Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

2010 - 2011 Υπεύθυνη καθηγήτρια: ΖΑΡΜΠΟΥΤΗ.

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Παρουσίαση με θέμα: "2010 - 2011 Υπεύθυνη καθηγήτρια: ΖΑΡΜΠΟΥΤΗ."— Μεταγράφημα παρουσίασης:

1 Υπεύθυνη καθηγήτρια: ΖΑΡΜΠΟΥΤΗ

2 ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ
ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ:κα.Ευαγγελία Ζαρμπούτη Καλπαξίδου Μαρία Ξυδιά Τζίνα Συμμετοχή παρουσίασης στην τάξη:Τυροκόμος Δημήτρης

3 ΓΕΝΙΚΑ Τα τελευταία δέκα χρόνια, πάνω από το 6% των παιδιών που γεννιούνται στην Ευρώπη προέρχονται από την εφαρμογή κάποιας μεθόδου υποβοηθούμενης αναπαραγωγής. Η εξωσωματική γονιμοποίηση (IVF, in vitro Fertilization) αποτελεί την πιο συνηθισμένη μέθοδο Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής. Εφαρμόσθηκε για πρώτη φορά με επιτυχία στον άνθρωπο το 1978. Η εξωσωματική γονιμοποίηση, όπως υποδηλώνει και το ίδιο το επίθετο, είναι η γονιμοποίηση έξω από το σώμα. Αντί δηλαδή το σπερματοζωάριο να γονιμοποιεί ένα ωάριο στο φυσικό του περιβάλλον, που είναι η σάλπιγγα της γυναίκας, η γονιμοποίηση γίνεται στο εργαστήριο. Ουσιαστικά παρακάμπτεται η συγκεκριμένη λειτουργία του οργανισμού, όταν, για διαφόρους λόγους, αυτή δεν μπορεί να γίνει στο σώμα.

4 Τι είναι Εξωσωματική Γονιμοποίηση;
Η εξωσωματική γονιμοποίηση (IVF, in vitro Fertilization) είναι η πιο συνηθισμένη μέθοδος Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής. Εφαρμόσθηκε για πρώτη φορά με επιτυχία στον άνθρωπο το 1978. Η εξωσωματική γονιμοποίηση, όπως το λέει η λέξη, είναι η γονιμοποίηση έξω από το σώμα: αντί δηλαδή η γονιμοποίηση του ωαρίου από το σπερματοζωάριο να γίνει στο φυσικό περιβάλλον, που είναι η σάλπιγγα της γυναίκας, γίνεται στο εργαστήριο. Είναι ουσιαστικά η παράκαμψη μιας συγκεκριμένης λειτουργίας του οργανισμού, όταν, για διαφόρους λόγους, δεν μπορεί να γίνει στο σώμα. Τα ωάρια όμως είναι της γυναίκας, τα σπερματοζωάρια του άνδρα και τα έμβρυα που προκύπτουν είναι δικά τους.

5 Όλη η διαδικασία της εξωσωματικής γονιμοποίησης:

6 Ο κύκλος θεραπείας με εξωσωματική γονιμοποίηση περιλαμβάνει τα εξής βασικά στάδια:
Διερεύνηση και διάγνωση της υπογονιμότητας. Προκαταρκτικές εξετάσεις. Διέγερση της ωοθήκης με φαρμακευτική αγωγή (12-14 ημέρες) με σκοπό την ανάπτυξη πολλών ωοθυλακίων. Παρακολούθηση της διέγερσης με σειρά υπερηχογραφημάτων και ορμονικών προσδιορισμών. Πρόκληση της ωοθυλακιορρηξίας (εφ'άπαξ βραδινή ένεση). Συλλογή των ωαρίων (ωοληψία). Γονιμοποίηση και καλλιέργεια εκτός του σώματος (2-6 ημέρες). Εμβρυομεταφορά. Έλεγχος κυήσεως (13 ημέρες μετά την εμβρυομεταφορά, με αιμοληψία για μέτρηση των επιπέδων της ορμόνης β-χοριακής γοναδοτροπίνης). Έλεγχος κλινικής κυήσεως με διακολπικό υπερηχογράφημα (4 εβδομάδες μετά την εμβρυομεταφορά). Έλεγχος εξελισσόμενης κυήσεως την 12η εβδομάδα (10 εβδομάδες μετά την εμβρυομεταφορά). Η εκτίμηση γίνεται από το θεράποντα μαιευτήρα - γυναικολόγο διότι το έργο της Μονάδας έχει ολοκληρωθεί. Στάδια

