Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

ΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΜΑΘΗΣΗΣ Ιωάννης Σκαράκης, Σύμβουλος Εικαστικών Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, Κυριακή Τατίδου, Φιλόλογος, Πρόεδρος.

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Παρουσίαση με θέμα: "ΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΜΑΘΗΣΗΣ Ιωάννης Σκαράκης, Σύμβουλος Εικαστικών Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, Κυριακή Τατίδου, Φιλόλογος, Πρόεδρος."— Μεταγράφημα παρουσίασης:

1 ΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΜΑΘΗΣΗΣ Ιωάννης Σκαράκης, Σύμβουλος Εικαστικών Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, Κυριακή Τατίδου, Φιλόλογος, Πρόεδρος της Επιστημονικής Ένωσης Έρευνας Εκπαίδευσης και Παιδείας

2 Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ Αναπτύσσει ολοκληρωτικά το άτομο και συνιστά έναν τρόπο έκφρασης και δημιουργικότητας. Συνδέεται άμεσα με την ανάπτυξη της γλώσσας, τη συμβολική σκέψη, τη δημιουργικότητα και την ανάπτυξη της κοινωνικής συμπεριφοράς.

3 Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ Ευνοεί την κινητικότητα και τη γνωστική καλλιέργεια. Ιδιαίτερο ρόλο διαδραματίζει σε περιπτώσεις παιδιών με μαθησιακά προβλήματα ή Ειδικές Ανάγκες. Στο δεύτερο πεδίο οι έρευνες για την επίδραση σε παιδιά που πάσχουν από νοητική στέρηση ή ακόμη και στα τυφλοκωφά είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντικές.

4 Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ ΣΤΗΝ ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ Στο παιχνίδι το παιδί ενεργεί σε ένα χώρο περισσότερο γνωστικό. Δρα σε μια φανταστική κατάσταση, η οποία έχει νόημα και σημασία γι΄ αυτό και δρώντας ρυθμίζει τη συμπεριφορά του με βάση τους κανόνες που απορρέουν από το νόημα που έχει για το παιδί αυτή η κατάσταση (L.S.Vygotsky 1997)

5 Tαυτόχρονα στη δραστηριότητα αυτή υπάρχει ένας χαλαρός δεσμός σκοπών και μέσων. Συχνά αλλάζουν τα μέσα, για να προσαρμοστούν στους νέους σκοπούς και το αντίστροφο. (J.Bruner 1989). Θα λέγαμε λοιπόν ότι η δράση σε αυτή τη κατάσταση αποτελεί και τη πρώτη εκδήλωση της χειραφέτησής του από τα πράγματα, ένα εξαιρετικό μέσο για εξερεύνηση.

6 Στη διάρκεια του παιχνιδιού το παιδί κάνει ότι του αρέσει περισσότερο να κάνει (υιοθετώντας τον τρόπο της ελάχιστης αντίστασης), ενώ ταυτόχρονα υποτάσσει τον εαυτό του σε κανόνες (υιοθετώντας τον τρόπο της μέγιστης αντίστασης) με ευχαρίστηση. Aκόμη η ίδια δραστηριότητα του παιχνιδιού μειώνει τη σοβαρότητα λαθών και αποτυχιών, δηλαδή είναι μια δραστηριότητα χωρίς ματαίωση ωστόσο σοβαρή.

7 Με λίγα λόγια, το παιδί παίζοντας μετασχηματίζει τον κόσμο σύμφωνα με τις επιθυμίες του, ενώ στη μάθηση μετασχηματίζει τον εαυ τό του για να συμμορφωθεί στη δομή του κόσμου. Συνδέει τις επιθυμίες του με το εγώ του το ρόλο του στο παιχνίδι και τους κανόνες του. Δημιουργεί εκούσιες προθέσεις, σχέδια, κίνητρα, οδεύει σ΄ ένα ανώτερο επίπεδο ανάπτυξης βγαίνοντας από τα πλαίσια και χειραφετείται.

