Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Μεταμορφωμένα πετρώματα είναι τα πετρώματα που ανέπτυξαν τα ορυκτολογικά και χημικά χαρακτηριστικά τους μέσω μεταμορφικών διεργασιών. Η διαδικασία της.

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Παρουσίαση με θέμα: "Μεταμορφωμένα πετρώματα είναι τα πετρώματα που ανέπτυξαν τα ορυκτολογικά και χημικά χαρακτηριστικά τους μέσω μεταμορφικών διεργασιών. Η διαδικασία της."— Μεταγράφημα παρουσίασης:

1 Μεταμορφωμένα πετρώματα είναι τα πετρώματα που ανέπτυξαν τα ορυκτολογικά και χημικά χαρακτηριστικά τους μέσω μεταμορφικών διεργασιών. Η διαδικασία της μεταμόρφωσης τροποποιεί την ορυκτολογική και χημική σύσταση ενός πετρώματος καθώς και τη δομή του. Η μεταμόρφωση συνδέεται με αυξημένες θερμοκρασίες και πιέσεις κι έτσι επηρεάζει πετρώματα που βρίσκονται στο φλοιό και στο μανδύα της γης. Η διαδικασία της μεταμόρφωσης προκαλείται από αλλαγές στις φυσικές ή/ και χημικές συνθήκες ως αντίδραση στις μεγάλης κλίμακας γεωδυναμικές μεταβολές. Μεταμόρφωση, μεταμορφικές διεργασίες και ορυκτολογικές τροποποιήσεις πετρωμάτων σε αυξημένες θερμοκρασίες και πιέσεις συνδέονται με χημικές αντιδράσεις. Μεταμορφωμένα πετρώματα είναι τα πετρώματα που ανέπτυξαν τα ορυκτολογικά και χημικά χαρακτηριστικά τους μέσω μεταμορφικών διεργασιών. Η διαδικασία της μεταμόρφωσης τροποποιεί την ορυκτολογική και χημική σύσταση ενός πετρώματος καθώς και τη δομή του. Η μεταμόρφωση συνδέεται με αυξημένες θερμοκρασίες και πιέσεις κι έτσι επηρεάζει πετρώματα που βρίσκονται στο φλοιό και στο μανδύα της γης. Η διαδικασία της μεταμόρφωσης προκαλείται από αλλαγές στις φυσικές ή/ και χημικές συνθήκες ως αντίδραση στις μεγάλης κλίμακας γεωδυναμικές μεταβολές. Μεταμόρφωση, μεταμορφικές διεργασίες και ορυκτολογικές τροποποιήσεις πετρωμάτων σε αυξημένες θερμοκρασίες και πιέσεις συνδέονται με χημικές αντιδράσεις. ΠΕΤΡΟΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΜΕΝΩΝ ΠΕΤΡΩΜΑΤΩΝ Μεταμορφωμένα Πετρώματα

2 Η μεταμόρφωση δεν περιλαμβάνει διεργασίες που συμβαίνουν στην επιφάνεια ή κοντά στην επιφάνεια της γης, όπως η αποσάθρωση, η συμπαγοποίηση και η διαγένεση. Η μεταμόρφωση μπορεί να περιλαμβάνει τη διαδικασία της μερικής τήξης, όχι όμως την πλήρη τήξη ενός πετρώματος γιατί τότε έχουμε μετάβαση σε πυριγενείς διεργασίες. Ο όρος μετασωμάτωση αναφέρεται στην τροποποίηση της ολικής χημικής σύστασης ενός πετρώματος. Η μεταμόρφωση δεν περιλαμβάνει διεργασίες που συμβαίνουν στην επιφάνεια ή κοντά στην επιφάνεια της γης, όπως η αποσάθρωση, η συμπαγοποίηση και η διαγένεση. Η μεταμόρφωση μπορεί να περιλαμβάνει τη διαδικασία της μερικής τήξης, όχι όμως την πλήρη τήξη ενός πετρώματος γιατί τότε έχουμε μετάβαση σε πυριγενείς διεργασίες. Ο όρος μετασωμάτωση αναφέρεται στην τροποποίηση της ολικής χημικής σύστασης ενός πετρώματος. ΠΕΤΡΟΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΜΕΝΩΝ ΠΕΤΡΩΜΑΤΩΝ Μεταμορφωμένα Πετρώματα

