Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

1 ΕΚΘΕΣΗ ΕΚΦΡΑΣΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΚΦΡΑΣΗ Γ’ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΗΤΣΕΛΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ.

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Παρουσίαση με θέμα: "1 ΕΚΘΕΣΗ ΕΚΦΡΑΣΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΚΦΡΑΣΗ Γ’ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΗΤΣΕΛΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ."— Μεταγράφημα παρουσίασης:

1 1 ΕΚΘΕΣΗ ΕΚΦΡΑΣΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΚΦΡΑΣΗ Γ’ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΗΤΣΕΛΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ

2 2 ΚΕΦ. 1 Ο : Η ΠΕΙΘΩ  Ι. Τρόποι και μέσα πειθούς  ΙΙ. Μορφές πειθούς

3 3 Ι. ΤΡΟΠΟΙ ΠΕΙΘΟΥΣ  Α. Επίκληση στη λογική  Β. Επίκληση στο συναίσθημα  Γ. Επίκληση στο ήθος

4 4  1. Επίκληση στο ήθος του πομπού  2. Επίθεση στο ήθος του αντιπάλου  3. Επίκληση στην αυθεντία

5 5 Α. ΕΠΙΚΛΗΣΗ ΣΤΗ ΛΟΓΙΚΗ 1. ΜΕΣΑ ΠΕΙΘΟΥΣ 1. ΜΕΣΑ ΠΕΙΘΟΥΣ  α. Τεκμήρια  β. Επιχειρήματα / συλλογισμοί

6 6 α. Τεκμήρια α. Τεκμήρια  Γεγονότα  Παραδείγματα  Στατιστικά στοιχεία  Αποτελέσματα -πορίσματα ερευνών  Γενικές αλήθειες  Γνωμικά  Αυθεντίες

7 7 Παραδείγματα Παραδείγματα «Πολλοί φοβούνται ότι η ανάπτυξη της τεχνολογίας έχει διαστάσεις και μορφές που απειλούν τον πολιτισμό. Το προφανές παράδειγμα είναι αυτό των πυρηνικών όπλων, που μπορούν να καταστρέψουν και την ανθρωπότητα και τον πολιτισμό της». (Θ. Λιανός) «Πολλοί φοβούνται ότι η ανάπτυξη της τεχνολογίας έχει διαστάσεις και μορφές που απειλούν τον πολιτισμό. Το προφανές παράδειγμα είναι αυτό των πυρηνικών όπλων, που μπορούν να καταστρέψουν και την ανθρωπότητα και τον πολιτισμό της». (Θ. Λιανός)

8 8 Γεγονότα Γεγονότα «Ο σεισμός του Μπαμ στο Ιράν, που έγινε ακριβώς ένα χρόνο πριν, απέδειξε την αδυναμία αυτής της χώρας να αντιμετωπίσει μια φυσική καταστροφή». «Ο σεισμός του Μπαμ στο Ιράν, που έγινε ακριβώς ένα χρόνο πριν, απέδειξε την αδυναμία αυτής της χώρας να αντιμετωπίσει μια φυσική καταστροφή».

9 9 Στατιστικά στοιχεία Στατιστικά στοιχεία «Εδώ και σαράντα χρόνια, παρά την σημαντική αύξηση του πλούτου που παράγεται στον πλανήτη, παρατηρήθηκε έκρηξη των ανισοτήτων: το 1960, το άνοιγμα της ψαλίδας ανάμεσα στο 20% των φτωχότερων και στο 20% των πλουσιότερων ήταν 1 προς 30. Σήμερα είναι 1 προς 80». «Εδώ και σαράντα χρόνια, παρά την σημαντική αύξηση του πλούτου που παράγεται στον πλανήτη, παρατηρήθηκε έκρηξη των ανισοτήτων: το 1960, το άνοιγμα της ψαλίδας ανάμεσα στο 20% των φτωχότερων και στο 20% των πλουσιότερων ήταν 1 προς 30. Σήμερα είναι 1 προς 80». (από τη Le Monde diplomatique) (από τη Le Monde diplomatique)

10 10 Πορίσματα ερευνών Πορίσματα ερευνών «Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα που δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα «Βήμα», υπάρχουν πτυχιούχοι αυτών των ειδικοτήτων που εμπίπτουν σε μια από τις τρεις κατηγορίες που ανέφερα πιο πάνω». «Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα που δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα «Βήμα», υπάρχουν πτυχιούχοι αυτών των ειδικοτήτων που εμπίπτουν σε μια από τις τρεις κατηγορίες που ανέφερα πιο πάνω».