7 ΠΙΟ ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ… Ο κύκλος θεραπείας με εξωσωματική γονιμοποίηση περιλαμβάνει τα εξής βασικά στάδια: Προετοιμασία Κατά τη διάρκεια αυτής της θεραπείας χορηγούνται φάρμακα που έχουν σκοπό τη λήψη περισσότερων ωαρίων από το ένα που παράγει η γυναίκα στο φυσικό της κύκλο. Η παρακολούθηση γίνεται με υπερηχογραφικό έλεγχο και αιμοληψία, συνήθως ανά 2-3 μέρες και δόσεις των φαρμάκων εξατομικεύονται. Με το υπερηχογράφημα, που γίνεται διακολπικά, παρακολουθούμε την αύξηση του μεγέθους των ωοθυλάκιων, μέσα στα οποία βρίσκονται τα ωάρια. Σκοπός είναι να επιτύχουμε την ανάπτυξη πολλών ωοθυλάκιων μεγέθους πάνω από 18 mm, οπότε θεωρούμε ότι τα ωάρια μέσα σε αυτά έχουν ωριμάσει και είναι έτοιμα για ωοληψία. Παράλληλα μετρούμε την αύξηση του πάχους του ενδομήτριου. Το ενδομήτριο καλύπτει την ενδομητρική κοιλότητα, στην οποία αργότερα θα μεταφερθούν τα έμβρυα. Με την αιμοληψία ελέγχουμε την οιστραδιόλη που παράγεται από τα ωοθυλάκια και είναι επίσης δείκτης της ωρίμανσης των ωαρίων. Όταν έχουμε ικανοποιητικό αριθμό ωοθυλάκιων μεγαλύτερων των 18 mm, ικανοποιητικό πάχος ενδομήτριου και επίσης καλή τιμή οιστραδιόλης επιτυγχάνουμε την τελική ωρίμανση των ωαρίων με τη χορήγηση β – χοριακής γοναδοτροπίνης και τριάντα τέσσερις με τριάντα οκτώ ώρες μετά γίνεται η ωοληψία. Ωοληψία Η ωοληψία διαρκεί 15 λεπτά και γίνεται υπό ελαφρά μέθη. Ο γυναικολόγος αναρροφά διακολπικά με μια βελόνα το ωοθυλακικό υγρό από τις ωοθήκες κάτω από υπερηχογραφικό έλεγχο. Το ωοθυλακικό υγρό δίνεται στον εμβρυολόγο για την ανεύρεση των ωαρίων με τη βοήθεια του μικροσκοπίου. Γονιμοποίηση Τα ωάρια μετά την ωοληψία τοποθετούνται μέσα σε καλλιεργητικό υλικό. Στη συνέχεια πραγματοποιείται η γονιμοποίηση με το σπέρμα του συζύγου που έχει ήδη επεξεργαστεί με ειδικές τεχνικές. Το επόμενο πρωί ελέγχεται η γονιμοποίηση των ωαρίων και στις ημέρες που ακολουθούν παρακολουθείται η εξέλιξη τους. Εμβρυομεταφορά Είναι μια απλή διαδικασία που δεν απαιτεί αναλγησία. Γίνεται 2-3 ημέρες μετά την ωοληψία. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να γίνει σε στάδιο βλαστοκύστης, δηλαδή 4-7 ημέρες μετά τη συλλογή των ωαρίων. Τα έμβρυα τοποθετούνται στην ενδομητριακή κοιλότητα με τη βοήθεια ενός λεπτού πλαστικού καθετήρα που περνά μέσα από τον τράχηλο. Ο αριθμός των εμβρύων που θα μεταφερθούν συναποφασίζεται με το ζευγάρι. Εάν υπάρχει μεγάλος αριθμός εμβρύων, μπορούν κάποια από αυτά να καταψυχθούν ώστε να χρησιμοποιηθούν σε μελλοντική προσπάθεια. Τεστ Κύησης Γίνεται 12 μέρες μετά την εμβρυομεταφορά. Περιλαμβάνει λήψη αίματος γιο τον προσδιορισμό της χοριακής γοναδοτροπίνης . Εάν το τεστ είναι θετικό, δυο εβδομάδες αργότερα γίνεται ο πρώτος υπερηχογραφικός έλεγχος κατά τον οποίο φαίνεται ο ενδομητρικός σάκος του/των εμβρύου/ων μέσα στη μήτρα. Αν το τεστ είναι αρνητικό, η φαρμακευτική αγωγή διακόπτεται και γίνεται προσπάθεια για ανάλυση των πιθανών αιτιών της αποτυχίας και λήψη περαιτέρω αποφάσεων.

8 Πώς γίνεται η εξωσωματική γονιμοποίηση;
VIDEO Τα ωάρια λαμβάνονται από τα ωοθυλάκια, που αναπτύσσονται στις ωοθήκες της γυναίκας, με τη διαδικασία της ωοληψίας. Στο εργαστήριο, έρχονται σε επαφή με τα σπερματοζωάρια, μέσα σε ειδικά δοχεία (τρυβλία) με καλλιεργητικό υλικό, προκειμένου να γίνει η γονιμοποίηση. Στη συνέχεια, τα τρυβλία με τα γονιμοποιημένα ωάρια (ζυγώτες) τοποθετούνται σε επωαστικό κλίβανο για 2-6 ημέρες, υπό ειδικές συνθήκες, ώστε τα έμβρυα να διανύσουν τα πρώτα στάδια της ανάπτυξής τους. Αντί τα έμβρυα να καταλήξουν στη μήτρα με φυσικό τρόπο (δηλαδή μέσω της σάλπιγγας), μεταφέρονται σ’ αυτήν από τον εξειδικευμένο γυναικολόγο, με τη βοήθεια ενός λεπτού καθετήρα μέσα στον οποίο τα έχει τοποθετήσει ο εμβρυολόγος. Τα έμβρυα εμφυτεύονται από μόνα τους στον βλεννογόνο της μήτρας, το ενδομήτριο, όπως και στη φυσιολογική σύλληψη. Εάν υπάρξει εμφύτευση θα υπάρξει και εγκυμοσύνη.

