Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Υπεύθυνος Εκπαιδευτικός: Ιωάννα Κυριακοπούλου Συνεργαζόμενοι: Παρασκευή Καλαντζή Τάξη:1 ο Ολοήμερο Νηπιαγωγείο Οβρυάς Πολιτιστικό Πρόγραμμα «Τα δώρα του.

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Παρουσίαση με θέμα: "Υπεύθυνος Εκπαιδευτικός: Ιωάννα Κυριακοπούλου Συνεργαζόμενοι: Παρασκευή Καλαντζή Τάξη:1 ο Ολοήμερο Νηπιαγωγείο Οβρυάς Πολιτιστικό Πρόγραμμα «Τα δώρα του."— Μεταγράφημα παρουσίασης:

1 Υπεύθυνος Εκπαιδευτικός: Ιωάννα Κυριακοπούλου Συνεργαζόμενοι: Παρασκευή Καλαντζή Τάξη:1 ο Ολοήμερο Νηπιαγωγείο Οβρυάς Πολιτιστικό Πρόγραμμα «Τα δώρα του παραμυθιού: “τροφή” για σκέψη και φαντασία» Σχ. έτος

2 Ποιοι είμαστε Το ολοήμερο τμήμα αποτελείται από 20 παιδιά. Χωριστήκαμε σε 4 μεικτές ομάδες, νήπια και προνήπια μαζί. Τα ονόματα των ομάδων μας επιλέχθηκαν από τα ίδια τα παιδιά, σαφώς επηρεασμένα από τις προτιμήσεις τους:  Σταχτοπούτηδες  Μυρσίνα  Τα τρία γουρουνάκια  Λουλουδένια χώρα Η συγκρότηση των ομάδων δεν έγινε τυχαία, αλλά με τη χρήση ατομικού δελτίου συνέντευξης. Αφού επεξεργαστήκαμε τις απαντήσεις που μας έδωσαν, δομήσαμε τις ομάδες με κριτήριο τις κοινές αναπαραστάσεις των παιδιών, δηλαδή τα παιδιά που συνέδεσαν το παραμύθι με τις ίδιες λέξεις – ιδέες μπήκαν μαζί. Ιδού οι 4 πρώτες ομαδικές εργασίες τους:

3

4 Πώς ξεκίνησαν όλα ; Από την πλευρά μας, αφορμή για την συστηματικότερη ενασχόληση και μελέτη των παραδοσιακών μας παραμυθιών στάθηκε η παρακολούθηση του σεμιναρίου ‘’ Αρχές Δημιουργικής Γραφής ‘’ την περσινή χρονιά με τον παραμυθά κύριο Δημήτρη Αβούρη. Όντας πεπεισμένοι για την αξία και τα πολλαπλά οφέλη του ελληνικού λαϊκού παραμυθιού για την παιδική και όχι μόνο ψυχή, αποφασίσαμε να υλοποιήσουμε αυτό το πολιτιστικό πρόγραμμα και να δώσουμε στο παραμύθι την πρώτη θέση στο νηπιαγωγείο μας, την οικογένεια, την κοινωνία, όπως την είχε παλιά.

5 Ποιους στόχους βάλαμε; Βασικός μας σκοπός ήταν να εισάγουμε τα νήπια στην προφορική παράδοση του τόπου μας και να εντάξουμε το ελληνικό παραδοσιακό παραμύθι στην τάξη ως βασικό γνωστικό εργαλείο και μέσο διδασκαλίας που διδάσκει και τέρπει μαζί. Ειδικότερα: Να έρθουν τα νήπια σε επαφή με το παραδοσιακό παραμύθι και τον περιπετειακό μύθο, να γνωρίσουν τους κανόνες τους, να καλλιεργήσουν τον προφορικό τους λόγο, να εμπλουτίσουν το λεξιλόγιό τους, να οξύνουν τη φαντασία τους και την κριτική τους σκέψη, να κάνουν υποθέσεις, να βρίσκουν λύσεις, να αιτιολογούν, να ετοιμάζονται για τη ζωή…

