Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

1 Τεχνικές αξιολόγησης των πόρων Στόχοι: 1. Διευκρινίστε και εξηγήστε την έννοια της αξίας ενός πόρου ή των υπηρεσιών που προέρχονται από τον πόρο. 2.

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Παρουσίαση με θέμα: "1 Τεχνικές αξιολόγησης των πόρων Στόχοι: 1. Διευκρινίστε και εξηγήστε την έννοια της αξίας ενός πόρου ή των υπηρεσιών που προέρχονται από τον πόρο. 2."— Μεταγράφημα παρουσίασης:

1 1 Τεχνικές αξιολόγησης των πόρων Στόχοι: 1. Διευκρινίστε και εξηγήστε την έννοια της αξίας ενός πόρου ή των υπηρεσιών που προέρχονται από τον πόρο. 2. Διερευνήστε τις τεχνικές που χρησιμοποιούνται από τους οικονομολόγους για να προσδώσουν νομισματικές τιμές στα αποθέματα ή στις ροές των περιβαλλοντικών πόρων, και στις αλλαγές σε αυτά τα αποθέματα ή τις ροές. 3. Εκτιμήστε κριτικά πως μπορούν να χρησιμοποιηθούν οι υπάρχουσες τεχνικές για να υπολογίσουν τις απώλειες που συνδέονται με τη μείωση στη ποιότητα και τη ποσότητα των περιβαλλοντικών πόρων. 4. Αποδείξτε πώς αυτές οι τεχνικές αξιολόγησης μπορούν να χρησιμοποιηθούν για να υπολογίσουν τις απώλειες που συνδέονται με τη μείωση στη ποιότητα ή στη ποσότητα των περιβαλλοντικών πόρων.

2 2 1. Διαστάσεις της αξίας 2. Μέθοδοι αξιολόγησης 3. Ηδονική τεχνική τιμών Αρχή Παραδείγματα Στατιστική τεχνική Υπολογισμός WTP για τον καθαρό αέρα Προβλήματα και περιορισμοί

3 3 4. Τεχνική ταξιδιωτικού κόστους Αρχή Παράδειγμα Προβλήματα και περιορισμοί 5. Τεχνική ενδεχόμενης αξιολόγησης Αρχή Παράδειγμα Προβλήματα και περιορισμοί

4 4 Διαστάσεις της αξίας Οι οικονομολόγοι θεωρούν τις προτιμήσεις των ατόμων ως τη βάση της αξίας. Συνολική οικονομική αξία: ολόκληρη η κατηγορία τιμών που έχουν ως βάση τις ανθρώπινες προτιμήσεις Οι προτιμήσεις απεικονίζουν τις χρησιμότητες που αναμένεται να προέλθουν από την κατανάλωση των πόρων, λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες και τις επιθυμίες των καταναλωτών. 1. Τρέχουσα αξία χρήσης 2. Αξία επιλογής 3. Αξία ύπαρξης

5 5 Τρέχουσα αξία χρήσης: προέρχεται από τη χρησιμότητα που κερδίζει ένα άτομο από την κατανάλωση ενός αγαθού ή μιας υπηρεσίας, ή την κατανάλωση άλλων ατόμων (π.χ. οι γονείς μπορούν να λάβουν χρησιμότητα από την κατανάλωση των παιδιών τους). * Δεν υπάρχει κανένας λόγος για τον οποίο η χρησιμότητα πρέπει να προέλθει μόνο από την κατανάλωση των άμεσα ενδιαφερομένων. Είναι εξαιρετικά πιθανό τα άτομα να λαμβάνουν χρησιμότητα από ενέργειες που ωφελούν άλλους, είτε αυτοί οι άλλοι είναι άλλοι άνθρωποι είτε όχι. * Τίποτα καινούριο δεν εισάγεται στην ανάλυσή μας με την αναγνώριση της ύπαρξης αλτρουιστικής συμπεριφοράς, εφόσον μπορούμε να εξηγήσουμε αυτή τη συμπεριφορά μέσα σε ένα πλαίσιο μεγιστοποίησης της χρησιμότητας.

6 6 Αξία επιλογής: προέρχεται από τη διατήρηση της επιλογής χρήσης ενός αγαθού ή μιας υπηρεσίας για τα οποία η μελλοντική ζήτηση είναι αβέβαιη. * Εάν δεν είμαστε σίγουροι είτε για τις μελλοντικές προτιμήσεις μας είτε για τη μελλοντική διαθεσιμότητα, μπορεί να είμαστε πρόθυμοι να πληρώσουμε ένα ασφάλιστρο (αξία της επιλογής) για να κρατήσουμε ανοικτή την επιλογή της μελλοντικής χρήσης. * Η αξία επιλογής είναι μια πρόσθετη αξία σε οποιαδήποτε χρησιμότητα που μπορεί να προκύψει εάν και όταν καταναλώνεται πραγματικά το αγαθό.

7 7 Αξία ύπαρξης: προέρχεται από τις ανθρώπινες προτιμήσεις για την ύπαρξη των πόρων στη μορφή που βρίσκονται, ανεξάρτητα από την οποιαδήποτε μορφή που μπορεί να πάρει η χρήση αυτών των πόρων. * Μπορεί να υφίστανται προτιμήσεις των ατόμων για τη διατήρηση των πόρων στις παρούσες μορφές τους, ακόμα και όταν δεν αναμένεται καμία πραγματική ή μελλοντική χρήση τους.