9 Πότε επιλέγεται ως μέθοδος η εξωσωματική γονιμοποίηση;
Οι απόλυτες ενδείξεις είναι: Η έλλειψη (από εκτομή) ή η απόφραξη των σαλπίγγων κεντρικά ή περιφερικά (υδροσάλπιγγες). Η έλλειψη σπερματοζωαρίων (αζωοσπερμία) που απαιτεί χειρουργική λήψη. Ο πολύ μικρός αριθμός κινουμένων φυσιολογικών σπερματοζωαρίων (σοβαρή ολιγο-ασθενο-τερατοσπερμία). Οι σχετικές ενδείξεις είναι πολλές και αφορούν σε: Μεγάλη διάρκεια υπογονιμότητας. Μεγάλη ηλικία της γυναίκας. Σοβαρά προβλήματα σπέρματος (σοβαρή ολιγο-ασθενο-τερατοσπερμία). Ανεξήγητη Υπογονιμότητα. Αποτυχία άλλων ηπιότερων μεθόδων (π.χ. πρόκληση ωοθυλακιορρηξίας για προγραμματισμένη επαφή ή σπερματέγχυση). Βαριά ενδομητρίωση. Προεμφυτευτική διάγνωση για β- μεσογειακή αναιμία, φυλοσύνδετα νοσήματα, ειδικά κληρονομικά νοσήματα (*). Πριν από χημειοθεραπεία (*). Δωρεά ωαρίων, σπέρματος και εμβρύων (*). Παρένθετη μητρότητα (*). * Αφορούν σπάνιες ενδείξεις

10 Ποιες εξετάσεις είναι απαραίτητες
Οι προκαταρκτικές εξετάσεις πριν την ένταξη σε πρόγραμμα εξωσωματικής γονιμοποίησης περιλαμβάνουν: Εξέταση σπέρματος (σπερμοδιάγραμμα, δοκιμασία ενεργοποίησης σπερματοζωαρίων-"Percoll test", καλλιέργεια σπέρματος). Ορμονικές εξετάσεις και διακολπικό υπερηχογράφημα την 3η ημέρα του κύκλου. Έλεγχο για ηπατίτιδες, HIV I-II, VDRL (ο οποίος είναι απαραίτητος). Το Pap test, μαστολογικό έλεγχο σε γυναίκες άνω των 35 ετών και καρδιολογική εξέταση. Ειδικές εξετάσεις, όπως λαπαροσκόπηση ή υστεροσκόπηση, οι οποίες ενδέχεται να συστηθούν από τον υπεύθυνο ιατρό της Μονάδας με βάση την αξιολόγηση στοιχείων του κλινικού ιστορικού και των λοιπών εξετάσεων Οι συνήθεις εξετάσεις του προγεννητικού ελέγχου είναι χρήσιμες.

11 Είναι κάτι αφύσικο; Η κλασική εξωσωματική γονιμοποίηση δεν αποτελεί παραβίαση της φυσιολογικής σύλληψης. Παρά τις όποιες φοβίες της κοινής γνώμης, η αλήθεια είναι ότι η γονιμοποίηση επέρχεται στο εργαστήριο μέσα στο τρυβλίο χωρίς παρέμβαση, όπως θα συνέβαινε φυσιολογικά στη σάλπιγγα, ενώ η εμφύτευση του εμβρύου (σύλληψη) γίνεται από μόνη της. Οι παραλλαγές της κλασικής μεθόδου, όπως η μικρογονιμοποίηση, είναι όντως επεμβατικές μέθοδοι, αλλά εφαρμόζονται για να παρακαμφθούν συγκεκριμένα παθολογικά προβλήματα, ιδιαίτερα του σπέρματος. Σε όλες τις περιπτώσεις, εάν επιτευχθεί εγκυμοσύνη, η πορεία της είναι ίδια με αυτήν από φυσική σύλληψη.

12 Θα είναι υγιές το παιδί ;
Τα παιδιά της εξωσωματικής γονιμοποίησης είναι το ίδιο υγιή και φυσιολογικά, όσο και τα παιδιά που προέρχονται από φυσική σύλληψη και δεν παρουσιάζουν αύξηση του ποσοστού των συγγενών και χρωμοσωματικών ανωμαλιών, όπως προκύπτει από μεγάλες επιδημιολογικές μελέτες. Απόδειξη είναι ότι έχουν γεννηθεί, μέχρι σήμερα, περισσότερα από παιδιά παγκοσμίως, μετά από εξωσωματική γονιμοποίηση, ορισμένα μάλιστα από αυτά έχουν ήδη τεκνοποιήσει φυσιολογικά.

13 Υπάρχουν μακροχρόνιες επιπτώσεις για την υγεία της γυναίκας;
Κατά κανόνα όχι. Οι ανησυχίες του κοινού (κυρίως όσων έχουν ελλιπή πληροφόρηση) είναι θεωρητικά θεμιτές, αλλά πρακτικά αβάσιμες. Όλες ανεξαιρέτως οι μεγάλες διεθνείς επιδημιολογικές έρευνες συγκλίνουν στο συμπέρασμα ότι ο κίνδυνος να αναπτυχθεί καρκίνος στην ωοθήκη, στη μήτρα ή στον μαστό είναι παρόμοιος με εκείνον του γενικού πληθυσμού.Μεγάλες επιδημιολογικές μελέτες, που έγιναν στην Αυστραλία σε γυναίκες (Lancet, 1999), Μ. Βρετανία σε γυναίκες (Hum Reprod., 2002), στη Γαλλία σε γυναίκες (Hum Reprod., 2004), όπως και άλλες συγκεντρωτικές μελέτες ή μεταναλύσεις (Ness et al., Amer J Epidem, 2002;Kashyap et al., Obst Gynecol, 2004), έδειξαν ότι δεν υπήρξε στατιστικώς σημαντική διαφορά ανάμεσα στις γυναίκες που πήραν φάρμακα για εξωσωματική γονιμοποίηση και εμφάνισαν καρκίνο του μαστού, των ωοθηκών ή της μήτρας και σ’ αυτές που δεν πήραν φάρμακα και τελικά εμφάνισαν καρκίνο. Εξ άλλου, δεν υπάρχουν ενδείξεις αυξημένου κινδύνου για καρκίνο στα παιδιά που γεννήθηκαν από εξωσωματική γονιμοποίηση σε σχέση με τα παιδιά από φυσική σύλληψη (μελέτες σε και παιδιά που γεννήθηκαν από εξωσωματική γονιμοποίηση, Klip.H et al., Hum Reprod., 2001). Επισημαίνεται ότι, για προληπτικούς λόγους, σε όλες τις γυναίκες γίνεται Pap-test και έλεγχος μαστού. Μαστογραφία συνιστάται σε γυναίκες ηλικίας άνω των 35 ετών. Στις περιπτώσεις που υπάρχει ιστορικό από τον μαστό (ατομικό ή οικογενειακό) ανεξάρτητα από την ηλικία της γυναίκας, πριν την έναρξη των φαρμάκων πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η γνώμη ειδικού μαστολόγου.

