Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Απρ-15Γ. Σαραφίδου1 Επιστημονική Έρευνα  Η επιστημονική έρευνα υιοθετεί έναν επιστημονικό τρόπο σκέψης, την επιστημονική μέθοδο στην κατάκτηση νέας γνώσης.

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Παρουσίαση με θέμα: "Απρ-15Γ. Σαραφίδου1 Επιστημονική Έρευνα  Η επιστημονική έρευνα υιοθετεί έναν επιστημονικό τρόπο σκέψης, την επιστημονική μέθοδο στην κατάκτηση νέας γνώσης."— Μεταγράφημα παρουσίασης:

1 Απρ-15Γ. Σαραφίδου1 Επιστημονική Έρευνα  Η επιστημονική έρευνα υιοθετεί έναν επιστημονικό τρόπο σκέψης, την επιστημονική μέθοδο στην κατάκτηση νέας γνώσης  Διακρίνεται από άλλα είδη έρευνας (δημοσιογραφική, αστυνομική, αγοράς) αλλά και από άλλες δραστηριότητες πρόσκτησης γνώσης όπως η μελέτη της βιβλιογραφίας και η συγγραφή μιας σχετικής εργασίας)  Η επιστημονική έρευνα παράγει τεκμηριωμένη νέα γνώση που επηρεάζει τη θεωρία, δηλαδή την ανάπτυξη εννοιών και τον προσδιορισμό των μεταξύ τους σχέσεων, έτσι ώστε να περιγραφεί και να ερμηνευτεί ένα φαινόμενο (πχ. Θεωρίες γνωστικής και ηθικής ανάπτυξης, θεωρίες προσωπικότητας, θεωρίες μάθησης)

2 Απρ-15Γ. Σαραφίδου2 Η Εκπαιδευτική Έρευνα 1. Διευρύνει τις υπάρχουσες γνώσεις 2. Αντιμετωπίζει τα κενά στην υπάρχουσα γνώση ελέγχοντας την ισχύ γνωστών αποτελεσμάτων με επανάληψή τους σε διαφορετικές συνθήκεςελέγχοντας την ισχύ γνωστών αποτελεσμάτων με επανάληψή τους σε διαφορετικές συνθήκες προσθέτοντας νέες οπτικέςπροσθέτοντας νέες οπτικές δοκιμάζοντας νέες ιδέες ή πρακτικέςδοκιμάζοντας νέες ιδέες ή πρακτικές 3. Παρέχει τις αναγκαίες πληροφορίες για την υιοθέτηση νέων πρακτικών στην εκπαίδευση

3 Απρ-15Γ. Σαραφίδου3 Διαφοροποιήσεις των απόψεων περί επιστήμης   Το ερώτημα για την ‘επιστημονικότητα’ πεδίων όπως η Κοινωνιολογία, η Ψυχολογία ή οι Επιστήμες της Αγωγής δεν έχει μονοσήμαντη απάντηση.   Το ερώτημα συνδέεται με διαφορετικές φιλοσοφικές θέσεις και αντίστοιχα ρεύματα σκέψης, που εστιάζουν σε διαφορές στα εξής επίπεδα: Οντολογικό (ποιά είναι η φύση της πραγματικότητας) Επιστημολογικό (ποιά είναι η φύση της γνώσης) Μεθοδολογικό (ποιοί είναι οι τρόποι/μέθοδοι προσέγγισης της γνώσης)

4 Απρ-15Γ. Σαραφίδου4 Η κλασσική άποψη για την επιστήμη   Η άποψη που επικρατούσε στις Κοινωνικές Επιστήμες στα τέλη του 19ου και τις αρχές του 20ου αιώνα ήταν ο θετικισμός   Ο θετικισμός των φυσικών επιστημών, απάλλαξε την ανθρώπινη σκέψη από τις θεολογικές και μεταφυσικές ερμηνείες του κόσμου (διαφωτισμός).

5 Απρ-15Γ. Σαραφίδου5 ΘΕΤΙΚΙΣΜΟΣ Η ΚΛΑΣΣΙΚΗ ΑΠΟΨΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ Θετικισμός :  αληθινή γνώση παράγεται μόνον με την επιβεβαίωση θεωριών μέσα από τη συστηματική συλλογή στοιχείων που γίνονται αντιληπτά με τις αισθήσεις ( Auguste Comte- Διαφωτισμός).  Τα πάντα είναι δυνάμει μετρήσιμα, ακόμη και οι κοινωνικές διαδικασίες ανάγονται σε σχέσεις ανάμεσα στις δράσεις των ανθρώπων που είναι παρατηρήσιμες Στις αρχές του 20ου αιώνα επικρατεί ο Λογικός θετικισμός (Κύκλος της Βιέννης)  έμφαση στη, θεμελιωμένη στον εμπειρισμό, λογική ανάλυση  συνδυάζει τον εμπειρισμό, με τον ορθολογισμό, ώστε να παράγονται αμερόληπτες αποδείξεις.

