικανοποίησης χρηστών και εκτίμησης αναγκών: Στόχος να αξιολογήσουμε τον βαθμό ικανοποίησης του ασθενή και να εντοπίσουμε τις πιθανές μελλοντικές.
Καταιγισμός ιδεών Συνιστάται για την πολυεπίπεδη εξέταση ζητήματος ή κεντρικής έννοιας, μέσω της παρακίνησης των εκπαιδευόμενων να προβούν σε ελεύθερη,
► Εισαγωγή στη Νοσηλευτική Έρευνα ► Ορισμοί ► Χαρακτηριστικά επιστημονικής έρευνας ► Τύποι της έρευνας ► Η χρησιμότητα της έρευνας στο χώρο της υγείας.
ΤΟΞΙΚΟΤΗΤΑ.
ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗΣ ΧΡΗΣΤΩΝ ΕΤΟΥΣ 2015
ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΣΤΙΣ ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΔΟΚΙΜΕΣ ΦΑΡΜΑΚΩΝ
Νίκος Μαρκάτος, Καθηγητής ΕΜΠ Επιστημονικός Υπεύθυνος Έργου
ΤΕΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ Θ. Ε. Κ
ΘΑΝΟΣ ΠΛΕΥΡΗΣ ΔΙΚΗΓΟΡΟΣ ΔΝ LL.M
Μητρώο Χρονίως Πασχόντων
ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ
Διαχείριση Διακινδύνευσης
Δρ. Α. Ραφαηλίδης Τμ. Διοίκησης Επιχειρήσεων (Πάτρα) ΤΕΙ Δυτ. Ελλάδας
Η έννοια της τοξικότητας Σ. Αθανασέλης Καθηγητής Τοξικολογίας
ΘΑΝΟΣ ΠΛΕΥΡΗΣ ΔΙΚΗΓΟΡΟΣ ΔΝ LL.M
Δρ. Αλέξανδρος Αποστολάκης Τηλ.:
Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης
ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ - ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ
ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ (QUALITY SYSTEM)
Κύρια βήματα της έρευνας Πρωτόκολλο έρευνας
Μαθησιακοί στόχοι κεφαλαίου
Βιο-ομοειδή- Εκστρατεία ενημέρωσης ασθενών ιατρών
Το κόστος Ποιότητας    
ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ (30%)
OΡΓΑΝΩΣΗ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ
ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ
Λήψη απόφασης για Ενεργειακό Σχεδιασμό
Μεθοδολογία Έρευνας Διάλεξη 6η: Δευτερογενή Δεδομένα: Τύποι δευτερογενών δεδομένων Δρ. Αλέξανδρος Αποστολάκης Τηλ.:
Ευρωπαϊκός Πυλώνας Κοινωνικών Δικαιωμάτων:
Γενική Εκτίμηση (άπαξ)
7o Συνέδριο Χρηστών Πειραιάς, 21 Δεκεμβρίου 2016 Προγραμματιζόμενες αλλαγές στην πρόσβαση σε μικροδεδομένα στατιστικών ερευνών ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ.
Στρατηγικοί στόχοι του Δικτύου Μακροχρόνιας Φροντίδας.
Η ανοιχτή μέθοδος συντονισμού (ΑΜΣ)
Δηλαδή, θέλουμε να αξιολογήσουμε αν πετύχαμε ή όχι τη θεραπεία
Φροντίδα των ηλικιωμένων στην κοινότητα
Μεταγράφημα παρουσίασης:

Εναλλακτικές Μέθοδοι Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Διευθύντρια Εργαστηρίου Πειραματικής Χειρουργικής και Χειρουργικής Ερεύνης «Ν.Σ. Χρηστέας» Δέσποινα Ν. Περρέα

