Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Ο σακχαρώδης διαβήτης στην τρίτη ηλικία Ο σακχαρώδης διαβήτης στην τρίτη ηλικία Γ.Ανθιμίδης Παθολόγος-Διαβητολόγος Αν/τής Διευθυντής Γ.Ν.Ν Χαλκιδικής Θεσσαλονίκη.

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Παρουσίαση με θέμα: "Ο σακχαρώδης διαβήτης στην τρίτη ηλικία Ο σακχαρώδης διαβήτης στην τρίτη ηλικία Γ.Ανθιμίδης Παθολόγος-Διαβητολόγος Αν/τής Διευθυντής Γ.Ν.Ν Χαλκιδικής Θεσσαλονίκη."— Μεταγράφημα παρουσίασης:

1 Ο σακχαρώδης διαβήτης στην τρίτη ηλικία Ο σακχαρώδης διαβήτης στην τρίτη ηλικία Γ.Ανθιμίδης Παθολόγος-Διαβητολόγος Αν/τής Διευθυντής Γ.Ν.Ν Χαλκιδικής Θεσσαλονίκη Πέμπτη 8 Νοε 2007, Ώρα ΜAKEDONIA PALACE

2 Επιδημιολογία του ΣΔτ2 Επιδημιολογία του ΣΔτ2 Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας(GIA) Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας(GIA) Διάγνωση-Ανίχνευση (Screening) Υπερηλίκων για ΣΔ Διάγνωση-Ανίχνευση (Screening) Υπερηλίκων για ΣΔ Επιπλοκές του διαβήτη στην τρίτη ηλικία Επιπλοκές του διαβήτη στην τρίτη ηλικία Θεραπευτική προσέγγιση υπερηλίκων με ΣΔ Θεραπευτική προσέγγιση υπερηλίκων με ΣΔ Συμπεράσματα Συμπεράσματα Ο σακχαρώδης διαβήτης στην τρίτη ηλικία

3 Γήρανση του πληθυσμού Γήρανση του πληθυσμού ( Αύξηση του προσδόκιμου επιβίωσης, μείωση των γεννήσεων) ( Αύξηση του προσδόκιμου επιβίωσης, μείωση των γεννήσεων) Επιπολασμός του ΣΔ τ2

4 (παχυσαρκία, έλλειψη σωματικής άσκησης) (παχυσαρκία, έλλειψη σωματικής άσκησης) Επιπολασμός του ΣΔ τ2 Σύγχρονος τρόπος ζωής Σύγχρονος τρόπος ζωής

5 Η παγκόσμια απειλή του διαβήτη Διαβητικός πληθυσμός (εκατομμύρια) Πηγή: King H et al. Diabetes Care 21: , 1998

6 Επιπολασμός του ΣΔ τ2 στην Τρίτη ηλικία ( Verona study) Mugeo M et al 2001 Mugeo M et al 2001 Verona study

7 NHANES III. Diabetes Care 1998 Επιπολασμός του ΣΔ τ2 στην Τρίτη ηλικία

8 Επιπολασμός των αδιάγνωστων και διαγνωσμένων διαβητικών κατά ομάδες ηλικιών στον πληθυσμό των ΗΠΑ, Diabetes Care 29: , 2006

9 Έτος απογραφής Σύνολλο πληθυσμού πληθυσμός Ατόμων >65 ετών Ποσοστό Ποσοστό ,6% ,5% ,1% ,6% ,8% ,7% ,1% ,9% ,7% ,7% ,1% Ο Πληθυσμός της Ελλάδος βάσει απογραφών από το και οι μεταβολές του πληθυσμού στα άτομα ηλικίας>65 ετών 1)Γρηγοριάδου και συν. Ελληνική Ιατρική 1991, 57: ) Εθνική Στατιστική Υπηρεσία Ελλάδος

10 Επιπολασμός του ΣΔ στην Ελλάδα Επιπολασμός του ΣΔ στην ΕλλάδαΣυγγραφείς Περιοδικό Δημ/σης ΧρονικήπερίοδοςΜελέτηςπεριοχήΗλικία30-39Ηλικία70-79 Κατσιλάμπρος και συν. Medigografia Αιγάλεω 0,61 Α 0,94 Γ 12,25 Χριστακόπουλος- Καραμάνος Medigografia ΛάρισαΑρκαδίαΕυρυτανία 0,25 Α 0,38 Γ 15,94 Παπάζογλου Και συν. Diabetic Medicine Αιγίνιο 29% ΣΔ 15,14% IGT >> >> Ελλην Διαβητ Χρονικά 1993 και Ημαθία, Κιλκίς, Έβρος0,3-0,9%7% Ποσοστό % Σακχαρώδη Διαβήτη Ανθιμίδης Γ. Η αντιμετώπιση του ΣΔ στην Τρίτη ηλικία Ελλην Διαβητ Χρονικά 1994

11 JAMA 2002;287: Παθογένεια του Σακχαρώδη Διαβήτη τ2

12 Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας (Glucose Intolerance of Aging-GIA) ? Μηχανισμός(οί)

13 Spence JC. Quart J Med 1921, 14:

14 Some observations on sugar tolerance, with special reference to variations on found at different ages.

15 Μηχανισμός(οί):άγνωστος Davidson MB. Metabolism 1979 The effect of aging on carbohydrate metabolism (Review) Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας (Glucose Intolerance of Aging-GIA)

16 1. Η μειωμένη έκκριση ινσουλίνης 2. Ο ανταγωνισμός στην ινσουλίνη(insulin antagonism). 3. Η πτωχή δίαιτα σε υδατάνθρακες, 4. Η έλλειψη σωματικής άσκησης, 5. Η μειωμένη μυική μάζα όπου αποθηκεύονται οι υδατάνθρακες, Davidson MB. Metabolism 1979 Πιθανοί Μηχανισμοί Πιθανοί Μηχανισμοί Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας (Glucose Intolerance of Aging-GIA)

17 Τα αποτελέσματα των μελετών τόσο μετά από OGTT όσο και μετά από IV έγχυση γλυκόζης ήταν αντιφατικά. Davidson MB. Metabolism 1979 Alberti KGMM, De fronzo RA, Zimmet P 1992 (Eds) International textbook of diabeteς mellitus. Willey Έκκριση ινσουλίνης Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας (Glucose Intolerance of Aging-GIA)

18 1. Φυσιολογική η αυξημένη Davidson MB. Metabolism Μειωμένη χωρίς ινσουλινοαντίσταση Gumbriner B et al. Diabetes 1989, 38: Meneilly GS et al. J Clin Endocrinol Metab 1997; 82: Mειωμένη μόνο η α΄φάση έκκρισης ινσουλίνης Kim J et al. J Korean Med Sci 2001; 16: Έκκριση ινσουλίνης Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας (Glucose Intolerance of Aging-GIA)

19 Η γλυκόζη αίματος μετά την ηλικία Η γλυκόζη αίματος μετά την ηλικία των ετών αυξάνει προοδευτικά Η Γλυκόζη αίματος νηστείας(FBG) αυξάνει περίπου κατά 1mg/dl ανα 10 ετία, Η Γλυκόζη αίματος νηστείας(FBG) αυξάνει περίπου κατά 1mg/dl ανα 10 ετία, Η μεταγευματική τιμή γλυκόζης ( PPG), 1-2 h μετά φόρτιση γλυκόζης αυξάνει κατά 6-13 mg/dl ανα 10 ετία. Η μεταγευματική τιμή γλυκόζης ( PPG), 1-2 h μετά φόρτιση γλυκόζης αυξάνει κατά 6-13 mg/dl ανα 10 ετία. Davidson MB. Metabolism 1979 Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας (Glucose Intolerance of Aging-GIA)