11 11 Να εξετάσετε το είδος των τεκμηρίων Η υπεροχή του οπτικού σήματος απέναντι στο γλωσσικό γίνεται ολοένα εμφανέστερη και τείνει να επιβληθεί σε όλους τους τομείς. Το “Απαγορεύεται το κάπνισμα” ή “η διέλευση” δηλώνεται σχεδόν παντού με το γνωστό κόκκινο κύκλο και την εικόνα του τσιγάρου στην πρώτη περίπτωση ή με το ανάλογο οδικό σήμα στη δεύτερη. Στις βρύσες του νερού παλαιότερα υπήρχε η γλωσσική δήλωση “ζεστό” -”κρύο” (στη γλώσσα της χώρας κατασκευής), στη συνέχεια περιορίστηκε στην αναγραφή του αρχικού γράμματος. Τώρα πια αντικαταστάθηκε από το χρώμα: κόκκινο για το ζεστό, γαλάζιο για το κρύο. Και το πιο ισχυρό χτύπημα της εικόνας αποτελούν η τηλεόραση και τα βίντεο. Η υπεροχή του οπτικού σήματος απέναντι στο γλωσσικό γίνεται ολοένα εμφανέστερη και τείνει να επιβληθεί σε όλους τους τομείς. Το “Απαγορεύεται το κάπνισμα” ή “η διέλευση” δηλώνεται σχεδόν παντού με το γνωστό κόκκινο κύκλο και την εικόνα του τσιγάρου στην πρώτη περίπτωση ή με το ανάλογο οδικό σήμα στη δεύτερη. Στις βρύσες του νερού παλαιότερα υπήρχε η γλωσσική δήλωση “ζεστό” -”κρύο” (στη γλώσσα της χώρας κατασκευής), στη συνέχεια περιορίστηκε στην αναγραφή του αρχικού γράμματος. Τώρα πια αντικαταστάθηκε από το χρώμα: κόκκινο για το ζεστό, γαλάζιο για το κρύο. Και το πιο ισχυρό χτύπημα της εικόνας αποτελούν η τηλεόραση και τα βίντεο. (Μαν. Ανδρόνικος, « Η γλώσσα μας και τα παιδιά μας) (Μαν. Ανδρόνικος, « Η γλώσσα μας και τα παιδιά μας)

12 12 Να εξετάσετε το είδος των τεκμηρίων Έτσι, φτάσαμε σήμερα στο εξής πανεπιστημιακό καθεστώς: Αν μέτρησα καλά η χώρα διαθέτει πάνω από 25 συγκροτήματα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, AEI και TEI με εκατοντάδες τμήματα. Αν σ’ αυτά προσθέσουμε τις στρατιωτικές σχολές φτάνουμε αισίως τα τριάντα, δηλαδή κατά μέσο όρο ένα σχολείο τριτοβάθμιας εκπαίδευσης με πολλά τμήματα για λιγότερο από δύο νομούς. Έτσι, φτάσαμε σήμερα στο εξής πανεπιστημιακό καθεστώς: Αν μέτρησα καλά η χώρα διαθέτει πάνω από 25 συγκροτήματα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, AEI και TEI με εκατοντάδες τμήματα. Αν σ’ αυτά προσθέσουμε τις στρατιωτικές σχολές φτάνουμε αισίως τα τριάντα, δηλαδή κατά μέσο όρο ένα σχολείο τριτοβάθμιας εκπαίδευσης με πολλά τμήματα για λιγότερο από δύο νομούς. (Αντώνης Καρκαγιάννης, ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ) (Αντώνης Καρκαγιάννης, ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ)

13 13 Να εξετάσετε το είδος των τεκμηρίων Σύμφωνα με το δεύτερο επιχείρημα του Βρετανικού Μουσείου «οι αδαείς και δεισιδαίμονες Έλληνες ήταν αδιάφοροι για την τέχνη και τα μνημεία τους». Αυτό βέβαια υπονοεί ότι ήταν τυφλοί, ασυνείδητοι και άκαρδοι. Ποιοι; Οι ίδιοι Έλληνες που κατά τον αγώνα για την ανεξαρτησία τους έστειλαν στους Τούρκους στρατιώτες βόλια να χρησιμοποιηθούν εναντίον τους. Ναι, εναντίον τους. Οι Τούρκοι στρατιώτες κλεισμένοι στην Ακρόπολη έμειναν από πολεμοφόδια και άρχισαν να καταστρέφουν τις κολώνες για να αφαιρέσουν το μολύβι να κάνουν με αυτό βόλια. Οι Έλληνες τους έστειλαν πολεμοφόδια με το μήνυμα, «Να τα βόλια, μην αγγίξετε τις κολώνες». Σύμφωνα με το δεύτερο επιχείρημα του Βρετανικού Μουσείου «οι αδαείς και δεισιδαίμονες Έλληνες ήταν αδιάφοροι για την τέχνη και τα μνημεία τους». Αυτό βέβαια υπονοεί ότι ήταν τυφλοί, ασυνείδητοι και άκαρδοι. Ποιοι; Οι ίδιοι Έλληνες που κατά τον αγώνα για την ανεξαρτησία τους έστειλαν στους Τούρκους στρατιώτες βόλια να χρησιμοποιηθούν εναντίον τους. Ναι, εναντίον τους. Οι Τούρκοι στρατιώτες κλεισμένοι στην Ακρόπολη έμειναν από πολεμοφόδια και άρχισαν να καταστρέφουν τις κολώνες για να αφαιρέσουν το μολύβι να κάνουν με αυτό βόλια. Οι Έλληνες τους έστειλαν πολεμοφόδια με το μήνυμα, «Να τα βόλια, μην αγγίξετε τις κολώνες». (Μελίνα Μερκούρη, Ομιλία στην OXFORD UNION) (Μελίνα Μερκούρη, Ομιλία στην OXFORD UNION)