6 Απρ-15Γ. Σαραφίδου6 ΜΕΤΑΘΕΤΙΚΙΣΜΟΣ Η ΕΠΙΚΡΑΤΟΥΣΑ ΑΠΟΨΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ Τα συμπεράσματα της επιστήμης βασίζονται μεν σε ‘απτές’ ενδείξεις του πραγματικού κόσμου, αλλά μπορούν να τροποποιηθούν ή να ανατραπούν από νέα επιστημονικά δεδομένα (Karl Popper) Μεταθετικισμός: η γνώση που παράγεται δεν μπορεί να θεωρείται ‘απόλυτη αλήθεια’ αλλά υπόκειται πάντα σε αναθεωρήσεις. Γενικά η επικρατούσα άποψη για την επιστήμη δίνει έμφαση στην αμεροληψία, την αυστηρότητα των αποδείξεων και τη δυνατότητα πρόβλεψης η επικρατούσα άποψη για την επιστήμη δίνει έμφαση στην αμεροληψία, την αυστηρότητα των αποδείξεων και τη δυνατότητα πρόβλεψης

7 Απρ-15Γ. Σαραφίδου7 Φιλοσοφικές θέσεις του Θετικισμού/Μεταθετικισμού Οντολογία : υπάρχει μία πραγματικότητα που περιμένει να την ανακαλύψει ο άνθρωπος Επιστημολογία: Η παραγωγή γνώσης πρέπει να είναι αντικειμενική και ανεξάρτητη από τις αξίες του ερευνητή (αμεροληψία) Μεθοδολογία: ποσοτική (βασίζεται σε μετρήσεις) και ανεξάρτητη του πλαισίου ώστε να είναι γενικεύσιμη (νομοθετική)

8 Απρ-15Γ. Σαραφίδου8 ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ  Επιστημονική παράδοση: φυσικές επιστήμες  Ανεξάρτητη από αξίες (ουδέτερη)  Αντικειμενικές μετρήσεις της πραγματικότητας (καταγράφει γεγονότα και πιθανές αιτίες)  Στοχεύει στην αποκάλυψη γενικών νόμων που συνδέουν τα φαινόμενα με τις αιτίες τους (νομοθετική)

9 Απρ-15Γ. Σαραφίδου9 ΑΜΦΙΣΒΗΤΗΣΗ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΡΧΙΑΣ ΤΟΥ ΘΕΤΙΚΙΣΤΙΚΟΥ/ΜΕΤΑΘΕΤΙΚΙΣΤΙΚΟΥ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΟΣ Η μεθοδολογία των φυσικών επιστημών θεωρήθηκε ακατάλληλη για τη μελέτη της ανθρώπινης συμπεριφοράς και των κοινωνικών φαινομένων Θεωρήθηκε ότι  τα ανθρώπινα όντα κατασκευάζουν το καθένα τη δική του πραγματικότητα και ότι δεν υπάρχει μια μοναδική πραγματικότητα για να μπορεί να μελετηθεί με τη μεθοδολογία των φυσικών επιστημών  αγνοεί το πλαίσιο εντός του οποίου διαδραματίζεται το μελετώμενο φαινόμενο και επικεντρώνεται σε επιμέρους χαρακτηριστικά του με αποτέλεσμα να παράγει γνώση αποσπασματική, που δεν αντιστοιχεί στο φαινόμενο ως σύνολο  προκειμένου να εξασφαλισθεί η αμεροληψία και η δυνατότητα γενίκευσης, θυσιάζεται ο πλούτος και το βάθος του νοήματος των υποκειμένων.  η ουδετερότητα του ερευνητή είναι μύθος αφού η φύση των ανθρώπινων αλληλεπιδράσεων δεν είναι ανεξάρτητη του συστήματος αξιών

10 Απρ-15Γ. Σαραφίδου10 ΤΟ ΕΡΜΗΝΕΥΤΙΚΟ ‘ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ’ ΚΟΝΣΤΡΟΥΚΤΙΒΙΣΜΟΣ Οντολογία : η πραγματικότητα είναι κοινωνικό κατασκεύασμα (κονστρουκριβισμός) Επιστημολογία: δεν μπορεί παρά οι αξίες του ερευνητή να είναι παρούσες, ερευνητής και συμμετέχοντες αλληλεπιδρούν (υποκειμενικότητα). Η έννοια της αντικειμενικότητας στην παραγωγή της γνώσης αντικαθίσταται από την επαληθευσιμότητα Μεθοδολογία: ποιοτική που λαμβάνει υπ όψη το πλαίσιο (ιδιογραφική)

11 Απρ-15Γ. Σαραφίδου11 ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ  Αφορά στη παρατήρηση και ερμηνεία της πραγματικότητας των υποκειμένων  Ασχολείται με τον τρόπο με τον οποίο γίνεται αντιληπτή, βιώνεται και παράγεται η κοινωνική πραγματικότητα  Παράγει νέες ιδέες με συνεχή διαπλοκή εμπειρικών ενδείξεων και αφηρημένων εννοιών  Αξίες του ερευνητή παρούσες και σαφείς Βασίζεται σε  μεθόδους συλλογής δεδομένων που χαρακτηρίζονται από ευελιξία καθώς και ευαισθησία απέναντι στο κοινωνικό πλαίσιο  μεθόδους ανάλυσης που αντιμετωπίζουν τα δεδομένα ολιστικά και στοχεύουν στην κατανόηση της πολυπλοκότητας