3 Μεγάλης κλίμακας γεωλογικές μεταβολές, όπως είναι η κίνηση των λιθοσφαιρικών πλακών, η υποβύθιση μιας ωκεάνιας πλάκας κάτω από ηπειρωτική, η σύγκρουση δύο ηπειρωτικών πλακών και η διάνοιξη ωκεάνιου πυθμένα έχουν σαν αποτέλεσμα την κίνηση και την αλλαγή της θέσης των πετρωμάτων και τη μεταφορά θερμότητας. Έτσι, προκύπτουν μεταβολές στην πίεση (που συνδέεται με το βάθος) και στη θερμοκρασία που είναι οι κυριότεροι παράγοντες της μεταμόρφωσης. Ποιες είναι όμως οι τιμές θερμοκρασίας και πίεσης στις οποίες αρχίζει η μεταμόρφωση; Μεγάλης κλίμακας γεωλογικές μεταβολές, όπως είναι η κίνηση των λιθοσφαιρικών πλακών, η υποβύθιση μιας ωκεάνιας πλάκας κάτω από ηπειρωτική, η σύγκρουση δύο ηπειρωτικών πλακών και η διάνοιξη ωκεάνιου πυθμένα έχουν σαν αποτέλεσμα την κίνηση και την αλλαγή της θέσης των πετρωμάτων και τη μεταφορά θερμότητας. Έτσι, προκύπτουν μεταβολές στην πίεση (που συνδέεται με το βάθος) και στη θερμοκρασία που είναι οι κυριότεροι παράγοντες της μεταμόρφωσης. Ποιες είναι όμως οι τιμές θερμοκρασίας και πίεσης στις οποίες αρχίζει η μεταμόρφωση; ΠΕΤΡΟΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΜΕΝΩΝ ΠΕΤΡΩΜΑΤΩΝ Συνθήκες Μεταμόρφωσης

4 Η θερμοκρασία στην οποία αρχίζουν οι μεταμορφικές διεργασίες εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από το είδος του αρχικού υλικού. Η τροποποίηση υλικών όπως εβαπορίτες, υαλώδες και οργανικό υλικό πετρωμάτων, γίνεται σε πολύ χαμηλότερη θερμοκρασία από αυτή που συμβαίνουν οι χημικές αντιδράσεις σε πυριτικά και ανθρακικά πετρώματα. Σε πολλά πετρώματα η ορυκτολογική τροποποίηση ξεκινά λίγο μετά την ιζηματογένεση, καθώς συνεχίζει η διαδικασία της ταφής. Η χαμηλού βαθμού αλλοίωση των ηφαιστειακών πετρωμάτων και η χαμηλού βαθμού αντιδράσεις μεταξύ πετρώματος και νερού που παράγουν ορυκτά που γεμίζουν φλέβες ή διακλάσεις πετρωμάτων θεωρούνται ως μεταμορφικές διεργασίες. Η θερμοκρασία στην οποία αρχίζουν οι μεταμορφικές διεργασίες εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από το είδος του αρχικού υλικού. Η τροποποίηση υλικών όπως εβαπορίτες, υαλώδες και οργανικό υλικό πετρωμάτων, γίνεται σε πολύ χαμηλότερη θερμοκρασία από αυτή που συμβαίνουν οι χημικές αντιδράσεις σε πυριτικά και ανθρακικά πετρώματα. Σε πολλά πετρώματα η ορυκτολογική τροποποίηση ξεκινά λίγο μετά την ιζηματογένεση, καθώς συνεχίζει η διαδικασία της ταφής. Η χαμηλού βαθμού αλλοίωση των ηφαιστειακών πετρωμάτων και η χαμηλού βαθμού αντιδράσεις μεταξύ πετρώματος και νερού που παράγουν ορυκτά που γεμίζουν φλέβες ή διακλάσεις πετρωμάτων θεωρούνται ως μεταμορφικές διεργασίες. ΠΕΤΡΟΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΜΕΝΩΝ ΠΕΤΡΩΜΑΤΩΝ Θερμοκρασία έναρξης της μεταμόρφωσης

5 Η χαμηλότερη θερμοκρασία στην οποία αρχίζουν οι μεταμορφικές αντιδράσεις, θεωρείται η θερμοκρασία των 150 ± 50 ο C. Ορυκτά που θεωρούνται αποκλειστικά μεταμορφικά, σχηματίζονται δηλαδή, σε αυξημένες θερμοκρασίες και δεν βρίσκονται σε ιζήματα που έχουν υποστεί διαγένεση, είναι: καρφόλιθος, πυροφυλλίτης, Na-αμφίβολος, λοσονίτης, παραγωνίτης, πρενίτης, πουμπελλυΐτης και στιλπνομέλανας. Από την παρατήρηση λεπτών τομών μπορεί κανείς να διαχωρίσει αν τα ορυκτά αυτά προέρχονται από μεταμορφικές διεργασίες ή αν έχουν κλαστική προέλευση. Η χαμηλότερη θερμοκρασία στην οποία αρχίζουν οι μεταμορφικές αντιδράσεις, θεωρείται η θερμοκρασία των 150 ± 50 ο C. Ορυκτά που θεωρούνται αποκλειστικά μεταμορφικά, σχηματίζονται δηλαδή, σε αυξημένες θερμοκρασίες και δεν βρίσκονται σε ιζήματα που έχουν υποστεί διαγένεση, είναι: καρφόλιθος, πυροφυλλίτης, Na-αμφίβολος, λοσονίτης, παραγωνίτης, πρενίτης, πουμπελλυΐτης και στιλπνομέλανας. Από την παρατήρηση λεπτών τομών μπορεί κανείς να διαχωρίσει αν τα ορυκτά αυτά προέρχονται από μεταμορφικές διεργασίες ή αν έχουν κλαστική προέλευση. ΠΕΤΡΟΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΜΕΝΩΝ ΠΕΤΡΩΜΑΤΩΝ Θερμοκρασία έναρξης της μεταμόρφωσης