20 Yλικό-Μέθοδος Yλικό-Μέθοδος I. Μη διαβητικά και μη παχύσαρκα άτομα, 17 υπερήλικες έτη και 27 μη υπερήλικες έτη ΙΙ.Τεχνική του ευγλυκαιμικού clamp και ΟGTT(75 γρ γλυκόζης) Fink RI et al Clin Invest 1983, 71: Fink RI et al Clin Invest 1983, 71: Ινσουλινοαντίσταση Ινσουλινοαντίσταση (Glucose disposal, insulin binding, hepatic glucose output) Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας (Glucose Intolerance of Aging-GIA)

21 Fink et al Clin Invest 1983, 71: Τα επίπεδα γλυκόζης(Α) και Ινσουλίνης (Β) κατά τη διάρκεια OGTT Σε μη υπερήλικες και υπερήλικες Ινσουλινοαντίσταση * P <0.01 ± P<0.005 § P <0.001 Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας (Glucose Intolerance of Aging-GIA)

22 Glucose disposal Glucose disposal Fink et al Clin Invest 1983, 71: Fink et al Clin Invest 1983, 71: Ινσουλινοαντίσταση Ινσουλινοαντίσταση Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας (Glucose Intolerance of Aging-GIA)

23 Insulin binding Fink et al Clin Invest 1983, 71: Fink et al Clin Invest 1983, 71: Ινσουλινοαντίσταση Ινσουλινοαντίσταση Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας (Glucose Intolerance of Aging-GIA)

24 Fink et al Clin Invest 1983, 71: Fink et al Clin Invest 1983, 71: Ινσουλινοαντίσταση Ινσουλινοαντίσταση Hepatic glucose output Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας (Glucose Intolerance of Aging-GIA)

25 Συμπεράσματα Συμπεράσματα 1. Η μειωμένη glucose disposal των υπερηλίκων έναντι των νέων οφειλόταν σε αυξημένη αντίσταση των περιφερικών κυττάρων στη δράση της ινσουλίνης λόγω μεταϋποδοχειακής μειονεξίας ( postreceptor defect ) των κυττάρων-στόχων. ( postreceptor defect ) των κυττάρων-στόχων. 2. Ο βαθμός σύνδεσης της ινσουλίνης ( insulin binding ) με τους υποδοχείς (λιπώδη κύτταρα, μονοκύτταρα ) δε διέφερε στις δύο ομάδες. 3. Η ενδογενής παραγωγή γλυκόζης δεν διέφερε στις δύο ομάδες και επομένως δεν υπήρχε αντίσταση στην ινσουλίνη στο ήπαρ στα ηλικιωμένα άτομα. Fink et al Clin Invest 1983, 71: Fink et al Clin Invest 1983, 71: Ινσουλινοαντίσταση Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας (Glucose Intolerance of Aging-GIA)

26 1. Mechanisms of the Age-Associated Deterioration in Glucose Tolerance. Basu R, Breda E, Oberg AL, et al. Diabetes 2003 Basu R, Breda E, Oberg AL, et al. Diabetes Effects of Age and Sex on Postprandial Glucose Metabolism. Basu R, Man CD, Campioni M et al. Diabetes 2006 Νεώτερες Μελέτες Νεώτερες Μελέτες Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας (Glucose Intolerance of Aging-GIA)

27 1.Basu R, Breda E, Oberg AL, et al. Diabetes 2003 Ι. Υλικό-Μέθοδοι Ν=67 υπερήλικες με μέση ηλικία τα 70 έτη και ως Ν=21 νέοι με μέση ηλικία τα 24 έτη ως ομάδα ελέγχου. ΙΙ. Μέθοδοι:Χορήγηση μικτού γεύματος και IV χορήγησης γλυκόζης.

28 Δράση ινσουλίνης *P < Η ευαισθησία (Si) Ινσουλίνης σε υπερήλικες και νέους Μετά από χορήγηση Γεύματος(A) και IV GTT(B) Minimal Models 1.Basu R, Breda E, Oberg AL, et al. Diabetes 2003

29 *P<0.05 Έκκριση ινσουλίνης Η έκκριση Ινσουλίνης σε υπερήλικες και νέους Μετά από χορήγηση Γεύματος(A) και IV GTT(B) Minimal Models Α Β 1.Basu R, Breda E, Oberg AL, et al. Diabetes 2003

30 2. Basu R, Man CD, Campioni M et al. Diabetes 2006 Εκτιμήθηκαν οι διαφορές κατά ηλικία και φύλο Εκτιμήθηκαν οι διαφορές κατά ηλικία και φύλο 1. Της 1. Της ικανότητας επαναφοράς της γλυκόζης (Glucose Turnover), 2. Της έκκρισης και δράσης της ινσουλίνης 3. Της ικανότητας διάθεσης γλυκόζης(disposal) και 4. Του ηπατικού μεταβολισμού της ινσουλίνης(degretation).

31 2. Basu R, Man CD, Campioni M et al. Diabetes 2006 Υλικό Υλικό Ν=145 Υπερήλικες Ν=145 Υπερήλικες ηλικίας έτη) Ν= 58 νέοι Ν= 58 νέοι έτη ως ομάδα ελέγχου Όλοι υγιείς και μη παχύσαρκοι. Μέθοδος Χορήγηση μικτού γεύματος και έγχυση IV γλυκόζης σε όλη τη διάρκεια της μελέτης(9 ώρες)

32 2.Basu R, Man CD, Campioni M et al. Diabetes 2006

33 2. Basu R. et al. Diabetes 2006

34 Η έκκριση και η δράση ινσουλίνης ήταν μειωμένες μόνον στους Υπερή λικες άνδρες έναντι των νέων ανδρών αλλά δεν διέφεραν μεταξύ υπερηλίκων Και νέων γυναικών. Η ηλικία και το φύλο επηρεάζουν διαφορετικά την έκκριση και δράση της ινσουλίνης, την glucose effectivness, και την ηπατική κάθαρση ινσουλίνης με αποτέλεσμα να υπάρχουν σημαντικές διαφορές στην ομοιόσταση του μεταβολισμού της μεταγευματικής γλυκόζης, τόσο μεταξύ ανδρών και γυναικών όσο και μεταξύ υπερηλίκων και νέων. Συμπέρασμα Συμπέρασμα Τελικό Αποτέλεσμα

35 Διατροφή Διατροφή Insulin resistance with aging and b cell dysfunction in aging. The importance of dietary carbohydrate. Chen M, Bergman RN, Porte D. Clin Endocrinol Metab 1988, 67: Chen M, Bergman RN, Porte D. Clin Endocrinol Metab 1988, 67: Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας (Glucose Intolerance of Aging-GIA)

36 Tonino RP. Effect of physical training on the insulin resistance of aging. Am J Physiol 1989; 256 E: O’Leary et al. Exercise-induced reversal of insulin resistance in obese elderly is associated with reduced visceral fat. J Appl Physiol 2006; 100: Short KR et al. Impact of Aerobic Exercise Training of Age-Related Changes in Insulin Sensitivity and Muscle Oxidative Capacity. Diabetes 2003; 52: Έλλειψη Σωματικής Άσκησης Aυξάνει την ινσουλινοαντίσταση Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας (Glucose Intolerance of Aging-GIA)

37 Tonino RP. Effect of physical training on the insulin resistance of aging. Am J Physiol 1989; 256 E: Έλλειψη Σωματικής Άσκησης Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας (Glucose Intolerance of Aging-GIA)

38 Abdominal Adiposity is a Stronger Predictor of Insulin Resistance Than Fitness Among Years Olds. Raccet SB et al Diabetes Care 2006; 29: Raccet SB et al Diabetes Care 2006; 29: Παχυσαρκία Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας (Glucose Intolerance of Aging-GIA)

39 Raccet SB et al Diabetes Care 2006; 29: Παχυσαρκία Παχυσαρκία Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας (Glucose Intolerance of Aging-GIA)