14 14 Να εξετάσετε το είδος των τεκμηρίων Αποκαλυπτικά, δυσάρεστα για τον εξεταστικό μηχανισμό του λυκείου, είναι τα αποτελέσματα έρευνας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, που δόθηκε πρόσφατα στη δημοσιότητα, με θέμα την αξιολόγηση της Έκθεσης στις Γενικές Εξετάσεις. Η πολύ ενδιαφέρουσα μελέτη, που έγινε για πρώτη φορά, επί των κειμένων της Έκθεσης στις Γενικές Εξετάσεις, ανέδειξε ότι οι υποψήφιοι προβάλλουν, συνειδητά ή ασυνείδητα, ιδέες και αξίες, όχι επειδή πιστεύουν σε αυτές, αλλά επειδή γίνονται αποδεκτές και επιβραβεύονται από το σύνολο των βαθμολογητών. Αποκαλυπτικά, δυσάρεστα για τον εξεταστικό μηχανισμό του λυκείου, είναι τα αποτελέσματα έρευνας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, που δόθηκε πρόσφατα στη δημοσιότητα, με θέμα την αξιολόγηση της Έκθεσης στις Γενικές Εξετάσεις. Η πολύ ενδιαφέρουσα μελέτη, που έγινε για πρώτη φορά, επί των κειμένων της Έκθεσης στις Γενικές Εξετάσεις, ανέδειξε ότι οι υποψήφιοι προβάλλουν, συνειδητά ή ασυνείδητα, ιδέες και αξίες, όχι επειδή πιστεύουν σε αυτές, αλλά επειδή γίνονται αποδεκτές και επιβραβεύονται από το σύνολο των βαθμολογητών. (από δημοσίευμα στην ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ) (από δημοσίευμα στην ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ)

15 15 Αξιολόγηση τεκμηρίων Αξιολόγηση τεκμηρίων Πρέπει να είναι : Πρέπει να είναι : α. Έγκυρα α. Έγκυρα β. Επαρκή β. Επαρκή Τα τεκμήρια λειτουργούν ενισχυτικά στα επιχειρήματα Τα τεκμήρια λειτουργούν ενισχυτικά στα επιχειρήματα

16 16 β. Επιχειρήματα / Συλλογισμοί Δύο ή περισσότερες προτάσεις που συνδυασμένες λογικά μεταξύ τους οδηγούν σε μια άλλη πρόταση, το συμπέρασμα. Δύο ή περισσότερες προτάσεις που συνδυασμένες λογικά μεταξύ τους οδηγούν σε μια άλλη πρόταση, το συμπέρασμα.

17 17 ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΑ / ΣΥΛΛΟΓΙΣΜΟΙ Η ΤΥΠΙΚΗ ΔΟΜΗ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΩΝ Η ΤΥΠΙΚΗ ΔΟΜΗ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΩΝ 1. Προκείμενες (μία ή περισσότερες προτάσεις) 1. Προκείμενες (μία ή περισσότερες προτάσεις) 2. Συμπέρασμα 2. Συμπέρασμα

18 18 β. Επιχειρήματα / Συλλογισμοί Τα μέρη του λόγου είναι λέξεις. Τα μέρη του λόγου είναι λέξεις. Το ουσιαστικό είναι μέρος του λόγου. Το ουσιαστικό είναι μέρος του λόγου. Άρα, το ουσιαστικό είναι λέξη. Άρα, το ουσιαστικό είναι λέξη.

19 19 β. Επιχειρήματα / Συλλογισμοί Όλοι οι άνθρωποι είναι θνητοί. Όλοι οι άνθρωποι είναι θνητοί. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ είναι άνθρωπος. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ είναι άνθρωπος. Επομένως ο πρόεδρος των ΗΠΑ είναι θνητός. Επομένως ο πρόεδρος των ΗΠΑ είναι θνητός.

20 20 Παράδειγμα: Επιχείρημα / Συλλογισμός ΠΡΟΚΕΙΜΕΝΕΣ ΠΡΟΚΕΙΜΕΝΕΣ 1. Οι χώρες της Ε.Ε. δεσμεύονται να εφαρμόζουν το Ευρωπαϊκό Δίκαιο. 1. Οι χώρες της Ε.Ε. δεσμεύονται να εφαρμόζουν το Ευρωπαϊκό Δίκαιο. 2. Η Ελλάδα είναι χώρα της Ε.Ε. 2. Η Ελλάδα είναι χώρα της Ε.Ε. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ Άρα, η Ελλάδα δεσμεύεται να εφαρμόζει το Ευρωπαϊκό Δίκαιο. Άρα, η Ελλάδα δεσμεύεται να εφαρμόζει το Ευρωπαϊκό Δίκαιο.

21 21 Αναζήτηση τυπικής δομής επιχειρήματος σε παράγραφο ή κείμενο Προσπαθούμε να βρούμε: Προσπαθούμε να βρούμε: 1. Ποια πρόταση αποτελεί το συμπέρασμα 2. Ποια πρόταση αποτελεί την πρώτη και ποια τη δεύτερη προκείμενη2. Ποια πρόταση αποτελεί την πρώτη και ποια τη δεύτερη προκείμενη

22 22 Η θανατική ποινή αποτελεί καθαρό παραλογισμό από τη σκοπιά του σωφρονισμού του παραβάτη, που επιδιώκεται πρωταρχικά με την άσκηση συγκρατητικής επίδρασης πάνω σε εκείνον που έχει ήδη εγκληματήσει για να μην υποτροπιάσει. Γιατί ο σωφρονισμός προϋποθέτει βέβαια τη φυσική ύπαρξη του ανθρώπου, που η θανατική ποινή την καταστρέφει. Η θανατική ποινή αποτελεί καθαρό παραλογισμό από τη σκοπιά του σωφρονισμού του παραβάτη, που επιδιώκεται πρωταρχικά με την άσκηση συγκρατητικής επίδρασης πάνω σε εκείνον που έχει ήδη εγκληματήσει για να μην υποτροπιάσει. Γιατί ο σωφρονισμός προϋποθέτει βέβαια τη φυσική ύπαρξη του ανθρώπου, που η θανατική ποινή την καταστρέφει.

