Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Ιωάννης Κ. Καράκωστας, Ομ. Καθηγητής Νομικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών, Δικηγόρος Χριστίνα Α. Βρεττού Μ.Δ., Υποψ. Διδάκτωρ Παν/μίου Αθηνών, Δικηγόρος.

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Παρουσίαση με θέμα: "Ιωάννης Κ. Καράκωστας, Ομ. Καθηγητής Νομικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών, Δικηγόρος Χριστίνα Α. Βρεττού Μ.Δ., Υποψ. Διδάκτωρ Παν/μίου Αθηνών, Δικηγόρος."— Μεταγράφημα παρουσίασης:

1 Ιωάννης Κ. Καράκωστας, Ομ. Καθηγητής Νομικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών, Δικηγόρος Χριστίνα Α. Βρεττού Μ.Δ., Υποψ. Διδάκτωρ Παν/μίου Αθηνών, Δικηγόρος

2 Άξονες της ευθύνης του ιατρού:  Ι. Ιατρικό σφάλμα  ΙΙ. Παραβίαση των κανόνων δεοντολογίας 2

3 Ι. Ιατρικό σφάλμα ως βάση της ιατρικής ευθύνης Α. Νομική έννοια ιατρικού σφάλματος:  Α) εσφαλμένη διάγνωση ή μη διάγνωση μίας νόσου  Β) εσφαλμένη – πλημμελής θεραπευτική αγωγή  Γ) Μη παραπομπή του ασθενούς στην κατάλληλη μονάδα ή ανάληψη διεξαγωγής ενός διαγνωστικού ή θεραπευτικού εγχειρήματος, χωρίς να υπάρχουν οι απαραίτητες ειδικές γνώσεις και ικανότητες ή τα κατάλληλα διαγνωστικά μέσα  Δ) Μη εκπλήρωση του καθήκοντος ιατρικής μέριμνας και επιμέλειας 3

4 Ι. Ιατρικό σφάλμα ως βάση της ιατρικής ευθύνης Β. Βάσεις της ευθύνης προς αποζημίωση:  1) Ενδοσυμβατική ευθύνη:  σύμβαση ιατρικής αρωγής: Το ιατρικό σφάλμα συνιστά παραβίαση των υποχρεώσεων του ιατρού από αυτή τη σύμβαση, με αποτέλεσμα τη θεμελίωση της αξίωσης αποζημίωσης του ασθενούς.  2) Αδικοπρακτική ευθύνη: άρθρα 914 ΑΚ, 922 ΑΚ, 105 ΕισΝΑΚ Προϋποθέσεις: α) ιατρικό σφάλμα, β) βλάβη στην υγεία του ασθενούς, γ) αιτιώδης σύνδεσμος μεταξύ του ιατρικού σφάλματος και του ζημιογόνου αποτελέσματος δ) υπαιτιότητα, δηλαδή αμέλεια του ιατρού  3) Ευθύνη του παρέχοντος υπηρεσίες – άρθρο 8 Ν. 2251/1994 Αντιστροφή του βάρους απόδειξης: ο ιατρός πρέπει να αποδείξει είτε την έλλειψη ιατρικού σφάλματος είτε την έλλειψη αιτιώδους συνδέσμου μεταξύ της ιατρικής πράξης και της βλάβης του ασθενούς. 4

5 I. Ιατρικό σφάλμα ως βάση της ιατρικής ευθύνης  Όταν η συμπεριφορά του ιατρού είναι σύμφωνη με τους κανόνες της ιατρικής επιστήμης (ζήτημα απόδειξης) → δεν ευθύνεται προς αποζημίωση.  Το ζημιογόνο αποτέλεσμα μιας ιατρικής επέμβασης αποτελεί ένδειξη και όχι απόδειξη για την ύπαρξη ιατρικού σφάλματος. Ο ασθενής πρέπει να αποδείξει ότι η βλάβη του οφείλεται στην αμελή συμπεριφορά του ιατρού και όχι σε μία τυχαία επιπλοκή. 5

6 Ι. Ιατρικό σφάλμα ως βάση της ιατρικής ευθύνης Γ. Ειδικότερα ζητήματα: 1) Ζητήματα αδικοπρακτικής ευθύνης συνεργαζόμενων με ιδιωτικές κλινικές ιατρών Ο ασθενής μπορεί να ενάγει τόσο τον ιατρό όσο και την κλινική. Ευθύνονται προς αποζημίωση εις ολόκληρον (άρθρο 914, 922 Αστικού Κώδικα). 2) Ζητήματα αστικής ευθύνης ιατρών του Ε.Σ.Υ. Ευθύνεται προς αποζημίωση έναντι τρίτων από παράνομες πράξεις ή παραλείψεις μόνο το νοσοκομείο και όχι ο ιατρός ατομικά (άρθρο 105 ΕισΝΑΚ, άρθρο 38 Υπαλληλικού Κώδικα). Άρθρο 1 ν. 3754/2009: εξομοίωση των πανεπιστημιακών ιατρών με τους ιατρούς του ΕΣΥ αναφορικά με την αστική τους ευθύνη. 6

