Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

ΓΟΝΙΔΙΑΚΗ ΡΥΘΜΙΣΗ:Ο ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΗΣ ΓΟΝΙΔΙΑΚΗΣ ΕΚΦΡΑΣΗΣ Γονιδιακή έκφραση αναφέρεται σε όλη τη διαδικασία με την οποία ένα γονίδιο ενεργοποιείται για να παράγει.

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Παρουσίαση με θέμα: "ΓΟΝΙΔΙΑΚΗ ΡΥΘΜΙΣΗ:Ο ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΗΣ ΓΟΝΙΔΙΑΚΗΣ ΕΚΦΡΑΣΗΣ Γονιδιακή έκφραση αναφέρεται σε όλη τη διαδικασία με την οποία ένα γονίδιο ενεργοποιείται για να παράγει."— Μεταγράφημα παρουσίασης:

1

2 ΓΟΝΙΔΙΑΚΗ ΡΥΘΜΙΣΗ:Ο ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΗΣ ΓΟΝΙΔΙΑΚΗΣ ΕΚΦΡΑΣΗΣ Γονιδιακή έκφραση αναφέρεται σε όλη τη διαδικασία με την οποία ένα γονίδιο ενεργοποιείται για να παράγει μια πρωτεΐνη Οι πορεία της μεταγραφής και μετάφρασης του γονιδίου αποτελούν τηγονιδιακή έκφραση Οι πορεία της μεταγραφής και μετάφρασης του γονιδίου αποτελούν τη γονιδιακή έκφραση Σε κάθε κύτταρο δεν παράγονται όλες οι πρωτεΐνες σε κάθε χρονική στιγμή Οι πρωτεΐνες ενός κυττάρου δεν παράγονται σε ίσες ποσότητες γιατί το κύτταρο χρειάζεται κάθε πρωτεΐνη σε συγκεκριμένη ποσότητα Για αυτό είναι απαραίτητηη ύπαρξη και λειτουργία ενός προγράμματος ρύθμισης της γονιδιακής έκφρασης Για αυτό είναι απαραίτητη η ύπαρξη και λειτουργία ενός προγράμματος ρύθμισης της γονιδιακής έκφρασης

3 Πρόγραμμα ρύθμισης της γονιδιακής έκφρασης Παρέχει τις οδηγίες Παρέχει τις οδηγίες: Για τo είδοςτων πρωτεϊνώνπου θα παραχθούν Για τo είδος των πρωτεϊνών που θα παραχθούν Την ποσότητα των πρωτεϊνώνπου θα παραχθούν Την ποσότητα των πρωτεϊνών που θα παραχθούν Τη χρονική στιγμή που πρέπει να παραχθούν ΓΟΝΙΔΙΑΚΗ ΡΥΘΜΙΣΗ:Ο ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΗΣ ΓΟΝΙΔΙΑΚΗΣ ΕΚΦΡΑΣΗΣ

4 ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ Τα κύτταρα που ανήκουν σε ένα βακτηριακό στέλεχος είναι πανομοιότυπα μεταξύ τους Σε αντίθεση με τα κύτταρα ενός πολυκύτταρου οργανισμού που διαφέρουν στη δομή και στη λειτουργία τους Η ζωή αρχίζει όταν ένα γονιμοποιημένο ωάριο διαιρείται με μίτωση παράγει τρισεκατομμύρια κύτταρα που έχουν τα ίδια γονίδια Η ζωή αρχίζει όταν ένα γονιμοποιημένο ωάριο διαιρείται με μίτωση και παράγει τρισεκατομμύρια κύτταρα που έχουν τα ίδια γονίδια αρχικά στάδια της εμβρυογένεσης τα κύτταρα εξειδικεύονται Στα αρχικά στάδια της εμβρυογένεσης τα κύτταρα εξειδικεύονται για να εκτελούν επιμέρους λειτουργίες Κυτταρική διαφοροποίηση Η διαδικασία αυτή ονομάζεται Κυτταρική διαφοροποίηση