6 Σε υψηλές θερμοκρασίες, τα πετρώματα θα τακούν και θα δώσουν ένα πυριτικό τήγμα που θα αποτελέσει αντικείμενο μελέτης πυριγενών πετρωμάτων. Η μερική τήξη όμως ενός πετρώματος δημιουργεί τους μιγματίτες, που αποτελούνται από ένα υπολειμματικό μεταμορφωμένο πέτρωμα και ένα λευκοκρατικό συστατικό, αντίστοιχο πυριγενούς πετρώματος. Η θερμοκρασία τήξης ενός πετρώματος αποτελεί το ανώτερο θερμοκρασιακό όριο της μεταμόρφωσης και εξαρτάται από την πίεση, τη σύσταση του πετρώματος και την παρουσία νερού. Σε υψηλές θερμοκρασίες, τα πετρώματα θα τακούν και θα δώσουν ένα πυριτικό τήγμα που θα αποτελέσει αντικείμενο μελέτης πυριγενών πετρωμάτων. Η μερική τήξη όμως ενός πετρώματος δημιουργεί τους μιγματίτες, που αποτελούνται από ένα υπολειμματικό μεταμορφωμένο πέτρωμα και ένα λευκοκρατικό συστατικό, αντίστοιχο πυριγενούς πετρώματος. Η θερμοκρασία τήξης ενός πετρώματος αποτελεί το ανώτερο θερμοκρασιακό όριο της μεταμόρφωσης και εξαρτάται από την πίεση, τη σύσταση του πετρώματος και την παρουσία νερού. ΠΕΤΡΟΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΜΕΝΩΝ ΠΕΤΡΩΜΑΤΩΝ Ανώτερο Θερμοκρασιακό όριο της μεταμόρφωσης

7 Ένα γρανιτικό πέτρωμα στα 5 Kbar και παρουσία υδατικού διαλύματος τήκεται στους 660 ο C, ενώ ένα βασαλτικό πέτρωμα στις ίδιες συνθήκες θα τακεί στους 800 ο C. Αν απουσιάζει το νερό, τότε οι θερμοκρασίες τήξης είναι πολύ ψηλότερες. Ένας γρανιτικός γνεύσιος θα τακεί περίπου στους 1000 ο C ενώ ένα βασαλτικής σύστασης πέτρωμα πάνω από τους 1120 ο C. Στον κατώτερο ηπειρωτικό φλοιό σε ενεργές γεωλογικά περιοχές η θερμοκρασία φτάνει τους ο C και τα πετρώματα που σχηματίζονται ονομάζονται γρανουλίτες. Ένα πέτρωμα όμως και στον ανώτερο μανδύα υπόκειται μεταμορφικές διεργασίες, όπως είναι η ανακρυστάλλωση και οι αντιδράσεις σε στερεά κατάσταση, σε θερμοκρασίες πάνω από 1500 ο C. Ένα γρανιτικό πέτρωμα στα 5 Kbar και παρουσία υδατικού διαλύματος τήκεται στους 660 ο C, ενώ ένα βασαλτικό πέτρωμα στις ίδιες συνθήκες θα τακεί στους 800 ο C. Αν απουσιάζει το νερό, τότε οι θερμοκρασίες τήξης είναι πολύ ψηλότερες. Ένας γρανιτικός γνεύσιος θα τακεί περίπου στους 1000 ο C ενώ ένα βασαλτικής σύστασης πέτρωμα πάνω από τους 1120 ο C. Στον κατώτερο ηπειρωτικό φλοιό σε ενεργές γεωλογικά περιοχές η θερμοκρασία φτάνει τους ο C και τα πετρώματα που σχηματίζονται ονομάζονται γρανουλίτες. Ένα πέτρωμα όμως και στον ανώτερο μανδύα υπόκειται μεταμορφικές διεργασίες, όπως είναι η ανακρυστάλλωση και οι αντιδράσεις σε στερεά κατάσταση, σε θερμοκρασίες πάνω από 1500 ο C. ΠΕΤΡΟΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΜΕΝΩΝ ΠΕΤΡΩΜΑΤΩΝ Ανώτερο Θερμοκρασιακό όριο της μεταμόρφωσης