23 23 Το επιχείρημα θα μπορούσε να δοθεί με την εξής τυπική δομή : Ο σωφρονισμός προϋποθέτει τη φυσική ύπαρξη του ανθρώπου. Ο σωφρονισμός προϋποθέτει τη φυσική ύπαρξη του ανθρώπου. Η θανατική ποινή καταστρέφει τη φυσική ύπαρξη του ανθρώπου. Η θανατική ποινή καταστρέφει τη φυσική ύπαρξη του ανθρώπου. Επομένως η θανατική ποινή αποτελεί καθαρό παραλογισμό από τη σκοπιά του σωφρονισμού του παραβάτη. Επομένως η θανατική ποινή αποτελεί καθαρό παραλογισμό από τη σκοπιά του σωφρονισμού του παραβάτη.

24 24 Εντοπίστε την τυπική δομή και τη συλλογιστική πορεία στον παρακάτω συλλογισμό. Απαγορεύτηκε σήμερα ο απόπλους των πλοίων. Έχει κακοκαιρία. Απαγορεύτηκε σήμερα ο απόπλους των πλοίων. Έχει κακοκαιρία.

25 25 1. Είδη συλλογισμών ως προς την πορεία σκέψης  Παραγωγικός: Γενικό  ειδικό  Επαγωγικός: Ειδικό  γενικό  Αναλογικός: Ειδικό  ειδικό

26 26 Παραγωγικός συλλογισμός (παράδειγμα) ΠΡΟΚΕΙΜΕΝΕΣ ΠΡΟΚΕΙΜΕΝΕΣ ◊ Όλα τα μέλη του συλλόγου γυμνάζονται καθημερινά. ◊ Όλα τα μέλη του συλλόγου γυμνάζονται καθημερινά. ◊ Οι αδελφές Πετροπούλου είναι μέλη του συλλόγου. ◊ Οι αδελφές Πετροπούλου είναι μέλη του συλλόγου. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ Άρα: Οι αδελφές Πετροπούλου γυμνάζονται καθημερινά. Άρα: Οι αδελφές Πετροπούλου γυμνάζονται καθημερινά. (Στον παραγωγικό συλλογισμό το συμπέρασμα είναι βέβαιο) (Στον παραγωγικό συλλογισμό το συμπέρασμα είναι βέβαιο)

27 27 Επαγωγικός συλλογισμός (παράδειγμα) ΠΡΟΚΕΙΜΕΝΕΣ ΠΡΟΚΕΙΜΕΝΕΣ ◊ Ο μαθητής Κ. του Γ4 είναι άριστος. ◊ Ο μαθητής Κ. του Γ4 είναι άριστος. ◊ Ο μαθητής Λ. του Γ4 είναι άριστος. ◊ Ο μαθητής Λ. του Γ4 είναι άριστος. ◊ Ο μαθητής Ξ. του Γ4 είναι άριστος. ◊ Ο μαθητής Ξ. του Γ4 είναι άριστος. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ Άρα: Όλοι οι μαθητές του Γ4 είναι (;) Άρα: Όλοι οι μαθητές του Γ4 είναι (;) άριστοι άριστοι (Στον επαγωγικό συλλογισμό το συμπέρασμα είναι πιθανό) (Στον επαγωγικό συλλογισμό το συμπέρασμα είναι πιθανό)

28 28 Αναλογικός συλλογισμός (παράδειγμα) ΠΡΟΚΕΙΜΕΝΕΣ ΠΡΟΚΕΙΜΕΝΕΣ ◊ Ο Κώστας διάβαζε 10 ώρες την ημέρα και μπήκε στο πανεπιστήμιο ◊ Ο Κώστας διάβαζε 10 ώρες την ημέρα και μπήκε στο πανεπιστήμιο ◊ Η Μαρία διαβάζει και αυτή 10 ώρες την ημέρα ◊ Η Μαρία διαβάζει και αυτή 10 ώρες την ημέρα ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ Άρα: Η Μαρία είναι πιθανό να εισαχθεί στο πανεπιστήμιο Άρα: Η Μαρία είναι πιθανό να εισαχθεί στο πανεπιστήμιο (Στον αναλογικό συλλογισμό το συμπέρασμα αποτελεί απλή πιθανότητα ) (Στον αναλογικό συλλογισμό το συμπέρασμα αποτελεί απλή πιθανότητα )

29 29 Εντοπίστε τη συλλογιστική πορεία Αν είσαι υπουργός, είσαι διάσημος.Αν είσαι υπουργός, είσαι διάσημος. Είμαι υπουργός. Άρα, είμαι διάσημος.

30 30 Εντοπίστε τη συλλογιστική πορεία Οι τρομοκράτες ήταν Άραβες. Ο Άραβας γείτονάς μου πιθανόν να είναι τρομοκράτης.Ο Άραβας γείτονάς μου πιθανόν να είναι τρομοκράτης.