8 Μέσα στο παιχνίδι συνειδητοποιεί το δικαίωμα αλλά και την υποχρέωση, αναπτύσσει κοινωνική επίγνωση και συνείδηση και δημιουργεί ευκαιρίες διερεύνησης εννοιών, όπως η δικαιοσύνη και η ισότητα. Αποκτά θάρρος, μαθαίνει να παρατηρεί, να υποστηρίζει, να κρίνει, να έχει πρωτοβουλία. 1 Μαθαίνει να οργανώνεται, να κερδίζει και να χάνει. Αναπτύσσει την έκφραση και την φαντασία, την ευελιξία σε διαφορετικές καταστάσεις και τη μάθηση που πηγάζει από την ενεργό συμμετοχή του. 2 Η επίδραση του παιχνιδιού πιθανώς συνδέεται με τρόπο περίπλοκο με τη γνώση και ενσωμάτωση των εμπειριών του παιδιού. Έτσι όταν μια κατάσταση που αντιμετώπισε στο παιχνίδι εμφανίζεται κι εκτός παιχνιδιού, ενδέχεται να είναι πιο επιδέξιο και αποτελεσματικό στην αντιμετώπισή της 3 Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ ΣΤΗΝ ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ

9 Παρακάτω αναφέρονται κάποιες από τις πολλές συγκεκριμένες και γενικότερες ευκαιρίες μάθησης που αποκτούν τα παιδιά μέσα από το παιχνίδι Συγκεκριμένη μάθηση /εμπέδωση δεξιοτήτων Ανάπτυξη γλωσσικών και δεξιοτήτων ακρόασης και παρατήρησης Ικανότητα τήρησης και παροχής σύνθετων οδηγιών Ανάπτυξη δεξιοτήτων μνήμης και ικανότητας αναστοχασμού Δημιουργία νέων κανόνων και προτύπων Ανάπτυξη δεξιοτήτων συνεργασίας και επίλυσης προβλημάτων Καλλιέργεια της ικανότητας επιμονής σε μια δραστηριότητα Ανάπτυξη υπευθυνότητας και ηγετικών δεξιοτήτων Πραγματοποίηση λαθών μέσα σε ένα ασφαλές περιβάλλον Ικανότητα αναγνώρισης των πράξεων των άλλων Ανάπτυξη της εικόνας και επίγνωσης του σώματος

10 Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ ΣΤΗΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ Κι είναι πλέον γνωστό ότι όπως και στους υπόλοιπους τομείς συναισθηματικής και κοινωνικής ανάπτυξης οι ευχάριστες εμπειρίες επηρεάζουν τη χημική ισορροπία και τη νευρολογική δομή του εγκεφάλου. Για παράδειγμα, το παιχνίδι φαντασίας και δημιουργικότητας κατεβάζει τα επίπεδα του άγχους και επιτρέπει στα παιδιά να αντιμετωπίζουν καλύτερα καταστάσεις που το προκαλούν.

11 Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ ΣΤΗΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ Το ήπιο παιχνίδι μεταξύ των παιδιών με τη μορφή πάλης για παράδειγμα και το γέλιο είναι επίσης γνωστά για την αντιαγχωτική τους επίδραση. Δραστηριοποιούν τα κέντρα του εγκεφάλου που ρυθμίζουν το συναίσθημα και προκαλούν την έκλυση φυσικών χημικών ουσιών του εγκεφάλου που επιφέρουν συναισθήματα ευχαρίστησης και ευφορίας. Στην παιδική ηλικία ενεργοποιείται μέσα από το παιχνίδι μια παιχνιδιάρικη προσέγγιση της ζωής, η οποία συμπεριλαμβάνει την ικανότητα του ανθρώπου να προσφέρει χιούμορ και διασκέδαση στις σχέσεις του και να βλέπει τις δυσκολίες της ζωής ως προκλήσεις κι όχι ως αξεπέραστα εμπόδια.