8 Σε ενεργές γεωλογικά περιοχές έχουμε την άνοδο θερμών πυριτικών μαγμάτων. Η ψύξη τους συνοδεύεται από έκλυση θερμότητας που προκαλεί μεταμόρφωση στα περιβάλλοντα πετρώματα στις ζώνες επαφής. Αυτή η μεταμόρφωση συμβαίνει κοντά στην επιφάνεια της γης σε πιέσεις μερικών μόνο bar. ΠΕΤΡΟΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΜΕΝΩΝ ΠΕΤΡΩΜΑΤΩΝ Πίεση έναρξης της μεταμόρφωσης

9 Για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα θεωρούνταν ότι η ανώτερη πίεση μεταμόρφωσης δεν ξεπερνούσε τα 10 Kbar. Η πίεση αυτή αντιστοιχεί στη λιθοστατική πίεση που ασκείται στη βάση ενός ηπειρωτικού φλοιού με πάχος km. Στη συνέχεια όμως η μελέτη των πεδίων σταθερότητας των ορυκτών έδειξε ότι ορυκτολογικές παραγενέσεις ορισμένων μεταμορφωμένων βασικών πετρωμάτων καταγράφουν πιέσεις Kbar. Τα πετρώματα αυτά είναι οι εκλογίτες που αντιπροσωπεύουν μεγάλης πυκνότητας κι επομένως μεγάλης πίεσης ισοδύναμα πετρώματα των βασαλτών. Για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα θεωρούνταν ότι η ανώτερη πίεση μεταμόρφωσης δεν ξεπερνούσε τα 10 Kbar. Η πίεση αυτή αντιστοιχεί στη λιθοστατική πίεση που ασκείται στη βάση ενός ηπειρωτικού φλοιού με πάχος km. Στη συνέχεια όμως η μελέτη των πεδίων σταθερότητας των ορυκτών έδειξε ότι ορυκτολογικές παραγενέσεις ορισμένων μεταμορφωμένων βασικών πετρωμάτων καταγράφουν πιέσεις Kbar. Τα πετρώματα αυτά είναι οι εκλογίτες που αντιπροσωπεύουν μεγάλης πυκνότητας κι επομένως μεγάλης πίεσης ισοδύναμα πετρώματα των βασαλτών. ΠΕΤΡΟΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΜΕΝΩΝ ΠΕΤΡΩΜΑΤΩΝ Ανώτερο όριο της πίεσης κατά τη μεταμόρφωση

10 Σε αυτά τα πετρώματα έχουν βρεθεί γρανάτες με εγκλείσματα κοεσίτη καθώς και διαμάντια. Για να δημιουργηθούν αυτές οι ορυκτολογικές φάσεις απαιτούνται πιέσεις από Kbar. Η μεταμόρφωση σε τόσο υψηλές πιέσεις χαρακτηρίζεται ως υπερ- υψηλής πίεσης (UHP, Ultra-High-Pressure) και πρέπει να συνδέεται με ζώνες υποβύθισης φλοιού σε πολύ μεγάλα βάθη, πάνω από 100 km. Μανδυακά πετρώματα όπως οι γρανατούχοι περιδοτίτες των οφιολιθικών σχηματισμών ή οι ξενόλιθοι των κιμπερλιτών καταγράφουν πιέσεις Kbar. Επομένως μπορούν να υπάρξουν μεταμορφωμένα πετρωμάτα που σχηματίζονται σε βάθη km κάτω από την επιφάνεια της γης, σε πιέσεις >30-60 kbar (3-6 GPa). Σε αυτά τα πετρώματα έχουν βρεθεί γρανάτες με εγκλείσματα κοεσίτη καθώς και διαμάντια. Για να δημιουργηθούν αυτές οι ορυκτολογικές φάσεις απαιτούνται πιέσεις από Kbar. Η μεταμόρφωση σε τόσο υψηλές πιέσεις χαρακτηρίζεται ως υπερ- υψηλής πίεσης (UHP, Ultra-High-Pressure) και πρέπει να συνδέεται με ζώνες υποβύθισης φλοιού σε πολύ μεγάλα βάθη, πάνω από 100 km. Μανδυακά πετρώματα όπως οι γρανατούχοι περιδοτίτες των οφιολιθικών σχηματισμών ή οι ξενόλιθοι των κιμπερλιτών καταγράφουν πιέσεις Kbar. Επομένως μπορούν να υπάρξουν μεταμορφωμένα πετρωμάτα που σχηματίζονται σε βάθη km κάτω από την επιφάνεια της γης, σε πιέσεις >30-60 kbar (3-6 GPa). ΠΕΤΡΟΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΜΕΝΩΝ ΠΕΤΡΩΜΑΤΩΝ Ανώτερο όριο της πίεσης κατά τη μεταμόρφωση