8 8 1. Άμεση Αξιολόγηση. Αξιολογήστε άμεσα τις ζημίες από τη ρύπανση ή τη μείωση των θελκτικοτήτων που προέρχονται από την επιδείνωση της ποιότητας του πόρου. * Ηδονική τιμολόγηση * Τεχνική ταξιδιωτικού κόστους * Ενδεχόμενη αξιολόγηση

9 9 2. Έμμεση αξιολόγηση: τεχνική σε δύο στάδια (I) Προσδιορίστε τα φυσικά ή βιολογικά αποτελέσματα της ρύπανσης σε ότι κρίνεται σημαντικό για τους ανθρώπους (π.χ. συγκομιδή παραγωγής, επιπτώσεις στην υγεία, κ.λπ.) (II) Εκτίμηση αυτών των φυσικών και βιολογικών αποτελεσμάτων (αυτές οι τιμές είναι εύκολο να εξαχθούν εφόσον αφορούν αγαθά και υπηρεσίες που πωλούνται). Τεχνική δόσης-ανταπόδοσης (Dose-Response Technique)

10 10 Ηδονική τιμολόγηση [Griliches, 1971, Rosen, 1974] * Υπολογίζουμε τις υπονοούμενες τιμές των χαρακτηριστικών που διαφοροποιούν τα πολύ συσχετιζόμενα αγαθά. * Υποθέστε ότι ένας περιβαλλοντικός πόρος που επιθυμείτε να αποτιμήσετε (να λάβετε τη σκιώδη τιμή του) δεν κυκλοφορεί σε οποιαδήποτε αγορά στο εμπόριο, ενδεχομένως επειδή ο πόρος είναι ένα δημόσιο αγαθό. * Κατά συνέπεια, δεν υπάρχει καμία τιμή αγοράς που να μπορεί να αποκαλύψει τις προτιμήσεις ή την προθυμία να πληρωθεί μια συγκεκριμένη τιμή για τον πόρο. * Υποθέστε επίσης ότι ο πόρος μπορεί να οριστεί με βάση τις υπηρεσίες που παράγει ή μια ιδιότητα που ενσωματώνει. Αυτή η ιδιότητα μπορεί να ενσωματωθεί σε άλλα αγαθά που πωλούνται και έχουν παρατηρήσιμες τιμές.

11 11 Παραδείγματα: 1. Αξία του καθαρού αέρα.  Μια ιδιότητα που φαίνεται να επηρεάζει τις τιμές κατοικίας ανά περιοχή.  Η εξέταση των τιμών ιδιοκτησίας μπορεί να μας επιτρέψει να προσδιορίσουμε τη χρηματική αξία του καθαρού αέρα. 2. Σοβαρός κίνδυνος τραυματισμού.  Οι εργασίες υψηλότερου κινδύνου συνδέονται τα άλλα ίσα με υψηλότερα ποσοστά αμοιβών.  Οι ηδονικές τεχνικές τιμολόγησης μπορούν να χρησιμοποιηθούν για να υπολογίσουν την τιμή του αυξανόμενου κινδύνου τραυματισμού, όπως απεικονίζεται μέσω των διαφορετικών αμοιβών.

12 12 Στατιστική τεχνική για την ηδονική ανάλυση * Ανάλυση πολλαπλής παλινδρόμησης: μπορεί να επιτρέψει στον ερευνητή να προσδιορίσει τη συμβολή που έχει η κάθε ιδιότητα στην εμπορική τιμή του αγαθού. * Έπειτα μπορεί να προσδιοριστεί μια υπονοούμενη ή σκιώδης αξία των ιδιοτήτων και να θεωρηθεί ως εκτίμηση της αξίας του περιβαλλοντικού πόρου.

13 13 Ηδονική τεχνική: Υπολογισμός WTP για καθαρό αέρα Καθορισμός WTP: Μια νομισματική αξία που θα πλήρωνε ένα άτομο σε κάθε περίοδο για την αειφόρο βελτίωση της ατμοσφαιρικής ποιότητας, σε αντίθεση με μια εφάπαξ καταβολή ενός χρηματικού ποσού. Χ: Δείκτης του επιπέδου ατμοσφαιρικής ρύπανσης Ρ: Μίσθωμα που ένα άτομο είναι πρόθυμο να πληρώσει για κατοικία (το ρ είναι μια μειούμενη συνάρτηση του επιπέδου ατμοσφαιρικής ρύπανσης)

14 14 Απαραίτητα στοιχεία: 1. Μισθώματα στέγασης 2. Ατμοσφαιρική ποιότητα 3. Μέγεθος σπιτιού, εγγύτητα στις θελκτικότητες, εγγύτητα στο χώρο εργασίας, χαρακτηριστικά της γειτονιάς, κ.λπ. * Χρειάζεστε επίσης ένα αντιπροσωπευτικό δείγμα των ιδιοτήτων: οι ιδιότητες στο δείγμα επιλέγονται από ποικίλες τοποθεσίες που χαρακτηρίζονται από διαφορετικά επίπεδα περιβαλλοντικής ατμοσφαιρικής ποιότητας.

15 15 Ανάλυση πολλαπλής παλινδρόμησης: Εκτιμήστε τη σχέση μεταξύ των μισθωμάτων και της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, διατηρώντας όλους τους άλλους προσδιοριστικούς παράγοντες των μισθωμάτων των σπιτιών σταθερούς. * Αυτό θα παραγάγει τη συνάρτηση μισθωμάτων-ρύπανσης: η διαφορά μεταξύ R(X*) και R(X 1 ) αντιπροσωπεύει το WTP του ατόμου για τη βελτίωση της ατμοσφαιρικής ποιότητας από (X*) σε (X 1 ). * Τότε, η υπονοούμενη (σκιώδης) τιμή μιας μονάδας της ρύπανσης είναι η μεταβολή του R(X) που προέρχεται από τη μεταβολή του Χ κατά μία μονάδα. * Εάν η συνάρτηση μισθωμάτων-ρύπανσης είναι μη γραμμική, η σκιώδης τιμή της ρύπανσης θα ποικίλει ανάλογα με το επίπεδο της μόλυνσης.

16 16 Προσόν: - Η εκτιμώμενη συνάρτηση μισθώματος παρέχει πληροφορίες που συσχετίζονται με τις Μarshallian συναρτήσεις ζήτησης. - Αλλά τα μεγέθη καταναλωτικού πλεονάσματος που προκύπτουν από τις Μarshallian συναρτήσεις ζήτησης δεν μας παρέχουν μέτρα για το WTP που βασίζονται στο CV (αντισταθμιζόμενη διαφοροποίηση/compensating variation) ή στο EV (ισοδύναμη διαφοροποίηση/equivalent variation), τα οποία είναι ακριβή μέτρα των πραγματικών αλλαγών στην ευημερία.