14 Τι κινδύνους εγκυμονεί η μέθοδος για τη γυναίκα και τα παιδιά; Γνωρίζουμε πιθανές επιπλοκές;
Σύνδρομο Υπερδιέγερσης των Ωοθηκών: Το Σύνδρομο Υπερδιέγερσης των Ωοθηκών (ΣΥΩ) μπορεί να προκληθεί, γιατί όπως υποδηλώνει και το όνομά του, τα φάρμακα που χορηγούνται κατά τη διαδικασία της εξωσωματικής γονιμοποίησης, διεγείρουν τις ωοθήκες, ώστε να στρατολογήσουν και να ωριμάσουν πολλά ωοθυλάκια, με στόχο να ληφθούν πολλά ώριμα ωάρια. Το ΣΥΩ εκδηλώνεται στο 5% του συνόλου των γυναικών που εντάσσονται σε προγράμματα εξωσωματικής γονιμοποίησης. Ανάλογα με τη βαρύτητα των συμπτωμάτων διακρίνεται σε ελαφράς, μέτριας και σοβαρής μορφής. Η σοβαρή μορφή του συνδρόμου έχει παρατηρηθεί περισσότερο σε γυναίκες με πολυκυστικές ωοθήκες. Τα συμπτώματα είναι διόγκωση και πόνος στην κοιλιά, πόνος στο στομάχι, τάση για έμετο, αύξηση του σωματικού βάρους και ελαττωμένη αποβολή ούρων. Σπάνια σε σοβαρότερες μορφές μπορεί να υπάρξει δυσχέρεια στην αναπνοή, λιποθυμική τάση και διαταραχές των αιματολογικών και βιοχημικών παραμέτρων. Τότε απαιτείται νοσηλεία στο νοσοκομείο για παρακολούθηση και θεραπεία.

15 Καρκίνος: Τα φάρμακα που χορηγούνται στην IVF επιτυγχάνουν την ανάπτυξη πολλών ωοθυλακίων, άρα την ανάπτυξη και ωρίμανση πολλών ωαρίων. Τα ωοθυλάκια που αναπτύσσονται εκκρίνουν ικανές ποσότητες οιστρογόνων, περισσότερες απ’ όσες εκκρίνονται στο φυσιολογικό κύκλο. Θεωρητικά τα αυξημένα αυτά οιστρογόνα θα μπορούσαν να συσχετιστούν με εμφάνιση ή επιτάχυνση της αύξησης οιστρογονοεξαρτόμενων όγκων, όπως είναι ο καρκίνος του μαστού. Λίγες μελέτες μέχρι τώρα έχουν προσπαθήσει να διερευνήσουν τη συσχέτιση του καρκίνου του μαστού με τα φάρμακα υπογονιμότητας που προκαλούν υπεροιστρογοναιμία στη γυναίκα. Η ανάλυση των μελετών ασθενών-μαρτύρων, που περιλάμβαναν μεγάλο αριθμό γυναικών με καρκίνο μαστού και υγιών γυναικών, έδειξε συσχέτιση μεταξύ φαρμάκων υπογονιμότητας και κίνδυνο για καρκίνο μαστού στις γυναίκες με οικογενειακό ιστορικό καρκίνου μαστού. Επίσης, παρατηρήθηκε αυξημένος κίνδυνος στις γυναίκες με μακροχρόνια χρήση γοναδοτροπινών (περισσότεροι από 6 κύκλοι εξωσωματικής γονιμοποίησης). Για το λόγο όμως ότι υπάρχουν πολλές αξιόλογες αντικρουόμενες έρευνες, κρίνεται απαραίτητη η περαιτέρω μελέτη των γυναικών που ανήκουν στις ανωτέρω κατηγορίες, για να αποδειχτεί ότι αυξάνονται οι πιθανότητές τους να νοσήσουν.

16 Εξωμήτριος κύηση: Εξωμήτριος κύηση είναι η εγκατάσταση του εμβρύου σε θέση εκτός της κοιλότητας της μήτρας (συνήθως στη σάλπιγγα). Μπορεί να συμβεί μετά από αυτόματη σύλληψη σε ποσοστό 1-1,5%. Το ποσοστό στα προγράμματα υποβοηθούμενης αναπαραγωγής είναι μεγαλύτερο και η κατάσταση αντιμετωπίζεται με λαπαροσκοπική χειρουργική επέμβαση. Πολύδυμη κύηση: Οι μέθοδοι υποβοηθούμενης αναπαραγωγής και τα προγράμματα εξωσωματικής γονιμοποίησης συνοδεύονται από αυξημένα ποσοστά πολυδύμων κυήσεων. Συνήθως, οι δίδυμες κυήσεις δεν αντιμετωπίζουν προβλήματα. Τα προβλήματα είναι πιο συχνά και σοβαρά στις πολύδυμες κυήσεις και αφορούν την υγεία της μητέρας και την πιθανότητα πρώιμων και πρόωρων τοκετών. Τα χειρότερα, αν και σπάνια, επακόλουθα του πρώιμου τοκετού είναι οι εγκεφαλικές αιμορραγίες που συνδέονται με εγκεφαλική παράλυση. Εγκεφαλική παράλυση: Υπάρχουν ενδείξεις ότι τα ποσοστά της εγκεφαλικής παράλυσης είναι υψηλότερα (περίπου διπλάσια σύμφωνα με έρευνα του Παν/μίου του Aarhus στη Δανία) μεταξύ των παιδιών που προήλθαν από εξωσωματική γονιμοποίηση (IVF) σε σύγκριση με εκείνα που προέρχονται από φυσική σύλληψη.