11 Μεγάλης κλίμακας Ορογενετική μεταμόρφωση Μεταμόρφωση σε ζώνες υποβύθισης Μεταμόρφωση σε ζώνες ηπειρωτικής σύγκρουσης Ωκεάνια μεταμόρφωση Θαπτική μεταμόρφωση Μεγάλης κλίμακας Ορογενετική μεταμόρφωση Μεταμόρφωση σε ζώνες υποβύθισης Μεταμόρφωση σε ζώνες ηπειρωτικής σύγκρουσης Ωκεάνια μεταμόρφωση Θαπτική μεταμόρφωση ΠΕΤΡΟΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΜΕΝΩΝ ΠΕΤΡΩΜΑΤΩΝ Είδη Μεταμόρφωσης Τοπικής κλίμακας Μεταμόρφωση επαφής Κατακλαστική μεταμόρφωση Μεταμόρφωση πρόσκρουσης Υδροθερμική μεταμόρφωση Τοπικής κλίμακας Μεταμόρφωση επαφής Κατακλαστική μεταμόρφωση Μεταμόρφωση πρόσκρουσης Υδροθερμική μεταμόρφωση

12 Η ορογενετική ή περιοχική μεταμόρφωση συνδέεται με ορογενετικές διαδικασίες ή τη δημιουργία οροσειρών. Τα πετρώματα αυτά καταλαμβάνουν μεγάλες ζώνες, εκατοντάδων έως χιλιάδων χιλιομέτρων μήκος και δεκάδων έως εκατοντάδων χιλιομέτρων πλάτος. Μπορούν να βρεθούν ακόμη σε ζώνες ρηγμάτων μετασχηματισμού. Η ορογενετική μεταμόρφωση συνδέεται με συντεκτονικούς και μετατεκτονικούς γρανίτες. Στο μέσο και ανώτερο φλοιό, οι γρανιτικοί πλουτωνίτες μεταφέρουν θερμότητα προκαλώντας μεταμόρφωση HT-LP στα περιβάλλοντα πετρώματα. Αυτά τα γρανιτικά μάγματα δημιουργούνται στον κατώτερο και μέσο φλοιό από μερική τήξη σαν αποτέλεσμα υψηλού βαθμού μεταμόρφωσης. Η ορογενετική ή περιοχική μεταμόρφωση συνδέεται με ορογενετικές διαδικασίες ή τη δημιουργία οροσειρών. Τα πετρώματα αυτά καταλαμβάνουν μεγάλες ζώνες, εκατοντάδων έως χιλιάδων χιλιομέτρων μήκος και δεκάδων έως εκατοντάδων χιλιομέτρων πλάτος. Μπορούν να βρεθούν ακόμη σε ζώνες ρηγμάτων μετασχηματισμού. Η ορογενετική μεταμόρφωση συνδέεται με συντεκτονικούς και μετατεκτονικούς γρανίτες. Στο μέσο και ανώτερο φλοιό, οι γρανιτικοί πλουτωνίτες μεταφέρουν θερμότητα προκαλώντας μεταμόρφωση HT-LP στα περιβάλλοντα πετρώματα. Αυτά τα γρανιτικά μάγματα δημιουργούνται στον κατώτερο και μέσο φλοιό από μερική τήξη σαν αποτέλεσμα υψηλού βαθμού μεταμόρφωσης. ΠΕΤΡΟΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΜΕΝΩΝ ΠΕΤΡΩΜΑΤΩΝ Μεγάλης κλίμακας Ορογενετική μεταμόρφωση