7 ΙΙ. Οι κανόνες δεοντολογίας ως βάση της ιατρικής ευθύνης  Κώδικας Ιατρικής Δεοντολογίας (ν. 3418/2005)  Κώδικας ασκήσεως ιατρικού επαγγέλματος (α.ν. 1565/1939) → οδηγούν σε μία νέα έννοια του ιατρικού σφάλματος. Η παραβίαση των διατάξεων του Κώδικα Ιατρικής Δεοντολογίας (Ν. 3418/2005) επιφέρει: • Ενδοσυμβατική ευθύνη • Αδικοπρακτική ευθύνη • Πειθαρχικές κυρώσεις 7

8 Α. Η υποχρέωση ενημέρωσης του ασθενούς ως δεοντολογική υποχρέωση Ρητή πρόβλεψη σε:  Άρθρο 11 του Κώδικα Ιατρικής Δεοντολογίας  Άρθρο 5 της Σύμβασης του Συμβουλίου της Ευρώπης για την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της αξιοπρέπειας του ατόμου σε σχέση με τις εφαρμογές της βιολογίας και της ιατρικής – Ν. 2619/1998  Άρθρο 47 παρ. 4 Ν. 2071/1992 «Εκσυγχρονισμός και Οργάνωση Συστήματος Υγείας» 8

9 Α. Η υποχρέωση ενημέρωσης του ασθενούς ως δεοντολογική υποχρέωση Άρθρο 11 του Κώδικα Ιατρικής Δεοντολογίας: «ο ιατρός έχει καθήκον αληθείας προς τον ασθενή. Οφείλει να ενημερώνει πλήρως και κατανοητά τον ασθενή για την πραγματική κατάσταση της υγείας του, το περιεχόμενο και τα αποτελέσματα της προτεινόμενης ιατρικής πράξης, τις συνέπειες και τους ενδεχόμενους κινδύνους ή επιπλοκές από την εκτέλεσή της, τις εναλλακτικές προτάσεις, καθώς και για τον πιθανό χρόνο αποκατάστασης, έτσι ώστε ο ασθενής να μπορεί να σχηματίσει πλήρη εικόνα των ιατρικών, κοινωνικών και οικονομικών παραγόντων και συνεπειών της κατάστασής του και να προχωρεί, ανάλογα, στην λήψη αποφάσεων» 9

10 Α. Η υποχρέωση ενημέρωσης του ασθενούς ως δεοντολογική υποχρέωση – Είδη και τύπος ενημέρωσης Είδη ενημέρωσης: • Βασική ενημέρωση (για το είδος της ασθένειας και τις εναλλακτικές μεθόδους θεραπείας) • Ενημέρωση για τους κινδύνους που συνεπάγεται η ασθένεια, η διαγνωστική και θεραπευτική αντιμετώπισή της. Τύπος: προβάδισμα στην προφορική – προσωπική ενημέρωση. • Όμως για την απόδειξη της ενημέρωσης απαραίτητη η υπογραφή εντύπου. 10

11 11

12 12

13 Α. Η υποχρέωση ενημέρωσης του ασθενούς ως δεοντολογική υποχρέωση  Δεν απαιτείται ενημέρωση και συναίνεση του ασθενούς στις επείγουσες περιπτώσεις → ο ιατρός θεωρείται ότι ενεργεί με την εικαζόμενη βούληση του ασθενούς.  Στις λοιπές περιπτώσεις, η έλλειψη ενημέρωσης ισοδυναμεί με ιατρικό σφάλμα, ακόμη και αν η πράξη εκτελέσθηκε σύμφωνα με τους κανόνες της ιατρικής επιστήμης.  Παραδείγματα: - Ασθενής Χ με εκκόλπωμα zenker → Κοπή του αριστερού παλίνδρομου λαρυγγικού νεύρου → το δικαστήριο δέχθηκε ότι δεν υπήρξε ιατρικό σφάλμα/όμως επιδίκασε στον ασθενή ως αποζημίωση λόγω έλλειψης ενημέρωσης. - Ασθενής Ψ με αρτηριοφλεβώδη δυσπλασία στον αριστερό βρεγματικό λοβό του εγκεφάλου → εμβολισμός → ενδοεγκεφαλική αιμορραγία → ημιπάρεση & ημιανοψία→ έλλειψη ενημέρωσης για τις μεθόδους της στερεοτακτικής ακτινοβόλησης και της χειρουργικής επέμβασης. 13