6 Να γράψουν το δικό τους παραμύθι ή περιπετειακό μύθο Να αγαπήσουν το παραδοσιακό παραμύθι, να το προτιμούν έναντι άλλων σύγχρονων επιλογών, να το κάνουν ‘’κτήμα’’ τους, να εκκολαφθούν οι αυριανοί παραμυθάδες… Να διακρίνουν τα παραμύθια από τις εικονογραφημένες ιστορίες, να τα αφηγούνται και να τα δραματοποιούν με εκφραστικότητα και ζωντάνια.

7 Το ταξίδι μας … Αρχίσαμε με τον καταιγισμό ιδεών για το παραμύθι και τη συζήτηση στην ολομέλεια της τάξης για την ανίχνευση-διερεύνηση των αρχικών νοητικών παραστάσεων των νηπίων. Χαρακτηριστικά να αναφερθεί ότι στην ερώτηση ‘’ τι είναι η ανέμη’’ κανένα νήπιο δεν ήξερε την απάντηση- ενώ ένα είπε : ’’ είναι η γυναίκα του άνεμου που γυρίζει!’’ Για αυτή την αρχική αξιολόγηση του επιπέδου των νηπίων χρησιμοποιήθηκε επιπλέον ένα ατομικό δελτίο συνέντευξης.

8 Ατομικό δελτίο συνέντευξης νηπίου Τι είναι παραμύθι; Ποιος μου διαβάζει παραμύθια; Γιατί μου αρέσουν τα παραμύθια; Ποιο είναι το αγαπημένο μου παραμύθι; Κατόπιν, δομήθηκαν οι ομάδες και δημιουργήθηκε το ιστόγραμμα με τον τίτλο και τα θέματα προς διερεύνηση. Εστάλη, επίσης, στους γονείς ενημερωτικό σημείωμα για να έχουμε την συνεργασία τους. Διαμορφώσαμε τη ‘’γωνιά παραμυθιού’’ με κείμενα, φωτογραφίες, εικόνες σχετικές και το κουβάρι με την κόκκινη κλωστή άρχισε να ξετυλίγεται….

9

10 Δεν θα μπορούσαμε να μην αναφερθούμε στον Αίσωπο, τον μεγάλο Έλληνα παραμυθά, που ήταν ήδη γνωστός στα παιδιά μέσα από τους μύθους του. Μεγάλη εντύπωση τους έκανε το γεγονός πως ο Αίσωπος κανέναν μύθο δεν είχε γράψει και πως όλοι διεσώθησαν προφορικά. Το ταξίδι μας στον μαγικό και μαγευτικό κόσμο του παραμυθιού ξεκίνησε πολύ φυσικά την 1 η Οκτωβρίου, παγκόσμια ημέρα αφιερωμένη στην Τρίτη Ηλικία. Η κυρία Νίκη Καραμπέτσου, γιαγιά ενός νηπίου με πολύ χαρά και συγκίνηση δέχτηκε την πρόσκλησή μας να έρθει στο νηπιαγωγείο μας και να μας αφηγηθεί κάποιο παραμύθι. Αφού της τραγουδήσαμε σχετικά τραγούδια που είχαμε ετοιμάσει και μας κέρασε τα παραδοσιακά ξερολούκουμα, μας αφηγήθηκε το παραμύθι ‘’ Η κυρά Καλή και η κυρά Κακή ‘’ ( διασκευή από τους ‘’Δώδεκα μήνες ‘’ από τη συλλογή του Γ.Μέγα).