Ιστορικά στοιχεία  Ο όρος εναλλακτικές μέθοδοι επινοήθηκε το 1978 από τον David Smyth και αφορά εκείνες τις μεθόδους που είναι σε θέση να δώσουν τις ίδιες πληροφορίες με τις συμβατικές, χωρίς να χρησιμοποιούν ζώα, μειώνοντας τον αριθμό τους, ή βελτιώνοντας τις συνθήκες πειραματισμού.  Η απαρχή της καθιέρωσης των εναλλακτικών μεθόδων βρίσκεται σε πρόγραμμα του 1954 από το UFWA, ενός οργανισμού ευαισθητοποιημένου σε θέματα προστασίας των ζώων.  Αποτέλεσμα του παραπάνω πονήματος ήταν η έκδοση του βιβλίου “The Principles of Humane Experimental Technique” το 1959, από τους Bruch και Russell.  Στο βιβλίο αυτό πρωτοαναφέρονται τα 3R: Refinement, Reduction, Replacement.

Τα τρία “R” (3Rs) Russell, W.M.S. and Burch, R.L., The Principles of Humane Experimental Technique. Methuen, London, Κατέληξαν να περιγράφονται από τα 3Rs: –Refinement (Εκλέπτυνση - Βελτιστοποίηση) –Reduction (Μείωση) –Replacement (Αντικατάσταση) Αποτελούν θεσμοθετημένη προϋπόθεση και όχι μεθοδολογίες εναλλακτικής αντιμετώπισης.

Refinement (Εκλέπτυνση) «Αναφέρεται στη βελτιστοποίηση των χρησιμοποιούμενων μεθόδων, με στόχο τη μείωση πόνου ή στρες και τη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης των πειραματοζώων.» Περιλαμβάνει: Χρήση μη επεμβατικών μεθόδων. Υιοθέτηση κάθε σύγχρονης μεθόδου που μειώνει την πρόκληση του πόνου ή stress Κατάλληλη εκπαίδευση του προσωπικού για τη βέλτιστη φροντίδα των πειραματοζώων.

Reduction (Μείωση) Αναφέρεται σε μεθόδους που επιτρέπουν την απόκτηση: –Αντιστοίχου ποσού πληροφορίας από μικρότερο αριθμό πειραματοζώων. –Μεγαλυτέρου ποσού πληροφορίας από τον ίδιο αριθμό πειραματοζώων Περιλαμβάνει: Επιλογή του ελάχιστου αριθμού πειραματοζώων, κατόπιν υποδείξεως ειδικού. Αξιοποίηση των πειραματοζώων σε περισσότερα από ένα πρωτόκολλα Βελτίωση της ποιότητας των μοντέλων Βελτιστοποίηση των χρησιμοποιούμενων μεθόδων σε κάθε στάδιο (Διαγνωστικών, Εργαστηριακών, Στατιστικής Ανάλυσης..)

Replacement (Αντικατάσταση) «Αναφέρεται στην υιοθέτηση μεθόδων που δεν χρησιμοποιούν ζωϊκά πρότυπα, σε περιπτώσεις που είναι εφικτή η επίτευξη του ιδίου επιστημονικού στόχου.» Περιλαμβάνει: Τεχνικές in vivo (φυλογενετικά κατώτεροι οργανισμοί) Τεχνικές in vitro Τεχνικές in silico

Τεχνικές in vivo Περιλαμβάνουν φυλογενετικά κατώτερους οργανισμούς Έντομα Μαλάκια Αμφίβια

Τεχνικές in vivo Πλεονεκτήματα Μεγάλη εμπειρία Μεγάλες τοκετοομάδες Μικρός χρόνος ζωής – αναπαραγωγής Μικρό κόστος απόκτησης Εύκολη φύλαξη – συντήρηση Αυτοματοποίηση διαδικασιών Μειονέκτημα Απόσταση από το σύστημα ενδιαφέροντος (άνθρωπος)

Τεχνικές in vitro Οι μελέτες in vitro περιλαμβάνουν: Καλλιέργειες κυττάρων Καλλιέργειες ιστών Καλλιέργειες οργάνων

Τεχνικές in vitro Πλεονεκτήματα Μελέτη σε βάθος του φαινομένου Δυνατότητα μεγάλου αριθμού επαναλήψεων Μικρό κόστος Άριστος έλεγχος των συνθηκών της υπό μελέτη διαδικασίας Μειονεκτήματα Απουσία οργανισμού Απουσία διασυστημικών και ενδοσυστημικών αλληλεπιδράσεων