12 Τύποι παιχνιδιών Ενεργητικό παιχνίδι Διερευνητικό παιχνίδι Μιμητικό παιχνίδι Δημιουργικό παιχνίδι Φανταστικό παιχνίδι Παιχνίδι με κανόνες Θεατρικό Παιχνίδι

13 Θεατρικό Παιχνίδι και Μάθηση Οι μαθητές δεν είναι απλοί δέκτες κάποιας θεωρίας αλλά αντίθετα, με τη συμμετοχή τους στην όλη διαδικασία «ανακαλύπτουν μόνοι τους ένα ρόλο που τον χρησιμοποιούν για να επικοινωνήσουν με τους άλλους.» (Θεατρική Αγωγή 1, 1993)

14 Θεατρικό Παιχνίδι και Μάθηση Από τη στιγμή που μιλάμε για Θεατρικό Παιχνίδι στα πλαίσια της εκπαιδευτικής δραστηριότητας, πρέπει να σημειώσουμε πως αυτό στηρίζεται στη δυναμική της ομάδας και την ψυχολογία της αλληλεπίδρασης. Πρέπει, επομένως, να υπάρχουν κάποιες βασικές προϋποθέσεις, για να μπορέσει να λειτουργήσει και να πετύχει τους στόχους του.

15 Θεατρικό Παιχνίδι και Μάθηση Είναι απαραίτητο να υπάρχει μεταξύ των μελών της ομάδας επικοινωνία και εμπιστοσύνη, γιατί χωρίς αυτές το Θεατρικό Παιχνίδι δεν μπορεί να αναπτυχθεί. Το Θ.Π είναι κι αυτό ένα μέσο στα χέρια του δασκάλου, που μπορεί να το χρησιμοποιήσει όταν και όπως αυτός κρίνει, για να κάνει τη διαδικασία της μάθησης πιο ευχάριστη κι αποτελεσματική. Είναι, επομένως, ανάγκη να εξετάσουμε τη σημασία του μέσου αυτού στην εκπαιδευτική διαδικασία αλλά και τους στόχους του.

16 Θεατρικό Παιχνίδι και Μάθηση Πρώτα-πρώτα με το Θεατρικό Παιχνίδι μπορούμε να αλλάξουμε και να διαφοροποιήσουμε τον κλασσικό τρόπο διδασκαλίας των μαθημάτων, χωρίς να ξεφεύγουμε από τα πλαίσια του αναλυτικού προγράμματος, αλλά αντιθέτως κάνοντας πιο ζωντανή κι ευχάριστη την ίδια την εκπαιδευτική διαδικασία.

17 Θεατρικό Παιχνίδι και Μάθηση Εντάσσοντας το Θ.Π στην εκπαιδευτική διαδικασία μπορούμε να ωφεληθούμε πολλαπλά, διότι έχει σαν σκοπό κι επιδιώκει να βοηθήσει το παιδί να ανακαλύψει και να εκφράσει τις δημιουργικές του ικανότητες, να βελτιώσει τις σχέσεις του με τους άλλους μαθητές, αλλά και γενικότερα με το κοινωνικό περιβάλλον. Βοηθάει επίσης το παιδί να αναπτύξει πρωτοβουλίες και ελευθερία στην έκφρασή του, να ενθαρρυνθεί στην παρατήρηση, να βρίσκει μόνο του λύσεις για τα προβλήματά του, να βελτιώσει το λεξιλόγιο και την έκφρασή του.

18 Σύνοψη Το παιχνίδι είναι ιδιαίτερα ωφέλιμο για την ανάπτυξη μιας ψυχικά υγιής προσωπικότητας. Οι ειδικοί υποστηρίζουν ότι η έλλειψη του παιχνιδιού από τη ζωή του παιδιού θεωρείται ως ένδειξη κάποιας ψυχικής ή συναισθηματικής διαταραχής τόσο σε προσωπικό όσο και σε επίπεδο διαπροσωπικής συναλλαγής (π.χ αυτισμός ).