17 Μεταβολές γονιδιώματος: Τo DNA των εμβρύων που συλλαμβάνονται με εξωσωματική γονιμοποίηση διαφέρει από εκείνο των υπόλοιπων παιδιών (Έρευνα Σαπιέντσα). Οι επιστήμονες εντόπισαν διαφορές στο 10% των γονιδίων που μελέτησαν. Το γεγονός αυτό, υπογραμμίζουν, δίνει μία λογική εξήγηση γιατί τα μωρά από εξωσωματική τείνουν να αντιμετωπίζουν μεγαλύτερο κίνδυνο γέννησης με πολύ μικρό βάρος, προβλήματα υγείας και σπάνιες μεταβολικές διαταραχές. Οι μεταβολές στα γονίδια προκαλούνται από τον μηχανισμό που τα ενεργοποιεί και τα απενεργοποιεί (επιγενετική). Άλλοι επιφανείς γενετιστές προειδοποιούν ότι τα μωρά που προέρχονται από εξωσωματική γονιμοποίηση κινδυνεύουν να εμφανίσουν σοβαρές παθήσεις (διαβήτη, υπέρταση, καρκίνο) κατά την ενήλικη ζωή τους και τονίζουν ότι μέχρι την ηλικία των 50 ετών τα άτομα αυτά θα πρέπει να ελέγχονται προληπτικά, ανά τακτά χρονικά διαστήματα. Η ανεξέλεγκτη ανάπτυξη της υποβοηθούμενης αναπαραγωγής και η έλλειψη κανονιστικού σχεδίου από τις αρχές της εφαρμογής της είναι οι κύριες αιτίες που δεν ελαχιστοποιήθηκαν οι κίνδυνοι για τα «παιδιά του σωλήνα» και τις μητέρες τους.

18 Τεχνικές εξωσωματικής γονιμοποίησης
Α. Κλασική εξωσωματική γονιμοποίηση (IVF) Τα ωάρια και τα σπερματοζωάρια τοποθετούνται μαζί σε καλλιεργητικό υλικό και αφήνονται στον κλίβανο για να πραγματοποιηθεί η γονιμοποίηση. Μόνο ένα σπερματοζωάριο θα καταφέρει να εισχωρήσει στο ωάριο και να ξεκινήσει η διαδικασία ανάπτυξης του εμβρύου. Β. Μικρογονιμοποίηση (ICSI) Είναι μια τεχνική που περιλαμβάνει την κατευθείαν εισαγωγή ενός και μόνο σπερματοζωαρίου μέσα στο ωάριο με τη χρήση ειδικής βελόνας. Ενδείκνυται σε περιπτώσεις με σοβαρές διαταραχές του σπερμοδιαγράμματος ή περιπτώσεις αζωοσπερμίας (οπότε συλλέγουμε το σπέρμα κατευθείαν από τον ορχικό ιστό). Επίσης ενδείκνυται σε περιπτώσεις αποτυχίας γονιμοποίησης του ωαρίου με κλασικό IVF σε προηγούμενη προσπάθεια. Γ. Υποβοηθούμενη Εκκόλαψη (Assisted hatching) Είναι μια διαδικασία που μπορεί να γίνει μετά από κλασική IVF ή μικρογονιμοποίηση πριν την εμβρυομεταφορά. Με αυτή τη διαδικασία λεπταίνουμε τη ζώνη που περιβάλλει το έμβρυο για να διευκολύνουμε την εμφύτευσή του. Ενδείκνυται σε περιπτώσεις που ο εμβρυολόγος διαπιστώσει ότι η ζώνη του εμβρύου είναι σκληρή ή παχιά. Επίσης μπορεί να συστηθεί σε γυναίκες μεγάλης ηλικίας ή μετά από επανειλημμένες αποτυχίες σε προσπάθειες εξωσωματικής γονιμοποίησης. Δ. Καλλιέργεια Βλαστοκύστης Βλαστοκύστη είναι το στάδιο στο οποίο φθάνει το έμβρυο 5- 6 ημέρες μετά την ωοληψία. Κατά την κλασική IVF και μικρογονιμοποίηση, τα έμβρυα μεταφέρονται στην ενδομητρική κοιλότητα 2- 3 μέρες μετά την ωοληψία. Το πλεονέκτημα της εμβρυομεταφοράς στο στάδιο της βλαστοκύστης δηλαδή 5 – 6 ημέρες μετά την ωοληψία είναι ότι επιτρέπει την επιλογή της καλύτερης ποιότητας εμβρύων. Το μειονέκτημα είναι ότι είναι δυνατό να μην επιβιώσει κανένα έμβρυο στο στάδιο αυτό και έτσι να μην πραγματοποιηθεί εμβρυομεταφορά. Ε. Κρυοσυντήρηση εμβρύων και ορχικού ιστού Η κρυοσυντήρηση γίνεται σε ειδικά δοχεία υγρού αζώτου σε θερμοκρασία -196°C. Όταν υπάρχει μεγάλος αριθμός γονιμοποιημένων εμβρύων ή οι προϋποθέσεις για την εμφύτευση δεν είναι οι ενδεδειγμένες. τα έμβρυα μπορούν να συντηρηθούν στην κατάψυξη και να μεταφερθούν στη μήτρα σε κατάλληλο χρόνο στο μέλλον. Δυνατότητα κρυοσυντήρησης υπάρχει επίσης για σπέρμα και ορχικό ιστό. Σε πειραματικό στάδιο βρίσκεται η κρυοσυντήρηση ωοθηκικού ιστού και ωαρίων. ΣΤ. Προεμφυτευτική Γενετική Διάγνωση (PGD) Με τον όρο αυτό εννοούμε τη διαδικασία διαπίστωσης γενετικών ασθενειών στο γενετικό υλικό των εμβρύων και την εν συνεχεία επιλογή και εμβρυομεταφορά υγιών εμβρύων που αποκτήθηκαν με τη μέθοδο μεταξύ άλλων της εξωσωματικής γονιμοποίησης. Αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα προσφέρεται διάγνωση για την κυστική ίνωση και τη Β – Μεσογειακή Αναιμία. Λεπτομερέστερη αναφορά γίνεται στην ειδική σελίδα. Ζ. Βιοψία όρχεως (TESE) Ενδείκνυται σε ασθενείς με σοβαρή ολιγοσπερμία ή αζωοσπερμία. Εάν στο υλικό της βιοψίας ανιχνευθούν βιώσιμα σπερματοζωάρια μπορεί ακολούθως να γίνει χρήση αυτών για μικρογονιμοποίηση (ICSI).