12 Απρ-15Γ. Σαραφίδου12 Πλεονεκτήματα και Περιορισμοί της Ποιοτικής Έρευνας Πλεονεκτήματα Λεπτομερής και σε βάθος συλλογή στοιχείωνΛεπτομερής και σε βάθος συλλογή στοιχείων Ανοιχτός Σχεδιασμός/Δυμαμική/ΕυέλικτηΑνοιχτός Σχεδιασμός/Δυμαμική/Ευέλικτη Αναδεικνύει την πραγματικότητα των υποκειμένων (αυθεντικότητα)Αναδεικνύει την πραγματικότητα των υποκειμένων (αυθεντικότητα)Περιορισμοί έλλειψη αντιπροσωπευτικότητας (δεν επιτρέπει γενίκευση) έλλειψη αντιπροσωπευτικότητας (δεν επιτρέπει γενίκευση) απουσία επαναληψιμότητας (ε απουσία επαναληψιμότητας (εξαρτάται από τα προσωπικά χαρακτηριστικά και τις δεξιότητές του ερευνητή και η εμπλοκή του μπορεί να αλλοιώσει σημαντικά αυτό που καταγράφει) δεν μπορούν να γίνουν συγκρίσεις και να τεκμηριωθούν αιτιώδεις σχέσειςδεν μπορούν να γίνουν συγκρίσεις και να τεκμηριωθούν αιτιώδεις σχέσεις

13 Απρ-15Γ. Σαραφίδου13 Πότε κάνουμε ποιοτική έρευνα; Όταν αναζητούμε τις αντιλήψεις ή τις εμπειρίες και τα συναισθήματα των συμμετεχόντων για ένα θέμα 1. ενδιαφερόμαστε κυρίως για τους τρόπους με τους οποίους οι άνθρωποι κατασκευάζουν τις αντιλήψεις τους για την πραγματικότητα 2. ενδιαφερόμαστε για τις έννοιες και τις διαδικασίες που χρησιμοποιούν οι άνθρωποι για να δώσουν ερμηνείες στα φαινόμενα ή να εξηγήσουν καταστάσεις 3. ενδιαφερόμαστε για το πώς τα εννοιολογικά σχήματα που λανθάνουν κάτω από παγιωμένες αντιλήψεις για ένα θέμα οδηγούν σε ένα επεξηγηματικό σχήμα που ερμηνεύει ένα φαινόμενο ή μια διαδικασία. Οι ποιοτικές έρευνες χρησιμοποιούν  συμμετοχική παρατήρηση, ημιδομημένες συνεντεύξεις ή συνεντεύξεις σε βάθος καθώς και εστιασμένες συζητήσεις ομάδων  αναλύουν τα δεδομένα τους με τεχνικές που βασίζονται στη γλώσσα.

14 Απρ-15Γ. Σαραφίδου14 Διαφορές Ποσοτικής και Ποιοτικής προσέγγισης ΠοσοτικήΠοιοτική θεωρία που υπαγορεύει τις υποθέσεις Υποθέσεις που αφορούν σε μετρήσιμα χαρακτηριστικά και τις σχέσεις τους (επιμεριστική) Έλεγχος κατά πόσο τα εμπειρικά δεδομένα τις επιβεβαιώνουν. Απαγωγική (Deductive- ‘top down’) παρατήρηση και ερμηνεία της πραγματικότητας με στόχο την ανάπτυξη μιας θεωρίας που μπορεί να εξηγήσει την εμπειρία επιχειρώντας να δομήσει μια ολική εικόνα (ολιστική) (θεματικές κατηγορίες- έννοιες- και οι σχέσεις τους αναδύονται από το λεπτομερές υλικό) Επαγωγική (inductive-’bottom up’) περιλαμβάνει αριθμούς, που αντιπροσωπεύουν τα εμπειρικά δεδομένα (έννοιες- μεταβλητές) Έλεγχος των υποθέσεων με χρήση στατιστικής παράγονται νέες ιδέες αναμειγνύοντας τις εμπειρικές ενδείξεις με αφηρημένες έννοιες. κατασκευάζεται με τις ενδείξεις της έρευνας μια εικόνα που υποδεικνύει ότι μια θεωρία, γενίκευση ή ερμηνεία είναι εφικτή

15 Απρ-15Γ. Σαραφίδου15 Διαφορές Ποσοτικής και Ποιοτικής προσέγγισης ΠοσοτικήΠοιοτική Αντικειμενικές μετρήσεις Υποκειμενική Κατασκευή της κοινωνικής πραγματικότητας Εστιάζει στις μεταβλητές Εστιάζει στις αλληλεπιδράσεις ΑξιοπιστίαΑυθεντικότητα Ανεξάρτητη αξιών του ερευνητή Οι αξίες είναι παρούσες και σαφείς Ανεξάρτητη του πλαισίου / δηλ. επιδέχεται γενίκευσης Νομοθετική Περιορίζεται από το πλαίσιο / Δεν επιδέχεται γενίκευσης Ιδιοσυγκρασιακή Μεγάλης κλίμακας Μικρής κλίμακας Στατιστική Ανάλυση Θεματική Ανάλυση (με βάση το λόγο) Ερευνητής αποστασιοποιημένος Ερευνητής εμπλεκόμενος (προσωπική επαφή/ενσυναίσθηση)

16 Απρ-15Γ. Σαραφίδου16 Δύο διακριτά ‘παραδείγματα’;  Η ποιοτική προσέγγιση στην έρευνα θεωρήθηκε ότι εκπροσωπούσε το ‘εναλλακτικό’ παράδειγμα και άνοιξε έναν ευρύτατο δημόσιο επιστημολογικό διάλογο  Υποστηρίχτηκε ότι οι ποσοτικές και οι ποιοτικές έρευνες εγγράφονται σε δύο διακριτές επιστημολογικές θέσεις (΄παραδείγματα’, με την έννοια του Kuhn )  Σήμερα, η ποιοτική έρευνα δεν θεωρείται ότι συνιστά ένα νέο ‘παράδειγμα’, αλλά μια διαφορετική ερευνητική προσέγγιση ενός θέματος, με διαφορετικούς στόχους