17 17 Μπορεί να αποδειχθεί ότι: - Για μια βελτίωση της περιβαλλοντικής ποιότητας: η ηδονική εκτίμηση τιμών γενικά θα υπερεκτιμήσει το WTP αυτής της βελτίωσης (στο ανώτερο όριο για το WTP) - Για μια επιδείνωση της ποιότητας: η ηδονική εκτίμηση τιμών γενικά θα υποτιμήσει το WTP (στο χαμηλότερο όριο για το WTP)

18 18 Δεύτερο στάδιο της ηδονικής ανάλυσης  Συνήθως ενδιαφερόμαστε για τη λήψη ενός συνολικού WTP για κάποιο πληθυσμό ατόμων. Αυτός ο πληθυσμός είναι πιθανό να συμπεριλαμβάνει ευδιάκριτα υποσύνολα ατόμων, που ζουν σε διαφορετικές τοποθεσίες, και που τα χαρακτηριστικά τους ποικίλλουν (π.χ. εισόδημα, ηλικία κ.ο.κ.).  Το WTP για μια περιβαλλοντική βελτίωση θα ποικίλει ανάλογα με αυτά τα χαρακτηριστικά. Στην ιδανική περίπτωση, ο ερευνητής πρέπει να υπολογίσει χωριστές καμπύλες ζήτησης για την περιβαλλοντική βελτίωση για κάθε ένα από τα υποσύνολα πληθυσμών.  Αυτό μπορεί να γίνει με μια τεχνική παλινδρόμησης σε δεύτερο στάδιο. Εκτιμάται μια αντίστροφη καμπύλη ζήτησης, στην οποία η υπονοούμενη τιμή που οι άνθρωποι που ζουν σε μια συγκεκριμένη περιοχή είναι πρόθυμοι να πληρώσουν για περιβαλλοντικές βελτιώσεις (που λαμβάνονται από το πρώτο στάδιο της παλινδρόμησης που περιγράφεται παραπάνω) συσχετίζεται με τα μέσα χαρακτηριστικά όπως η ηλικία και το εισόδημα σε αυτή την περιοχή.

19 19

20 20 Εάν μπορεί να εκτιμηθεί μιας τέτοια εξίσωση, τότε είναι δυνατό να εκτιμηθεί και το συνολικό WTP μιας περιβαλλοντικής βελτίωσης από έναν αντιπροσωπευτικό πολίτη κάθε περιοχής, και να βρεθεί το σύνολο για όλες τις περιοχές και τα άτομα, έτσι ώστε να υπολογιστεί το απαιτούμενο συνολικό WTP.

21 21 Προβλήματα και περιορισμοί της ηδονικής τεχνικής τιμολόγησης 1. Μπορεί να εκτιμήσει μόνο το υποσύνολο της χρήσης για το οποίο οι άνθρωποι είναι πρόθυμοι να πληρώσουν, το οποίο κάνουν έμμεσα μέσω της σχετικής αγοράς. 2. Αν έχουμε λόγο να πιστεύουμε ότι οι καταναλωτές δεν ενημερώνονται πλήρως για την ποιότητα των τιμολογούμενων ιδιοτήτων, οι ηδονικές εκτιμήσεις των τιμών έχουν πολύ μικρή σχέση με τις πραγματικές.

22 22 3. Η ηδονική εξίσωση τιμών και η σε δεύτερο στάδιο εξίσωση ζήτησης επιβάλλουν αρκετά ισχυρές υποθέσεις για τη διαχωριστικότητα (separability) των συναρτήσεων καταναλωτικής χρησιμότητας. - Οι μορφές των συναρτήσεων των υποδειγμάτων παλινδρόμησης που επιλέγονται συνήθως, επιβάλλουν την ασθενή διαχωριστικότητα (weak separability), που επιτρέπει στις συναρτήσεις μισθώματος-ρύπανσης και ζήτησης να εκτιμηθούν ανεξάρτητα από τις εξισώσεις ζήτησης για άλλα αγαθά που αγοράζουν οι καταναλωτές. - Εντούτοις, η τυποποιημένη θεωρία καταναλωτικής ζήτησης και τα στοιχεία από τις εφαρμοσμένες μελέτες αμφιβάλλουν για την ισχύ της ασθενούς διαχωριστικότητας, ιδιαίτερα όταν συμβαίνουν μεγάλες αλλαγές, όπως συμβαίνει συχνά κατά την εξέταση περιβαλλοντικών προγραμμάτων.

23 23 4. Παγίδες κατά τη διαδικασία εκτίμησης: - μικρά μεγέθη δειγμάτων - αβεβαιότητα για την επιλογή των σχετικών μεταβλητών - επιλογή μεροληπτικών δειγμάτων - επιλογή των μορφών των συναρτήσεων

24 24 Τεχνική Ταξιδιωτικών Δαπανών (Hotelling, 1931, Clawson, 1959) * Μέθοδος εφαρμογής των τιμών που συνδέονται με τις μη-πωλούμενες ψυχαγωγικές ή πολιτιστικές εγκαταστάσεις. * Χρησιμοποιείται στην Ευρώπη, τη Βόρεια Αμερική, την Αυστραλία και άλλες αναπτυσσόμενες χώρες για να προσδιορίσει τις τιμές των εγκαταστάσεων παιχνιδιού& της τουριστικής ανάπτυξης. * Αρχή: Συμπεραίνουμε την αξία ενός συνόλου ιδιοτήτων από τις δαπάνες για μια άλλη αγορά. Οι επισκέπτες στις υπαίθριες ψυχαγωγικές εγκαταστάσεις, αναλαμβάνουν τις δαπάνες που σχετίζονται με το χρόνο και τα χρήματα που απαιτούνται για το ταξίδι σε τέτοιες περιοχές. Η γνώση για αυτές τις δαπάνες μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να συμπεράνουμε τις τιμές που πληρώνουν οι επισκέπτες για τους περιβαλλοντικούς πόρους.