11 Από τα προτεινόμενα παραμύθια επιλέξαμε τα εξής: Ο Πολυροβιθάς Ο Σταχτοπούτης Η Μυρσίνα Ο Σιμιγδαλένιος Η Πούλια και ο Αυγερινός Μετά την αφήγηση και την επεξεργασία, τα παραμύθια τοποθετούνταν και εμπλούτιζαν σταδιακά τη γωνιά του βιβλίου. Με την λειτουργία της δανειστικής μας βιβλιοθήκης, τα νήπια δανειζόμενα τα παραμύθια στο σπίτι τους για το Σαββατοκύριακο, ενέπλεκαν και τους γονείς στο πρόγραμμά μας. Αρχικά απορούσαν που τα παιδιά τους επέλεγαν φωτοτυπημένα παραμύθια, χωρίς εικόνες και ελκυστικό εξώφυλλο και που τα είχαμε ήδη αφηγηθεί στο νηπιαγωγείο, μετά εντυπωσιάζονταν που τα νήπια τα θυμούνταν και μπορούσαν να τα αφηγηθούν στους ίδιους με τόση άνεση και φυσικότητα!

12 Δεν ήταν λίγες οι φορές που τα νήπια σχεδόν μάλωναν για το ποιος θα προλάβει να δανειστεί ένα λαϊκό παραμύθι! Με αφορμή τον ‘’Πολυροβιθά’’ φυτέψαμε και εμείς ρεβίθια και άλλα όσπρια για να δούμε αν ο συλλογισμός του ήταν σωστός. Κάθε ομάδα εικονογράφησε το δικό της εξώφυλλο.

13

14 Τα ‘’δώδεκα λόγια ‘’ άρεσαν τόσο πολύ, που αφού τα έμαθαν απέξω, τα ζωγράφισαν και τα έκαναν καρτέλες αρίθμησης. Σκεφτήκαμε και δικά μας ‘’δώδεκα λόγια’’. ΤΑ ΔΩΔΕΚΑ ΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟΥ ΜΑΣ 1 ένας είναι ο ήλιος 2 είναι τα μάτια 3 είναι οι μήνες κάθε εποχής 4 είναι οι εποχές 5 είναι οι αισθήσεις 6 είναι το εξάγωνο 7 χρώματα έχει το ουράνιο τόξο 8 ώρες στο ολοήμερο 9 είναι οι Μούσες στην αρχαιότητα 10 είναι οι εντολές Του Θεού 11 είναι οι ποδοσφαιριστές 12 είναι οι μαθητές του Χριστού

15 Ακούσαμε το αριθμητικό τραγούδι από τη Δόμνα Σαμίου ’’ Να το πούμε ένα;’’ και πολύ τους άρεσε η ομοιότητα. Ένας γονιός μας έφερε δύο παραμύθια, ‘’ Ο τεμπέλης και ο δράκος’’ από την περιοχή της Θεσσαλίας που πολύ μας θύμισε τον ‘’Πολυροβιθά’’ και το ‘’Συμπεθερικό’’ από τον Άγιο Γεώργιο Δομοκού. Τα συγκρίναμε, βρήκαμε τις ομοιότητες και τις διαφορές και χαρήκαμε που το κακό κατατροπώθηκε σε κάθε περίπτωση και το καλό με την εξυπνάδα νίκησε! Πήραμε τη λέξη ‘’κουρέλι’’ από το παραμύθι και αφού παίξαμε το παιχνίδι ‘’πού υπάρχει και πού δεν υπάρχει’’ δημιουργήσαμε το δικό μας περιπετειακό μύθο. Τον εικονογραφήσαμε και πήγαμε επίσκεψη σε γειτονικό νηπιαγωγείο για να τον αφηγηθούμε.