40 Παχυσαρκία Παχυσαρκία Υποδόρια κοιλιακή(Abdominal Υποδόρια κοιλιακή(Abdominal Σπλαχνική(Visceral) Σπλαχνική(Visceral) Ενδομυική στο μηρό(intermuscular) Ενδομυική στο μηρό(intermuscular) Association Between Regional Adipose Tissue Distribution and both type 2 Diabetes and Impaired Glucose Tolerance in Elderly Men and Women. Gootbaster BH et al Diabetes Care 2003 Gootbaster BH et al Diabetes Care 2003 Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας (Glucose Intolerance of Aging-GIA)

41 ΆνδρεςΓυναίκες Gootbaster BH et al. Diabetes Care 2003 Παχυσαρκία Παχυσαρκία Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας (Glucose Intolerance of Aging-GIA)

42 Η εμφάνιση GIA είναι φαινόμενο πολυπαραγοντικό και οι υπερήλικες που εμφανίζουν αυτή τη διαταραχή αποτελούν μία ετερογενή ομάδα. Davidson MB. Metabolism 1979 Συμπέρασμα Συμπέρασμα Παθογένεια της δυσανεξίας στη γλυκόζη με την πρόοδο της ηλικίας (Glucose Intolerance of Aging-GIA)

43 Παράγοντες Κινδύνου για εμφάνιση IGT και τ2 ΣΔ με την πρόοδο της ηλικίας(Αging) Am J Physiol Endocrinol Metab 2003

44 Διάγνωση του ΣΔ στους Υπερήλικες Διάγνωση του ΣΔ στους Υπερήλικες Ο ΣΔ εκδηλώνεται συνήθως με πιο ήπια ή και χωρίς κλινικά συμπτώματα, Ο ΣΔ εκδηλώνεται συνήθως με πιο ήπια ή και χωρίς κλινικά συμπτώματα, Τα συμπτώματα, όταν υπάρχουν, είναι συνήθως Τα συμπτώματα, όταν υπάρχουν, είναι συνήθως η απώλεια βάρους, η απώλεια βάρους, η κόπωση, η κόπωση, η μυική αδυναμία, και ένα από τα η μυική αδυναμία, και ένα από τα κύρια συμπτώματα του ΣΔ όπως πολυουρία, πολυδιψία, πολυφαγία κύρια συμπτώματα του ΣΔ όπως πολυουρία, πολυδιψία, πολυφαγία Συχνά συνοδά νοσήματα(λοιμώξεις) Συχνά συνοδά νοσήματα(λοιμώξεις) Το υπεργλυκαιμικό μη κετoνικό υπερωσμωτικό κώμα (ΥΜΚΥΚ ) και το ΑΕΕ πιθανό να είναι μερικές φορές η πρώτη εκδήλωση του ΣΔ σε υπερήλικες, Το υπεργλυκαιμικό μη κετoνικό υπερωσμωτικό κώμα (ΥΜΚΥΚ ) και το ΑΕΕ πιθανό να είναι μερικές φορές η πρώτη εκδήλωση του ΣΔ σε υπερήλικες, Η Διαβητική κετοοξέωση είναι σπάνια σε υπερήλικες Η Διαβητική κετοοξέωση είναι σπάνια σε υπερήλικες Lipson LG Am J Med 1986, 80(suppl 5A) Lipson LG Am J Med 1986, 80(suppl 5A) Κλινική εικόνα

45 Επιπολασμός % της παρουσίας και απουσίας υπεργλυκαιμικών συμπτωμάτων σε άτομα με νεοδιαγνωσμένο τ2ΣΔ του Νομού Χαλκιδικής Άτομα ηλικίας <65 ετώνΆτομα ηλικίας >65 ετών Ασθενείς του ΕΔΙ Ιατρείου ΓΝΝ Χαλκιδικής

46 1.Συμπτώματα(πολυδιψία,πολυουρία,πολυφαγία απώλεια βάρους) και Γλυκόζη πλάσματος τυχαία=>200 mg/dl ή 2. ΓΠΝ=>126mg/dl (νηστεία τουλάχιστον 8 h) ή ή 3. Γλυκόζη πλάσματος 2 ώρες μετά φαγητό ή μετά φόρτιση με 75gr γλυκόζης(OGTT)=>200mg/dl Διάγνωση του ΣΔ στους Υπερήλικες Διάγνωση του ΣΔ στους Υπερήλικες ADA. Diabetes Care 1997 WHO. Diabetic Medicine 1998 Ανίχνευση-Screening

47 Διάγνωση του ΣΔ στους Υπερήλικες Διάγνωση του ΣΔ στους Υπερήλικες Ανίχνευση-Screening NHANES III. Diabetes Care 1998

48 Διαβητικές επιπλοκές Διαβητικές επιπλοκές χρόνιες χρόνιες  Οι μικροαγγειοπάθειες –αμφ/πάθεια, νευροπάθεια και νεφροπάθεια-έχουν σχέση κυρίως με την διάρκεια του ΣΔ και το βαθμό υπεργλυκαιμίας και λιγώτερο με την ηλικία, ενώ  Oι Μακροαγγειοπάθειες συσχετίζονται κυρίως με την ηλικία  Η ΑΥ σε υπερήλικες μπορεί να ξεπεράσει >80% DCCT Research Group. NEJM 1993 UKPDS Group. Lancet1998 Mugeo M et al 2001 Mugeo M et al 2001 Selvin E et al. Diabetes Care 2006

49 Διαβητικές επιπλοκές Διαβητικές επιπλοκές Θνησιμότης Θνησιμότης Ο ΣΔ αυξάνει τον κίνδυνο θνησιμότητας και μειώνει το προσδόκιμο επιβίωσης εξ΄αιτίας των οξέων και χρόνιων διαβητικών επιπλοκών. Greene DA. Am J Med 1986 Mugeo M et al 2001 Mugeo M et al 2001

50 Διαβητικές επιπλοκές Διαβητικές επιπλοκές Ολική Θνησιμότης ατόμων με τ2 ΣΔ Ολική Θνησιμότης ατόμων με τ2 ΣΔ (Verona Study) (Verona Study)

51 Διαβητικές επιπλοκές Διαβητικές επιπλοκές Θνησιμότης Θνησιμότης Αίτια Αίτια Οι μακροαγγειοπάθειες και κυρίως τα ΑΕΕ και η Στεφανιαία νόσος, Οι μακροαγγειοπάθειες και κυρίως τα ΑΕΕ και η Στεφανιαία νόσος, αποτελούν την πιο συχνή αιτία θανάτου (50-70%) σε υπερήλικες διαβητικούς. Olson T et al Diabetologia 1990, 33: Olson T et al Diabetologia 1990, 33: 244-9

52 Διαβητικές επιπλοκές Διαβητικές επιπλοκές Oι άνδρες και οι γυναίκες στους οποίους η Oι άνδρες και οι γυναίκες στους οποίους η διάγνωση του ΣΔ έγινε μετά την ηλικία των 70 διάγνωση του ΣΔ έγινε μετά την ηλικία των 70 ετών, έχουν χαμηλώτερο σχετικό κίνδυνο ετών, έχουν χαμηλώτερο σχετικό κίνδυνο θανάτου από τα άτομα που η διάγνωση του ΣΔ θανάτου από τα άτομα που η διάγνωση του ΣΔ έγινε στην ηλικία μεταξύ ετών. έγινε στην ηλικία μεταξύ ετών. Barnett KN et al. Age and Ageing 2006 Barnett KN et al. Age and Ageing 2006 Θνησιμότης Θνησιμότης (Ηλικία διάγνωσης) (Ηλικία διάγνωσης)

53 Άνδρες Γυναίκες Barnett KN et al. Age and Ageing 2006 Διαβητικές επιπλοκές σε υπερήλικες Διαβητικές επιπλοκές σε υπερήλικες Θνησιμότης Θνησιμότης ( Ηλικία διάγνωσης) ( Ηλικία διάγνωσης)