17 Απρ-15Γ. Σαραφίδου17 Κριτική Θεωρία το Μετασχηματιστικό ‘παράδειγμα’  θεωρούν ότι οι δύο προηγούμενες προσεγγίσεις παραβλέπουν τη συγκρουσιακή φύση της κοινωνίας και η έρευνα οφείλει να παράγει ‘μετασχηματιστική’ γνώση από και για τις ομάδες που καταπιέζονται από τις παρούσες κοινωνικές δομές (ενδυνάμωση)  ενώ συμφωνούν με τους κονστρουκτιβιστές ως προς την κριτική τους στο μεταθετικισμό, υποστηρίζουν ότι το ερμηνευτικό ‘παράδειγμα’ άλλαξε απλώς τους κανόνες αλλά όχι και τη φύση του παιγνιδιού παραγωγής της γνώσης  η έρευνα θεωρείται πολιτική δραστηριότητα και συνεπώς υιοθετείται κυρίως από επιστήμονες στρατευμένους σε κοινωνικά κινήματα

18 Απρ-15Γ. Σαραφίδου18 Κριτική Θεωρία /το Μετασχηματιστικό ‘παράδειγμα Οντολογία : αναγνωρίζει όπως και το κονστρουβιστικό παράδειγμα την ύπαρξη πολλαπλών πραγματικοτήτων αλλά εστιάζει στην επίδραση των κοινωνικών ανισοτήτων στην οικοδόμησή τους Επιστημολογία: όχι μόνον οι αξίες του ερευνητή είναι παρούσες και ερευνητής και συμμετέχοντες αλληλεπιδρούν, αλλά η σχέση τους προσδιορίζεται από το κατά πόσο η έρευνα ωφελεί τους συμμετέχοντες Μεθοδολογία: πλουραλισμός- συχνότερα χρησιμοποιούνται ποιοτικές μέθοδοι λόγω της παράδοσης της συμμετοχικής παρατήρησης και της έμφασης στην κοινή δράση

19 Απρ-15Γ. Σαραφίδου19 Νεώτερα Ρεύματα Φεμινιστική Έρευνα –Σπουδές Φύλου καιΜετανεωτερικότητα αμφισβητούν το θετικιστικό παράδειγμα και θεωρούνται εξελίξεις που αξιοποιούν στοιχεία του Ερμηνευτικού παραδείγματος αλλά σε συνδυασμό με την Κριτική Θεωρία

20 Απρ-15Γ. Σαραφίδου20 Φεμινισμός  Το θετικιστικό παράδειγμα απορρίπτεται επειδή θεωρείται σύμφυτο με την κυρίαρχη αρσενική οπτική στον κοινωνικό κόσμο (αντικειμενικότητα, λογική, έλεγχος του περιβάλλοντος)  Θεωρούν ότι αγνοώντας το φύλο ως τον θεμελιώδη παράγοντα κοινωνικής διαφοροποίησης, η έρευνα εστιάζει σε προβλήματα που υπαγορεύονται από την οπτική των αντρών και γενικεύει από αυτά η Φεμινιστική οπτική, δίνει έμφαση στην υποκειμενικότητα, την ενσυναίσθηση, τις διεργασίες και τις αλληλεπιδράσεις μεταξύ των ατόμων, όπως και ο ερμηνευτισμός, αλλά αλλά θεωρεί ότι χωρίς μια συνειδητοποιημένη τοποθέτηση ενάντια στην ανδροκρατούμενη κοινωνία η κοινωνική έρευνα απλά αναπαράγει τις υπάρχουσες δομές.  Από πλευράς μεθόδων, η φεμινιστική έρευνα χρησιμοποιεί κυρίως ποιοτικές μεθόδους και μελέτες περιπτώσεων.

21 Απρ-15Γ. Σαραφίδου21 Μετανεωτερικότητα (postmodernism) Αμφισβητεί την αξία της ‘επιστήμης’  Αμφισβητεί ουσιαστικά τις αξίες του μοντερνισμού που υποστηρίζει ότι η πρόοδος εξασφαλίζεται με την εξέλιξη της τεχνολογίας και της ‘επιστήμης’ ( γραμμικότητα στη σκέψη, πρόοδος με βάση την τεχνολογία)  Στοχεύει στην αποδόμηση προκειμένου να αναδυθούν οι κρυμμένες δομές  Βλέπει τις Κοινωνικές Επιστήμες ως μέρος του ενιαίου συστήματος των Ανθρωπιστικών Επιστημών και της Τέχνης.

22 Απρ-15Γ. Σαραφίδου22

23 Απρ-15Γ. Σαραφίδου23 Η ανάγκη εμπλοκής των εκπαιδευτικών στην έρευνα δημιουργήθηκε από τις εξής διαπιστώσεις :   Η διδασκαλία στην τάξη έχει πολύ λίγο διαφοροποιηθεί από την παραδοσιακή μορφή της παρά τις διαρκείς και έντονες προκλήσεις   Η εκπαιδευτική έρευνα εκπονείται σχεδόν αποκλειστικά από Πανεπιστημιακούς, με αποτέλεσμα να είναι περιορισμένης χρησιμότητας για τους ανθρώπους της πράξης στην εκπαίδευση   Η επαγγελματική γνωστική βάση στην οποία στηρίζονται οι εκπαιδευτικοί προκειμένου να υιοθετήσουν νέες προσεγγίσεις δεν είναι επαρκώς ενημερωμένη από την έρευνα Οι εκπαιδευτικοί χρειάζεται να γίνουν εταίροι στην ερευνητική διαδικασία. Οι εκπαιδευτικοί πρέπει να εκπαιδευτούν κατάλληλα ώστε να εμπλακούν ενεργά στη διαδικασία της έρευνας.