Τεχνικές in silico Έκφραση που αναφέρεται σε βιολογικά πειράματα, τα οποία διενεργούνται εξολοκλήρου σε Ηλεκτρονικό Υπολογιστή. (Miramontes 1989) Περιλαμβάνουν: Μέθοδοι που βασίζονται στην ανάλυση σχέσης δομής-δράσης μορίων Μοντέλα Προσομοίωσης –Δράσεων (Φαρμακοκινητικής) –Παρεμβάσεων –Εξέλιξης

Τεχνικές in silico Πλεονεκτήματα Δυνατότητα τεράστιου αριθμού επαναλήψεων Μικρό κόστος χρήσης Δυνατότητα επόπτευσης κάθε σταδίου Αυξημένες δυνατότητες παρέμβασης Μειονέκτημα Σχεδιάζονται από ανθρώπους

Επιδημιολογικές Μελέτες Πλεονεκτήματα Αξιοποίηση ήδη υπαρχόντων δεδομένων Μικρό κόστος Οφέλη προηγούμενων μελετών μεγιστοποιούνται Μειονεκτήματα Μεγάλο μέρος δεδομένων δεν καταγράφεται ή συγκεντρώνεται Χαμηλή αξιοπιστία δεδομένων Πιθανότητα απόκλισης από το πραγματικό φαινόμενο

Μιcrodosing – Μικροδοσολογία Εξαιρετικά πρόσφατη τεχνική (1997) που μελετά τη δράση ουσιών in vivo, μέσω της χορήγησης ελάχιστης δόσεως φαρμάκου, ώστε να μην υπάρχει συστημική αντίδραση (whole body effect), αρκετής όμως για να επιτρέψει τη μελέτη κυτταρικών αλληλεπιδράσεων. Περιλαμβάνει Τη σήμανση της υπό μελέτη ουσίας με ισότοπο Χορήγηση φαρμάκου στο 1/100 της δόσης (1-100μg) Μελέτη της φαρμακοκινητικής μέσω παρακολούθησης της σημασμένης ουσίας και των επιπέδων ραδιενέργειας στο αίμα και στα παραγόμενα προϊόντα.

Κλινικές Μελέτες Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Διευθύντρια Εργαστηρίου Πειραματικής Χειρουργικής και Χειρουργικής Ερεύνης «Ν.Σ. Χρηστέας» Δέσποινα Ν. Περρέα

Κλινικές Μελέτες «Προσεκτικά Σχεδιασμένες Ερευνητικές Μελέτες που πραγματοποιούνται με τη βοήθεια ανθρώπων εθελοντών. Σκοπός τους είναι η απάντηση σε συγκεκριμένες ερωτήσεις που αφορούν την αποτελεσματικότητα παρεμβάσεων και διαγνωστικών μεθόδων»

Αντικείμενο Μελέτης Παρεμβάσεις – Χειρουργικοί Χειρισμοί – Φαρμακευτικές – Διατροφικές – Τρόπου Ζωής Διαγνωστικές Μέθοδοι

Τύποι Κλινικών Μελετών Εκτίμησης Θεραπειών – Νέες προσεγγίσεις (Χειρουργικές, Ακτινοθεραπευτικές..) – Νέοι συνδυασμοί Φαρμάκων Μεθόδων Πρόληψης Ασθενειών Διαγνωστικές Ποιότητας Ζωής (κυρίως για χρόνιες παθήσεις ή μετεγχειρητικά – μεταθεραπευτικά)

Στην Ελλάδα οι κλινικές μελέτες για φάρμακα ανθρώπινης χρήσης διεξάγονται μετά από έγκριση του Εθνικού Οργανισμού Φαρμάκων (ΕΟΦ), σύμφωνα με την Υπουργική Απόφαση ΔΥΓ3/89292,ΦΕΚ Β1973/ (εναρμόνιση με την Directive 2001/20/EC). Οι κλινικές μελέτες διακρίνονται σε 2 κατηγορίες: Παρεμβατικές Μελέτες (Δοκιμές) Μη Παρεμβατικές Μελέτες