19 Ποσοστά επιτυχίας Αναφερόμενοι στο μέσο όρο πάντα, θα λέγαμε ότι το ποσοστό κλινικής κύησης ανά εμβρυομεταφορά κυμαίνεται μεταξύ 30-40% με τα καλύτερα αποτελέσματα σε γυναίκες κάτω των ετών. Συνήθως το αθροιστικό ποσοστό επιτυχίας μπορεί να φθάσει 60-65% μετά από 3-4 προσπάθειες. Μετά το 43ο έτος της ηλικίας της γυναίκας τα ποσοστά πέφτουν περίπου στο 5%. Δανεικό ωάριο ή σπέρμα Την δυνατότητα δανεισμού ωαρίων έχει η γυναίκα, όταν τα ωάρια της είναι προβληματικά ή όταν δεν παράγει ωάρια λόγω προχωρημένης ηλικίας. Τα δανεικά ωάρια γονιμοποιούνται από το σπέρμα του συντρόφου της με εξωσωματική γονιμοποίηση και εμφυτεύονται στη μήτρα της ή μπορεί και να καταψυχθούν ως έμβρυα. Ο δανεισμός μπορεί να γίνει τόσο από ανώνυμη δότρια όσο και από συγγενικό πρόσωπο. Μετά την ανακάλυψη των μεθόδων μικρογονιμοποίησης και Tese, που αρκεί έστω και ένα σπερματοζωάριο ώστε γίνει με επιτυχία η γονιμοποίηση, έχει περιοριστεί η χρήση δανεικού σπέρματος από τα ζευγάρια που αντιμετωπίζουν πρόβλημα υπογονιμότητας για το οποίο ευθύνεται το σπέρμα του άνδρα. Παρ’ όλα αυτά, υπάρχουν τράπεζες σπέρματος που παρέχουν σπέρμα από ανώνυμο δότη με συγκεκριμένα χαρακτηριστικά και φυσικά υγιές. Η μέθοδος Τese γίνεται όταν το σπερματικό υγρό που παράγει ο άνδρας δεν περιέχει καθόλου σπερματοζωάρια, δηλαδή λαμβάνονται σπερματοζωάρια μέσω βιοψίας στους όρχεις. Στη συνέχεια και με την τεχνική της μικρογονιμοποίησης γονιμοποιείται το ωάριο. Επιτρέπεται η επιλογή φύλου ή η κλωνοποίηση; Όχι (τουλάχιστον στην Ελλάδα, μέχρι αυτή τη στιγμή που γράφεται αυτό το κείμενο). Πόσο κοστίζει η θεραπεία; Το κόστος ποικίλει και είναι γύρω στα ευρώ για μια θεραπεία, αλλά πρέπει να συνυπολογιστεί και η φαρμακευτική αγωγή που είναι αρκετά ακριβή. Οι απαιτήσεις τόσο σε εξοπλισμό, όσο και σε ανθρώπινο δυναμικό για αυτήν την ευαίσθητη θεραπεία είναι μεγάλες. Ευτυχώς τελευταία όλο και περισσότερα ταμεία ασφάλισης καλύπτουν ένα ποσοστό % από τα παραπάνω ποσά. Αυτό είναι σημαντικό καθώς οι ασφαλιστικοί φορείς αναγνωρίζουν την αναγκαιότητα υποστήριξης του ζευγαριού με πρόβλημα υπογονιμότητας, ιδιαίτερα σε εποχές όπου η υπογεννητικότητα αποτελεί μια ορατή απειλή για την κοινωνία μας.