25 25 Παράδειγμα: Γεωγραφική περιοχή με διαφύλαξη της άγριας φύσης. Στόχος 1: υπολογίστε την αξία (χρήσης) της διαφύλαξης Z Α : Αριθμός επισκέψεων ανά περίοδο από τη περιοχή της ζώνης Α, που εκφράζεται ως ποσοστό του πληθυσμού της ζώνης. Z Β : Αριθμός επισκέψεων ανά περίοδο από τη περιοχή της ζώνης Β, που εκφράζεται ως ποσοστό του πληθυσμού της ζώνης. P Α : Μέσο κόστος ανά ταξίδι για κάθε επισκέπτη από τη ζώνη Α P B : Μέσο κόστος ανά ταξίδι για κάθε επισκέπτη από τη ζώνη Β Στόχος 2: Δείξτε ότι η σχέση μεταξύ του ταξιδιωτικού κόστους και της συχνότητας της επίσκεψης μπορεί να ερμηνευθεί ως η καμπύλη ζήτησης για τη διατήρηση της άγριας φύσης, και ότι μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να υπολογίσει το WTP της διατήρησης. (WTP = η συνολική ή ακαθάριστη αξία που λαμβάνει ένας καταναλωτής από μια περιοχή στην οποία ταξιδεύει).

26 26 Ακαθάριστη αξία της περιοχής: WTP για ταξίδια Z Α ανά περίοδο = A+B+C+D+E Καθαρή αξία της περιοχής: CS=A+B+C Για να βρεθεί το συνολικό WTP Βήμα 1: Συνολικό WTP για τον επισκέπτη από τη ζώνη Α: (WTP για κάθε επισκέπτη από τη ζώνη A)* (συνολικοί επισκέπτες από τη ζώνη Α) Υπολογίστε το συνολικό WTP για όλες τις ζώνες

27 27

28 28 •Αυτή η τεχνική μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί για να υπολογιστεί η αύξηση της αξίας που θα προέκυπτε από τις βελτιώσεις στην περιβαλλοντική ποιότητα της περιοχής (Freeman, 1979). * Παράδειγμα: Eκτίμηση της επίδρασης στη ζήτηση για αναψυχή από μια μεταβολή στην ποιότητα του νερού. * Η τεχνική περιλαμβάνει τον εμπλουτισμό της συνάρτησης ταξιδιωτικού κόστους της επίσκεψης με μια μεταβλητή που αντιπροσωπεύει την ποιότητα νερού. Η τεχνική αυτή επιτρέπει τον προσδιορισμό της επίδρασης που έχει στη ζήτηση για μια περιοχή πόρων μια βελτίωση στην ποιότητα νερού. Η υπονοούμενη ζήτηση μετατοπίζεται προς τα έξω. Η αύξηση στο CS προήλθε λόγω του ότι οι επισκέπτες είναι πρόθυμοι να αναλάβουν υψηλότερες δαπάνες ή να κάνουν περισσότερες επισκέψεις ως αποτέλεσμα μιας περιβαλλοντικής βελτίωσης στην περιοχή.

29 29 Περιορισμοί της τεχνικής ταξιδιωτικού κόστους 1. Ικανή να μετρήσει το υποσύνολο των τιμών το οποίο είναι πρόθυμοι οι άνθρωποι να πληρώσουν. 2. Η προσέγγιση είναι πολύ χρήσιμη για την εκτίμηση των θελκτικοτήτων των πόρων (σε αυτό το πεδίο μάλιστα είναι διευρυμένα αποδεκτή ως μέθοδος) αλλά δεν έχει εστιάσει εμπεριστατωμένα σε αρκετές εφαρμογές εκτός αυτού του πεδίου. 3. Πολύ απαιτητική σε εμπειρικό δείγμα. Στην πραγματικότητα ο μελλοντικός επισκέπτης κάνει την επιλογή του ανάμεσα σε έναν αριθμό περιοχών που προσφέρουν παρεμφερή αλλά όχι ολόιδια χρησιμότητα, ενώ διαφέρουν και ως προς την απόσταση. Επίσης, πολλοί είναι οι παράγοντες που επηρεάζουν τη συχνότητα των επισκέψεων σε ένα συγκεκριμένο μέρος.

30 30 4. Ποια αξία θα πρέπει να επιδοθεί στις χρονικές δαπάνες του ταξιδιού; Είναι σύνηθες στην εμπειρική έρευνα να χρησιμοποιείται κάποιο ποσοστό των μέσων αμοιβών εργασίας ως μέτρο των χρονικών ταξιδιωτικών δαπανών. Αυτή η διαδικασία επιδέχεται έντονης κριτικής. Η συνηθισμένη πρακτική να υποθέτουμε ότι ο χρόνος ταξιδιού εκφράζεται από αρνητική χρησιμότητα είναι αμφισβητήσιμη, ιδιαίτερα στις περιπτώσεις που το ταξίδι ενός ατόμου σε μια περιοχή συμπεριλαμβάνει το ταξίδι διαμέσου ενός τοπίου που έχει παρόμοιες ιδιότητες με αυτό που τελικά επισκέπτεται, ή πού ο ίδιος ο χρόνος ταξιδιού είναι ευχάριστος.

31 31 5. Διπλός υπολογισμός: Όταν αναπτύσσεται μια νέα περιοχή, η καθαρή προσθήκη στην ευημερία θα είναι ίση με την ευημερία που κερδίζεται από τη νέα περιοχή, μόνο εάν η υποκαταστασιμότητα των υπαρχουσών περιοχών για τη νέα είναι μηδέν. Γενικά, καθώς παρέχονται νέες περιοχές, τα άτομα θα αλλάζουν τα σχέδια ταξιδιού τους, και έτσι το καταναλωτικό πλεόνασμα που προέρχεται από μερικές υπάρχουσες περιοχές μπορεί να πέσει (ή μπορεί να αυξηθεί εάν μειώνεται ο συσσωρευμένος πληθυσμός). Για να λάβει κάποιος την καθαρή επίδραση στην ευημερία πρέπει να υπολογίσει ολόκληρο το σύνολο των αποτελεσμάτων. 6. Συνήθως προκύπτουν πολλά στατιστικά προβλήματα, πολλά από τα οποία είναι πολύ δύσκολο να επιλυθούν λόγω του περιορισμένου δείγματος που είναι πιθανό να είναι διαθέσιμο στον ερευνητή, π.χ. μεροληψία επιλογής δείγματος (αγνοεί τους μη-επισκέπτες).