Τύποι Κλινικών Μελετών  Παρεμβατικές - (Δοκιμές) κάθε έρευνα που διεξάγεται στον άνθρωπο και αποβλέπει:  στην ανακάλυψη ή την επαλήθευση των κλινικών, φαρμακολογικών και/ ή άλλων φαρμακοδυναμικών δράσεων ενός ή περισσοτέρων υπό έρευνα φαρμακευτικών προϊόντων και/ ή  στον εντοπισμό τυχόν ανεπιθύμητων ενεργειών ενός ή περισσοτέρων υπό έρευνα φαρμακευτικών προϊόντων και/ή  στη μελέτη της απορρόφησης, της κατανομής, του μεταβολισμού και της απέκκρισης ενός ή περισσοτέρων υπό έρευνα φαρμακευτικών προϊόντων

Κάθε παρεμβατική μελέτη – δοκιμή, έχει στόχο την τεκμηρίωση της ασφάλειας και /ή της αποτελεσματικότητας των υπό δοκιμή φαρμάκων.

ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ 55480/ ΜΗ Παρεμβατικές Μελέτες Φαρμάκων για Ανθρώπινη Χρήση

Τύποι Κλινικών Μελετών  Μη Παρεμβατικές Μελέτες  το φάρμακο ή τα φάρμακα συνταγογραφείται ως συνήθως, δηλαδή σύμφωνα με τους όρους που προβλέπονται στην άδεια κυκλοφορίας  η ένταξη σε συγκεκριμένη θεραπευτική στρατηγική δεν αποφασίζεται εκ των προτέρων από πρωτόκολλο μελέτης, αλλά καθορίζεται από την τρέχουσα ιατρική πρακτική  η απόφαση για τη χορήγηση του φαρμακευτικού προϊόντος διαχωρίζεται σαφώς από την απόφαση για τη συμμετοχή του ασθενούς στη μελέτη  στους ασθενείς δεν εφαρμόζονται επιπρόσθετες διαδικασίες διάγνωσης ή παρακολούθησης  για την ανάλυση των συλλεγομένων δεδομένων εφαρμόζονται επιδημιολογικές μέθοδοι

Διακρίσεις Κλινικών Μελετών Προοπτικές (Prospective) Αναδρομικές (Retrospective)

Αναδρομικές (Retrospective) Μειονεκτήματα: Να βρούμε τις ομάδες στο παρελθόν Να βεβαιωθούμε ότι οι μετρήσεις και οι άλλες πληροφορίες ήταν σωστές Κάποια γραπτά αρχεία μπορεί να μη βρίσκονται ή να είναι ελλιπή Πλεονεκτήματα: Αν γίνουν σωστά δίνουν την ίδια πληροφόρηση με τις προοπτικές μελέτες Είναι πολύ φθηνότερες Είναι πολύ πιο γρήγορες, αφού δεν χρειάζεται η μακροχρόνια παρακολούθηση

Προοπτικές (Prospective) Πλεονεκτήματα: Παρακολουθούμε και περιγράφουμε πλήρως τη διαδικασία γένεσης της νόσου και το ρυθμό επίπτωσης αυτής. Μπορεί να διερευνηθεί η σχέση του παράγοντα κινδύνου με περισσότερα από ένα νοσήματα, αιτίες και αποτελέσματα ταυτόχρονα Μπορούμε να αποφύγουμε αρκετές μορφές λάθους π.χ. το λάθος μνήμης

Προοπτικές (Prospective) Μειονεκτήματα: Αναποτελεσματική σε σπάνια νοσήματα (πρέπει να παρακολουθούνται χιλιάδες άτομα) Οικονομικά πολύ δαπανηρή Τα αποτελέσματά της δεν είναι γνωστά για πολύ μεγάλο διάστημα (επαρκής χρόνος παρακολούθησης) Δύσκολη η καταγραφή πολλών παραγόντων μαζί Διατήρηση της επαφής με όλα τα μέλη της μελέτης είναι πολλές φορές πολύ δύσκολη lost to follow-up: απαιτούν ειδική μέριμνα στο σχεδιασμό.

