Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Συμμετοχικές Διαδικασίες κατά τη διαδικασία ΣΠΕ: Πιθανά προβλήματα και προοπτικές ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΣΤΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ.

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Παρουσίαση με θέμα: "Συμμετοχικές Διαδικασίες κατά τη διαδικασία ΣΠΕ: Πιθανά προβλήματα και προοπτικές ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΣΤΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ."— Μεταγράφημα παρουσίασης:

1 Συμμετοχικές Διαδικασίες κατά τη διαδικασία ΣΠΕ: Πιθανά προβλήματα και προοπτικές ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΣΤΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Παναγιώτης Γετίμης Καθηγητής Παντείου Πανεπιστημίου Διευθυντής Ι.Α.Π.Α.Δ. ΗΜΕΡΙΔΑ «Εφαρμογή της Οδηγίας 01/42/ΕΚ για τις Στρατηγικές Περιβαλλοντικές Εκτιμήσεις (ΣΠΕ) στην Ελλάδα» ΑΘΗΝΑ 21 ΜΑΙΟΥ ΕΜΠ

2 Τα σημεία - κλειδιά της οδηγίας 2001/42/ΕΚ Άρθρο 6: Διαβουλεύσεις Το προκαταρκτικό σχέδιο και η Περιβαλλοντική μελέτη τίθενται στη διάθεση των αρχών και του κοινού Το προκαταρκτικό σχέδιο και η Περιβαλλοντική μελέτη τίθενται στη διάθεση των αρχών και του κοινού Δίνεται η ευκαιρία στις αρχές και το κοινό να εκφράσουν γνώμη πριν το σχέδιο εγκριθεί ή αρχίσει η νομοθετική διαδικασία Δίνεται η ευκαιρία στις αρχές και το κοινό να εκφράσουν γνώμη πριν το σχέδιο εγκριθεί ή αρχίσει η νομοθετική διαδικασία Τα κράτη μέλη ορίζουν τις αρχές με τις οποίες πραγματοποιούνται οι διαβουλεύσεις Τα κράτη μέλη ορίζουν τις αρχές με τις οποίες πραγματοποιούνται οι διαβουλεύσεις Τα κράτη μέλη ορίζουν λεπτομέρειες για τις διαβουλεύσεις και την ενημέρωση του κοινού (Πχ Θιγόμενες ομάδες, ωφελούμενοι κα) Τα κράτη μέλη ορίζουν λεπτομέρειες για τις διαβουλεύσεις και την ενημέρωση του κοινού (Πχ Θιγόμενες ομάδες, ωφελούμενοι κα) ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΣΤΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

3 Τα σημεία - κλειδιά της οδηγίας 2001/42/ΕΚ Άρθρο 7: Διασυνοριακές Διαβουλεύσεις Σε περίπτωση πιθανών επιπτώσεων, τα κράτη μέλη που ενδεχομένως θίγουν ή θίγονται από το σχέδιο / πρόγραμμα ενημερώνονται ή προειδοποιούν τα άλλα εμπλεκόμενα κράτη μέλη Σε περίπτωση πιθανών επιπτώσεων, τα κράτη μέλη που ενδεχομένως θίγουν ή θίγονται από το σχέδιο / πρόγραμμα ενημερώνονται ή προειδοποιούν τα άλλα εμπλεκόμενα κράτη μέλη Το κράτος μέλος που ενδέχεται να δεχτεί τις επιπτώσεις δύναται να ζητήσει έναρξη διασυνοριακών διαβουλεύσεων με τη συμμετοχή των αρχών και του κοινού που θεωρεί ότι θίγονται ή ενδιαφέρονται (εθελοντικές διαβουλεύσεις) Το κράτος μέλος που ενδέχεται να δεχτεί τις επιπτώσεις δύναται να ζητήσει έναρξη διασυνοριακών διαβουλεύσεων με τη συμμετοχή των αρχών και του κοινού που θεωρεί ότι θίγονται ή ενδιαφέρονται (εθελοντικές διαβουλεύσεις) ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΣΤΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