32 32 Ενδεχόμενη αξιολόγηση: Η ερευνητική μέθοδος  Εκτίμηση WTP για μια βελτίωση στην ποιότητα ή την ποσότητα αγαθού.  Εκτίμηση της αποζημίωσης του WTA για μια επιδείνωση στην παροχή ενός αγαθού. Οι πληροφορίες που αναζητούνται από τους εναγομένους των ερευνών εξαρτώνται από κάποιο συγκεκριμένο υποθετικό πλαίσιο αγοράς, το οποίο διευκρινίζει: Τη φύση της αλλαγής Πώς πρόκειται να εφαρμοστεί Τι θα κοστίσει Πώς θα γίνονταν οι πληρωμές

33 33 Αρχή: Να αποσπάσει τις υποθετικές νομισματικές προσφορές από ένα αντιπροσωπευτικό δείγμα του ‘ πληθυσμού ενδιαφέροντος ’. Οι προσφορές χρησιμοποιούνται για να υπολογιστεί η σκιώδης τιμή κάποιου περιβαλλοντικού κέρδους ή απώλειας. Εφαρμογές: Αξία των βελτιώσεων της ποιότητας νερού Αξία των οφελών από τη μειωμένη ατμοσφαιρική ρύπανση Αξία της περιοχής άγριας φύσης ή των οικολογικά σημαντικών ειδών Αξία των προγραμμάτων τουρισμού

34 34 Ζητήματα σχεδίασης των ερευνών 1. Συλλογή των στοιχείων: Προσωπικές συνεντεύξεις: αξιόπιστα στοιχεία, ακριβά, χρονοβόρα Επιστρεφόμενα ταχυδρομημένα ερωτηματολόγια: μικρά δείγματα Διαδικασία τηλεφωνικής συνέντευξης: μικρό δείγμα 2. Σχεδιασμός του ερωτηματολογίου: Δομημένες ή ανοιχτές ερωτήσεις; Ανάγκη να παρασχεθούν οι εναγόμενοι με όσο το δυνατόν περισσότερες πληροφορίες για το εν λόγω πρόγραμμα.

35 35 Πρόβλημα: τα στοιχεία δείχνουν ότι απαντήσεις είναι πολύ ευαίσθητες στον τρόπο με τον οποίο παρέχονται οι πληροφορίες καθώς και στο περιεχόμενο των πληροφοριών. Καλύτερη πρακτική: Τα σενάρια πρέπει να είναι όσο το δυνατόν ρεαλιστικότερα: - Συγκεκριμένο πρόβλημα - Συγκεκριμένες λύσεις - Ακριβής προσδιορισμός των περιβαλλοντικών επιδράσεων του προγράμματος - Προσδιορισμός για το πώς είναι οι εναγόμενοι πρόθυμοι να πληρώσουν (δηλ. υψηλότερες τιμές, φόροι;)

36 36 Προβλήματα και περιορισμοί 1. Μεροληπτικά δείγματα: Μια εκτίμηση δειγμάτων λέγεται ότι είναι αμερόληπτη αν η αναμενόμενη αξία του εκτιμητή των δειγμάτων είναι ίση με τη πραγματική (αλλά άγνωστη). Μη αντιπροσωπευτική επιλογή δειγμάτων Χαμηλά ποσοστά απάντησης παρουσία διαφορετικών ποσοστών απάντησης από διαφορετικές υποενότητες του δείγματος  Αυτά τα σχόλια δεν ισχύουν μόνο για τη μέθοδο CV. Οποιαδήποτε τεχνική που χρησιμοποιεί μεθόδους δειγματοληπτικών ερευνών θα αντιμετωπίσει παρόμοια προβλήματα. Μια άλλη προφανής περίπτωση είναι η αξιολόγηση των ταξιδιωτικών δαπανών.

37 37 2. Υποθετική μεροληψία: Προκύπτει επειδή οι εναγόμενοι ρωτιούνται για την αξιολόγηση του WTP για αλλαγές που είναι υποθετικές και όχι πραγματικές. 3. Μεροληψία πληροφοριών: προκύπτει από τη δομή των πληροφοριών που παρουσιάζονται στον ερωτώμενο, σε σχέση με το ποιες προσφορές έχουν προϋποθέσεις. Τα αρχικά σημεία των προσφορών πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να διαμορφώσουν τα αποτελέσματα του WTP. 4. Μεροληψία οχημάτων πληρωμής (payment vehicle bias): τα στοιχεία συνηγορούν στο ότι το μέγεθος των προσφορών μπορεί να είναι ευαίσθητο στη μορφή πληρωμής που θα χρησιμοποιούνταν αν το πρόγραμμα επρόκειτο να πραγματοποιηθεί.

38 38 5. Στρατηγική μεροληψία: προκύπτει από την τυχόν επιθυμία ενός εναγομένου να επηρεάσει την έκβαση της μελέτης για προσωπικό συμφέρον. π.χ. Εάν ήμουν έντονα υπέρ της συντήρησης του φυσικού περιβάλλοντος, μπορεί να θέλω να προτείνω ένα πολύ υψηλό WTP, με την ελπίδα ότι αυτό θα απέτρεπε τις προοπτικές ανάπτυξής τους (free- rider problem). 6. Ακρίβεια των αποτελεσμάτων:  Οποιαδήποτε συγκεκριμένη μελέτη, μπορεί να είναι ακριβής ανάλογα με το μέγεθος, π.χ. εάν η εκτιμημένη αξία είναι 10 1, τότε η πραγματική αξία βρίσκεται στο διάστημα ³.  Η οικονομική θεωρία αναφέρει ότι WTA>WTP αλλά η διαφορά πρέπει να είναι σχετικά μικρή όταν προτείνονται μικρές αλλαγές στη ποσότητα ή στην ποιότητα. Εντούτοις, πολλές μελέτες έχουν βρει πολύ μεγαλύτερη διαφορά από αυτή που υπονοεί η θεωρία. Γιατί;

39 39 1. Μπορεί να είναι εξ ολοκλήρου λογικό αν ξεκινώντας από ένα συγκεκριμένο σημείο οι καταναλωτές προσδίδουν υψηλότερη αξία στις απώλειες παρά στα κέρδη. 2. Φτωχή κατανόηση της έννοιας του WTA. Μπορεί να είναι καλύτερο να χρησιμοποιηθούν μέτρα του WTP. Αξία της μεθόδου CV: 1. Ευρεία δυνατότητα εφαρμογής 2. Δυνατότητα να προσδιοριστούν τιμές χρήσης και μη χρήσης.