54 Διαβητικές επιπλοκές σε υπερήλικες Διαβητικές επιπλοκές σε υπερήλικες Όταν η διάγνωση του ΣΔ γίνει σε ηλικία >65 Όταν η διάγνωση του ΣΔ γίνει σε ηλικία >65 ετών, μόνο οι γυναίκες έχουν αυξημένη ετών, μόνο οι γυναίκες έχουν αυξημένη θνησιμότητα έναντι του γενικού πληθυσμού ενώ θνησιμότητα έναντι του γενικού πληθυσμού ενώ στους άνδρες δεν υπάρχει διαφορά. στους άνδρες δεν υπάρχει διαφορά. Tan et al. Diabetes Care 2004; 27: Tan et al. Diabetes Care 2004; 27: Θνησιμότης Θνησιμότης (Ηλικία διάγνωσης) (Ηλικία διάγνωσης)

55 Διαβητικές επιπλοκές σε υπερήλικες Διαβητικές επιπλοκές σε υπερήλικες Γνωσιακή ανεπάρκεια(cognitive function deficit)Γνωσιακή ανεπάρκεια(cognitive function deficit) ΚατάθλιψηΚατάθλιψη Ν.Alzheimer–άνοιαΝ.Alzheimer–άνοια ΠολυφαρμακίαΠολυφαρμακία Ακράτεια ούρωνΑκράτεια ούρων Χρόνιος πόνος(Διαβητική νευροπάθεια)Χρόνιος πόνος(Διαβητική νευροπάθεια) Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; Γηριατρικά σύνδρομα

56 Διαβητικά κώματα Διαβητικά κώματα Yπεροσμωτικό Υπεργλυκαιμικό Μη Κετοτικό Κώμα(ΥΜΚΥΚ) πιο συχνό Yπεροσμωτικό Υπεργλυκαιμικό Μη Κετοτικό Κώμα(ΥΜΚΥΚ) πιο συχνό Η διαβητική κετοξέωση πιο σπάνια σε υπερήλικες Η διαβητική κετοξέωση πιο σπάνια σε υπερήλικες Κριτήρα διάγνωσης του ΥΜΚΥΚ:Γλυκόζη>600 mg/dl και ΩΠΠ > Κριτήρα διάγνωσης του ΥΜΚΥΚ:Γλυκόζη>600 mg/dl και ΩΠΠ >330 mosm/kg H 2 O 1 Η θνησιμότητα στο ΥΜΚΥΚ είναι υψηλή: 50% παλιώτερα 2 Η θνησιμότητα στο ΥΜΚΥΚ είναι υψηλή: 50% παλιώτερα 2 15% σήμερα σε ανεπίπλεκτες περιπτώσες 3 15% σήμερα σε ανεπίπλεκτες περιπτώσες 3 1.Καραμήτσος ΔΘ. Διαβητολογία Ιατρικές εκδόσεις Σιώκης Θεσ/νίκη 2000, σελ: Greene DA. Am J Med 1986; 80 (suppl 5A): ADA.Hyperglycemic crises in Diabetes. Diabetes Care 2004 Διαβητικές επιπλοκές Oξείες Διαβητικές επιπλοκές Oξείες

57 Στόχοι Στόχοι Βελτίωση της ποιότητας ζωής Πρόληψη Διαβητικών επιπλοκών ? Lipson LG. Diabetes. Am J Med 1986 Brown AF et al, J Am Geriatric Soc 2003 Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες

58 Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Γενική κατάσταση του ηλικιωμένου Γενική κατάσταση του ηλικιωμένου Προσδόκιμο επιβίωσης Προσδόκιμο επιβίωσης Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; 51: S265-S280. Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; 51: S265-S280. Πρόληψη Διαβητικών επιπλοκών ? Στόχοι Στόχοι

59 Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; 51: S265-S280. Πρόληψη χρόνιων επιπλοκών σε υπερήλικες με ΣΔ Πρόληψη Μικροαγγειακών επιπλοκών: Γλυκαιμικός έλεγχος τουλάχιστον 8 χρόνια ? Πρόληψη καρδιαγγειακών επιπλοκών: Μόλις 2-3 χρόνια ελέγχου της ΑΠ και λιπιδίων. UKPDS 33 Diabet Med 1999 NHANES III: UKPDS 38 NEJM 1998 Diabetes care 1997

60 Πρόληψη Μικροαγγειοπάθειας Πρόληψη Μικροαγγειοπάθειας Γλυκαιμικός έλεγχος Γλυκαιμικός έλεγχος Άτομα με καλή υγεία: ίδιοι στόχοι με μη υπερήλικες Άτομα με καλή υγεία: ίδιοι στόχοι με μη υπερήλικες (HbA1c<7%) (HbA1c<7%) Άτομα με κακή υγεία-πολλά προβλήματα και προσδόκιμο Άτομα με κακή υγεία-πολλά προβλήματα και προσδόκιμο Επιβίωσης<5 έτη: γλυκαιμικός στόχος: HbA1c<8% Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; 51: S265-S280. Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; 51: S265-S280.

61 Πρόληψη Μακροαγγειοπάθειας Πρόληψη Μακροαγγειοπάθειας Ασπιρίνη(ΙΒ) Ασπιρίνη(ΙΒ) Κάπνισμα(ΙΙΑ) Κάπνισμα(ΙΙΑ) Αρτηριακή Υπέρταση(ΙΙΑ) Αρτηριακή Υπέρταση(ΙΙΑ) Λιπίδια(ΙΑ) Λιπίδια(ΙΑ) Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; 51: S265-S280. Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; 51: S265-S280.

62 Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Δίαιτα Δίαιτα Άσκηση Άσκηση Αντιδιαβητικά δισκία Αντιδιαβητικά δισκία Ινσουλίνη Ινσουλίνη Εκπαίδευση Εκπαίδευση Θεραπευτικά Μέσα

63 Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες με την εφαρμογή της κατάλληλης διατροφής και σωματικής Άσκησης, θεωρούνται από τα πιο βασικά μέσα για την αντιμετώπιση του ΣΔ τ2 και στους ηλικιωμένους (ΙΑ).. Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; 51: S265-S280. Οι αλλαγές του τρόπου ζωής

64 Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Η δίαιτα η καλύτερα η σωστή διατροφή αποτελεί ένα από τα πιο βασικά μέσα τόσο στην πρόληψη όσο και στην θεραπεία του ΣΔ τ2 Η δίαιτα η καλύτερα η σωστή διατροφή αποτελεί ένα από τα πιο βασικά μέσα τόσο στην πρόληψη όσο και στην θεραπεία του ΣΔ τ2 Τα οφέλη της σωστής διατροφής είναι Τα οφέλη της σωστής διατροφής είναι Μείωση σωματικού βάρους σε υπέρβαρους και παχύσαρκους. Μείωση σωματικού βάρους σε υπέρβαρους και παχύσαρκους. Η παχυσαρκία(BMI>30 kg/m2), δεν είναι τόσο συχνή σε υπερήλικες Η παχυσαρκία(BMI>30 kg/m2), δεν είναι τόσο συχνή σε υπερήλικες Μείωση των επιπέδων γλυκόζης, λιπιδίων και Αρτηριακής πίεσης με αποτέλεσμα την πρόληψη η καθυστέρηση των επιπλοκών του ΣΔ και ιδιαίτερα των καρδιαγγειακών Μείωση των επιπέδων γλυκόζης, λιπιδίων και Αρτηριακής πίεσης με αποτέλεσμα την πρόληψη η καθυστέρηση των επιπλοκών του ΣΔ και ιδιαίτερα των καρδιαγγειακών American Diabetes Association. Diabetes Care 2006; American Diabetes Association. Diabetes Care 2006; Kannel WB et al. Am J Med 1986 Kannel WB et al. Am J Med 1986 Δίαιτα