13 Η ορογενετική μεταμόρφωση χαρακτηρίζεται από μία αρχική HP-LT μεταμόρφωση που συνδέεται με ζώνες υποβύθισης και μία νεότερη MP-MT μεταμόρφωση που συνδέεται με ηπειρωτική σύγκρουση. Η ορογενετική μεταμόρφωση συνοδεύεται από παραμόρφωση. Μπορούν να διαχωριστούν διαδοχικές φάσεις μεταμόρφωσης και παραμόρφωσης και να καθοριστούν οι μεταξύ τους χρονικές σχέσεις. Η ορογενετική μεταμόρφωση χαρακτηρίζεται από μία αρχική HP-LT μεταμόρφωση που συνδέεται με ζώνες υποβύθισης και μία νεότερη MP-MT μεταμόρφωση που συνδέεται με ηπειρωτική σύγκρουση. Η ορογενετική μεταμόρφωση συνοδεύεται από παραμόρφωση. Μπορούν να διαχωριστούν διαδοχικές φάσεις μεταμόρφωσης και παραμόρφωσης και να καθοριστούν οι μεταξύ τους χρονικές σχέσεις. ΠΕΤΡΟΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΜΕΝΩΝ ΠΕΤΡΩΜΑΤΩΝ Μεγάλης κλίμακας Ορογενετική μεταμόρφωση Χαρακτηριστικά μεγάλης κλίμακας μεταμόρφωσης Σχιστότητα-Ψηλότερες πιέσεις Θερμοκρασίες παρόμοιες με της τοπικής κλίμακας Χαρακτηριστικά μεγάλης κλίμακας μεταμόρφωσης Σχιστότητα-Ψηλότερες πιέσεις Θερμοκρασίες παρόμοιες με της τοπικής κλίμακας

14 Η ωκεάνια μεταμόρφωση περιλαμβάνει τροποποιήσεις που συμβαίνουν στον ωκεάνιο φλοιό στην περιοχή των μεσοωκεάνιων ράχεων. Τα μεταμορφωμένα πετρώματα που προκύπτουν είναι βασικής και υπερβασικής σύστασης, χωρίς σχιστότητα (θαπτική μεταμόρφωση) και χαρακτηρίζονται από εκτεταμένες φλεβικές διεισδύσεις λόγω της επίδρασης του ωκεάνιου νερού (υδροθερμική μεταμόρφωση). Η ωκεάνια μεταμόρφωση περιλαμβάνει τροποποιήσεις που συμβαίνουν στον ωκεάνιο φλοιό στην περιοχή των μεσοωκεάνιων ράχεων. Τα μεταμορφωμένα πετρώματα που προκύπτουν είναι βασικής και υπερβασικής σύστασης, χωρίς σχιστότητα (θαπτική μεταμόρφωση) και χαρακτηρίζονται από εκτεταμένες φλεβικές διεισδύσεις λόγω της επίδρασης του ωκεάνιου νερού (υδροθερμική μεταμόρφωση). ΠΕΤΡΟΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΜΕΝΩΝ ΠΕΤΡΩΜΑΤΩΝ Ωκεάνια μεταμόρφωση Μεγάλης κλίμακας

15 Ο όρος θαπτική μεταμόρφωση χρησιμοποιήθηκε για χαμηλού βαθμού περιοχική μεταμόρφωση ιζηματογενών και ηφαιστειοκλαστικών πετρωμάτων που έχουν αποτεθεί σε ένα γεωσύγκλινο, χωρίς να έχουν επηρεαστεί από ορογενετικές διαδικασίες ή από μαγματικές διεισδύσεις. Χαρακτηριστικά αυτών των πετρωμάτων είναι η έλλειψη σχιστότητας (διατήρηση της αρχικής υφής του πετρώματος) και η μη ολοκλήρωση ορυκτολογικών αντιδράσεων (διατήρηση ορυκτών του αρχικού πετρώματος). Η θαπτική μεταμόρφωση δεν μπορεί να διαχωριστεί εύκολα από τη διαγένεση ιζημάτων βαθιάς θάλασσας, παρά μόνο κάτω από το μικροσκόπιο. Ο όρος θαπτική μεταμόρφωση χρησιμοποιήθηκε για χαμηλού βαθμού περιοχική μεταμόρφωση ιζηματογενών και ηφαιστειοκλαστικών πετρωμάτων που έχουν αποτεθεί σε ένα γεωσύγκλινο, χωρίς να έχουν επηρεαστεί από ορογενετικές διαδικασίες ή από μαγματικές διεισδύσεις. Χαρακτηριστικά αυτών των πετρωμάτων είναι η έλλειψη σχιστότητας (διατήρηση της αρχικής υφής του πετρώματος) και η μη ολοκλήρωση ορυκτολογικών αντιδράσεων (διατήρηση ορυκτών του αρχικού πετρώματος). Η θαπτική μεταμόρφωση δεν μπορεί να διαχωριστεί εύκολα από τη διαγένεση ιζημάτων βαθιάς θάλασσας, παρά μόνο κάτω από το μικροσκόπιο. ΠΕΤΡΟΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΜΕΝΩΝ ΠΕΤΡΩΜΑΤΩΝ Θαπτική μεταμόρφωση Μεγάλης κλίμακας