4 Τα σημεία - κλειδιά της οδηγίας 2001/42/ΕΚ Άρθρο 8: Λήψη Αποφάσεων Πριν την έγκριση του σχεδίου λαμβάνεται υπόψη η περιβαλλοντική μελέτη, οι γνώμες που εκφράζονται και τ’ αποτελέσματα ενδεχομένων διασυνοριακών διαβουλεύσεων Πριν την έγκριση του σχεδίου λαμβάνεται υπόψη η περιβαλλοντική μελέτη, οι γνώμες που εκφράζονται και τ’ αποτελέσματα ενδεχομένων διασυνοριακών διαβουλεύσεων Άρθρο 9: Ενημέρωση Όταν εγκρίνεται ένα σχέδιο τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι οι αρχές και το κοινό ενημερώνονται σχετικά με: Το σχέδιο όπως εγκρίθηκε Το σχέδιο όπως εγκρίθηκε Τον τρόπο με τον οποίο ενσωματώθηκαν τα περιβαλλοντικά ζητήματα και τον τρόπο που λήφθηκαν υπόψη η περ/ντική μελέτη και οι γνώμες των αρχών, του κοινού και ενδεχομένως άλλων κρατών μελών. Τον τρόπο με τον οποίο ενσωματώθηκαν τα περιβαλλοντικά ζητήματα και τον τρόπο που λήφθηκαν υπόψη η περ/ντική μελέτη και οι γνώμες των αρχών, του κοινού και ενδεχομένως άλλων κρατών μελών. ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΣΤΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

5 n Μετατόπιση από παραδοσιακές σε νέες μορφές διακυβέρνησης ; Η έννοια των διαβουλεύσεων, η συμμετοχή του κοινού, η διεύρυνση των εμπλεκομένων αρχών, οι διασυνοριακές διαβουλεύσεις, υποδεικνύουν ότι η φιλοσοφία της οδηγίας διακατέχεται από μια τάση μετατόπισης από παραδοσιακές μορφές άσκησης εξουσίας σε νέου τύπου μορφές «διακυβέρνησης» που προάγουν τις συμμετοχικές διαδικασίες. ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΣΤΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

6 Παραδοσιακές μορφές εξουσίας Καθοδήγηση και έλεγχος Καθοδήγηση και έλεγχος Ιεραρχικές δομές, κάθετες σχέσεις, συγκεντρωτισμός Ιεραρχικές δομές, κάθετες σχέσεις, συγκεντρωτισμός Τυπική αντιπροσωπευτικότητα (πλειοψηφία) Τυπική αντιπροσωπευτικότητα (πλειοψηφία) Πολιτική νομιμοποίηση (εσωτερική) Πολιτική νομιμοποίηση (εσωτερική) Παραδοσιακοί μηχανισμοί λήψης αποφάσεων Παραδοσιακοί μηχανισμοί λήψης αποφάσεων Αυταρχικό κανονιστικό πλαίσιο, γραφειοκρατικές διαδικασίες πιστοποίησης Αυταρχικό κανονιστικό πλαίσιο, γραφειοκρατικές διαδικασίες πιστοποίησης Νέες μορφές εξουσίας Διαπραγμάτευση, διάλογος Διαπραγμάτευση, διάλογος Αποκέντρωση, οριζόντιες σχέσεις Αποκέντρωση, οριζόντιες σχέσεις Πολιτική νομιμοποίηση (ενδιάμεση – εξωτερική) Πολιτική νομιμοποίηση (ενδιάμεση – εξωτερική) Ενεργή συμμετοχή πολιτών, ενδιάμεσοι φορείς, διεύρυνση δημοκρατίας Ενεργή συμμετοχή πολιτών, ενδιάμεσοι φορείς, διεύρυνση δημοκρατίας Κοινωνική αποδοχή, δημοκρατικός έλεγχος, διευρυμένη θεσμική αντίληψη, καταμερισμός ευθυνών, εθελοντισμός, δίκτυα Κοινωνική αποδοχή, δημοκρατικός έλεγχος, διευρυμένη θεσμική αντίληψη, καταμερισμός ευθυνών, εθελοντισμός, δίκτυα ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΣΤΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Μετατόπιση από παραδοσιακές σε νέες μορφές διακυβέρνησης ;

7 ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΣΤΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Μετατόπιση από παραδοσιακές σε νέες μορφές διακυβέρνησης ; Συμμετοχική Διακυβέρνηση είναι η συνεχής κοινωνική διαδικασία μετασχηματισμού των παραδοσιακών – συμβατικών μορφών διακυβέρνησης σε νέου τύπου, που προβάλουν τις βιώσιμες πρακτικές, την καινοτομία, τον δημοκρατικό έλεγχο και τη συμμετοχή. Η διαδικασία αυτή εμπεριέχει εντάσεις, συγκρούσεις και τους όρους επίλυσης προβλημάτων και επίτευξης της μέγιστης δυνατής κοινωνικής συναίνεσης. Προϋποθέσεις της Συμμετοχικής Διακυβέρνησης είναι: Η θεωρητική και πρακτική προσέγγιση σε διαφορετικές «μεικτές» μορφές διακυβέρνησης σε τομεακό, χωρικό και εθνικό επίπεδο (multi-level governance) Η θεωρητική και πρακτική προσέγγιση σε διαφορετικές «μεικτές» μορφές διακυβέρνησης σε τομεακό, χωρικό και εθνικό επίπεδο (multi-level governance) Η γνώση των κινδύνων και περιορισμών της μετατόπισης από συμβατικές σε νέες μορφές διακυβέρνησης. H ανάγκη «συνύπαρξης». Η γνώση των κινδύνων και περιορισμών της μετατόπισης από συμβατικές σε νέες μορφές διακυβέρνησης. H ανάγκη «συνύπαρξης». Οι επιτυχείς κοινωνικές πρακτικές Οι επιτυχείς κοινωνικές πρακτικές