Διακρίσεις Κλινικών Μελετών Προοπτικές – Φάση Ι: Έλεγχος (δοσολογία – παρενέργειες - Ασφάλεια) Πειραματικής Θεραπείας σε μικρό αριθμό εθελοντών (ν=20-80). Αντικατάσταση με in vitro ή Πειραματικά Μοντέλα. – Φάση ΙΙ: Έλεγχος Αποτελεσματικότητας – Ασφάλειας σε μεγαλύτερο σύνολο (ν= ). – Φάση ΙΙΙ: Επιβεβαίωση Αποτελεσματικότητας – Ασφάλειας και σύγκριση με υπάρχουσες. (ν= ). – Φάση IV: Μελέτες κυρίως για την προώθηση της μεθόδου και εντοπισμού βέλτιστης χρήσης.

Στάδια Σύλληψη της Ιδέας Μελέτη Βιβλιογραφίας Επιλογή Στόχου Δημιουργία Ερευνητικής Ομάδος Σχεδιασμός Πρωτοκόλλου Άδεια Υλοποίησης από Επιτροπή Δεοντολογίας Πιλοτική Υλοποίηση Εφαρμογή Πρωτοκόλλου Συλλογή - Αξιοποίηση των Αποτελεσμάτων Συμπεράσματα - Προοπτικές

Σχεδιασμός Πρωτοκόλλου Κριτήρια Επιλογής / Αποκλεισμού Πληθυσμός & Μέθοδοι Τυχαιοποίησης Τόπος Επιλογής (Νοσοκομείο, Ίδρυμα..) Επιλογή Μετρούμενων Παραμέτρων – Δημογραφικά – Ανθρωπομετρικά – Εξετάσεις Επιλογή Χώρου και Τρόπου Συγκέντρωσης Βιολογικού Υλικού Καταγραφή Σταδίων, Καταμερισμός Έργου

Σχεδιασμός Πρωτοκόλλου Πληθυσμός – επιλογή δείγματος Πολύ σημαντική η σωστή επιλογή αναγκαίου αριθμού συμμετεχόντων (ασθενών ή μη)  Στατιστική ισχύς!!! Λαμβάνοντας πάντα υπόψη:  το πλάνο της μελέτης &  το τελικό σημείο αυτής

Σχεδιασμός Πρωτοκόλλου Τυχαιοποίηση ( randomization) Το πλέον σημαντικό σε μια μελέτη είναι οι συμμετέχοντες (ασθενείς) να κατανέμονται στις δύο −ή σπανιότερα περισσότερες− μελετώμενες ομάδες με τέτοιον τρόπο, ώστε να μεγιστοποιείται η πιθανότητα των δύο ομάδων να είναι παρόμοιες όσον αφορά στους πιθανούς εξωγενείς παράγοντες που ενδεχομένως επηρεάζουν τη σύγκριση Ο στόχος αυτός επιτυγχάνεται με την τυχαιοποίηση (randomization), στην οποία η κατανομή κάθε ασθενή σε μία από τις μελετούμενες ομάδες, είναι ανεξάρτητη από τους υπόλοιπους πάσχοντες και επιπλέον δεν επηρεάζεται από τις προτιμήσεις του ιατρού ή του ασθενή

Σχεδιασμός Πρωτοκόλλου Κριτήρια Επιλογής / Αποκλεισμού Tα ιατρικά ή κοινωνικά κριτήρια που καθορίζουν εάν ένα άτομο μπορεί ή όχι να ενταχθεί σε μια κλινική δοκιμή Ηλικία, γένος, τύπος και στάδιο ασθένειας, προηγούμενο ιατρικό ιστορικό κ.α.  Η ορθή επιλογή των ατόμων (ασθενών ή μη) είναι ιδιαίτερης σημασίας Πχ ποσοστό επιβίωσης μιας ομάδας πασχόντων με έμφραγμα του μυοκαρδίου : διαφορετικό ανάμεσα σε μια αστική περιοχή (πχ Αθήνα) και σε ένα νησί (πχ Κρήτη) Διαφορές: διατροφικές συνήθειες, stress, φυσική δραστηριότητα....