16

17 Οι περιπέτειες ενός κουρελιού Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένας ζητιάνος. Αντί για ρούχα κανονικά φορούσε κουρέλια. Ζούσε σε μια καλύβα με την οικογένειά του. Κάθε μέρα έβγαινε με τα κουρέλια του στο δρόμο και ζήταγε λεφτά. Μια φορά σκέφτηκε να πάει στο βασιλιά και να του χαρίσει τα τριαντάφυλλα από τον κήπο του, για να χαρεί ο βασιλιάς και να τον λυπηθεί. Όπως πήγε να κόψει τα τριαντάφυλλα, τα αγκάθια του έσκισαν ένα κομμάτι κουρέλι και έμεινε πάνω τους. Ο ζητιάνος πάει τα τριαντάφυλλα με το κουρέλι στο παλάτι του βασιλιά. Εκείνος τον δέχτηκε με αγάπη και τον φιλοξένησε. Του έδωσε να φάει, να πιει και καλά ρούχα να ντυθεί. Του έδωσε και φλουριά για την οικογένειά του. Μια μέρα η βασιλοπούλα, που αγαπούσε τα τριαντάφυλλα, είδε το κουρέλι. Το ’βγαλε απ’ τα αγκάθια και το πέταξε από το παράθυρο. Τότε ένα χελιδόνι πήρε το κουρέλι και έφτιαξε με αυτό τη φωλιά του στη σκεπή του παλατιού. Μια μέρα ο αέρας φύσηξε δυνατά και πήρε το κουρέλι από τη σκεπή. Το ανέβασε στα σύννεφα. Από εκεί είδε τη θάλασσα για πρώτη φορά και θέλησε να κολυμπήσει. Ξαφνικά το σύννεφο από άσπρο που ήταν, έγινε γκρι. Ένας κεραυνός το έκοψε στα δυο και το κουρέλι αγκαλιασμένο με μια σταγόνα άρχισε να πέφτει. Έπεσε πάνω σε μια γέφυρα. Μετά ξαναφύσηξε δυνατά και το κουρέλι βρέθηκε στη θάλασσα. Εκεί που έπλεε, ένα μεγάλο ψάρι κάνει ένα χραπ και το τρώει! Ένας ψαράς έπιασε το ψάρι στα δίχτυα του. Η γυναίκα του ζητιάνου αγόρασε εκείνο το ψάρι. Όταν το καθάριζε, βρήκε μέσα στην κοιλιά του το κουρέλι. Το πήρε και το ‘βαλε μέσα σε ένα μπαούλο μαζί με άλλα κουρέλια και το φύλαξε στην αποθήκη. Το κουρέλι ήταν πια χαρούμενο, γιατί βρήκε τους παλιούς του φίλους.

18 Όταν αφηγηθήκαμε τον Σταχτοπούτη, θυμηθήκαμε αμέσως την ‘’ Σταχτοπούτα’’. Εντοπίσαμε το μαγικό μέσο-το δώρο( το δαχτυλίδι) και για ποιο λόγο δόθηκε στον ήρωα. Η προστασία και η σωστή μεταχείριση των ζώων συνεπάγεται την καλή τύχη του ήρωα, που παρά τις δοκιμασίες του - τρεις πάντα- καταφέρνει να γίνει χαρούμενος. Η ‘’Μυρσίνα’’ με βοηθούς τους δώδεκα μήνες αγαπήθηκε ιδιαίτερα από τα νήπια για την ανεξικακία της. Μας θύμισε πολύ τη ‘’Χιονάτη ‘’ με τους επτά νάνους. Η ζήλια των μεγαλύτερων αδελφών στην πρώτη περίπτωση και η ζήλια της μητριάς στην δεύτερη, ήταν το στοιχείο που εκπροσωπούσε το ‘’κακό’’. Ο αφανισμός των μεγαλύτερων κακών αδελφών θεωρήθηκε δίκαιη τιμωρία. ‘’ Καλά να πάθουνε’’, κυρία, ‘’ η Μυρσίνα τις συγχώρεσε τόσες φορές και αυτές δεν αλλάξανε’’! αιτιολογούσε με σοβαρό ύφος ο μικρός Ανδρέας!