19 Σύνοψη Γι’ αυτό το λόγο η συμβολή των γονιών είναι απαραίτητη. Οι γονείς θα χρειαστεί να διαμορφώσουν ένα πλαίσιο μέσα στο οποίο το παιδί μπορεί να παίξει ελεύθερα και αυθόρμητα χωρίς να παρεμβαίνουν να υποδείξουν ή να ολοκληρώσουν μια δραστηριότητα ακόμα παρατηρούν ότι εκείνο την εκτελεί είτε με αδέξιο είτε με λανθασμένο τρόπο. Αν αυτό συμβαίνει συχνά από την πλευρά των γονιών ελλοχεύει ο κίνδυνος το παιδί να χάσει την εμπιστοσύνη στον εαυτό του και να αναστείλει τη πρωτοβουλία του, ενώ το παιχνίδι από πηγή χαράς και επικοινωνίας να μετατραπεί σε πηγή ματαίωσης. Θα πρέπει να λάβουν σοβαρά υπόψη τους ότι ο πρωταρχικός σκοπός του παιχνιδιού είναι η ευχαρίστηση και όχι τέλεια εκτέλεση καθηκόντων.

20 Σύνοψη Πολλές το παιχνίδι θεωρείται χαμένος χρόνος από τους δασκάλους, τους καθηγητές ή τους γονείς. Στην πραγματικότητα είναι αναπόσπαστο και απαραίτητο στοιχείο για την ανάπτυξη και τη ζωή του παιδιού. Μάλιστα, η απουσία του παιχνιδιού από τη ζωή του παιδιού, θα μπορούσε να συνδεθεί με φτωχές κινητικές δεξιότητες, χαμηλά επίπεδα φυσικής δραστηριότητας, μειωμένη ικανότητα διαχείρισης στρεσογόνων καταστάσεων, μειωμένες κοινωνικές δεξιότητες, οι οποίες είναι πιθανό να οδηγήσουν σε δυσκολίες στη διαχείριση κοινωνικών καταστάσεων, επίλυση συγκρούσεων, θέματα διαφορετικότητας, θέματα αυτοεκτίμησης, θέματα αποτυχίας κλπ. Έτσι, λοιπόν, το καλύτερο που έχουμε να κάνουμε είναι όχι απλά να επιτρέψουμε στο παιδί να παίζει, αλλά να αφήσουμε τη μαγεία του παιχνιδιού να μας συνεπάρει. Να ζηλέψουμε και να μάθουμε από την απόλαυση και τη λαχτάρα που έχουν τα παιδιά για το παιχνίδι!

21 Ενδεικτική Βιβλιογραφία Chen, D. (1995). The Beginnings of Communication : Early Childhood.. In Kathleen M. Huebner, Jeanne G. Prickett, Therese R. Welch and Elga Joffee (eds). HAND IN HAND essentials of communication and orientation and mobility for your students, who are deaf-blind. AFB PRESS. Fergyson, R. and Buultjens M.(1995) “The play behaviour of young blind children and its relationship to developmental stages”. The British Journal of Visual Impairment (1995), vol 13:3, p.100 Vygotsky L.S. 1997, Νους στην κοινωνία, (μτφ. Μπίμπου Α., Βοσνιάδου Σ.), Gutenberg, Αθήνα.. Bruner J. 1989, Παιχνίδι, σκέψη και γλώσσα, Εκπαιδευτική Κοινότητα, τεύχος 4, σελ Θεατρική Αγωγή 1, 1993 (Βιβλίο για το δάσκαλο) Ο.Ε.Δ.Β. Αθήνα, Μιχαλόπουλος Γ., Καρανταΐδου Στ.,.Κοτσακώστα Μ, Σωμαράκης Σ. 2000, Το παιχνίδι στην εκπαιδευτική διαδικασία, Εικονικό Σχολείο τομ. 2, τεύχ. 1.


Κατέβασμα ppt "ΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΜΑΘΗΣΗΣ Ιωάννης Σκαράκης, Σύμβουλος Εικαστικών Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, Κυριακή Τατίδου, Φιλόλογος, Πρόεδρος."

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Διαφημίσεις Google