31 31 2. Είδη συλλογισμών ως προς το είδος των προτάσεων 1. Υποθετικός 1. Υποθετικός (μία τουλάχιστον προκείμενη είναι υποθετική πρόταση) (μία τουλάχιστον προκείμενη είναι υποθετική πρόταση) 2. Διαζευκτικός 2. Διαζευκτικός (μία τουλάχιστον προκείμενη είναι διαζευκτική πρόταση) (μία τουλάχιστον προκείμενη είναι διαζευκτική πρόταση) 3. Κατηγορικός 3. Κατηγορικός (περιέχει κατηγορικές προτάσεις / (περιέχει κατηγορικές προτάσεις / κατηγόρημα) κατηγόρημα)

32 32 Διάκριση συλλογισμών με κριτήριο το είδος των προκειμένων προτάσεων ΚατηγορικόςΥποθετικόςΔιαζευκτικός Κανένας επιστήμονας δεν πιστεύει στα μάγια. Η κα Κούλα είναι επιστήμονας. Άρα: Η κα Κούλα δεν πιστεύει στα μάγια. Αν κάποιος είναι πρόεδρος, θα είναι διάσημος. Είμαι πρόεδρος. Άρα: Είμαι διάσημος. Το μωρό που θα γεννηθεί θα είναι ή αγόρι ή κορίτσι. Δεν είναι αγόρι. Άρα: Είναι κορίτσι.

33 33 Β. ΕΠΙΚΛΗΣΗ ΣΤΟ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑ Β. ΕΠΙΚΛΗΣΗ ΣΤΟ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑ Επιχειρείται να ευαισθητοποιηθεί ο δέκτης για το θέμα που θίγεται, να βιώσει συναισθήματα (αγανάκτησης, οίκτου, ενοχής, ντροπής, φόβου, ικανοποίησης, εμπιστοσύνης, ενθουσιασμού κ.ά.) ώστε να ανησυχήσει, να προβληματιστεί και να παρακινηθεί να ενεργήσει ανάλογα.

34 Ο πομπός λαμβάνει υπόψη του: ☺ σε ποιους απευθύνεται ☺ τη διάθεσή τους ☺ τα αίτια που προκαλούν ένα συγκεκριμένο συναίσθημα.

35 B. Επίκληση στο συναίσθημα Μέσα πειθούς Μέσα πειθούς – Ποιητική γλώσσα (εικόνες, σχήματα λόγου, μεταφορές, συγκινησιακή χρήση της γλώσσας) – Περιγραφή ( προσώπων, φύσης κ.λπ.) – Αφήγηση (γεγονότων) – Χιούμορ – Ειρωνεία – Ρητορικά ερωτήματα

36 36 ΕΠΙΚΛΗΣΗ ΣΤΟ ΗΘΟΣ ΗΘΟΣ ΠΟΜΠΟΥ ΕΠΙΘΕΣΗ ΣΤΟ ΗΘΟΣ ΑΝΤΙΠΑΛΟΥ ΑΥΘΕΝΤΙΑ Θετικές αναφορές στο ήθος του πομπού Αρνητικές αναφορές για το ήθος του αντιπάλου με στόχο τη μείωση της αξιοπιστίας του Αναφορά σε πρόσωπα με αδιαμφισβήτητο κύρος

37 37 Γ. ΕΠΙΚΛΗΣΗ ΣΤΟ ΗΘΟΣ Γ. ΕΠΙΚΛΗΣΗ ΣΤΟ ΗΘΟΣ 1. Επίκληση στο ήθος του πομπού  Μέσα πειθούς: αυτοπροβολή, θετικοί χαρακτηρισμοί σε α΄ πρόσωπο, ενικό ή πληθυντικό

38 38 Γ. Επίκληση στο ήθος 2. Επίθεση στο ήθος του αντιπάλου 2. Επίθεση στο ήθος του αντιπάλου  Μέσα πειθούς: αρνητικοί χαρακτηρισμοί που αναφέρονται στην προσωπικότητα, το ήθος, τη δημόσια ή ιδιωτική ζωή του αντιπάλου

39 39 Γ. Επίκληση στο ήθος 3. Επίκληση στην αυθεντία 3. Επίκληση στην αυθεντία  Μέσα πειθούς: αναφορά σε ειδικούς, μεγάλες μορφές της ιστορίας, της επιστήμης αναφορά σε ειδικούς, μεγάλες μορφές της ιστορίας, της επιστήμης

40 40 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΩΝ  Ορθό επιχείρημα (απόδειξη )=  Προκείμενες αληθείς (ισχύουν, ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα) και  Συμπέρασμα (απορρέει με λογική αναγκαιότητα από τις προκείμενες)  Συμπέρασμα έγκυρο (απορρέει με λογική αναγκαιότητα από τις προκείμενες)

41 ΟΡΘΗ ΧΡΗΣΗ ΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΟΡΘΗ ΧΡΗΣΗ ΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ Επιχείρημα: ορθό ή μη ορθό Προκείμενες: αληθείς ή ψευδείς Συμπέρασμα: έγκυρο ή άκυρο

42 42 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΩΝ Για να είναι αληθής μια προκείμενη πρέπει να αποτελεί γενικά αποδεκτή αλήθεια, αντικειμενικό δεδομένο Για να είναι αληθής μια προκείμενη πρέπει να αποτελεί γενικά αποδεκτή αλήθεια, αντικειμενικό δεδομένο και όχι και όχι υποκειμενική κρίση ή μια απλά διαδεδομένη άποψη (στερεότυπο) υποκειμενική κρίση ή μια απλά διαδεδομένη άποψη (στερεότυπο)