65 Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Η δίαιτα η καλύτερα η σωστή διατροφή αποτελεί ένα από τα πιο βασικά μέσα τόσο στην πρόληψη όσο και στην θεραπεία του ΣΔ τ2 Η δίαιτα η καλύτερα η σωστή διατροφή αποτελεί ένα από τα πιο βασικά μέσα τόσο στην πρόληψη όσο και στην θεραπεία του ΣΔ τ2 Τα οφέλη της σωστής διατροφής είναι Τα οφέλη της σωστής διατροφής είναι Μείωση σωματικού βάρους σε υπέρβαρους και παχύσαρκους. Μείωση σωματικού βάρους σε υπέρβαρους και παχύσαρκους. Η παχυσαρκία(BMI>30 kg/m2), δεν είναι τόσο συχνή σε υπερήλικες Η παχυσαρκία(BMI>30 kg/m2), δεν είναι τόσο συχνή σε υπερήλικες Μείωση των επιπέδων γλυκόζης, λιπιδίων και Αρτηριακής πίεσης με αποτέλεσμα την πρόληψη η καθυστέρηση των επιπλοκών του ΣΔ και ιδιαίτερα των καρδιαγγειακών Μείωση των επιπέδων γλυκόζης, λιπιδίων και Αρτηριακής πίεσης με αποτέλεσμα την πρόληψη η καθυστέρηση των επιπλοκών του ΣΔ και ιδιαίτερα των καρδιαγγειακών American Diabetes Association. Diabetes Care 2006; American Diabetes Association. Diabetes Care 2006; Kannel WB et al. Am J Med 1986 Kannel WB et al. Am J Med 1986 Δίαιτα

66 Υπολογισμός ημερήσιων θερμίδων (παχυσαρκία, ηλικία, εργασία) Υπολογισμός ημερήσιων θερμίδων (παχυσαρκία, ηλικία, εργασία) Οι υπερήλικες γενικά έχουν ανάγκη λιγώτερων θερμίδων περίπου 25 Kcal/Kg επιθυμητού σωματικού βάρους. Οι υπερήλικες γενικά έχουν ανάγκη λιγώτερων θερμίδων περίπου 25 Kcal/Kg επιθυμητού σωματικού βάρους. Η κατανομή όσον αφορά τα ποσοστά των θερμίδων: ( Υ: %, Λ: 30 %, Π: 20 % ). Η κατανομή όσον αφορά τα ποσοστά των θερμίδων: ( Υ: %, Λ: 30 %, Π: 20 % ). Σε μεγάλο αριθμό υπερήλικων λόγω μειωμένης όρεξης ή/και φτωχών διαιτητικών συνηθειών, υπάρχει μειωμένη πρόσληψη τροφής και ιδιαίτερα πρωτεινών. Σε μεγάλο αριθμό υπερήλικων λόγω μειωμένης όρεξης ή/και φτωχών διαιτητικών συνηθειών, υπάρχει μειωμένη πρόσληψη τροφής και ιδιαίτερα πρωτεινών. Καραμήτσος ΔΘ. Η διατροφή των υπερηλίκων. Διαβητολογία Ιατρικές εκδόσεις Σιώκης 2000 Mezitis NHE, Sunyer FX. Geriatrics 1989; 44: Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Δίαιτα Δίαιτα

67 Η παχυσαρκία είναι λιγότερη στους υπερήλικες Η παχυσαρκία είναι λιγότερη στους υπερήλικες Συνήθως 25 Kcal/Kg επιθυμητού σωματικού βάρους είναι αρκετές Συνήθως 25 Kcal/Kg επιθυμητού σωματικού βάρους είναι αρκετές Μεσογειακή διατροφή (αύξηση επιβίωσης σε υπερήλικες) 3Μεσογειακή διατροφή (αύξηση επιβίωσης σε υπερήλικες) 3 Εξατομικευμένο διαιτολόγιο και προσαρμοσμένο στις ιδιαίτερες ανάγκες (διαβητική νεφροπάθεια, η Αρτηριακή υπέρταση,η ΣΝ και η καρδιακή ανεπάρκεια και η δυσλιπιδαιμία).Εξατομικευμένο διαιτολόγιο και προσαρμοσμένο στις ιδιαίτερες ανάγκες (διαβητική νεφροπάθεια, η Αρτηριακή υπέρταση,η ΣΝ και η καρδιακή ανεπάρκεια και η δυσλιπιδαιμία). Καραμήτσος ΔΘ. Η διατροφή των υπερηλίκων. Διαβητολογία Ιατρικές εκδόσεις Σιώκης Mezitis NHE, Sunyer FX. Geriatrics 1989; 44: Trichopoulou A al. Epic-elderly prospective cohort study BMJ Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Δίαιτα Δίαιτα

68 Η διακύμανση της μέσης τιμής του ΔΜΣ με την πρόοδο της ηλικίας Σε ασθενείς με νεοδιαγνωσμένο ΣΔτ2 του Ν. Χαλκιδικής Ε.Α: 19 0 Συνέδριο ΔΕΒΕ 2005Ε.Δ.Ι ΓΝΝ Χαλκιδικής

69 Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Δίαιτα Δίαιτα Γενικά εφαρμόζεται μιά δίαιτα στα πρότυπα της Μεσογειακής διατροφής.Γενικά εφαρμόζεται μιά δίαιτα στα πρότυπα της Μεσογειακής διατροφής. Το διαιτολόγιο όμως πρέπει να είναι πάντα εξατομικευμένο και προσαρμοσμένο στις ιδιαίτερες ανάγκες (διαβητική νεφροπάθεια, η Αρτηριακή υπέρταση,η ΣΝ και η καρδιακή ανεπάρκεια και η δυσλιπιδαιμία).Το διαιτολόγιο όμως πρέπει να είναι πάντα εξατομικευμένο και προσαρμοσμένο στις ιδιαίτερες ανάγκες (διαβητική νεφροπάθεια, η Αρτηριακή υπέρταση,η ΣΝ και η καρδιακή ανεπάρκεια και η δυσλιπιδαιμία). Trichopoulou A al. Epic-elderly prospective cohort study BMJ 2005 Trichopoulou A al. Epic-elderly prospective cohort study BMJ 2005 Lipson LG. Diabetes. Am J Med 1986 Lipson LG. Diabetes. Am J Med 1986

70 Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Άσκηση Άσκηση Απαραίτητο συμπλήρωμα στα διάφορα θεραπευτικά σχήματα των υπερηλίκων διαβητικών, όπως και σε όλες τις άλλες ηλικίες. Απαραίτητο συμπλήρωμα στα διάφορα θεραπευτικά σχήματα των υπερηλίκων διαβητικών, όπως και σε όλες τις άλλες ηλικίες. Τα οφέλη στο ΣΔ Τα οφέλη στο ΣΔ Η βελτίωση της ανοχής γλυκόζης, Η βελτίωση της ανοχής γλυκόζης, Η μείωση του βάρους και της ΑΠ Η μείωση του βάρους και της ΑΠ Η ευνοική τροποποίηση του λιποπρωτεινικού προφίλ:(μείωση LDL- CHOL και TGL και αύξηση HDL-CHOL (89,90,91,68). Η ευνοική τροποποίηση του λιποπρωτεινικού προφίλ:(μείωση LDL- CHOL και TGL και αύξηση HDL-CHOL (89,90,91,68). Καραμήτσος Δ Σακχαρώδης Διαβήτης β΄ έκδοση Εκδόσεις Σιώκη σελ. 87 Μανές Χ, Παπάζογλου Ν. Διαβήτης και άσκηση. Ελλην Διαβητ Χρονικά 1988 Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; 51: S265-S280.