5 ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ Τα κύτταρα ενός πολυκύτταρου οργανισμού διαφέρουν στη μορφή και λειτουργία τους αλλά έχουν όλα το ίδιο γενετικό υλικό άρα και τα ίδια γονίδια Τα κύτταρα ενός πολυκύτταρου οργανισμού (όπως νευρικά, μυϊκά, ηπατικά) διαφέρουν στη μορφή και λειτουργία τους αλλά έχουν όλα το ίδιο γενετικό υλικό άρα και τα ίδια γονίδια Τι τα κάνει να διαφέρουν τόσο πολύ Τι τα κάνει να διαφέρουν τόσο πολύ; αναπτύξει μηχανισμούς τους επιτρέπει να εκφράζουν τη γενετική τους πληροφορία επιλεκτικά Έχουν αναπτύξει μηχανισμούς που τους επιτρέπει να εκφράζουν τη γενετική τους πληροφορία επιλεκτικά Κάθε κυτταρικός τύπος έχει εξειδικευμένη λειτουργία πλήρης συντονισμός των λειτουργιών όλων των κυττάρων Κάθε κυτταρικός τύπος έχει εξειδικευμένη λειτουργία και πρέπει να υπάρχει πλήρης συντονισμός των λειτουργιών όλων των κυττάρων

6 πολυπλοκότητας των ευκαρυωτικών κυττάρων Λόγω της πολυπλοκότητας των ευκαρυωτικών κυττάρων ελέγχεται προσεκτικά η ανάπτυξη των πολυκύτταρων οργανισμών Λόγω ότι πρέπει να ελέγχεται προσεκτικά η ανάπτυξη των πολυκύτταρων οργανισμών Η ρύθμιση της έκφρασης των γονιδίων στα ευκαρυωτικά κύτταρα γίνεται με ιδιαίτερα πολύπλοκους μηχανισμούς Μέχρι και σήμερα αποτελεί αντικείμενο ερευνητικής μελέτης Η γονιδιακή έκφραση ρυθμίζεται σε 4 επίπεδα Η γονιδιακή έκφραση ρυθμίζεται σε 4 επίπεδα: Της μεταγραφής Μετά τη μεταγραφή Της μετάφρασης Μετά τη μετάφραση ΓΟΝΙΔΙΑΚΗ ΡΥΘΜΙΣΗ ΣΤΟΥΣ ΕΥΚΑΡΥΩΤΙΚΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ

7 Στο επίπεδο της μεταγραφής Ένας αριθμός μηχανισμών ελέγχουν ποια γονίδια και με ποια ταχύτητα θα μεταγραφούν κάθε γονίδιο έχειτο δικό του υποκινητή και μεταγράφεται αυτόνομα Το κάθε γονίδιο έχει το δικό του υποκινητή και μεταγράφεται αυτόνομα Κάθε κυτταρικός τύπος περιέχειδιαφορετικά είδη μεταγραφικών παραγόντων Κάθε κυτταρικός τύπος περιέχει διαφορετικά είδη μεταγραφικών παραγόντων μιας που παρουσιάζουν μεγάλη ποικιλία Διαφορετικός συνδυασμός μεταγραφικών παραγόντων ρυθμίζει τη μεταγραφή κάθε γονιδίου Μόνο όταν ο σωστός συνδυασμός των μεταγραφικών παραγόντων προσδεθεί στον υποκινητή αρχίζει η RΝΑ πολυμεράση τη μεταγραφή του γονιδίου Μόνο όταν ο σωστός συνδυασμός των μεταγραφικών παραγόντων μοναδικός για κάθε γονίδιο προσδεθεί στον υποκινητή αρχίζει η RΝΑ πολυμεράση τη μεταγραφή του γονιδίου

8 ΓΟΝΙΔΙΑΚΗ ΡΥΘΜΙΣΗ ΣΤΟΥΣ ΕΥΚΑΡΥΩΤΙΚΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ Στο επίπεδο μετά τη μεταγραφή Περιλαμβάνονται μηχανισμοί Περιλαμβάνονται μηχανισμοί: Με τους οποίους γίνεται ωρίμανση του πρόδρομου m-RNA Με τους οποίους γίνεται η ωρίμανση του πρόδρομου m-RNA Και καθορίζεται η ταχύτητα με την οποίατο ώριμο m–RNA αφήνει τον πυρήνα Και καθορίζεται η ταχύτητα με την οποία το ώριμο m–RNA αφήνει τον πυρήνα και εισέρχεται στο κυτταρόπλασμα