24 Απρ-15Γ. Σαραφίδου24 Έρευνα : Η οπτική των εκπαιδευτικών για την Εκπαιδευτική Έρευνα Η κατανόηση της οπτικής των εκπαιδευτικών απέναντι στην εκπαιδευτική έρευνα είναι απαραίτητη για τη διαμόρφωση αποτελεσματικών στρατηγικών αλλαγής στάσεων και πρακτικών των εκπαιδευτικών της πράξης. Συγκεκριμένα διερευνήθηκαν τα εξής θέματα:  επαφή των εκπαιδευτικών με την εκπαιδευτική έρευνα και οι σχετικές εμπειρίες τους  πώς οι συμμετέχοντες αντιλαμβάνονται την εκπαιδευτική έρευνα και ποιά είναι η σημασία που της αποδίδουν  πως θεωρούν ότι αυτή συνδέεται με την εκπαιδευτική πράξη  τι ρόλο παίζει η εκπαίδευση και εξοικείωσή τους με την ερευνητική μεθοδολογία

25 Απρ-15Γ. Σαραφίδου25 Ποιοτική έρευνα Τα ερωτήματα της έρευνας:  πώς οι εκπαιδευτικοί κατασκευάζουν το νόημα της εκπαιδευτικής έρευνας  ποιά σημασία της αποδίδουν  που αποδίδουν το χάσμα μεταξύ έρευνας και πράξης και πώς το αντιμετωπίζουν

26 Απρ-15Γ. Σαραφίδου26 Μέθοδος Συμμετέχοντες: 9 γυναίκες και 11 άντρες εκπαιδευτικοί της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης, ηλικίας ετών. επιλέχτηκαν έτσι ώστε το δείγμα να παρουσιάζει επαρκή ετερογένεια ως προς την εκπαιδευτική εμπειρία, τις σπουδές και την εμπειρία σε θέση στελέχους. Μέθοδος συλλογής των δεδομένων: Ημιδομημένη συνέντευξη, με βάση οδηγό συνέντευξης

27 Απρ-15Γ. Σαραφίδου27 Αποτελέσματα... Το νόημα της Εκπαιδευτικής Έρευνας Δύο αντιλήψεις, που επικεντρώνουν στον σκοπό της Εκπαιδευτικής Έρευνας:  (α) η εργαλειακή άποψη (instrumental)  (β) η άντίληψη της ΕΕ ως ανάπτυξης της γνωστικής βάσης του επιστημονικού πεδίου (knowledge generating). Η επικέντρωση της έρευνας στην επίλυση πρακτικών προβλημάτων μπορεί να είναι ‘τοξική’ για την εξέλιξη της συγκεκριμένης επιστήμης (Kerlinger, 1977).

28 Απρ-15Γ. Σαραφίδου28...Αποτελέσματα... Αρνητικές Στάσεις  Περιορισμένη χρησιμότητα της έρευνας Οι εκπαιδευτικοί εξέφρασαν τις αμφιβολίες τους για τη χρησιμότητα της Εκπαιδευτικής Έρευνας, θεωρώντας ότι τα θέματα με τα οποία ασχολείται και τα αποτελέσματά της έχουν περιορισμένη σημασία για την πράξη  Ερευνητές απομονωμένοι από τον κόσμο του σχολείου Το ότι τα ζητήματα που ερευνώνται δεν έχουν κανένα ενδιαφέρον ή χρησιμότητα για τους εκπαιδευτικούς της πράξης, το συνδέουν με την αποστασιοποίηση των ερευνητών από τον κόσμο του σχολείου

29 Απρ-15Γ. Σαραφίδου29...Αποτελέσματα... Αρνητικές Στάσεις  Θεματολογία άσχετη με τα ζητήματα της εκπαιδευτικής πράξης Λόγω των πολλών παραγόντων που διαμορφώνουν τις συνθήκες κάθε σχολείου, υποστηρίζουν ότι τα αποτελέσματα των περισσότερων ερευνών δεν μπορούν να γενικευθούν και επομένως να αξιοποιηθούν σε ένα διαφορετικό σχολικό πλαίσιο  Αμφισβήτηση των ερευνών στο επίπεδο της μεθόδου Οι εκπαιδευτικοί αμφισβητούν τα κύρια χαρακτηριστικά των ποσοτικών, ιδιαίτερα, μεθόδων έρευνας, που αντιμετωπίζουν τα εκπαιδευτικά φαινόμενα με επιμεριστικό τρόπο καθώς και την αντικειμενικότητα του ερευνητή

30 Απρ-15Γ. Σαραφίδου30...Αποτελέσματα... Αρνητικές Στάσεις Αποδίδουν στους ερευνητές σκοπιμότητες και προθέσεις ξένες προς τους στόχους της εκπαιδευτικής έρευνας και διακρίνουν ιδιοτέλεια στα κίνητρα των ερευνητών  Μεροληψία των ερευνητών  Κριτική των κινήτρων των ερευνητών (α) Προσωπικές φιλοδοξίες για επαγγελματική αποκατάσταση και εξέλιξη, (α) Προσωπικές φιλοδοξίες για επαγγελματική αποκατάσταση και εξέλιξη, (β) Οικονομικά οφέλη (β) Οικονομικά οφέλη (γ) Διασφάλιση θέσης ισχύος στη βάση αυθεντίας. (γ) Διασφάλιση θέσης ισχύος στη βάση αυθεντίας.