16 Η μεταμόρφωση επαφής συμβαίνει στην επαφή με θερμά πυριγενή σώματα. Οι μεταμορφικές τροποποιήσεις προκαλούνται από τη θερμότητα που εκπέμπεται από την ψύξη του πυριγενούς σώματος καθώς και από αέρια και ρευστά που απελευθερώνονται κατά την κρυστάλλωση του μάγματος. Το πλάτος της ζώνη επαφής εξαρτάται από τον όγκο, τη φύση και το βάθος διείσδυσης του πλουτωνικού σώματος, καθώς και από τις ιδιότητες του περιβάλλοντος πετρώματος, κυρίως την περιεκτικότητά του σε ρευστά και τη διαπερατότητά του. Τα μεταμορφωμένα πετρώματα επαφής είναι λεπτόκοκκα και χαρακτηρίζονται από έλλειψη σχιστότητας (κερατίτες). Η μεταμόρφωση επαφής συμβαίνει στην επαφή με θερμά πυριγενή σώματα. Οι μεταμορφικές τροποποιήσεις προκαλούνται από τη θερμότητα που εκπέμπεται από την ψύξη του πυριγενούς σώματος καθώς και από αέρια και ρευστά που απελευθερώνονται κατά την κρυστάλλωση του μάγματος. Το πλάτος της ζώνη επαφής εξαρτάται από τον όγκο, τη φύση και το βάθος διείσδυσης του πλουτωνικού σώματος, καθώς και από τις ιδιότητες του περιβάλλοντος πετρώματος, κυρίως την περιεκτικότητά του σε ρευστά και τη διαπερατότητά του. Τα μεταμορφωμένα πετρώματα επαφής είναι λεπτόκοκκα και χαρακτηρίζονται από έλλειψη σχιστότητας (κερατίτες). ΠΕΤΡΟΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΜΕΝΩΝ ΠΕΤΡΩΜΑΤΩΝ Τοπικής κλίμακας Μεταμόρφωση επαφής

17 Ένα πλουτωνικό σώμα μεγάλου όγκου μεταφέρει μεγάλο ποσό θερμότητας και επομένως επιδρά μεγαλύτερο χρονικό διάστημα στα περιβάλλοντα πετρώματα. Η θερμοκρασία ενός βασικού μάγματος είναι >1000 ο C, ενός όξινου ένυδρου μάγματος ο C κι ενός όξινου άνυδρου μάγματος ο C. Μάγματα που κρυσταλλώνονται σε μεγάλα βάθη (>10 Km) δεν προκαλούν μεταμόρφωση επαφής επειδή τα περιβάλλοντα πετρώματα είναι ήδη θερμά και οι παραγενέσεις τους σταθερές σε υψηλές θερμοκρασίες. Η επίδραση της μεταμόρφωσης επαφής είναι πιο έντονη σε αμεταμόρφωτα ή χαμηλού βαθμού μεταμορφωμένα περιβάλλοντα πετρώματα. Ένα πλουτωνικό σώμα μεγάλου όγκου μεταφέρει μεγάλο ποσό θερμότητας και επομένως επιδρά μεγαλύτερο χρονικό διάστημα στα περιβάλλοντα πετρώματα. Η θερμοκρασία ενός βασικού μάγματος είναι >1000 ο C, ενός όξινου ένυδρου μάγματος ο C κι ενός όξινου άνυδρου μάγματος ο C. Μάγματα που κρυσταλλώνονται σε μεγάλα βάθη (>10 Km) δεν προκαλούν μεταμόρφωση επαφής επειδή τα περιβάλλοντα πετρώματα είναι ήδη θερμά και οι παραγενέσεις τους σταθερές σε υψηλές θερμοκρασίες. Η επίδραση της μεταμόρφωσης επαφής είναι πιο έντονη σε αμεταμόρφωτα ή χαμηλού βαθμού μεταμορφωμένα περιβάλλοντα πετρώματα. ΠΕΤΡΟΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΜΕΝΩΝ ΠΕΤΡΩΜΑΤΩΝ Τοπικής κλίμακας Μεταμόρφωση επαφής

18 Συμβαίνει σε ζώνες ρηγμάτων και επωθήσεων και περιλαμβάνει μηχανικές δυνάμεις που προκαλούν θραύση των πετρωμάτων. Πειραματικά δεδομένα δείχνουν ότι η κατακλαστική μεταμόρφωση ευνοείται από υψηλές παραμορφωτικές και διατμητικές τάσεις κάτω από χαμηλές θερμοκρασίες. Κατακλαστικά μεταμορφωμένα πετρώματα είναι τα τεκτονικά λατυποπαγή, οι ρηγματογενείς λιθοκονίες και οι ψευδοταχυλίτες. Σ’ αυτή την κατηγορία δεν συμπεριλαμβάνονται οι μυλωνίτες γιατί συνοδεύονται από συντεκτονική ανακρυστάλλωση και νεοορυκτογένεση. Συμβαίνει σε ζώνες ρηγμάτων και επωθήσεων και περιλαμβάνει μηχανικές δυνάμεις που προκαλούν θραύση των πετρωμάτων. Πειραματικά δεδομένα δείχνουν ότι η κατακλαστική μεταμόρφωση ευνοείται από υψηλές παραμορφωτικές και διατμητικές τάσεις κάτω από χαμηλές θερμοκρασίες. Κατακλαστικά μεταμορφωμένα πετρώματα είναι τα τεκτονικά λατυποπαγή, οι ρηγματογενείς λιθοκονίες και οι ψευδοταχυλίτες. Σ’ αυτή την κατηγορία δεν συμπεριλαμβάνονται οι μυλωνίτες γιατί συνοδεύονται από συντεκτονική ανακρυστάλλωση και νεοορυκτογένεση. ΠΕΤΡΟΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΜΕΝΩΝ ΠΕΤΡΩΜΑΤΩΝ Κατακλαστική μεταμόρφωση Τοπικής κλίμακας