43 Εντοπίστε τη συλλογιστική πορεία και αξιολογήστε το παρακάτω επιχείρημα Οι απόφοιτοι του Γυμνασίου φοιτούν ή στο Γενικό Λύκειο ή στα ΕΠΑΛ. Οι απόφοιτοι του Γυμνασίου φοιτούν ή στο Γενικό Λύκειο ή στα ΕΠΑΛ. Η Κατερίνα Μ. είναι απόφοιτη Γυμνασίου και δεν είναι μαθήτρια του Γενικού Λυκείου. Η Κατερίνα Μ. είναι απόφοιτη Γυμνασίου και δεν είναι μαθήτρια του Γενικού Λυκείου. Επομένως, πηγαίνει στο ΕΠΑΛ. Επομένως, πηγαίνει στο ΕΠΑΛ.

44 Εντοπίστε τη συλλογιστική πορεία και αξιολογήστε το παρακάτω επιχείρημα Τα φάρμακα που έχουν επικίνδυνες παρενέργειες πρέπει να αποσύρονται από την κυκλοφορία. Τα φάρμακα που έχουν επικίνδυνες παρενέργειες πρέπει να αποσύρονται από την κυκλοφορία. Το χ φάρμακο αποδείχθηκε ότι έχει επικίνδυνες παρενέργειες. Το χ φάρμακο αποδείχθηκε ότι έχει επικίνδυνες παρενέργειες. Άρα: το χ φάρμακο πρέπει να αποσυρθεί από τη κυκλοφορία Άρα: το χ φάρμακο πρέπει να αποσυρθεί από τη κυκλοφορία

45 Εντοπίστε τη συλλογιστική πορεία και αξιολογήστε το παρακάτω επιχείρημα Η πνευματική εργασία είναι ανώτερη από τη χειρωνακτική. Η πνευματική εργασία είναι ανώτερη από τη χειρωνακτική. Το επάγγελμα του εκπαιδευτικού ανήκει στην πνευματική εργασία και του ξυλουργού στη χειρωνακτική. Το επάγγελμα του εκπαιδευτικού ανήκει στην πνευματική εργασία και του ξυλουργού στη χειρωνακτική. Επομένως το επάγγελμα του εκπαιδευτικού είναι ανώτερο από αυτό του ξυλουργού. Επομένως το επάγγελμα του εκπαιδευτικού είναι ανώτερο από αυτό του ξυλουργού.

46 Εντοπίστε τη συλλογιστική πορεία και αξιολογήστε το παρακάτω επιχείρημα Όπου δεν υπάρχει ανταγωνισμός, ο άνθρωπος δεν πλουτίζει τα εφόδιά του. Όπου δεν υπάρχει ανταγωνισμός, ο άνθρωπος δεν πλουτίζει τα εφόδιά του. Σε παλαιότερες εποχές δεν υπήρχε ανταγωνισμός. Σε παλαιότερες εποχές δεν υπήρχε ανταγωνισμός. Άρα: σε παλαιότερες εποχές ο άνθρωπος δεν πλούτιζε τα εφόδιά του. Άρα: σε παλαιότερες εποχές ο άνθρωπος δεν πλούτιζε τα εφόδιά του.

47 47 Εντοπίστε τη συλλογιστική πορεία και αξιολογήστε το παρακάτω επιχείρημα Όσοι δεν εργάζονται είναι τεμπέληδες. Όσοι δεν εργάζονται είναι τεμπέληδες. Ο γείτονάς μας δεν εργάζεται. Ο γείτονάς μας δεν εργάζεται. Άρα: ο γείτονάς μας είναι τεμπέλης. Άρα: ο γείτονάς μας είναι τεμπέλης.

48 48 Εντοπίστε τη συλλογιστική πορεία και αξιολογήστε το παρακάτω επιχείρημα Οι παρελθοντικοί χρόνοι είναι ο παρατατικός, ο αόριστος και ο υπερσυντέλικος Οι παρελθοντικοί χρόνοι είναι ο παρατατικός, ο αόριστος και ο υπερσυντέλικος Ο τύπος “ταξίδεψα” ανήκει στους παρελθοντικούς χρόνους Ο τύπος “ταξίδεψα” ανήκει στους παρελθοντικούς χρόνους Άρα: ο τύπος “ταξίδεψα” είναι χρόνου αορίστου. Άρα: ο τύπος “ταξίδεψα” είναι χρόνου αορίστου.

49 49 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΩΝ (παράδειγμα) Όλοι οι άνθρωποι έχουν έξι δάχτυλα στο δεξί χέρι. Ο Γιάννης είναι άνθρωπος. Άρα, ο Γιάννης έχει έξι δάχτυλα στο δεξί χέρι. Αλήθεια;Αλήθεια; Συνδέονται έγκυρα; (με λογική αναγκαιότητα;)

50 50 Αξιολογήστε τον παρακάτω συλλογισμό Οι βόρειοι λαοί της Ευρώπης είναι ψυχροί. ☺ Οι βόρειοι λαοί της Ευρώπης είναι ψυχροί. Οι Γερμανοί είναι βορειοευρωπαίοι. ☺ Οι Γερμανοί είναι βορειοευρωπαίοι. Άρα, οι Γερμανοί είναι ψυχροί. Άρα, οι Γερμανοί είναι ψυχροί.