19 Κατά την επεξεργασία του παραπάνω παραμυθιού, τα νήπια ταυτιζόμενα με την ηρωίδα πολλές φορές εξέφρασαν συναισθήματα χαράς, λύπης, φόβου και θυμού. Για να απεικονίσουμε γραφικά την εξέλιξη του παραμυθιού με κριτήριο την ψυχολογική ηρεμία και τα συναισθήματα της ηρωίδας, χρησιμοποιήσαμε την τεχνική της γραμμής δράσης (fortune lines).

20

21 Προηγήθηκε μία περίληψη του παραμυθιού και ο ‘’χωρισμός’’ σε κάποια σημεία-κλειδιά. Τα νήπια έτσι αντιλήφθηκαν την αφηγηματική δομή του παραμυθιού( αρχή, μέση, τέλος), την χρονική ακολουθία των γεγονότων και μπόρεσαν να αφηγηθούν με αξιοθαύμαστη άνεση αυτό το μεγάλης έκτασης παραμύθι. Μία άλλη γιαγιά ανταποκρίθηκε επίσης με χαρά στην ανοιχτή πρόσκλησή μας. Η κυρία Χαρίκλεια Κραβαριώτη από την Αιτωλοακαρνανία μας αφηγήθηκε δύο παραμύθια όπως τα θυμόταν η ίδια από παιδί. Το ένα ήταν η ‘’Χιονόλευκη’’, που ήταν μία παραλλαγή της Χιονάτης και της Μυρσίνας και το άλλο λεγόταν ‘’Η Φρόσω’’. Η γιαγιά με την ήρεμη φωνή της πραγματικά καθήλωσε τα νήπια κατά την αφήγηση.

22

23 Στο παραμύθι ‘’ Η Πούλια και ο Αυγερινός΄΄ προβληματιστήκαμε αρκετά με τις σχέσεις και τα συναισθήματα μέσα στην οικογένεια. Ανακουφιστήκαμε όμως που τα ‘’καλά’’(τα δύο ετεροθαλή αδέλφια) άστραψαν σαν αστέρια και νίκησαν τα ‘’κακά’’ ( μητριά και πεθερά). Το δηλητηριώδες συναίσθημα της ζήλιας νικήθηκε. Αντικείμενα λαϊκής τέχνης, όπως το δικέλλι, το στενοσκέπαρο, η πυροστιά, η στάμνα, το κόσκινο, το σκαφίδι, το σεντούκι, η ανέμη κ.ά. που τα συναντήσαμε στα παραμύθια ήταν άγνωστα για σχεδόν όλα τα νήπια. Η επίσκεψη όμως στο Μουσείο Λαϊκής Τέχνης Πατρών τον Φεβρουάριο μας έδωσε την ευκαιρία να τα δούμε, να τα αγγίξουμε και να ταξιδέψουμε πίσω στο χρόνο με την φαντασία μας.

24

25 Κάπως έτσι δούλεψαν οι ομάδες ….

26

27

28

29 Στο ‘’Σιμιγδαλένιο’’ είδαμε πως ακόμα και τα στοιχεία της φύσης, ο ήλιος, το φεγγάρι και τα αστέρια δίνουν τα δώρα τους - τα μαγικά μέσα ( καρύδι, αμύγδαλο, φουντούκι) στην καλή βασιλοπούλα για να πάρει πίσω από την κακιά βασιλοπούλα αυτόν που της ανήκε, τον κυρ Σιμιγδαλένιο. Ύστερα από τρεις δοκιμασίες, δρόμο πήρε δρόμο άφησε, τα κατάφερε. Οι ζωγραφιές των ομάδων μας:

30

31

32

33 Τι πετύχαμε; Κλείνοντας το πρόγραμμά μας, πήραμε από κάθε νήπιο ατομικά πάλι μία mini συνέντευξη, συμπληρώνοντας το ίδιο δελτίο που είχαμε δώσει στην αρχή. Από τις νέες απαντήσεις που μας έδωσαν, ήταν ολοφάνερο ότι οι αντιλήψεις τους για το παραμύθι είχαν εμπλουτιστεί. Επιπλέον και οι προτιμήσεις τους στα είδη παραμυθιών που δανείζονταν είχαν εντελώς αλλάξει. Από το αρχείο της δανειστικής μας βιβλιοθήκης προκύπτει πως τα λαϊκά παραμύθια έγιναν πρώτα στις προτιμήσεις τους και ας μην είχαν ζωηρή εικονογράφηση και ελκυστικό εξώφυλλο. Αυτό για μας ήταν μία σημαντική εξέλιξη, μία κατάκτηση.