Σχεδιασμός Πρωτοκόλλου Τυχαιοποιημένη κλινική δοκιμή (randomized clinical trial) Πείραμα στο οποίο τα μελετώμενα άτομα πάσχουν ήδη από μια συγκεκριμένη πάθηση, αλλά η πάθηση αυτή δεν αποτελεί τη μελετώμενη έκβαση. Η μελετώμενη έκβαση είναι η ίαση, ο θάνατος, η εμφάνιση επιπλοκών κ.α. Σκοπός της Τυχαιοποιημένης Κλινικής Δοκιμής είναι η συγκριτική εκτίμηση της αποτελεσματικότητας μιας θεραπευτικής παρέμβασης

Σχεδιασμός Πρωτοκόλλου Τυφλή μελέτη Μέθοδος επιστημονικής διερεύνησης στην οποία ο συμμετέχων δεν γνωρίζει εάν είναι στην ομάδα που λαμβάνει το φάρμακο/θεραπεία που μελετάται ή εαν ανήκει στην ομάδα ελέγχου, με σκοπό το “placebo effect” να μην επηρεάσει τα αποτελέσματα. “placebo effect”-εικονική θεραπεία :Το φαινόμενο που ο ασθενής αισθάνεται καλύτερα απλά επειδή νομίζει ότι λαμβάνει μια θεραπεία που τον βοηθά Μετά την ολοκλήρωση του πειράματος, οι θεραπείες αποκαλύπτονται και τα δεδομένα αναλύονται σε σχέση με τις διάφορες χρησιμοποιηθείσες θεραπείες. Αυτή η μέθοδος στοχεύει στην εξάλειψη του συστηματικού σφάλματος στον ασθενή

Σχεδιασμός Πρωτοκόλλου Διπλή τυφλή μελέτη Μέθοδος επιστημονικής διερεύνησης στην οποία τόσο ο συμμετέχων όσο και ο ερευνητής δεν γνωρίζουν ούτε εάν ο ασθενής λαμβάνει θεραπεία ούτε το είδος της θεραπείας. Μετά την ολοκλήρωση του πειράματος, οι θεραπείες αποκαλύπτονται και τα δεδομένα αναλύονται σε σχέση με τις διάφορες χρησιμοποιηθείσες θεραπείες. Αυτή η μέθοδος στοχεύει στην εξάλειψη του συστηματικού σφάλματος, τόσο στον ασθενή όσο και στον παρατηρητή

Εθνική Επιτροπή Δεοντολογίας Η "Εθνική Επιτροπή Δεοντολογίας για Κλινικές Μελέτες» με έδρα τον Εθνικό Οργανισμό Φαρμάκου αποτελεί το πρώτο σώμα βιοηθικής στην Ελλάδα ". Το νομοθέτημα αυτό είναι σημαντικό, διότι καθιερώνει σύστημα ελέγχου "ηθικής καταλληλότητας" των διαδικασιών που ακολουθούνται στις κλινικές δοκιμές νέων φαρμάκων. Έναρξη Ισχύος: Μάιος 2004

Εγγραφή Παρεμβατικών Κλινικών Μελετών Όλες οι παρεμβατικές Κλινικές Μελέτες προκειμένου να δημοσιευθούν σε έγκριτα διεθνή επιστημονικά περιοδικά, πρέπει πριν την έναρξη της μελέτης να έχουν εξασφαλίσει την εγγραφή τους στο διεθνές μητρώο του προγράμματος εγγραφής των κλινικών μελετών (International Clinical Trial Registry Platform, ICTRP) που έχει θεσπίσει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας. Έναρξη Ισχύος: 25 Απριλίου 2005