51 51 Παραλογικοί συλλογισμοί: Συλλογισμοί που αντιβαίνουν στον ορθό λόγο, αλλά μπορούν να παραπλανήσουν το δέκτη, επειδή παρουσιάζουν ομοιότητες με τους έγκυρους. Συλλογισμοί που αντιβαίνουν στον ορθό λόγο, αλλά μπορούν να παραπλανήσουν το δέκτη, επειδή παρουσιάζουν ομοιότητες με τους έγκυρους. Ο παραλογικός συλλογισμός που εμπεριέχει πρόθεση του πομπού να παραπλανήσει το δέκτη, ονομάζεται σόφισμα. Ο παραλογικός συλλογισμός που εμπεριέχει πρόθεση του πομπού να παραπλανήσει το δέκτη, ονομάζεται σόφισμα.

52 52 Αξιολογήστε τον παρακάτω συλλογισμό ☺ Ο χρυσός είναι μέταλλο. ☺ Ο χρυσός είναι μέταλλο. ☺ Η σιωπή είναι χρυσός. ☺ Η σιωπή είναι χρυσός. Άρα, η σιωπή είναι μέταλλο. Άρα, η σιωπή είναι μέταλλο.

53 53 Είδη επαγωγικού συλλογισμού Είδη επαγωγικού συλλογισμού  Με γενίκευση  Με αίτιο αποτέλεσμα  Με αναλογία (κυριολεκτική ή μεταφορική)

54 54 Αξιολόγηση επαγωγικού συλλογισμού  Τέλεια επαγωγή: βέβαιο συμπέρασμα  Ατελής επαγωγή: επισφαλές, πιθανό συμπέρασμα

55 55 1. Αξιολόγηση επαγωγικού συλλογισμού με γενίκευση  Επιτρεπτή γενίκευση  επαγωγή, βέβαιο συμπέρασμα  Επιτρεπτή γενίκευση  τέλεια επαγωγή, βέβαιο συμπέρασμα  Βεβιασμένη και επισφαλής γενίκευση , επαγωγή, πιθανό ή επισφαλές συμπέρασμα  Βεβιασμένη και επισφαλής γενίκευση , ατελής επαγωγή, πιθανό ή επισφαλές συμπέρασμα

56 56 2. Στην αξιολόγηση του επαγωγικού συλλογισμού με αίτιο – αποτέλεσμα προσέχουμε: 1. Η σχέση αιτίου – αποτελέσματος πρέπει να είναι λογική και όχι απλά χρονολογική. 2. Μια μερικότερη αιτία δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως η κύρια και αποκλειστική αιτία για την πρόκληση του αποτελέσματος2. Μια μερικότερη αιτία δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως η κύρια και αποκλειστική αιτία για την πρόκληση του αποτελέσματος (υπεραπλούστευση της σχέσης αιτίου αποτελέσματος)(υπεραπλούστευση της σχέσης αιτίου αποτελέσματος)

57 Στην αξιολόγηση του επαγωγικού συλλογισμού με αίτιο – αποτέλεσμα προσέχουμε: 3. Η αιτία πρέπει να είναι επαρκής (φτάνει μόνο αυτή για να προκληθεί το αποτέλεσμα)3. Η αιτία πρέπει να είναι επαρκής (φτάνει μόνο αυτή για να προκληθεί το αποτέλεσμα) και αναγκαία (χωρίς αυτήν δεν προκαλείται το αποτέλεσμα) για την πρόκληση του αποτελέσματος.και αναγκαία (χωρίς αυτήν δεν προκαλείται το αποτέλεσμα) για την πρόκληση του αποτελέσματος.

58 58 3. Στην αξιολόγηση του επαγωγικού συλλογισμού με αναλογία προσέχουμε : 1. Αν η αναλογία είναι κυριολεκτική ή μεταφορική. 2. Αν οι ομοιότητες ανάμεσα στα αντικείμενα που παραλληλίζονται είναι επαρκείς.2. Αν οι ομοιότητες ανάμεσα στα αντικείμενα που παραλληλίζονται είναι επαρκείς.

59 59 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΑΓΩΓΙΚΟΥ ΣΥΛΛΟΓΙΣΜΟΥ Το σώμα α θερμαινόμενο διαστέλλεται. Το σώμα β θερμαινόμενο διαστέλλεται. Το σώμα γ θερμαινόμενο διαστέλλεται. Τα α, β, γ… είναι μέταλλα. Άρα: τα μέταλλα θερμαινόμενα διαστέλλονται Προσοχή: Είναι επισφαλής γενίκευση; Αλήθεια; Συνδέονται Έγκυρα; (με λογική αναγκαιότητα;) ΟΡΘΟΤΗΤΑαπόδειξη

60 60 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΑΓΩΓΙΚΟΥ ΣΥΛΛΟΓΙΣΜΟΥ (με γενίκευση) Ένας Γάλλος μου φέρθηκε με αγένεια Άρα: όλοι οι Γάλλοι είναι αγενείς. Προσοχή: Είναι επισφαλής γενίκευση; Αλήθεια;Εγκυρότητα;ΟΡΘΟΤΗΤΑαπόδειξη