31 Απρ-15Γ. Σαραφίδου31...Αποτελέσματα... Θετικές Στάσεις Η εμπλοκή του εκπαιδευτικού με την έρευνα καταγράφεται ως συναρπαστική εμπειρία, που: 1. εμπλουτίζει την επιστημονική του υπόσταση 2. ενισχύει τον αναστοχασμό του σε σχέση με τη διδασκαλία 3. τον καθιστά φορέα καινοτομίας.

32 Απρ-15Γ. Σαραφίδου32...Αποτελέσματα... Θετικές Στάσεις Θετική στάση προέκυψε μόνο από τους συμμετέχοντες που είχαν την εμπειρία ενασχόλησης με την έρευνα κατά τη διάρκεια των σπουδών τους ή της επιμόρφωσής τους. Ειδικότερα η εμπλοκή τους σε προγράμματα εκπαιδευτικής έρευνας, τους έπεισε για την αξία και τη χρησιμότητα της ενασχόλησης με την έρευνα για την εκπαιδευτική πράξη. ο αντίκτυπος της έρευνας στην πράξη δεν είναι άμεσος και γραμμικός, αλλά η έρευνα επηρεάζει έμμεσα και έχει μακροχρόνιες και ουσιαστικές επιδράσεις οι θετικές στάσεις συνδέονται με την αντίληψη της έρευνας ως διαδικασία ανάπτυξης της γνώσης και όχι ως εργαλείου επίλυσης προβλημάτων της πράξης.

33 Απρ-15Γ. Σαραφίδου33...Αποτελέσματα... Εμπόδια στη σύνδεση Έρευνας και Πράξης  Ανεπαρκής διάχυση της έρευνας στα σχολεία Οι περισσότεροι από τους συμμετέχοντες συμφωνούν ότι τα αποτελέσματα της εκπαιδευτικής έρευνας δεν διαχέονται επαρκώς στα σχολεία και παραπονούνται ιδιαίτερα για την έλλειψη ανατροφοδότησης σχετικά με τα αποτελέσματα των ερευνών στις οποίες έχουν συμμετάσχει. Οι αρνητικές στάσεις των εκπαιδευτικών απέναντι στην Εκπαιδευτική Έρευνα και τους ερευνητές προφανώς διευρύνουν το χάσμα μεταξύ έρευνας και πράξης που και οι ίδιοι οι εκπαιδευτικοί διαπιστώνουν. Παραδέχονται ότι η διδακτική πράξη δεν είναι ενημερωμένη από την έρευνα και η γνωστική βάση της πρακτικής τους είναι κυρίως εμπειρική. Θεωρούν, πάντως, ότι αυτή η κατάσταση θα μπορούσε να βελτιωθεί με προσπάθειες των ερευνητών για μεγαλύτερη διάχυση των ερευνητικών αποτελεσμάτων στα σχολεία

34 Απρ-15Γ. Σαραφίδου34...Αποτελέσματα... Εμπόδια στη σύνδεση Έρευνας και Πράξης  Έλλειψη Έρευνας των ίδιων των εκπαιδευτικών Σημαντική έρευνα μπορεί να προκύψει όταν οι εκπαιδευτικοί αναλαμβάνουν οι ίδιοι ερευνητική δραστηριότητα σε σχέση με το έργο τους, δεδομένου ότι είναι οι μόνοι οι οποίοι έχουν σαφή αντίληψη των προβλημάτων, που ανακύπτουν στο πλαίσιο της καθημερινής εκπαιδευτικής πρακτικής.  Ανεπαρκής εκπαίδευση στις μεθόδους έρευνας έλλειμμα γνώσεων ερευνητικής μεθοδολογίας και στατιστικής που να επιτρέπει την κατανόηση του περιεχομένου της έρευνας.  Δυσκολία πρόσβασης στις πηγές της εκπαιδευτικής έρευνας έχουν να κάνουν τόσο με τεχνικά εμπόδια στη φυσική πρόσβαση αλλά και με ατομικούς παράγοντες

35 Απρ-15Γ. Σαραφίδου35 Ποσοτική Έρευνα Σκοπός : αποτύπωση της πολυπλοκότητας των στάσεων των εκπαιδευτικών Αβάθμιας εκπαίδευσης απέναντι στην Εκπαιδευτική Έρευνα, και διερεύνηση του ρόλου της εξοικείωσής τους τόσο με τη θεωρία όσο και με την πρακτική της διεξαγωγής έρευνας Ερευνητικά ερωτήματα:  Ποιές είναι οι διαφορετικές διαστάσεις των στάσεων και πώς μπορούν να μετρηθούν  Ποιό είναι το προφίλ των εκπαιδευτικών ως προς τις συνιστώσες των στάσεων  Ποιές από τις διαστάσεις συσχετίζονται με την εκπαίδευσή τους σε θέματα μεθόδων έρευνας  Ποιές από τις διαστάσεις συσχετίζονται με προηγούμενη εμπειρία διεξαγωγής έρευνας  Ποιές από τις διαστάσεις συσχετίζονται με δημογραφικούς παράγοντες (πχ. φύλο, ηλικία)