8 ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΣΤΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ «Συμμετοχική Διακυβέρνηση» Οι Ευκαιρίες Διευρυμένες μορφές εκπροσώπησης - «νομιμοποίηση» Διευρυμένες μορφές εκπροσώπησης - «νομιμοποίηση» Διεύρυνση συμμετοχής – αποτελεσματικότητα Διεύρυνση συμμετοχής – αποτελεσματικότητα Συνεχής εκμάθηση και βελτίωση – «νέα γνώση» Συνεχής εκμάθηση και βελτίωση – «νέα γνώση» Έγκαιρη επίλυση διαφορών - κοινή συναίνεση Έγκαιρη επίλυση διαφορών - κοινή συναίνεση Θεσμική, οργανωτική και τεχνολογική αναδόμήση - καινοτομία Θεσμική, οργανωτική και τεχνολογική αναδόμήση - καινοτομία

9 «Συμμετοχική Διακυβέρνηση» Οι Κίνδυνοι Αποφυγή ανάληψης ευθυνών – απώλεια διαφάνειας Αποφυγή ανάληψης ευθυνών – απώλεια διαφάνειας Υπερβολικός κατακερματισμός πολιτικών – απώλεια συνοχής και ολοκλήρωσης Υπερβολικός κατακερματισμός πολιτικών – απώλεια συνοχής και ολοκλήρωσης Επικράτηση τεχνοκρατικών αντιλήψεων – απώλεια της αρχικής λογικής Επικράτηση τεχνοκρατικών αντιλήψεων – απώλεια της αρχικής λογικής Φαινόμενο «eye- wash» - απώλεια προσανατολισμού Φαινόμενο «eye- wash» - απώλεια προσανατολισμού ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΣΤΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

10 Η οδηγία 2001/42/ΕΚ και οι Ελληνικές ιδιαιτερότητες Ποιος αποφασίζει και βάση ποιων χαρακτηριστικών επιλέγει τους φορείς και το κοινό που συμμετέχει, δεδομένης της έλλειψης εμπειρίας της Ελλάδας σε αντίστοιχες διαδικασίες; Ποιος αποφασίζει και βάση ποιων χαρακτηριστικών επιλέγει τους φορείς και το κοινό που συμμετέχει, δεδομένης της έλλειψης εμπειρίας της Ελλάδας σε αντίστοιχες διαδικασίες; Πως μπορεί να ανταποκριθεί σε ένα τέτοιο φιλόδοξο σχέδιο συμμετοχής μια αδύναμη κοινωνία πολιτών; Πως μπορεί να ανταποκριθεί σε ένα τέτοιο φιλόδοξο σχέδιο συμμετοχής μια αδύναμη κοινωνία πολιτών; Πόσο ανασταλτική είναι η έλλειψη δικτύων συνεργασίας και πρωτοβουλιών από τους εμπλεκόμενους; Πόσο ανασταλτική είναι η έλλειψη δικτύων συνεργασίας και πρωτοβουλιών από τους εμπλεκόμενους; Πόσο έντονος είναι ο κίνδυνος της μη έγκαιρης πληροφόρησης – ενημέρωσης του κοινού και του συνόλου των αρχών που ενδιαφέρονται για ένα σχέδιο; Πόσο έντονος είναι ο κίνδυνος της μη έγκαιρης πληροφόρησης – ενημέρωσης του κοινού και του συνόλου των αρχών που ενδιαφέρονται για ένα σχέδιο; ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΣΤΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