9 ΓΟΝΙΔΙΑΚΗ ΡΥΘΜΙΣΗ ΣΤΟΥΣ ΕΥΚΑΡΥΩΤΙΚΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ Στο επίπεδο της μετάφρασης Το κάθε m-RNA στο κυτταρόπλασμα έχει ένα συγκεκριμένο χρονικό διάστημα ζωής μετά από αυτό αποικοδομούνται Το κάθε m-RNA στο κυτταρόπλασμα έχει ένα συγκεκριμένο χρονικό διάστημα «ζωής» μετά από αυτό αποικοδομούνται Ποικίλει η ικανότητα πρόσδεσης του m-RNA στα ριβοσώματα

10 ΓΟΝΙΔΙΑΚΗ ΡΥΘΜΙΣΗ ΣΤΟΥΣ ΕΥΚΑΡΥΩΤΙΚΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ Στο επίπεδο μετά τη μετάφραση Όταν ολοκληρωθεί η μετάφραση και παραχθεί η κατάλληλη πρωτεΐνη μπορεί και πρέπει να υποστεί τροποποιήσεις για να γίνει βιολογικά λειτουργική Μπορεί να απομακρυνθούν ορισμένα αμινοξέα από το αρχικό αμινικό τους άκρο οι περισσότερες πρωτεΐνες δεν έχουνπρώτο αμινοξύ τη μεθειονίνη Έτσι εξηγείται γιατί οι περισσότερες πρωτεΐνες δεν έχουν ως πρώτο αμινοξύ τη μεθειονίνη

11 Στα βακτήρια η γονιδιακή ρύθμιση αποσκοπεί κυρίως στην προσαρμογή του οργανισμού στις εναλλαγές του περιβάλλοντος Έτσι εξασφαλίζονται καλύτερες συνθήκες για τη βασική λειτουργία του Έτσι εξασφαλίζονται καλύτερες συνθήκες για τη βασική λειτουργία του: Που είναι η αύξηση και διαίρεση ΓΟΝΙΔΙΑΚΗ ΡΥΘΜΙΣΗ ΣΤΟΥΣ ΠΡΟΚΑΡΥΩΤΙΚΟΥΣ ΟΡΓΑ ΝΙΣΜΟΥΣ Θρεπτικά συστατικά, pH, Παρουσία ή απουσία Ο2, θερμοκρασία

12 Ένα βακτηριακό κύτταρο Ε. Coli έχει περισσότερα από γονίδια Μερικά γονίδια μεταγράφονται συνεχώς κωδικοποιούν πρωτεΐνες που χρειάζεται για τις βασικές του λειτουργίες Μερικά γονίδια μεταγράφονται συνεχώς και κωδικοποιούν πρωτεΐνες που χρειάζεται για τις βασικές του λειτουργίες Άλλα μεταγράφονται μόνο αναπτύσσεται σε ειδικές περιβαλλοντικές συνθήκες Άλλα μεταγράφονται μόνο όταν αναπτύσσεται σε ειδικές περιβαλλοντικές συνθήκες Επειδή τα προϊόντα των γονιδίων είναι απαραίτητα για την επιβίωση του στις συνθήκες αυτές Επειδή τα προϊόντα των γονιδίων (πρωτεΐνες) είναι απαραίτητα για την επιβίωση του στις συνθήκες αυτές ΓΟΝΙΔΙΑΚΗ ΡΥΘΜΙΣΗ ΣΤΟΥΣ ΠΡΟΚΑΡΥΩΤΙΚΟΥΣ ΟΡΓΑ ΝΙΣΜΟΥΣ