40 40 ΤΡΟΠΙΚΗ ΑΠΟΔΑΣΩΣΗ Στόχος: Να επεξηγήσει τις χρήσεις της οικονομικής αξιολόγησης σε ένα πρακτικό πλαίσιο. Τροπική αποδάσωση: τα τροπικά δάση μειώνονται σε έκταση κατά 0,8% ετησίως. Η δασική απώλεια οφείλεται στην: - αύξηση των πληθυσμών - αποτυχία της αγοράς - κυβερνητική αποτυχία

41 41 Το σχήμα 1 απεικονίζει αυτούς τους παράγοντες: MNPB D = NMDB από τη μετατροπή του δάσους MNPB D+sub = MNDB συμπεριλαμβανομένων των επιχορηγήσεων για μετατροπή του εδάφους MEC L = MEC γεννημένο τοπικά από τη δασική μετατροπή MEC L+G = MEC γεννημένο τοπικά και από το υπόλοιπο του κόσμου από τη δασική μετατροπή

42 42 Γ = Τοπικό ιδιωτικό βέλτιστο: Καμιά εξωτερικότητα δεν λαμβάνεται υπόψη. Καμία επιχορήγηση. Δ = Τοπικό ιδιωτικό βέλτιστο: Οι εξωτερικότητες δεν λαμβάνονται υπόψη. Η δασική μετατροπή επιχορηγείται. Β = Τοπικό κοινωνικό βέλτιστο: Τοπικές εξωτερικότητες που εσωτερικοποιούνται. Οι παγκόσμιες εξωτερικότητες αγνοούνται. Α = Παγκόσμιο κοινωνικό βέλτιστο: Όλες οι εξωτερικότητες εσωτερικοποιούνται. Το σημείο Α είναι από τη παγκόσμια άποψη η επιθυμητή θέση.

43 43 CD = κυβερνητική αποτυχία: το ποσό δασικού εδάφους που χάθηκε λόγω των κυβερνητικών επιχορηγήσεων για μετατροπή. BC = τοπική αποτυχία της αγοράς ΑB = παγκόσμια αποτυχία της αγοράς OA = αποτελεσματικό ποσό δασικής μετατροπής. AD = ποσό δασικής μετατροπής που πραγματοποιείται αναποτελεσματικά.

44 44 Για να σώσουμε το δάσος πρέπει: - να μειώσουμε την αύξηση των πληθυσμών - να εσωτερικοποιήσουμε τις τοπικές εξωτερικότητες - να εσωτερικοποιήσουμε τις παγκόσμιες εξωτερικότητες - να περικόψουμε τις επιχορηγήσεις για δασική μετατροπή

45 45 Ποιες υπηρεσίες παρέχουν τα δάση; Τα δάση παγκοσμίως παράγουν έναν ουσιαστικό αριθμό αγαθών και υπηρεσιών που ωφελούν την ανθρωπότητα: - Άμεση αξία χρήσης: Προέρχεται από τις καταναλωτικές και μη καταναλωτικές χρήσεις του δάσους. - Έμμεση αξία χρήσης: προέρχεται από τις προερχόμενες από τα δάση ιδιότητες, όπως η κατακράτηση των υδάτων και του διοξειδίου του άνθρακα. - Τιμές επιλογής: απεικονίζουν τη προθυμία πληρωμής για τη διατήρηση της επιλογής χρήσης του δάσους, ακόμα κι αν δεν γίνεται καμία τωρινή χρήση του. - Τιμές μη χρήσης (επίσης γνωστές ως τιμές ύπαρξης ή παθητικής χρήσης): αυτές οι τιμές απεικονίζουν τη προθυμία πληρωμής, η οποία όμως είναι ανεξάρτητη από την τωρινή ή προγραμματισμένη χρήση του δάσους

46 46 ΑΜΕΣΕΣ ΤΙΜΕΣ ΧΡΗΣΗΣ - Τιμές ξυλείας - Καυσόξυλα - Άλλα δασικά προϊόντα που δεν προέρχονται από την ξυλεία - Βιοποικιλότητα και γενετικές πληροφορίες - Τιμές τουρισμού και αναψυχής ΕΜΜΕΣΕΣ ΤΙΜΕΣ ΧΡΗΣΗΣ - Προστασία από υδατοπλημμύρες - Αποθήκευση άνθρακα

47 47 ΤΙΜΕΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΚΑΙ ΥΠΑΡΞΗΣ Τιμές ξυλείας Η παγκόσμια βιομηχανική παραγωγή ξυλείας αυξήθηκε σημαντικά στην περίοδο Η παραγωγή ξύλου και χαρτιού εμφάνισε σταθερή ζήτηση. Η τροπική παραγωγή ξύλου υπολογίζεται στο 40% της συνολικής, και οι τροπικές εξαγωγές ξύλων αποτελούν το 25% της παγκόσμιας παραγωγής.

48 48 Οι Pearce et Al (2001) διαπιστώνουν ότι η βιώσιμη δασική διαχείριση είναι λιγότερο κερδοφόρα από την μη-βιώσιμη δασονομία, αν και τα προσδιοριστικά προβλήματα της ανάλυσης αφθονούν. - Το κέρδος αναφέρεται μόνο στις επιστροφές από την υλοτόμηση (δεν συμπεριλαμβάνονται άλλες αξίες του δάσους). - Όσο υψηλότερο είναι το προεξοφλητικό επιτόκιο τόσο μικρότερη είναι η αγοραστική αξία που προσδίδεται σήμερα στις αποδόσεις του μέλλοντος. Εάν η υλοτόμηση μπορεί να πραγματοποιηθεί στα φυσικά δάση με τη μέγιστη συγκομιδή σήμερα, αυτή θα παραγάγει περισσότερα βραχυπρόθεσμα εισοδήματα από τη βιώσιμη πρακτική για τη ξυλεία.