Έγγραφη Συγκατάθεση Οφείλει να έχει συνταχθεί με βάση την οδηγία 2001/20/ΕΚ, για την «εφαρμογή ορθής κλινικής πρακτικής κατά τις κλινικές μελέτες φαρμάκων προοριζομένων για τον άνθρωπο» (ΥΑ ΔΥΓ3/89292/ ) Οφείλει να Περιλαμβάνει Δικαιώματα Συμμετεχόντων Σκοπό Μελέτης Διάρκεια Απαιτούμενες Διαδικασίες Συνδέσμους Επικοινωνίας -Δεν αποτελεί σε καμία περίπτωση δέσμευση-

Έντυπο Συγκατάθεσης Δηλώνω εγγράφως ότι αποδέχομαι τα ιατρικά μου δεδομένα να χρησιμοποιηθούν για ερευνητικούς σκοπούς. Ενημερώθηκα ότι τα δεδομένα μου θα παραμείνουν απόρρητα και η συμμετοχή μου θα είναι ανώνυμη. Ημερομηνία O Δηλών Υπογραφή: Ονομ/μο:

Συμμετοχή Εθελοντών Οφέλη – Ενεργός Συμμετοχή στη βελτίωση των λαμβανομένων Υπηρεσιών Υγείας – Πρόσβαση σε νέες θεραπείες – Άριστη Ιατρική Φροντίδα – Κοινωνική Προσφορά Πιθανοί Κίνδυνοι – Επιπτώσεις στην Υγεία – Αναποτελεσματικότητα μεθόδου – Αυξημένες απαιτήσεις σε χρόνο

Ολοκλήρωση της Μελέτης Υλοποίηση της Μεθόδου Συλλογή Αποτελεσμάτων – Επεξεργασία Αξιολόγηση Δεδομένων Εξαγωγή Συμπερασμάτων Δημοσιοποίηση Αποτελεσμάτων Προτάσεις για Χάραξη Πολιτικών Υγείας - Βασική Παράμετρος: η Διαφάνεια -

Μεσογειακή Διατροφή και Συμβάματα Lyon Heart Study (de Lorgeril et al, 1993) 606 ασθενείς, πρώτου εμφράγματος μυοκαρδίου Τυχαίος διαχωρισμός σε 2 συγκρίσιμες ομάδες Α,Β (ν=303). Α: διατροφή κατά AHA B: Μεσογειακή διατροφή ομοιάζουσα στη Μ.Δ. της έρευνας των 7 χωρών. Χρονικός ορίζοντας: 5 έτη

Αποτελέσματα 27 μήνες: Πρώτη αξιολόγηση Ομάδα Β (Μεσ. Διατροφή): –~70% λιγότερα στεφανιαία επεισόδια –~70% λιγότεροι θάνατοι από καρδιαγγειακά –Παρόμοια επίπεδα λιπιδίων με την ομάδα Α Κατόπιν των πρόδρομων αποτελεσμάτων η επιτροπή Βιοηθικής αναγκάζεται να παύσει τη μελέτη.

Χρηματοδότηση Καθηγήτρια Πειραματικής Παθοβιοχημείας Διευθύντρια Εργαστηρίου Πειραματικής Χειρουργικής και Χειρουργικής Ερεύνης «Ν.Σ. Χρηστέας» Δέσποινα Ν. Περρέα

Εύρεση Πόρων Λαμβάνει χώρα πριν την έναρξη της έρευνας Χρειάζεται προεργασία και μελέτη. Μπορεί να απαιτήσει επένδυση αρκετών ανθρωποωρών. Σημαντική Παράμετρος Επιτυχίας μιας Μελέτης

Τομείς Χρηματοδότησης Υποστήριξη Ερευνητών –Υποτροφίες –Συμβάσεις Έργου Αγορά Αναλωσίμων –Αντιδραστήρια –Ζωϊκά Πρότυπα –Αναλώσιμα Εργαστηρίου Αγορά Εξοπλισμού Έξοδα Μετακινήσεων - Δημοσιεύσεων Συνδυασμός