20 Πριν πάτε για εξωσωματική γονιμοποίηση
Ξεκαθαρίστε μέσα σας εάν είστε αποφασισμένοι να ακολουθήσετε μία αυστηρή ιατρική διαδικασία που περιλαμβάνει πολλές μικρές ταλαιπωρίες (αιμοληψίες, ενέσεις, κολπικά υπερηχογραφήματα, λήψη ωαρίων με μικρή νάρκωση) προσαρμοζόμενη σε απόλυτα και συγκεκριμένα ωράρια. Ενημερωθείτε για τα οικονομικά μέσα από τη λογική ότι, πριν εξαντλήσετε τη μέθοδο, μπορεί να χρειαστεί να δοκιμάσετε μερικές φορές. Βεβαιωθείτε και οι δύο ότι είστε ψυχολογικά έτοιμοι για μία θεραπευτική μέθοδο υποβοηθούμενης αναπαραγωγής που ξεχωρίζει το σεξ από τη γονιμότητα! Συζητήσετε με τον σύντροφό σας λεπτομερώς το πόσο έτοιμοι είστε και οι δύο να δεχτείτε την αποτυχία μιας προσπάθειας. Μή συνδυάζετε χρονικά την εξωσωματική γονιμοποίηση με σημαντικά γεγονότα ζωής (εξετάσεις, ταξίδι στο εξωτερικό, περίοδο έντονης εργασιακής δραστηριότητας). Ενημερωθείτε για τα πιθανά προβλήματα και την αυξημένη παρακολούθηση που θα απαιτηθεί σε ενδεχόμενη εγκυμοσύνη. Προετοιμαστείτε για την ανάγκη συμπληρωματικών εξετάσεων πριν αρχίσει η διαδικασία διέγερσης. Αυτή δεν αρχίζει με την πρώτη επίσκεψη στον ειδικό. Βελτιώστε όλες τις δυνατές παραμέτρους πριν ξεκινήσετε. Ειδικότερα, βελτιώστε το βάρος σας, αν χρειάζεται. Το επιπλέον βάρος αποτελεί σημαντική παράμετρο αποτυχίας. Επίσης, συνδέεται με ορμονικές ανωμαλίες που, με τη σειρά τους, δυσκολεύουν την εξωσωματική γονιμοποίηση και την επακόλουθη εγκυμοσύνη. Σταματείστε το κάπνισμα και το αλκοόλ και, γενικότερα, ακολουθείστε έναν υγιειέστερο τρόπο ζωής. Έχετε υπόψη σας ότι η πρώτη προσπάθεια εξωσωματικής γονιμοποίησης, πέρα από την πιθανότητα εγκυμοσύνης, παρέχει στον ειδικό σημαντικές διαγνωστικές πληροφορίες.

21 Πότε η εξωσωματική γονιμοποίηση θα μπορούσε να αποτελέσει επιλογή
Απουσία σαλπίγγων ή ασθένεια αυτών που δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί επιτυχώς με χειρουργική επέμβαση Ενδομητρίωση που δεν έχει ανταποκριθεί σε ιατρική ή χειρουργική θεραπεία Κάποιος παράγοντας που συμβάλλει στην ανδρική υπογονιμότητα και παρουσιάζεται χαμηλός αριθμός σπερματοζωαρίων ή χαμηλή κινητικότητα, αλλά υπάρχει αρκετό ενεργό σπέρμα για να επιτρέψει τη γονιμοποίηση στο εργαστήριο Σοβαρός ανδρικός παράγοντας υπογονιμότητας όπου τα σπερματοζωάρια πρέπει να ληφθούν χειρουργικά Ανεξήγητη υπογονιμότητα που δεν έχει ανταποκριθεί σε άλλες θεραπείες Δευτεροβάθμια στειρότητα που οφείλεται σε αντισώματα σπέρματος Γενετικές ασθένειες που έχουν ως αποτέλεσμα αποβολή ή ανώμαλη γέννηση

22 Αλήθειες και Ψέματα Οι πολλές μέρες αποχής βελτιώνουν την ποιότητα του σπέρματος. Αλήθεια ή ψέμα; Λάθος. Ισχύει το ακριβώς αντίθετο! Οι πολλές μέρες αποχής επιβαρύνουν την ποιότητα του σπέρματος και το ποσοστό των ακίνητων σπερματοζωαρίων στο σπέρμα αυξάνεται. Το αλκοόλ επιβαρύνει την αναπαραγωγική υγεία των ανδρών. Αλήθεια ή ψέμα; Σωστό. Μελέτες έχουν δείξει ότι ακόμη και μια μέση κατανάλωση αλκοόλ μπορεί να επηρεάσει την εικόνα του σπέρματος και να περιορίσει την πιθανότητα σύλληψης. Ένας κύκλος εξωσωματικής με κατεψυγμένα έμβρυα έχει χαμηλότερη πρόγνωση σε σχέση με ένα ‘φρέσκο’ κύκλο. Αλήθεια ή ψέμα; Λάθος. Τα κατεψυγμένα έμβρυα από την στιγμή που θα επιβιώσουν κατά την απόψυξη έχουν αντίστοιχη πιθανότητα εμφύτευσης όπως και τα φρέσκα. Όσο για την πιθανότητα επιβίωσης κατά την απόψυξη αυτή έχει σημαντικά βελτιωθεί με τα νέα πρωτόκολλα κρυοσυντήρησης και στις περισσότερες περιπτώσεις ξεπερνά το 90%! Κατάψυξη ωαρίων δεν γίνεται. Αλήθεια ή ψέμα; Λάθος. Τα πολύ σημαντικά βήματα που έχουν γίνει στον χώρο της κρυοβιολογίας επιτρέπουν πια την συντήρηση ωαρίων με εξαιρετικά αποτελέσματα. Οι γυναίκες που δεν θα μπορέσουν να επιτύχουν εγκυμοσύνη μέχρι τα 40 θα το επιτύχουν με την εξωσωματική. Αλήθεια ή ψέμα; Λάθος. Η αποτελεσματικότητα της εξωσωματικής γονιμοποίησης μειώνεται σημαντικά καθώς αυξάνεται η ηλικία της γυναίκας. Με την πάροδο των χρόνων η ποιότητα των ωαρίων επιβαρύνεται με τρόπο που δεν μπορεί εύκολα να ξεπεράσει η εξωσωματική γονιμοποίηση.