61 61 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΑΓΩΓΙΚΟΥ ΣΥΛΛΟΓΙΣΜΟΥ (με αίτιο- αποτέλεσμα) Το πρωί πέρασε από μπροστά μου μια μαύρη γάτα. Άρα: η μέρα μου δε θα είναι καλή. Προσοχή: μήπως μια χρονική σχέση παρουσιάζεται ως αιτιώδης, δηλαδή σχέση αιτίου αποτελέσματος; Αλήθεια; Συνδέονται Έγκυρα; (με λογική αναγκαιότητα;) ΟΡΘΟΤΗΤΑ;Απόδειξη;

62 62 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΑΓΩΓΙΚΟΥ ΣΥΛΛΟΓΙΣΜΟΥ (με αίτιο-αποτέλεσμα) Όλα τα προβλήματα της ελληνικής οικονομίας οφείλονται αποκλειστικά στη χαμηλή παραγωγικότητα της εργασίας. Προσοχή: μήπως μια μερικότερη αιτία παρουσιάζεται ως η μοναδική; Μήπως υπάρχει υπεραπλούστευση της σχέσης αιτίου–αποτελέσματος;

63 63 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΑΓΩΓΙΚΟΥ ΣΥΛΛΟΓΙΣΜΟΥ (με αίτιο-αποτέλεσμα) Διάβασα περισσότερο από όλους. Άρα, θα πάρω το μεγαλύτερο βαθμό. Προσοχή: η αιτία είναι επαρκής και αναγκαία για να προκληθεί το αποτέλεσμα; Αλήθεια; Συνδέονται Έγκυρα; (με λογική αναγκαιότητα;) ΟΡΘΟΤΗΤΑαπόδειξη

64 64 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΑΓΩΓΙΚΟΥ ΣΥΛΛΟΓΙΣΜΟΥ (με αίτιο-αποτέλεσμα) Η χρήση ναρκωτικών οδηγεί στο θάνατο. (Η αιτία είναι επαρκής και αναγκαία για να προκληθεί το αποτέλεσμα;)

65 65 Η πειθώ: Η πειθώ:  στη διαφήμιση  στο δικανικό λόγο  στον πολιτικό λόγο  στον επιστημονικό λόγο ΙΙ. ΜΟΡΦΕΣ ΠΕΙΘΟΥΣ

66 66 Η πειθώ στη διαφήμιση Χαρακτηριστικά διαφημιστικού λόγου Χαρακτηριστικά διαφημιστικού λόγου  Λεκτικός πληθωρισμός (επιθέτων, επιρρημάτων κ.λπ.)  Υπερβολή  Επιτήδευση  Λογοπαίγνια  Σλόγκαν και συνθήματα  Ασάφεια - ακυρολεξία

67 67 Η πειθώ στη διαφήμιση Τρόποι και μέσα πειθούς Τρόποι και μέσα πειθούς  Αναλυτική περιγραφή των ιδιοτήτων ενός προϊόντος  Συνειρμός ιδεών  Επίκληση στη λογική  Επίκληση στο συναίσθημα  Επίκληση στην αυθεντία (ειδικός – δημοφιλές πρόσωπο)  Λανθάνων αξιολογικός χαρακτηρισμός

68 68 Η πειθώ στον πολιτικό λόγο 1. Η θεμιτή στρατηγική της πειθούς 1. Η θεμιτή στρατηγική της πειθούς 2. Η αθέμιτη στρατηγική της προπαγάνδας 2. Η αθέμιτη στρατηγική της προπαγάνδας

69 69 Χαρακτηριστικά του πολιτικού λόγου  Λεκτικός πληθωρισμός, κατάχρηση συνωνύμων  Βεβαιωτική / θαυμαστική έκφραση  Δεοντολογική διατύπωση  Ρητορεία, έντονη συναισθηματική φόρτιση  Εκφοβιστικός / παραπειστικός λόγος (προπαγάνδα)

70 70 Η στρατηγική της προπαγάνδας Χαρακτηριστικά του προπαγανδιστικού λόγου Χαρακτηριστικά του προπαγανδιστικού λόγου  Χρήση εννοιών με τεράστιο ηθικό βάρος (Θεός, πατρίδα, λαός)  Αλλοίωση της σημασίας των λέξεων  Εκφοβιστικός λόγος  Παραπειστικά επιχειρήματα

71 71 Η πειθώ στον επιστημονικό λόγο Τρόποι πειθούς στον επιστημονικό λόγο Τρόποι πειθούς στον επιστημονικό λόγο  Επίκληση στη λογική με επιχειρήματα και τεκμήρια επιχειρήματα και τεκμήρια  Επίκληση στην αυθεντία με παραπομπές σε βιβλιογραφία και σε απόψεις ειδικών

72 72 Χαρακτηριστικά του επιστημονικού λόγου  Αντικειμενικότητα  Παραπομπές σε βιβλιογραφία, γνώμες ειδικών  Απρόσωπο ύφος  Αναφορική λειτουργία της γλώσσας  Ειδικό λεξιλόγιο / ορολογία κάθε επιστήμης  Ακρίβεια στη διατύπωση και λογική αλληλουχία  Αποδεικτική μέθοδος  Περιγραφή  Ερμηνευτικός χαρακτήρας


Κατέβασμα ppt "1 ΕΚΘΕΣΗ ΕΚΦΡΑΣΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΚΦΡΑΣΗ Γ’ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΗΤΣΕΛΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ."

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Διαφημίσεις Google