Εξεύρεση Πόρων Ίδια Κεφάλαια (Ομάδος) Ιδιωτική Χρηματοδότηση Χορηγίες από Κοινωφελή Ιδρύματα Χρηματοδοτικά Προγράμματα

Κοινωφελή Ιδρύματα Ίδρυμα Ωνάση – Ίδρυμα Μποδοσάκη – Εμπειρίκειο Ίδρυμα –

Χρηματοδοτικά Προγράμματα Δράσεις Ελλάδας – Ε.Ε. –Προγράμματα Ε.Π.Ε.Α.Ε.Κ. –Πυθαγόρας –Ηράκλειτος Δράσεις Ε.Ε. –FP7: IDEAS (Έρευνα) –FP7: PEOPLE (Υποστήριξη Ερευνητών) –FP7: COOPERATION (Συνεργασίες) –FP7: CAPACITIES (Υποδομή) –HORIZON 2010

Θετική Πλευρά Σημαντικοί πόροι Καλύπτουν εκτενέστατες ερευνητικές προσπάθειες Επιβραβεύουν τη συνεργασία μεταξύ χωρών. Βοηθούν νέους ερευνητές Η υποστήριξη από Κοινωφελές Ίδρυμα, το Κράτος ή την Ε.Ε. είναι μια μορφή καταξίωσης μιας μελέτης.

Αίτημα Χρηματοδότησης Περιγραφή Πρωτοκόλλου Ερευνητική Ομάδα Χρόνος Εκπόνησης Σημαντικά Ορόσημα Τεχνικές Προδιαγραφές Απαιτήσεις σε Υλικό - Αναλώσιμα Απαιτήσεις σε Πόρους

Περιγραφή Πρωτοκόλλου Ι Διατύπωση του Προβλήματος –Π.χ. οι καρδιαγγειακές παθήσεις είναι η πρώτη αιτία θανάτου. –Είναι πολυπαραγοντική νόσος Διατύπωση της κατάστασης σήμερα –Ερευνώνται οι τομείς Α, Β και Γ, με σκοπό… Διατύπωση της Ερευνητικής Ιδέας – Στόχου –Η επίδραση της ουσίας Χ δεν έχει ακόμα ερευνηθεί.

Περιγραφή Πρωτοκόλλου Ι Σαφής αναφορά στη μεθοδολογία –Αριθμός Προτύπων ή Συμμετεχόντων (αναφορά μελέτης ισχύος) –Παρεμβάσεις –Καταγραφόμενα Δεδομένα Εκτενέστατη Αναφορά στους Στόχους –Αναμενόμενα Αποτελέσματα –Απόκτηση νέων Γνώσεων –Επίδραση στην Υγεία ή Ποιότητα Ζωής –Πατέντες – Προϊόντα – Καινοτομία –Μελλοντικές Εξελίξεις

Σημαντικά Ζητήματα Να εμφανίζεται επαρκής γνώση του αντικειμένου Σαφής παρουσίαση των μεθόδων Να υποστηρίζεται από ικανή ερευνητική ομάδα. Συμμετοχή απαραίτητων φορέων (Εργαστηρίων, Κλινικών κλπ). Παρουσίαση Δράσεων που άμεσα ωφελούν την Κοινωνία ή παράγουν καινοτομία. Παρουσίαση της σημασίας της έρευνας. Παρουσίαση της πρωτοπορίας. Παρουσίαση στόχων, αναμενόμενων αποτελεσμάτων και συνεπειών αυτών.

Αρνητικές Πλευρές Εκτενέστατες αιτήσεις που απαιτούν χρόνο Χρόνος Αναμονής Αποτελεσμάτων Αιτήματα Τροποποίησης κατόπιν κρίσεως Γραφειοκρατία Αυτεπιστασία και Γραμματειακή Υποστήριξη του Έργου Καθυστερήσεις – Διαγωνισμοί Παραδοτέα

Σας ευχαριστώ πολύ!!