13 Βακτήρια Ε. Coli Χρησιμοποιούν ως πηγή άνθρακα το σάκχαρο γλυκόζη Χρησιμοποιούν ως πηγή άνθρακα για την επιβίωση τους το σάκχαρο γλυκόζη Αν στο περιβάλλον υπάρχει ο δισακχαρίτης λακτόζη τα βακτήρια καταφέρνουν να επιβιώσουν Αν στο περιβάλλον τους αντί για γλυκόζη υπάρχει ο δισακχαρίτης λακτόζη τα βακτήρια καταφέρνουν να επιβιώσουν Ρυθμίζουν την παραγωγή των κατάλληλων ενζύμων θα διασπάσουν τη λακτόζη σε γλυκόζη και γαλακτόζη Ρυθμίζουν την παραγωγή των κατάλληλων ενζύμων που θα διασπάσουν τη λακτόζη σε γλυκόζη και γαλακτόζη ΓΟΝΙΔΙΑΚΗ ΡΥΘΜΙΣΗ ΣΤΟΥΣ ΠΡΟΚΑΡΥΩΤΙΚΟΥΣ ΟΡΓΑ ΝΙΣΜΟΥΣ

14 ΜΕΛΕΤΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΩΝ ΓΟΝΙΔΙΩΝ Οι αρχικές μελέτες της ρύθμισης των γονιδίων έγιναν από τους Jacob & Monod το 1961 να παράγει τρία ένζυμα που χρειάζεται για να μεταβολίσει το δισακχαρίτη λακτόζηόταν δεν υπάρχει γλυκόζη στη τροφή του Οι ερευνητές περιέγραψαν την ικανότητα του βακτηρίου Ε. Coli να παράγει τρία ένζυμα που χρειάζεται για να μεταβολίσει το δισακχαρίτη λακτόζη όταν δεν υπάρχει γλυκόζη στη τροφή του τα γονίδια που κωδικοποιούν τα τρία αυτά ένζυμα βρίσκονται το ένα δίπλα στο άλλο πάνω στο γονιδίωμα Απέδειξαν με γενετικές μελέτες ότι τα γονίδια που κωδικοποιούν τα τρία αυτά ένζυμα βρίσκονται το ένα δίπλα στο άλλο πάνω στο γονιδίωμα και αποτελούν: Το οπερόνιο της λακτόζης

15 ΟΠΕΡΟΝΙΟ ΤΗΣ ΛΑΚΤΟΖΗΣ Είναι μια ομάδα γονιδίων που υπόκεινται σε κοινό έλεγχο η έκφραση τους Αποτελείται από τα 3 δομικά γονίδια βρίσκονται το ένα δίπλα στο άλλο Αποτελείται από τα 3 δομικά γονίδια Ζ, Υ και Α που βρίσκονται το ένα δίπλα στο άλλο υπόλοιπες αλληλουχίες ρυθμίζουν την έκφραση τους Οι υπόλοιπες αλληλουχίες που βρίσκονται μπροστά από τα δομικά γονίδια είναι για να ρυθμίζουν την έκφραση τους και είναι: Ρυθμιστικό γονίδιο ΥποκινητήςΧειριστής

16 ΚΑΤΑΣΤΟΛΗ ΤΟΥ ΟΠΕΡΟΝΙΟΥ ΤΗΣ ΛΑΚΤΟΖΗΣ Αν στο θρεπτικό υλικό απουσιάζει η λακτόζη Το οπερόνιο της λακτόζης δεν μεταγράφεται και ούτε μεταφράζεται Τα γονίδια που το αποτελούν είναι σε καταστολή Πως επιτυγχάνεται η καταστολή Πως επιτυγχάνεται η καταστολή; Δύο είναι τα ρυθμιστικά μόρια: χειριστής Ο χειριστής που είναι μια αλληλουχία DNA μεταξύ του υποκινητή και του πρώτου δομικού γονιδίου πρωτεΐνη καταστολέας Η πρωτεΐνη καταστολέας που κωδικοποιείται από το ρυθμιστικό γονίδιο που είναι μπροστά από τον υποκινητή

17 ΚΑΤΑΣΤΟΛΗ ΤΟΥ ΟΠΕΡΟΝΙΟΥ ΤΗΣ ΛΑΚΤΟΖΗΣ ρυθμιστικό γονίδιο ανεξάρτητα συνθηκών μεταγράφεται και μεταφράζεται συνέχεια στη πρωτεΐνη-καταστολέα Το ρυθμιστικό γονίδιο ανεξάρτητα συνθηκών μεταγράφεται και μεταφράζεται συνέχεια στη πρωτεΐνη-καταστολέα καταστολέας προσδένεται ισχυρά στο χειριστή εμποδίζει την RNA πολυμεράση να αρχίσει τη μεταγραφή των γονιδίων Ο καταστολέας προσδένεται ισχυρά στο χειριστή και εμποδίζει την RNA πολυμεράση να αρχίσει τη μεταγραφή των γονιδίων του οπερονίου