14 Β. Η υποχρέωση τήρησης του ιατρικού απορρήτου ως δεοντολογική υποχρέωση Ρητή πρόβλεψη σε:  Άρθρο 13 του Κώδικα Ιατρικής Δεοντολογίας  Άρθρο 23 του α.ν. 1565/1939 «Περί ασκήσεως του Ιατρικού Επαγγέλματος» 14

15 Β. Η υποχρέωση τήρησης του ιατρικού απορρήτου ως δεοντολογική υποχρέωση - Έννοια Το ιατρικό απόρρητο καλύπτει όχι μόνο όσα έχει διαπιστεύσει ο ασθενής στον ιατρό, αλλά και όσα διαπιστώνει ο ίδιος ο ιατρός στο πλαίσιο άσκησης των καθηκόντων του. Το ιατρικό απόρρητο καλύπτει: Α) τις ασθένειες, που αποκαλύπτονται από τον ασθενή και τους συγγενείς του ή γενικότερα δικούς του ανθρώπους στον ιατρό, Β) ότι διαπιστώνει εκείνος από ακτινογραφίες, διενέργεια κάθε είδους εξετάσεων, συνεργασία του με άλλους ιατρούς, καθώς και ότι άλλο σχετίζεται με το ιστορικό του συγκεκριμένου ασθενούς, που μπορεί να μην έχει αιτιώδη συνάφεια με την ίδια την ασθένεια. Γ) Το απόρρητο εκτείνεται και στην αγωγή που εφαρμόζει ο ιατρός για την θεραπεία του ασθενούς. 15

16 Β. Η υποχρέωση τήρησης του ιατρικού απορρήτου ως δεοντολογική υποχρέωση - Ευθύνη Η παραβίαση του ιατρικού απορρήτου επισύρει:  Πειθαρχικές κυρώσεις  Αστική ευθύνη του ιατρού α) βάσει των διατάξεων περί προσβολής της προσωπικότητας β) βάσει του ν. 2472/1997 «Προστασία του ατόμου από την επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα» λόγω παράνομης επεξεργασίας των προσωπικών δεδομένων του ασθενούς γ) βάσει των διατάξεων περί αδικοπρακτικής ευθύνης  Ποινική ευθύνη – Παραβίαση επαγγελματικής εχεμύθειας – ΠΚ

17 Γ. Η υποχρέωση τήρησης ιατρικού αρχείου ως δεοντολογική υποχρέωση Συνάφεια υποχρέωσης τήρησης του ιατρικού απορρήτου και υποχρέωσης τήρησης ιατρικού αρχείου «Ο ιατρός υποχρεούται να τηρεί ιατρικό αρχείο, σε ηλεκτρονική ή μη μορφή, το οποίο περιέχει δεδομένα που συνδέονται αρρήκτως ή αιτιωδώς με την ασθένεια ή την υγεία των ασθενών του. Για την τήρηση του αρχείου αυτού και την επεξεργασία των δεδομένων του εφαρμόζονται οι διατάξεις του ν. 2472/1997». Υποχρέωση διατήρησης ιατρικών αρχείων ισχύει:  Α) για τους ιδιώτες ιατρούς και τις μονάδες πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας του ιδιωτικού τομέα για μία δεκαετία από την τελευταία επίσκεψη του ασθενή και  Β) σε κάθε άλλη περίπτωση, για μία εικοσαετία από την τελευταία επίσκεψη του ασθενή. 17

18 Γ. Η υποχρέωση τήρησης ιατρικού αρχείου ως δεοντολογική υποχρέωση  Δικαίωμα πρόσβασης του ασθενούς στον ιατρικό του φάκελο  Μετά το θάνατο του ασθενούς, δικαίωμα πρόσβασης των συγγενών μέχρι τετάρτου βαθμού  Πρόσβαση τρίτων προσώπων μόνο μετά από άδεια της Αρχής Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων. 18

19 Summa summarum Συμπερασματικά, η ευθύνη του ιατρού προς αποζημίωση μπορεί να θεμελιωθεί τόσο στην ύπαρξη ιατρικού σφάλματος όσο και στην παραβίαση των κανόνων δεοντολογίας. Οι κανόνες δεοντολογίας δεν αποτελούν απλώς κανόνες αυτοδέσμευσης και επαγγελματικής δεοντολογίας, αλλά και κανόνες νομικά δεσμευτικούς υπό το πρίσμα της αρχής της καλής πίστεως. Yπό την έννοια αυτήν θα πρέπει να τηρούνται διότι η παράβασή των εκτός από πειθαρχικές επισύρει – κατά κανόνα τουλάχιστον – και αστικές και ενδεχομένως και ποινικές κυρώσεις. 19


Κατέβασμα ppt "Ιωάννης Κ. Καράκωστας, Ομ. Καθηγητής Νομικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών, Δικηγόρος Χριστίνα Α. Βρεττού Μ.Δ., Υποψ. Διδάκτωρ Παν/μίου Αθηνών, Δικηγόρος."

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Διαφημίσεις Google