23 Στην περίπτωση απουσίας ώριμων σπερματοζωαρίων μπορούν να χρησιμοποιηθούν σπερματίδες. Αλήθεια ή ψέμα; Λάθος. Οι σπερματίδες είναι αρχικές μορφές μη διαφοροποιημένων σπερματοζωαρίων με πολύ χαμηλή δυνατότητα γονιμοποίησης, και ακόμη χαμηλότερη δυνατότητα επίτευξης εγκυμοσύνης . Επιπλέον, υπάρχουν ακόμα αρκετά αδιευκρίνιστα θέματα ως προς την ασφάλεια της μεθόδου γεγονός που δεν επιτρέπει προς το παρόν την εφαρμογή της μεθόδου. Ο αριθμός ωαρίων κατά την λήψη δεν προσδιορίζει απαραίτητα και την πιθανότητα εγκυμοσύνης. Αλήθεια ή ψέμα; Σωστό. Η επίτευξη εγκυμοσύνης είναι ένας συνδυασμός καλής προετοιμασίας και μελέτης. Η επιτυχία εξαρτάται περισσότερο από την ποιότητα των εμβρύων που τελικά θα έχει στην διάθεσή του ένα ζευγάρι και λιγότερο από την ποσότητα των εμβρύων που θα προκύψουν. Όπως στις γυναίκες έτσι και στους άνδρες η γονιμότητα περιορίζεται καθώς αυξάνεται η ηλικία. Αλήθεια ή ψέμα; Σωστό. Μελέτες έχουν δείξει πως η γονιμότητα ενός άνδρα ελαττώνεται καθώς αυτός μεγαλώνει. Ο ρυθμός μείωσης εξαρτάται από το επίπεδο της γονιμότητας με το οποίο ξεκίνησε την αναπαραγωγική του ζωή από την γενετική του προδιάθεση καθώς και από τον τρόπο ζωής του. Το κάπνισμα επηρεάζει σημαντικά τόσο την ανδρική όσο και την γυναικεία γονιμότητα. Αλήθεια ή ψέμα; Σωστό. Το κάπνισμα είναι ένας σοβαρός περιοριστικός παράγοντας για την πρόγνωση ενός ζευγαριού, επηρεάζει τόσο την ποιότητα του σπέρματος και των ωαρίων όσο και την καλή λειτουργία της μήτρας. Η καλή διατροφή σε συνδυασμό με ήπια άθληση μπορεί να ευνοήσει την πρόγνωση ενός ζευγαριού. Αλήθεια ή ψέμα; Σωστό. Όλο και περισσότερες μελέτες επιβεβαιώνουν πώς ο τρόπος ζωής ενός ζευγαριού μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την πιθανότητα εγκυμοσύνης. Ζευγάρια που μπαίνουν σε διαδικασία εξωσωματικής και έχουν ένα επιβαρυμένο τρόπο ζωής έχουν χαμηλότερη πιθανότητα επιτυχίας ενώ μπορούν να βελτιώσουν την πρόγνωσή τους αν έστω και ένα με δύο μήνες πριν την προσπάθεια βελτιώσουν τα δεδομένα τους! Η επιτυχία μιας προσπάθειας εξωσωματικής επηρεάζεται μόνο από την ποιότητα των ωαρίων. Αλήθεια ή ψέμα; Λάθος. Ολοένα και περισσότερες μελέτες επιβεβαιώνουν ότι υπάρχει σημαντική πατρική επίδραση στην ποιότητα των εμβρύων ήδη από τα πρώτα στάδια ανάπτυξης τους! Το γεγονός αυτό αναιρεί την μέχρι πρόσφατα θεωρία ότι με την μικρογονιμοποίηση ξεπερνιούνται όλα τα προβλήματα ανδρικής υπογονιμότητας. Φαίνεται δηλαδή ότι το σπέρμα παίζει ένα πολύ σημαντικό ρόλο στην αναπτυξιακή πορεία των εμβρύων γεγονός που επιβάλλει την πολύ προσεκτική αξιολόγησή του πριν το ζευγάρι μπει στην διαδικασία της εξωσωματικής.

24 Ένας αζωοσπερμικός άνδρας δεν μπορεί να αποκτήσει παιδιά
Ένας αζωοσπερμικός άνδρας δεν μπορεί να αποκτήσει παιδιά. Αλήθεια ή ψέμα; Λάθος. Η αζωοσπερμία πια αντιμετωπίζεται με επιτυχία στις περισσότερες περιπτώσεις. Η μέθοδος της πολλαπλής βιοψίας (microTESE) σε συνδυασμό με την ταυτόχρονη μικροσκοπική παρατήρηση συμβάλλει αποτελεσματικά στον εντοπισμό ώριμων σπερματοζωαρίων. Τα σπερματοζωάρια αυτά στην συνέχεια χρησιμοποιούνται για την γονιμοποίηση των ωαρίων της συζύγου με πολύ καλά αποτελέσματα. Στην περίπτωση απουσίας ώριμων σπερματοζωαρίων μπορούν να χρησιμοποιηθούν σπερματίδες. Αλήθεια ή ψέμα; Λάθος.Οι σπερματίδες είναι αρχικές μορφές μη διαφοροποιημένων σπερματοζωαρίων με πολύ χαμηλή δυνατότητα γονιμοποίησης, και ακόμη χαμηλότερη δυνατότητα επίτευξης εγκυμοσύνης . Επιπλέον, υπάρχουν ακόμα αρκετά αδιευκρίνιστα θέματα ως προς την ασφάλεια της μεθόδου γεγονός που δεν επιτρέπει προς το παρόν την εφαρμογή της μεθόδου.


Κατέβασμα ppt "2010 - 2011 Υπεύθυνη καθηγήτρια: ΖΑΡΜΠΟΥΤΗ."

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Διαφημίσεις Google