34 Επίσης, δε θα μπορούσαμε να μην ζητήσουμε και την γνώμη των γονέων που συνεργάστηκαν μαζί μας όλη την χρονιά για την αξιολόγηση του προγράμματος. Για το σκοπό αυτό, πέραν των κατ ‘ ιδίαν συζητήσεων κατά τη διάρκεια του προγράμματος, τους δόθηκε στο τέλος ένα ανοιχτό ερωτηματολόγιο για τον τρόπο λειτουργίας της δανειστικής βιβλιοθήκης γενικά και συγκεκριμένα για το είδος των βιβλίων που προτιμούσαν, σε ποια έδειχναν μεγαλύτερο ενδιαφέρον, αν ωφελήθηκαν από τα λαϊκά παραμύθια, πόσο και γιατί.

35 Ενδεικτικά, θα μεταφέρουμε κάποιες από τις απαντήσεις τους που μας δόθηκαν γραπτώς και ανώνυμα. ‘’Τα λαϊκά παραμύθια ήταν κάτι το καινούριο και για το παιδί και για εμάς τους γονείς. Παρόλο που δεν είχαν χρωματιστές εικόνες και το παιδί είχε ακούσει το παραμύθι στο σχολείο, ήθελε να το ακούσει ξανά’’. ‘’Τους άρεσε η επανάληψη, γιατί με τη σειρά τους έμπαιναν τα ίδια στο ρόλο του αφηγητή, ενθυμούμενα λεπτομέρειες και φράσεις αυτούσιες’’. ‘’Το γεγονός ότι το παραμύθι αποτελούσε αντικείμενο συζήτησης με τα άλλα αδέρφια του παιδιού είναι από μόνο του ένα θετικό στοιχείο’’. ‘’Ωφελήθηκαν πάρα πολύ από τα λαϊκά παραμύθια, εμπλουτίστηκε το λεξιλόγιό τους, αναπτύχθηκε η φαντασία τους, πήραν παραδείγματα και ηθικά διδάγματα, μηνύματα για τη ζωή’’. ‘’Ήρθαν σε επαφή με την παράδοση και ξέφυγαν από το σύγχρονο τρόπο ζωής που τα θέλει διαρκώς να κοιτούν τηλεόραση ή να παίρνουν αμφιλεγόμενες πληροφορίες από το διαδίκτυο’’.

36 Στον αντίποδα της σύγχρονης τεχνολογικής και ψηφιακής εποχής ήρθε το παραμύθι ξανά να μας θυμίσει τα αυτονόητα, δηλαδή να έχουμε λόγο, γιατί εν τέλει αυτό είναι το παραμύθι: προφορικός λόγος. Θέλουμε να πιστεύουμε ότι βάλαμε έναν κρίκο στη σπασμένη αλυσίδα της ελληνικής παράδοσης, ότι αναγνωρίστηκε η αξία των ατόμων της τρίτης ηλικίας ως συνεχιστών και διασωστών του παραμυθιού, ότι σπείραμε το σπόρο για την εκκόλαψη των αυριανών παραμυθάδων του τόπου μας.


Κατέβασμα ppt "Υπεύθυνος Εκπαιδευτικός: Ιωάννα Κυριακοπούλου Συνεργαζόμενοι: Παρασκευή Καλαντζή Τάξη:1 ο Ολοήμερο Νηπιαγωγείο Οβρυάς Πολιτιστικό Πρόγραμμα «Τα δώρα του."

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Διαφημίσεις Google