11 Η οδηγία 2001/42/ΕΚ και οι Ελληνικές ιδιαιτερότητες Μπορούν να ανταποκριθούν στην πρόκληση αυτή οι σχετικές πολιτικές σε διάφορα γεωγραφικά επίπεδα και από τους διοικητικούς φορείς δεδομένης της έλλειψης σχετικής πολιτικής κουλτούρας, διαπραγμάτευσης, συνεργασιών και διαβουλεύσεων; Μπορούν να ανταποκριθούν στην πρόκληση αυτή οι σχετικές πολιτικές σε διάφορα γεωγραφικά επίπεδα και από τους διοικητικούς φορείς δεδομένης της έλλειψης σχετικής πολιτικής κουλτούρας, διαπραγμάτευσης, συνεργασιών και διαβουλεύσεων; Πόσο επιτυχημένη μπορεί να αναμένεται μια ενδεχόμενη επιβολή «συμμετοχικών διαδικασιών» εκ των άνω ; Πόσο επιτυχημένη μπορεί να αναμένεται μια ενδεχόμενη επιβολή «συμμετοχικών διαδικασιών» εκ των άνω ; Κατά πόσο οι διασυνοριακές διαβουλεύσεις είναι εφαρμόσιμες στην Ελλάδα, καθώς οι γείτονες χώρες δεν αποτελούν ακόμη κράτη μέλη της ΕΕ (μόνο η Βουλγαρία το 2007) ενώ υστερούν ιδιαίτερα σε αντίστοιχες δομές συμμετοχής και διαβουλεύσεων; Κατά πόσο οι διασυνοριακές διαβουλεύσεις είναι εφαρμόσιμες στην Ελλάδα, καθώς οι γείτονες χώρες δεν αποτελούν ακόμη κράτη μέλη της ΕΕ (μόνο η Βουλγαρία το 2007) ενώ υστερούν ιδιαίτερα σε αντίστοιχες δομές συμμετοχής και διαβουλεύσεων; ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΣΤΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

12 Συμπεράσματα Η οδηγία εισάγει σημαντικά καινοτόμα στοιχεία που προάγουν τη συμμετοχή, το διάλογο, τη διαπραγμάτευση, την πολυφωνία και τις δημοκρατικές διαδικασίες εν γένει. Η οδηγία εισάγει σημαντικά καινοτόμα στοιχεία που προάγουν τη συμμετοχή, το διάλογο, τη διαπραγμάτευση, την πολυφωνία και τις δημοκρατικές διαδικασίες εν γένει. Καθώς οι παραδοσιακές πρακτικές που εφαρμόζει ένα συγκεντρωτικό κράτος έχουν αποτύχει, ενώ η πλήρης απελευθέρωση των αγορών και η επανάπαυση στις λύσεις που προσφέρουν έχουν πολλαπλασιάσει την αποτυχία συμβατικών προσεγγίσεων, γίνεται αισθητή η ανάγκη για μια συνύπαρξη παλαιών και νέων μορφών διακυβέρνησης, που περιλαμβάνει εξορθολογισμένες ιεραρχικές δομές, ρυθμιστικό πλαίσιο που προάγει λύσεις που προσφέρει η αγορά, πρωτοβουλίες συμμετοχικών διαδικασιών και οριζόντια δίκτυα (μικτές μορφές διακυβέρνησης). Καθώς οι παραδοσιακές πρακτικές που εφαρμόζει ένα συγκεντρωτικό κράτος έχουν αποτύχει, ενώ η πλήρης απελευθέρωση των αγορών και η επανάπαυση στις λύσεις που προσφέρουν έχουν πολλαπλασιάσει την αποτυχία συμβατικών προσεγγίσεων, γίνεται αισθητή η ανάγκη για μια συνύπαρξη παλαιών και νέων μορφών διακυβέρνησης, που περιλαμβάνει εξορθολογισμένες ιεραρχικές δομές, ρυθμιστικό πλαίσιο που προάγει λύσεις που προσφέρει η αγορά, πρωτοβουλίες συμμετοχικών διαδικασιών και οριζόντια δίκτυα (μικτές μορφές διακυβέρνησης). Η προσέγγιση αυτή προϋποθέτει μια επιλεκτική επαναρύθμιση συγκεκριμένων πεδίων σχεδιασμού και εφαρμογής πολιτικών με στόχο την βελτιστοποίηση ενός συνδυασμού αποτελεσματικότητας και πολιτικής νομιμόποίησης μέσα από τη συμμετοχική διακυβέρνηση. Η προσέγγιση αυτή προϋποθέτει μια επιλεκτική επαναρύθμιση συγκεκριμένων πεδίων σχεδιασμού και εφαρμογής πολιτικών με στόχο την βελτιστοποίηση ενός συνδυασμού αποτελεσματικότητας και πολιτικής νομιμόποίησης μέσα από τη συμμετοχική διακυβέρνηση. Απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή στις προϋποθέσεις εφαρμογής της οδηγίας, ειδικά για την περίπτωση της Ελλάδας Απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή στις προϋποθέσεις εφαρμογής της οδηγίας, ειδικά για την περίπτωση της Ελλάδας ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΣΤΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ


Κατέβασμα ppt "Συμμετοχικές Διαδικασίες κατά τη διαδικασία ΣΠΕ: Πιθανά προβλήματα και προοπτικές ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΣΤΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ."

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Διαφημίσεις Google