36 Απρ-15Γ. Σαραφίδου36 Μέθοδος- Μετρήσεις Α) Ερωτηματολόγιο 35 δηλώσεων σε πεντάβαθμη κλίμακα τύπου Likert, βασισμένη στην ποιοτική ανάλυση συνεντεύξεων με 20 εκπαιδευτικούς (Ντόλκερα & Σαραφίδου, 2008) Β) Πραγματιστικές (factual) ερωτήσεις σχετικά με την εκπαίδευση σε θέματα ερευνητικής μεθοδολογίας και στατιστικής, την εμπειρία εκπαιδευτικής έρευνας καθώς και δημογραφικούς (φύλο, ηλικία), επαγγελματικούς (προϋπηρεσία, εμπειρία σε διευθυντική θέση) και εργασιακούς παράγοντες (περιοχή και μέγεθος σχολικής μονάδας).

37 Απρ-15Γ. Σαραφίδου37 Θεματικές Κατηγορίες Νοηματοδότηση ΕΕ  Εργαλειακή (instrumental)  Ανάπτυξη γνωστικής βάσης του επιστημονικού πεδίου (knowledge generating). Θετικές στάσεις απέναντι στην ενασχόληση με ΕΕ  Επαγγελματική ανάπτυξη  Προώθηση καινοτομικού πνεύματος Αρνητικές στάσεις απέναντι στην ΕΕ  Θεματολογία άσχετη με τα ζητήματα της εκπαιδευτικής πράξης  Περιορισμένη χρησιμότητα της έρευνας  Αμφισβήτηση των μεθόδων έρευνας  Μεροληψία των ερευνητών  Κριτική των κινήτρων των ερευνητών (προσωπικές φιλοδοξίες, οικονομικά οφέλη, διασφάλιση θέσης ισχύος) Εμπόδια στη σύνδεση Έρευνας και Πράξης  Περιορισμένη έρευνα των ίδιων των εκπαιδευτικών (teachers’ research)  Έλλειψη δεξιοτήτων για προσπέλαση και κατανόηση ερευνητικών άρθρων  Χρονικοί περιορισμοί-απουσία θεσμοθετημένων κινήτρων  Ανεπαρκής εκπαίδευση στις μεθόδους έρευνας (αναγκαιότητα συστηματικής κατάρτισης όλων των εκπαιδευτικών ή προαιρετική επιμόρφωση)

38 Απρ-15Γ. Σαραφίδου38 Μέθοδος- Δείγμα  469 εκπαιδευτικοί Α’βάθμιας εκπαίδευσης από 16 νομούς της Κεντρικής και Βόρειας Ελλάδας από 16 νομούς της Κεντρικής και Βόρειας Ελλάδας  64% γυναίκες, 36% άνδρες  Ηλικία: ετών, με Μ.Τ.=42 έτη (Τ.Α.=6,5 έτη)  Προυπηρεσία: 1 έως 35 έτη, με Μ.Τ.= 16 έτη (Τ.Α.= 8 έτη)  107 εκπαιδευτικοί (23%) είχαν υπηρετήσει στο παρελθόν ή υπηρετούσαν σε θέση Διευθυντή/τριας  52% υπηρετούσαν σε σχολεία μεγάλων αστικών κέντρων 28% σε σχολεία μικρών πόλεων 28% σε σχολεία μικρών πόλεων 20% σε σχολεία αγροτικών περιοχών 20% σε σχολεία αγροτικών περιοχών  45 κάτοχοι Μεταπτυχιακού Διπλώματος Εξειδίκευσης ή φοιτητές σε αντίστοιχο Πρόγραμμα  6 κάτοχοι διδακτορικού ή υποψήφιοι διδάκτορες  23% είχε μετεκπαίδευση σε Διδασκαλείο

39 Απρ-15Γ. Σαραφίδου39 Εξοικείωση με μεθόδους έρευνας Εκπαίδευση Εμπειρία Εκπαίδευση Εμπειρία

40 Απρ-15Γ. Σαραφίδου40 Παράγοντες Στάσεων 1. Αναγκαιότητα ενασχόλησης των εκπαιδευτικών με την έρευνα 2. Έλλειψη χρησιμότητας και εγκυρότητας 3. Αναγκαιότητα επικέντρωσης στην επίλυση πρακτικών προβλημάτων 4. Αμφισβήτηση των ερευνητών 5. Πρόκριση έρευνας των ίδιων των εκπαιδευτικών 6. Δυσκολίες πρόσβασης στην έρευνητική αρθρογραφία

41 Απρ-15Γ. Σαραφίδου41 Προφίλ Στάσεων

42 Απρ-15Γ. Σαραφίδου42 Ο ρόλος των Γνώσεων Ερευνητικής Μεθοδολογίας και Στατιστικής Αυτοί που είχαν πάρει μαθήματα τόσο Στατιστικής όσο και Μεθοδολογίας σε σύγκριση με αυτούς που δεν είχαν καθόλου σχετική εκπαίδευση είχαν θετικότερες στάσεις αναφορικά με  αναγκαιότητα ενασχόλησης με την έρευνα  χρησιμότητα και εγκυρότητα της Εκπαιδευτικής Έρευνας  άσκηση κριτικής στους ερευνητές