49 49 - Η βιώσιμη διαχείριση της ξυλείας περιλαμβάνει υψηλότερες δαπάνες, π.χ. αποφυγή της ζημίας σε ζωντανά αλλά μη εμπορικά δέντρα.  Τα οφέλη που δεν σχετίζονται με τη ξυλεία (οικολογικά, άλλα οφέλη του βιώσιμου δάσους) πρέπει να υπερβαίνουν την απώλεια κέρδους της σχετικής με τη συμβατική υλοτόμηση, ώστε να ευνοείται η βιώσιμη δασονομία.

50 50 Καυσόξυλα: - Τα καυσόξυλα είναι σημαντικής σπουδαιότητας για τις φτωχότερες χώρες και ειδικά για τους φτωχούς που ζουν σε αυτές τις χώρες. - Οι ρυθμοί εκχύλισης μπορεί να είναι ή να μην είναι βιώσιμοι ανάλογα με τη γεωγραφική περιοχή. - Σχεδόν καθόλου καυσόξυλα δεν κυκλοφορούν στο διεθνές εμπόριο. - Οι τοπικές τιμές των καυσόξυλων μπορεί να είναι ιδιαίτερα σημαντικές για τη τοπική οικονομία.

51 51 Δασικά προϊόντα που δεν προέρχονται από τη ξυλεία (Non-timber forest products-NTFPs) Παρόλο που η εξαγωγή των NTFP μπορεί να είναι βιώσιμη ή μη-βιώσιμη, λίγες είναι οι μελέτες που κάνουν παρατηρήσεις για το τι ακριβώς συμβαίνει. Οι εξαγωγικές χρήσεις περιλαμβάνουν: - κυνήγι - λήψη ζώων, ψαριών και πουλιών για τοπικό ή διεθνές εμπόριο ή για την επιβίωσή τους - λήψη προϊόντων των δέντρων, π.χ. άγριο κακάο, μέλι, τσίχλες, καρύδια, φρούτα, λουλούδια/σπόροι, καρυκεύματα, φυτικοί ιστοί για φάρμακα, κ.λπ.

52 52 Τα οφέλη από τα NTFPs αποδίδονται κυρίως στις τοπικές κοινότητες. Το μέγεθος της βάσης των πληθυσμών που χρησιμοποιεί το δάσος μπορεί, επομένως, να είναι συγκριτικά μικρό και η υπονοούμενη αξία ανά εκτάριο μπορεί να είναι επίσης μικρή λόγω του πολλαπλασιασμού των αξιών με έναν συγκριτικά μικρό αριθμό οικογενειών. Αυτό είναι σημαντικό για τον υπολογισμό της αξία των NTFPs ως ποσοστό των οικιακών εισοδημάτων. Διαθέσιμες μελέτες: 30-60% του τοπικού κοινοτικού οικιακού εισοδήματος. Αυτή η οπτική γωνία καταδεικνύει την κρίσιμη σημασία των NTFPs ως μέσου εισοδηματικής υποστήριξης.

53 53 Βιοποικιλότητα και γενετικές πληροφορίες - Στα τροπικά δάση ζουν περισσότερα από τα μισά παγκόσμια είδη. - Η οικονομική αξία αυτής της ποικιλομορφίας προκύπτει από το γεγονός ότι η ποικιλομορφία ενσωματώνει την αξία της πληροφορίας και της ασφάλειας. - Η υπάρχουσα ποικιλομορφία είναι το αποτέλεσμα των εξελικτικών διαδικασιών που συνέβησαν στη διάρκεια αρκετών δισεκατομμυρίων ετών και σε πολλές διαφορετικές περιβαλλοντικές συνθήκες. - Ως εκ τούτου, η ποικιλομορφία των ζώντων οργανισμών ενσωματώνει και τα χαρακτηριστικά που τους καθιστούν ανθεκτικούς στην περαιτέρω φυσική αλλαγή τους (αλλά όχι και στην ανθρώπινη επέμβαση). - Ενδεχομένως οι πληροφορίες μπορούν να επιδοθούν για την αναπαραγωγή φυτών, για την παρασκευή φαρμακευτικών προσχεδίων και για βιομηχανικές διαδικασίες.

54 54 - Όσο πιο μοναδικές οι πληροφορίες, τόσο πολυτιμότερες, έτσι ώστε η ύπαρξη υποκατάστατων να είναι ένας κρίσιμος παράγοντας με επιπτώσεις στην οικονομική αξία των πληροφοριών. Η προθυμία πληρωμής αυξάνεται καθώς το απόθεμα μειώνεται Η προθυμία πληρωμής θα είναι μικρή εφ' όσον υπάρχουν υποκατάστατα. - Η βιοποικιλότητα έχει οικονομική αξία απλά επειδή χωρίς αυτή υπάρχουν κίνδυνοι το σύστημα να μην είναι σε θέση να ανανεωθεί.

55 55 - Η ποικιλομορφία είναι ουσιαστική ως προϋπόθεση για όλες τις άλλες αξίες του δάσους, από τον τουρισμό ως τα προϊόντα ξυλείας, συμπεριλαμβανομένων και των ροών πληροφοριών. - Με βάση τα στοιχεία αυτά, η οικονομική αξία της ποικιλομορφίας ως ασφάλιση είναι το ασφάλιστρο που πρέπει να είναι πρόθυμος να πληρώσει ο κόσμος για να αποφύγει την απώλεια των δασικών αγαθών και των υπηρεσιών. - Το πραγματικά δίκαιο ασφάλιστρο, εάν υπήρξε μια τέτοια αγορά, ισούται με τη πιθανότητα της απώλειάς του πολλαπλασιασμένης με την αξία όλων των απωλειών. - Δεν έχει γίνει καμία προσπάθεια να υπολογιστεί, έστω και στο περίπου, αυτό το ασφάλιστρο, αλλά είναι σαφώς πολύ υψηλό δεδομένου ότι η πιθανότητα απώλειας είναι γνωστό ότι είναι μεγάλη και οι αξίες είναι επίσης ενδεχομένως υψηλές.