18 ΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΟΠΕΡΟΝΙΟΥ ΤΗΣ ΛΑΚΤΟΖΗΣ Αν στο θρεπτικό υλικό υπάρχει ΜΟΝΟ λακτόζη ρυθμιστικό γονίδιο ανεξάρτητα συνθηκών μεταγράφεται και μεταφράζεται συνέχεια στηπρωτεΐνη-καταστολέα Το ρυθμιστικό γονίδιο ανεξάρτητα συνθηκών μεταγράφεται και μεταφράζεται συνέχεια στη πρωτεΐνη-καταστολέα λακτόζη προσδένεται στον καταστολέα δεν του επιτρέπει να προσδεθεί στο χειριστή Η λακτόζη προσδένεται στον καταστολέα και δεν του επιτρέπει να προσδεθεί στο χειριστή RNA πολυμεράση είναι ελεύθερη αρχίσει τη μεταγραφή Η RNA πολυμεράση είναι ελεύθερη να αρχίσει τη μεταγραφή Η λακτόζη λειτουργεί ως επαγωγέαςτης μεταγραφής των γονιδίων του οπερονίου Η λακτόζη λειτουργεί ως επαγωγέας της μεταγραφής των γονιδίων του οπερονίου

19 ΟΠΕΡΟΝΙΟ ΤΗΣ ΛΑΚΤΟΖΗΣ Η RΝΑ πολυμεράση μεταγράφει σε ένα ενιαίο m-RNA και τα τρία γονίδια m-RNA περιέχει κωδικόνια έναρξης και λήξης για κάθε ένζυμο Το m-RNA περιέχει κωδικόνια έναρξης και λήξης για κάθε ένζυμο Τα τρία ένζυμα μεταφράζονται ταυτόχρονα από το ενιαίο m-RNA Όταν η λακτόζη διασπαστεί πλήρως ο καταστολέας θα είναι ελεύθερος να προσδεθεί στο χειριστή Όταν η λακτόζη διασπαστεί πλήρως ο καταστολέας θα είναι ελεύθερος να προσδεθεί στο χειριστή και να καταστείλει το οπερόνιο Συμπερασματικά η ίδια η λακτόζη ενεργοποιεί την διάσπαση της

20 ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΩΝ ΓΟΝΙΔΙΩΝ ΣΤΟΥΣ ΠΡΟΚΑΡΥΩΤΙΚΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ Τα γονίδια των ενζύμων που παίρνουν μέρος σε μια μεταβολική οδό όπως: H διάσπαση της λακτόζης H βιοσύνθεση των αμινοξέων οργανώνονται σε οπερόνια οργανώνονται σε οπερόνια ομάδες γονιδίων υπόκεινται σε κοινό έλεγχο η έκφραση τους Είναι ομάδες γονιδίων που υπόκεινται σε κοινό έλεγχο η έκφραση τους Αποτελούνται από τα δομικά γονίδια βρίσκονται το ένα δίπλα στο άλλο Αποτελούνται από τα δομικά γονίδια που βρίσκονται το ένα δίπλα στο άλλο υπόλοιπες αλληλουχίες ρυθμίζουν την έκφραση τους Οι υπόλοιπες αλληλουχίες που βρίσκονται μπροστά από τα δομικά γονίδια είναι για να ρυθμίζουν την έκφραση τους και είναι:ΧειριστήςΥποκινητής Ρυθμιστικό γονίδιο


Κατέβασμα ppt "ΓΟΝΙΔΙΑΚΗ ΡΥΘΜΙΣΗ:Ο ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΗΣ ΓΟΝΙΔΙΑΚΗΣ ΕΚΦΡΑΣΗΣ Γονιδιακή έκφραση αναφέρεται σε όλη τη διαδικασία με την οποία ένα γονίδιο ενεργοποιείται για να παράγει."

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Διαφημίσεις Google