43 Απρ-15Γ. Σαραφίδου43 Ο ρόλος της εμπειρίας διεξαγωγής έρευνας Οι εκπαιδευτικοί που είχαν εκπονήσει οι ίδιοι κάποια έρευνα σε σύγκριση με αυτούς που δεν έχουν εμπειρία διεξαγωγής έρευνας  Πιστεύουν περισσότερο στη χρησιμότητα και την εγκυρότητα των εκπαιδευτικών ερευνών και  Έχουν σε μικρότερο βαθμό την άποψη ότι οι εκπαιδευτικές έρευνες πρέπει να επικεντρώνονται σε άμεση βελτίωση της εκπαίδευσης

44 Απρ-15Γ. Σαραφίδου44 Ερευνητική κουλτούρα στα σχολεία αναγκαιότητα δημιουργίας και διατήρησης ερευνητικής κουλτούρας στα σχολεία για  να ενισχυθούν τα σχολεία για την εισαγωγή αλλαγών  τη διαρκή παραγωγή χρήσιμης επαγγελματικής γνώσης που με τη σειρά της αποτελεί τη βάση για την εισαγωγή πρακτικών βασισμένων σε ενδείξεις το επάγγελμα του εκπαιδευτικού πρέπει να γίνει ένα επάγγελμα που βασίζεται στην έρευνα, όπως άλλωστε έχει συμβεί και με το ιατρικό επάγγελμα η έρευνα που διεξάγεται από τους εκπαιδευτικούς της πράξης αναγνωρίζεται πλέον επίσημα σαν μια σημαντική συνιστώσα της επαγγελματικής ανάπτυξης κάθε εκπαιδευτικού

45 Απρ-15Γ. Σαραφίδου45 Ανάπτυξη ερευνητικής κουλτούρας στους εκπαιδευτικούς  η γνώση για το σχεδιασμό και τις μεθόδους διεξαγωγής μιας έρευνας είναι χρήσιμη στους εκπαιδευτικούς ίσως περισσότερο και από τα ευρήματά της  η εμπλοκή ενός εκπαιδευτικού με τη διαδικασία της έρευνας, από τη μεριά του ερευνητή και όχι του υποκειμένου, οδηγεί σε αλλαγές του τρόπου σκέψης και συμπεριφοράς  η ενασχόληση με την ερευνητική διαδικασία είναι μια διαδικασία μάθησης, απαραίτητη για τους εκπαιδευτικούς

46 Απρ-15Γ. Σαραφίδου46 Πρωτοβουλίες αντιμετώπισης του χάσματος μεταξύ έρευνας και πράξης  Οι εκπαιδευτικοί ως ερευνητές και η έρευνα-δράση  Σχολεία εμπλεκόμενα με την έρευνα (research-engaged schools)

47 Απρ-15Γ. Σαραφίδου47 Σχολεία εμπλεκόμενα στην έρευνα (research-engaged schools) Η εμπλοκή ενός σχολείου με την έρευνα ενισχύει το σχολείο στο να ενσωματώσει στη λειτουργία του ένα διαρκή κύκλο που οδηγεί από τη κριτική διερεύνηση προβλημάτων στην σωστά προγραμματισμένη και εστιασμένη ανάπτυξή του Ένα τέτοιο σχολείο: διερευνά τα βασικά ζητήματα διδασκαλίας και μάθησης διερευνά τα βασικά ζητήματα διδασκαλίας και μάθησης χρησιμοποιεί την έρευνα για ανάπτυξη του προσωπικού χρησιμοποιεί την έρευνα για ανάπτυξη του προσωπικού μετατρέπει τα δεδομένα της εμπειρίας σε γνώση μετατρέπει τα δεδομένα της εμπειρίας σε γνώση βασίζει τις αποφάσεις σε ερευνητικά ευρήματα βασίζει τις αποφάσεις σε ερευνητικά ευρήματα προωθεί τη λειτουργία κοινοτήτων μάθησης προωθεί τη λειτουργία κοινοτήτων μάθησης.

48 Απρ-15Γ. Σαραφίδου48 Σχολεία εμπλεκόμενα στην έρευνα Έρευνες έδειξαν ότι η ερευνητική δραστηριότητα των εκπαιδευτικών βοήθησε: 1. την προαγωγή της γνώσης μεταξύ του προσωπικού των σχολείων 2. την ανάπτυξη ενσυναίσθησης με τους μαθητές τους (δάσκαλοι που μαθαίνουν) 3. τους εκπαιδευτικούς να κατανοήσουν ότι μεγάλο μέρος της καθημερινής τους πρακτικής (παρατήρηση, αξιοποίηση δεδομένων, επίλυση προβλημάτων) είναι δυνατόν να μετατραπεί σε ερευνητικές δεξιότητες 4. τους μαθητές να εξοικειωθούν με την αξία της έρευνας και την κριτική σκέψη

49 Απρ-15Γ. Σαραφίδου49 ΣΚΟΠΟΣ του μαθήματος Η εξοικείωση με τους τρόπους και τις διαδικασίες παραγωγής γνώσης στο επιστημονικό πεδίο της Εκπαίδευσης ώστε  να γίνουν κριτικοί αναγνώστες της εμπειρικής έρευνας και να είναι σε θέση να την αξιοποιούν στην πράξη  να είναι σε θέση να διεξάγουν οι ίδιοι μια έρευνα  να προωθήσουν την εμπλοκή των σχολείων με την έρευνα


Κατέβασμα ppt "Απρ-15Γ. Σαραφίδου1 Επιστημονική Έρευνα  Η επιστημονική έρευνα υιοθετεί έναν επιστημονικό τρόπο σκέψης, την επιστημονική μέθοδο στην κατάκτηση νέας γνώσης."

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Διαφημίσεις Google