56 56 Αξία τουρισμού και αναψυχής Ο οικοτουρισμός είναι μια αυξανόμενη δραστηριότητα και αποτελεί μια ενδεχομένως πολύτιμη μη-εξαγωγική χρήση των τροπικών δασών. Προειδοποιήσεις σχετικά με την παραπάνω πρόταση: - Τα καθαρά κέρδη των κατοίκων ή/και των χρηστών του δάσους είναι εκείνα που έχουν σημασία. - Οι δαπάνες για τουρισμό συχνά οδηγούν σε κέρδη για τους διοργανωτές εκδρομών που δεν κατοικούν μέσα ή κοντά στο δάσος, και μπορεί ακόμη και να μην είναι υπήκοοι του κράτους στο οποίο ανήκει το δάσος. - Ο ίδιος ο τουρισμός πρέπει να είναι βιώσιμος, με το να σέβεται την οικολογική ικανότητα της περιοχής να χωρέσει συγκεκριμένο αριθμό τουριστών.

57 57 Προστασία υδροκρίτη Οι λειτουργίες προστασίας υδροκρίτη περιλαμβάνουν: - συντήρηση του εδάφους - προστασία από πλημμύρες και θύελλες - παροχή νερού - ρύθμιση ποιότητας νερού (συμπεριλαμβανομένης της εκροής θρεπτικών συστατικών) Τα αποτελέσματα της μείωσης της δασοκάλυψης μπορεί να είναι δραματικά εάν η εξαγωγή ξυλείας δεν είναι βιώσιμη.

58 58 Αποθήκευση άνθρακα - Ένα κλειστό φυσικό δάσος έχει κάπου 280tC/ha και αν μετατρεπόταν σε γεωργική έκταση θα απελευθέρωνε περίπου 200 τόνους από αυτό. - Χρησιμοποιώντας μια τέτοια εκτίμηση ως μέτρο σύγκρισης, το ζήτημα είναι ποια είναι η οικονομική αξία τέτοιων αποθεμάτων άνθρακα. - Υπάρχει σημαντική βιβλιογραφία για την οικονομική αξία της ζημίας από την υπερθέρμανση του πλανήτη και τη μετάφραση αυτών των εκτιμήσεων σε όρους οικονομικής αξίας του οριακού τόνου άνθρακα. - Συναίνεση μπορεί να υπάρξει περίπου στο επίπεδο των $40 tC, τα οποία θα παρήγαγαν μια πολύ υψηλή αποτίμηση της αξίας των δασών ως αποθηκών άνθρακα.

59 59 - Εντούτοις, στην πραγματικότητα, μια καλύτερη προσέγγιση της αξίας του άνθρακα αποτελεί η τιμή με την οποία είναι πιθανό να πωληθεί σε μια ‘αγορά άνθρακα`. - Αγορές άνθρακα υπάρχουν από το 1989 και αναφέρονται στα ποσά των χρημάτων που οι εταιρίες και οι κυβερνήσεις είναι πρόθυμες να επενδύσουν έτσι ώστε να αποτρέπουν τις εκπομπές του. - Πιο περίπλοκες αγορές θα προκύψουν από τα σχεδιαγράμματα σχέσεων ανταλλαγής που αναπτύχθηκαν υπό το πρωτόκολλο του Κιότο.

60 60 Τιμές επιλογής και ύπαρξης Αυτές μπορούν να προκύψουν σε τρία πλαίσια: - Κάποιος μπορεί να προτείνει ένα WTP με σκοπό να συντηρήσει το δάσος για κάποια μελλοντική χρήση στο μέλλον, π.χ. για αναψυχή - αξία επιλογής. - Κάποιος μπορεί να προτείνει ένα WTP με σκοπό να συντηρήσει ένα δάσος ακόμα κι αν δεν το χρησιμοποιεί, ούτε σκοπεύει να το χρησιμοποιήσει. Κίνητρό του μπορεί να είναι η επιθυμία τα παιδιά του ή οι μελλοντικές γενιές να είναι σε θέση να το χρησιμοποιήσουν - αξία κληροδοτημάτων - Κάποιος μπορεί να εκφράσει την επιθυμία να πληρώσει για τη συντήρηση ενός δάσους ακόμα κι αν δεν κάνει χρήση του, ούτε έχει πρόθεση να κάνει ιδίαν χρήση ούτε και να προτείνει τη χρήση του από τρίτους. Επιθυμία του μπορεί να είναι απλά η ύπαρξη του δάσους (κίνητρα: θρησκευτική, πνευματική αξία)

61 61 Η εικόνα για τα στοιχεία σε σχέση με τα ασφάλιστρα που είναι πρόθυμοι να πληρώσουν οι καταναλωτές για την νόμιμη ξυλεία είναι συγκεχυμένη: - Μια έρευνα για Βρετανούς κατασκευαστές το 1990 αναφέρει ότι το WTP ήταν κατά 65% υψηλότερο για την νόμιμη ξυλεία - Μια έρευνα για τους βρετανούς καταναλωτές το 1991 πρότεινε ένα 13-14% ασφάλιστρο WTP - Μια έρευνα για τους βρετανούς καταναλωτές το 1992 έδειξε ότι το 58% δεν θα αγόραζε την ξυλεία εάν ήξερε ότι προήλθε από τα τροπικά δάση - Μια έρευνα του 1992 για τους εισαγωγείς ξυλείας αναφέρει ότι το 70% σκέφτηκε οι πελάτες τους δεν ήταν πρόθυμοι να πληρώσουν για την ελεγχομένη ξυλεία


Κατέβασμα ppt "1 Τεχνικές αξιολόγησης των πόρων Στόχοι: 1. Διευκρινίστε και εξηγήστε την έννοια της αξίας ενός πόρου ή των υπηρεσιών που προέρχονται από τον πόρο. 2."

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Διαφημίσεις Google