19 Σ’ αυτή την κατηγορία ανήκουν πετρώματα που έχουν υποστεί μεταμόρφωση από την πρόσκρουση ενός μετεωρίτη. Η διάρκεια της μεταμόρφωσης είναι πολύ μικρή, μόλις μερικά msec. Τα ορυκτολογικά χαρακτηριστικά αυτών των πετρωμάτων είναι η παρουσία διαταραγμένου (shocked) χαλαζία και η δημιουργία κοεσίτη, στισοβίτη και λεπτομερών κόκκων διαμαντιού. Σ’ αυτή την κατηγορία ανήκουν πετρώματα που έχουν υποστεί μεταμόρφωση από την πρόσκρουση ενός μετεωρίτη. Η διάρκεια της μεταμόρφωσης είναι πολύ μικρή, μόλις μερικά msec. Τα ορυκτολογικά χαρακτηριστικά αυτών των πετρωμάτων είναι η παρουσία διαταραγμένου (shocked) χαλαζία και η δημιουργία κοεσίτη, στισοβίτη και λεπτομερών κόκκων διαμαντιού. ΠΕΤΡΟΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΜΕΝΩΝ ΠΕΤΡΩΜΑΤΩΝ Μεταμόρφωση πρόσκρουσης Τοπικής κλίμακας

20 Στην υδροθερμική μεταμόρφωση θερμά υδατικά διαλύματα ή αέρια ρέουν μέσα σε σπασίματα πετρωμάτων προκαλώντας ορυκτολογικές και χημικές τροποποιήσεις στο πέτρωμα. Αντιδράσεις μεταξύ νερού και πετρώματος μπορεί να συμβούν όποτε νερό που κυκλοφορεί στους πόρους ή στα σπασίματα του πετρώματος δεν βρίσκεται σε ισορροπία με το πέτρωμα. Έτσι η υδροθερμική μεταμόρφωση μπορεί να συμβεί σε όλο το φάσμα των θερμοκρασιών, από την επιφάνεια της γης έως το βάθος όπου έχουμε πολύ θερμές συνθήκες. Οι συνθήκες της υδροθερμικής μεταμόρφωσης, θερμοκρασία, πίεση και σύσταση ρευστής φάσης, βασίζεται στη μελέτη των ορυκτών παραγενέσεων του πετρώματος. Στην υδροθερμική μεταμόρφωση θερμά υδατικά διαλύματα ή αέρια ρέουν μέσα σε σπασίματα πετρωμάτων προκαλώντας ορυκτολογικές και χημικές τροποποιήσεις στο πέτρωμα. Αντιδράσεις μεταξύ νερού και πετρώματος μπορεί να συμβούν όποτε νερό που κυκλοφορεί στους πόρους ή στα σπασίματα του πετρώματος δεν βρίσκεται σε ισορροπία με το πέτρωμα. Έτσι η υδροθερμική μεταμόρφωση μπορεί να συμβεί σε όλο το φάσμα των θερμοκρασιών, από την επιφάνεια της γης έως το βάθος όπου έχουμε πολύ θερμές συνθήκες. Οι συνθήκες της υδροθερμικής μεταμόρφωσης, θερμοκρασία, πίεση και σύσταση ρευστής φάσης, βασίζεται στη μελέτη των ορυκτών παραγενέσεων του πετρώματος. ΠΕΤΡΟΓΕΝΕΣΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΜΕΝΩΝ ΠΕΤΡΩΜΑΤΩΝ Υδροθερμική μεταμόρφωση Τοπικής κλίμακας


Κατέβασμα ppt "Μεταμορφωμένα πετρώματα είναι τα πετρώματα που ανέπτυξαν τα ορυκτολογικά και χημικά χαρακτηριστικά τους μέσω μεταμορφικών διεργασιών. Η διαδικασία της."

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Διαφημίσεις Google