71 Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Άσκηση Άσκηση Χαρακτηριστικά Χαρακτηριστικά Είδος άσκησης: Αερόβια ή εναλλακτικά (μεγάλη παχυσαρκία, άτομα καθηλωμένα), εφαρμογή πρόγράμματος προοδευτικής αύξησης της έντασης των μυών (Progressive Resistance Training) Είδος άσκησης: Αερόβια ή εναλλακτικά (μεγάλη παχυσαρκία, άτομα καθηλωμένα), εφαρμογή πρόγράμματος προοδευτικής αύξησης της έντασης των μυών (Progressive Resistance Training) 2 Συχνότητα: 3-5 φορές /εβδομαδιαίως Συχνότητα: 3-5 φορές /εβδομαδιαίως Διάρκεια: λεπτά ημερησίως Διάρκεια: λεπτά ημερησίως 1.Wheat ME.West J Med 1987; 147: Willey K, Fiatarone MA. Diabetes Care 2003

72 Αντιδιαβητικά Φάρμακα : Αντιδιαβητικά Φάρμακα :. Α) Υπογλυκαιμικοί - Ινσουλινοεκκριτικοί παράγοντες: 1) Σουλφονυλουρίες (SUs), 2) Μεγλιτινίδες(Non-SU secretagogues) Β)Αντιυπεργλυκαιμικοί - Ευγλυκαιμικοί παράγοντες 1) Διγουανίδες (Bi), 2) Θειαζολιδινεδιόνες η γλιταζόνες(TZDs), 3)Aναστολείς της α-γλυκοσιδάσης(AGIs): Ακαρβόζη. Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Τούντας χ, Παππάς Σ. Σακχαρώδης Διαβήτης: Θεωρία – Πράξη. Υπεύθυνος Έκδοσης ΧΔ Τούντας, Αθήνα 2003 σελ:

73 Αντιδιαβητικά Φάρμακα Αντιδιαβητικά Φάρμακα Α. Ινσουλινοεκκριτικοί παράγοντες: Σουλφονυλουρίες (SUs), Σουλφονυλουρίες (SUs), Μεγλιτινίδες(Non-SU secretagogues) Μεγλιτινίδες(Non-SU secretagogues) B. Ινσουλινοευαισθητοποιητές Μετφορμίνη Μετφορμίνη Θειαζολιδινεδιόνες η γλιταζόνες(TZDs), Θειαζολιδινεδιόνες η γλιταζόνες(TZDs), Γ. Ευγλυκαιμικοί παράγοντες Aναστολείς της α-γλυκοσιδάσης(AGIs): Ακαρβόζη. Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Inzucchi SE. JAMA 2002; 287:

74 Αντιδιαβητικά Φάρμακα : Αντιδιαβητικά Φάρμακα :. Α) Υπογλυκαιμικοί - Ινσουλινοεκκριτικοί παράγοντες: 1) Σουλφονυλουρίες (SUs), Κριτήρια επιλογής της κατάλληλης SU για κάθε υπερήλικα διαβητικό είναι:  Κυρίως η διάρκεια δράσης και  Ο τρόπος μεταβολισμού και απέκκρισης του φαρμάκου(1,95,95,96  Προτιμώνται οι SU με μικρή διάρκεια δράσης(Γλιπιζίδη, γλιμεπιρίδη,γλικλαζίδη)  Προσοχή στην Γλιβενκλαμίδη(δραστικά τα μεταβολικά παράγωγα  Η χλωροπροπαμίδη ( 1ης γενιάς SU ), αντεδείκνυται σε υπερήλικες (διάρκεια δράσης 60 ώρες ) (ΙΙΑ) 2 1.Καραμήτσος ΔΘ. Τα αντιδιαβητικά δισκία. Σε Διαβητολογία, Ιατρικές εκδόσεις Σιώκης Θες/νίκη 2000, σελ: Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; 51: S265-S280. Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες

75 Αντιδιαβητικά Φάρμακα Αντιδιαβητικά Φάρμακα Σουλφονυλουρίες (SUs), Σουλφονυλουρίες (SUs), Κριτήρια επιλογής της κατάλληλης SU για κάθε υπερήλικα διαβητικό είναι:  Η διάρκεια δράσης και  Ο τρόπος μεταβολισμού και απέκκρισης του φαρμάκου  Προσοχή στην Γλιβενκλαμίδη(δραστικά τα μεταβολικά παράγωγα  Η χλωροπροπαμίδη ( 1ης γενιάς SU ), αντεδείκνυται σε υπερήλικες (διάρκεια δράσης 60 ώρες ) (ΙΙΑ) 2 1.Καραμήτσος ΔΘ. Τα αντιδιαβητικά δισκία. Σε Διαβητολογία, Ιατρικές εκδόσεις Σιώκης Θες/νίκη 2000, σελ: Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; 51: S265-S280. Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες

76 Αντιδιαβητικά Φάρμακα : Αντιδιαβητικά Φάρμακα :. Α) Υπογλυκαιμικοί - Ινσουλινοεκκριτικοί παράγοντες: 1) Σουλφονυλουρίες (SUs), Κριτήρια επιλογής της κατάλληλης SU για κάθε υπερήλικα διαβητικό είναι:  Κυρίως η διάρκεια δράσης και  Ο τρόπος μεταβολισμού και απέκκρισης του φαρμάκου(1,95,95,96  Προτιμώνται οι SU με μικρή διάρκεια δράσης(Γλιπιζίδη, γλιμεπιρίδη,γλικλαζίδη)  Προσοχή στην Γλιβενκλαμίδη(δραστικά τα μεταβολικά παράγωγα  Η χλωροπροπαμίδη ( 1ης γενιάς SU ), αντεδείκνυται σε υπερήλικες (διάρκεια δράσης 60 ώρες ) (ΙΙΑ) 2 1.Καραμήτσος ΔΘ. Τα αντιδιαβητικά δισκία. Σε Διαβητολογία, Ιατρικές εκδόσεις Σιώκης Θες/νίκη 2000, σελ: Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; 51: S265-S280. Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες

77 Αντιδιαβητικά Φάρμακα Αντιδιαβητικά Φάρμακα Σουλφονυλουρίες (SUs), Σουλφονυλουρίες (SUs), Η Υπογλυκαιμία είναι Η Υπογλυκαιμία είναι Ο πιο σοβαρός κίνδυνος Ο πιο σοβαρός κίνδυνος Τα πιο συχνά αίτια υπογλυκαιμίας Τα πιο συχνά αίτια υπογλυκαιμίας Είναι η μεγάλη δόση( δοσοεξαρτώμενη) Lipson LG. Diabetes. Am J Med 1986 Είναι η μεγάλη δόση( δοσοεξαρτώμενη) Lipson LG. Diabetes. Am J Med 1986 Η μεγάλη ηλικία, Η μεγάλη ηλικία, Το ιστορικό προηγούμενου ΑΕΕ και οι διαταραχές μνήμης ( πιθανή υπερβολική λήψη δισκίων ), Το ιστορικό προηγούμενου ΑΕΕ και οι διαταραχές μνήμης ( πιθανή υπερβολική λήψη δισκίων ), Η μειωμένη πρόσληψη τροφής και ή διάρροια και Η μειωμένη πρόσληψη τροφής και ή διάρροια και Οι αλληλεπιδράσεις με άλλα φάρμακα. Οι αλληλεπιδράσεις με άλλα φάρμακα. Τα μειονεκτήματα των (SUs), Τα μειονεκτήματα των (SUs), Αύξηση του ΣΒ και η ΔΑΣ Αύξηση του ΣΒ και η ΔΑΣ 1.Καραμήτσος ΔΘ. Τα αντιδιαβητικά δισκία. Σε Διαβητολογία, Ιατρικές εκδόσεις Σιώκης Θες/νίκη 1.Καραμήτσος ΔΘ. Τα αντιδιαβητικά δισκία. Σε Διαβητολογία, Ιατρικές εκδόσεις Σιώκης Θες/νίκη 2000, σελ: , σελ: Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; 51: S265-S Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; 51: S265-S280. Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες

78 Αντιδιαβητικά Φάρμακα : Αντιδιαβητικά Φάρμακα :. Α) Υπογλυκαιμικοί - Ινσουλινοεκκριτικοί παράγοντες: 2) Μεγλιτινίδες(Non-SU secretagogues) Ρεπαγλινίδη(Novonorm) Ρεπαγλινίδη(Novonorm) Νατεγλινίδη(Starlix) Νατεγλινίδη(Starlix) Ένδειξη: Τ2 ΣΔ, ως μονοθερπεία η Ρεπαγλινίδη Και συμπληρωματικά η Νατεγλινίδη, για αντιμετώπιση μεταγευματικής υπεργλυχαιμίας Υπογλυκαιμία:Λιγώτερες από τις SU, Μικρώτερη αύξηση ΣΒ Μειονέκτημα η πολλαπλή λήψη ημερησίως Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Τούντας χ, Παππάς Σ. Σακχαρώδης Διαβήτης: Θεωρία – Πράξη. Υπεύθυνος Έκδοσης ΧΔ Τούντας, Αθήνα 2003 σελ:

79 Αντιδιαβητικά Φάρμακα Αντιδιαβητικά Φάρμακα Μεγλιτινίδες Μεγλιτινίδες Ρεπαγλινίδη(Novonorm) Ρεπαγλινίδη(Novonorm) Νατεγλινίδη(Starlix) Νατεγλινίδη(Starlix) Υπογλυκαιμία:Λιγότερες από τις SU, Μικρότερη αύξηση ΣΒ Μειονέκτημα η πολλαπλή λήψη ημερησίως Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Τούντας χ, Παππάς Σ. Σακχαρώδης Διαβήτης: Θεωρία – Πράξη. Υπεύθυνος Έκδοσης ΧΔ Τούντας, Αθήνα 2003 σελ:

80 Αντιδιαβητικά Φάρμακα Αντιδιαβητικά Φάρμακα Β)Αντιυπεργλυκαιμικοί - Ευγλυκαιμικοί παράγοντες 1) Διγουανίδες (Bi) Μετφορμίνη(Glucophage 850 mg) Μετφορμίνη(Glucophage 850 mg) Ενδείξεις: πρώτη επιλογή στον Τ2 ΣΔ, μαζί με τά μέτρα παρέμβασης στον τρόπο ζωής (δίαιτα και άσκηση) 1 Ενδείξεις: πρώτη επιλογή στον Τ2 ΣΔ, μαζί με τά μέτρα παρέμβασης στον τρόπο ζωής (δίαιτα και άσκηση) 1 Αντενδείξεις: Αντενδείξεις:  Νεφρική ανεπάρκεια(κρεατινίνη ορού για άνδρες >1.4 και για τις γυναίκες> 1.5 mg/dl, η clearance creat 1.5 mg/dl, η clearance creat <60 ml/min). Στα άτομα ηλικίας>80 ετών) λόγω μείωσης της μυικής μάζας πρέπει να χρησιμοποιείται η κάθαρση κρετινίνης και όχι η κρεατινίνη ορού ως κριτήριο επιλογής της Μετφορμίνης (ΙΙΙΒ) 2,  Η καρδιακή και η ηπατική ανεπάρκεια(ΙΙΑ) 2 Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες 1.Nathan DM et al for ADA and EASD:A Consensus Algorithm for the initiation and Adjustment of Therapy. Diabetes Care 2006; 2.Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; 51: S265-S280.

81 Αντιδιαβητικά Φάρμακα Αντιδιαβητικά Φάρμακα Μετφορμίνη(Glucophage 850 mg) Μετφορμίνη(Glucophage 850 mg) Ενδείξεις: πρώτη επιλογή στον Τ2 ΣΔ, μαζί με τά μέτρα παρέμβασης στον τρόπο ζωής (δίαιτα και άσκηση) 1 Ενδείξεις: πρώτη επιλογή στον Τ2 ΣΔ, μαζί με τά μέτρα παρέμβασης στον τρόπο ζωής (δίαιτα και άσκηση) 1 Αντενδείξεις: Αντενδείξεις:  Νεφρική ανεπάρκεια(κρεατινίνη ορού για άνδρες >1.4 και για τις γυναίκες> 1.5 mg/dl, ή ccr 1.5 mg/dl, ή ccr <60 ml/min). Στα άτομα ηλικίας>80 ετών) λόγω μείωσης της μυικής μάζας πρέπει να χρησιμοποιείται η κάθαρση κρετινίνης και όχι η κρεατινίνη ορού ως κριτήριο επιλογής της Μετφορμίνης (ΙΙΙΒ) 2,  Η καρδιακή και η ηπατική ανεπάρκεια(ΙΙΑ) 2 Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες 1.Nathan DM et al for ADA and EASD:A Consensus Algorithm for the initiation and Adjustment of Therapy. Diabetes Care 2006; 2.Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; 51: S265-S280.

82 Αντιδιαβητικά Φάρμακα Αντιδιαβητικά Φάρμακα Β)Αντιυπεργλυκαιμικοί - Ευγλυκαιμικοί παράγοντες 1) Διγουανίδες (Bi) Μετφορμίνη(Glucophage 850 mg) Μετφορμίνη(Glucophage 850 mg) Υπογλυκαιμία: Όχι Υπογλυκαιμία: Όχι Σωματικό Βάρος:Δεν αυξάνει. Σωματικό Βάρος:Δεν αυξάνει. Ανεπιθύμητες δράσεις Ανεπιθύμητες δράσεις Γαστρεντερικά ενοχλήματα Γαστρεντερικά ενοχλήματα Γαλακτική οξέωση(σπάνια με τη μετφορμίνη) Γαλακτική οξέωση(σπάνια με τη μετφορμίνη) Καραμήτσος ΔΘ. Τα αντιδιαβητικά δισκία. Σε Διαβητολογία, Ιατρικές εκδόσεις Σιώκης Θες/νίκη 2000, σελ: Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; 51: S265-S280. Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες

83 Αντιδιαβητικά Φάρμακα Αντιδιαβητικά Φάρμακα Μετφορμίνη(Glucophage 850 mg) Μετφορμίνη(Glucophage 850 mg) Υπογλυκαιμία: Όχι Υπογλυκαιμία: Όχι Σωματικό Βάρος: Δεν αυξάνει. Σωματικό Βάρος: Δεν αυξάνει. Ανεπιθύμητες δράσεις Ανεπιθύμητες δράσεις Γαστρεντερικά ενοχλήματα Γαστρεντερικά ενοχλήματα Γαλακτική οξέωση(σπάνια με τη μετφορμίνη) Γαλακτική οξέωση(σπάνια με τη μετφορμίνη) Καραμήτσος ΔΘ. Τα αντιδιαβητικά δισκία. Σε Διαβητολογία, Ιατρικές εκδόσεις Σιώκης Θες/νίκη 2000, σελ: Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; 51: S265-S280. Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες

84 Αντιδιαβητικά Φάρμακα : Αντιδιαβητικά Φάρμακα :. Β)Αντιυπεργλυκαιμικοί - Ευγλυκαιμικοί παράγοντες 2) Θειαζολιδινεδιόνες η γλιταζόνες(TZDs), Πιογλιταζόνη(Actos) Πιογλιταζόνη(Actos) Ροσιγλιταζόνη(Avandia) Ροσιγλιταζόνη(Avandia)  Ένδειξη: και σε υπερήλικες με τ2 ΣΔ  Αντένδειξη: Καρδιακή ανεπάρκεια, Ηπατική δυλειτουργία, Νεφρική ανεπάεκεια  Μειονέκτημα:Αύξηση βάρους, οίδημα, Υψηλό κόστος Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Τούντας χ, Παππάς Σ. Σακχαρώδης Διαβήτης: Θεωρία – Πράξη. Υπεύθυνος Έκδοσης ΧΔ Τούντας, Αθήνα 2003 σελ:

85 Αντιδιαβητικά Φάρμακα Αντιδιαβητικά Φάρμακα Θειαζολιδινεδιόνες η γλιταζόνες(TZDs) Θειαζολιδινεδιόνες η γλιταζόνες(TZDs) Πιογλιταζόνη(Actos) Πιογλιταζόνη(Actos) Ροσιγλιταζόνη(Avandia) Ροσιγλιταζόνη(Avandia)  Ένδειξη: και σε υπερήλικες με τ2 ΣΔ  Αντένδειξη: Καρδιακή ανεπάρκεια, Ηπατική δυσλειτουργία, Νεφρική ανεπάρκεια  Μειονέκτημα:Αύξηση βάρους, οίδημα, Υψηλό κόστος Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Τούντας χ, Παππάς Σ. Σακχαρώδης Διαβήτης: Θεωρία – Πράξη. Υπεύθυνος Έκδοσης ΧΔ Τούντας, Αθήνα 2003 σελ:

86 Αντιδιαβητικά Φάρμακα Αντιδιαβητικά Φάρμακα Β)Αντιυπεργλυκαιμικοί - Ευγλυκαιμικοί παράγοντες 3)Aναστολείς της α-γλυκοσιδάσης(AGIs): Ακαρβόζη. Ένδειξη: Τ2 ΣΔ, ως συμπληρωματική αγωγή για αντιμετώπιση της μεταγευματικής υπεργλυκαιμίας Ανεπιθύμητες δράσεις: Γαστρεντερικά ενοχλήματα(>40%) Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Inzucchi SE. JAMA 2002; 287:

87 Αντιδιαβητικά Φάρμακα Αντιδιαβητικά Φάρμακα Aναστολείς της α-γλυκοσιδάσης(AGIs): Ακαρβόζη. Ένδειξη: Τ2 ΣΔ, ως συμπληρωματική αγωγή για αντιμετώπιση της μεταγευματικής υπεργλυκαιμίας Ανεπιθύμητες δράσεις: Γαστρεντερικά ενοχλήματα(>40%) Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Inzucchi SE. JAMA 2002; 287:

88 Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Ινσουλίνη Ινσουλίνη  Αποτελεί την πιο παλιά θεραπεία του ΣΔ( τ1ΣΔ), με την μεγαλύτερη κλινική εμπειρία.  Σήμερα η έναρξη ινσουλινοθεραπείας στον τ2 ΣΔ μπορεί να γίνει νωρίς και όχι μετά από ΔΑΣ. Nathan DM et al. Diabetes Care Nathan DM et al. Diabetes Care 2006.

89 Nathan DM et al. Diabetes Care Nathan DM et al. Diabetes Care 2006.

90 Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Ινσουλίνη Ινσουλίνη  Τα σχήματα ινσουλινοθεραπείας σε υπερήλικες με τ2 ΣΔ :  Eξατομικευμένα και προσαρμοσμένα στις ανάγκες του ηλικιωμένου ατόμου και τους θεραπευτικούς στόχους.  Ινσουλίνη μακράς δράσης ανάλογο( Glargine ) + αντιδιαβητικά δισκία(Metformin και/η Su) 1  Μίγματα ινσουλίνης μέσης+ταχείας δράσης ανθρωπίνου τύπου η αναλόγων ινσουλίνης σε άτομα με καλή γενική κατάσταση 2  Η ινσουλίνη βελτιώνει την ποιότητα ζωής των υπερηλίκων με τ2 ΣΔ 3  Μεγάλος αριθμός( 60%) ατόμων με τ2 ΣΔ > 65 ετών, κάνει χρήση ινσουλίνης 4  Υπογλυκαιμία:  Συχνή σε μοναχικά άτομα με πολλές οργανικές και νοητικές δυσλειτουργίες,  Μη τήρηση δίαιτας, SBMG 1. Wulffele MG.Diabetes Care Μeneilly G. Clinical Practise Guidelines 2003; 2. Μeneilly G. Clinical Practise Guidelines 2003; 3. Diabetic Medicine 1991; 8: Diabetic Medicine 1991; 8: Καραμήτσος Δ. Ελλην Διαβητ Χρονικά 2001, 14: Καραμήτσος Δ. Ελλην Διαβητ Χρονικά 2001, 14:

91 Κατάθλιψη ( IA)Κατάθλιψη ( IA) Πολυφαρμακία (IIA)Πολυφαρμακία (IIA) Γνωσιακή ανεπάρκεια(cognitive function deficit) (IIIA)Γνωσιακή ανεπάρκεια(cognitive function deficit) (IIIA) Χρόνιος πόνος (Διαβητική νευροπάθεια) (ΙΙΙΑ)Χρόνιος πόνος (Διαβητική νευροπάθεια) (ΙΙΙΑ) Ακράτεια ούρων (ΙΙΙΒ)Ακράτεια ούρων (ΙΙΙΒ) Σοβαρές πτώσεις(ΙΙΙΒ)Σοβαρές πτώσεις(ΙΙΙΒ) Brown AF et alJ Am Geriatric Soc 2003; Brown AF et alJ Am Geriatric Soc 2003; Γηριατρικά σύνδρομα Γηριατρικά σύνδρομα Αντιμετώπιση

92 Εκπαίδευση Διαβητικού Αντικείμενα Εκπαίδευσης Εκπαίδευση Διαβητικού Αντικείμενα Εκπαίδευσης Δίαιτα(ΙΑ) Δίαιτα(ΙΑ) Άσκηση(ΙΑ) Άσκηση(ΙΑ) Αντιδιαβητικά δισκία Αντιδιαβητικά δισκία Ινσουλίνη Ινσουλίνη ( τεχνική ενέσεων, Αυτοέλεγχος(ΙΙΙΒ) Αυτοέλεγχος(ΙΙΙΒ) Φροντίδα ποδιών(ΙΒ) Φροντίδα ποδιών(ΙΒ) Υπογλυκαιμία- Υπεργλυκαιμία (αντιμετώπιση) (ΙΑ) (αντιμετώπιση) (ΙΑ) Brown AF et alJ Am Geriatric Soc 2003;

93 Θεραπεία του ΣΔ σε Υπερήλικες Εκπαίδευση Εκπαίδευση Προυποθέσεις για εκπαίδευση Προυποθέσεις για εκπαίδευση Καλή γνωσιακή λειτουργία Καλή γνωσιακή λειτουργία Καλή όραση Καλή όραση Συνεργασία ασθενούς με Διαβητολογική ομάδα Συνεργασία ασθενούς με Διαβητολογική ομάδα Σημαντικός ο ρόλος της επισκέπτριας αδελφής σε Σημαντικός ο ρόλος της επισκέπτριας αδελφής σε Brown AF et alJ Am Geriatric Soc 2003;

94 Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; 51: S265-S280.

95

96 Πρόληψη Μικρο και Μακροαγγειοπάθειας Πρόληψη Μικρο και Μακροαγγειοπάθειας ΔΙΑΙΤΑ (ΙΑ) ΑΣΚΗΣΗ (ΙΑ) Brown AF et al. J Am Geriatric Soc 2003; 51: S265-S280. ΚΑΙ

97 Γλυκαιμικός έλεγχος: 3-6 μήνες μέχρι σταθεροποίηση και μετά/12 μηνο (IIIB)Γλυκαιμικός έλεγχος: 3-6 μήνες μέχρι σταθεροποίηση και μετά/12 μηνο (IIIB) SMBG σε κάθε επίσκεψη (IIIB)SMBG σε κάθε επίσκεψη (IIIB) Οφθαλμολογικός έλεγχος:αρχικά(ΙΒ), υψηλού κινδύνου/12 μηνοΟφθαλμολογικός έλεγχος:αρχικά(ΙΒ), υψηλού κινδύνου/12 μηνο και χαμηλού ανα 2 ετία(ΙΙΒ) και χαμηλού ανα 2 ετία(ΙΙΒ) Έλεγχος μικρολευκωματινουρίας/12 μηνο(ΙΙΙΑ)Έλεγχος μικρολευκωματινουρίας/12 μηνο(ΙΙΙΑ) Brown AF et alJ Am Geriatric Soc 2003; Brown AF et alJ Am Geriatric Soc 2003; Παρακολούθηση Παρακολούθηση

98 Συμπεράσματα Συμπεράσματα Ο πληθυσμός της χώρας μας όπως και στις άλλες Δυτικές κοινωνίες γηράσκει διαρκώς με αποτέλεσμα την αύξηση του επιπολασμού του σακχαρώδη διαβήτη ιδιαίτερα στις μεγάλες ηλικίες. Ο πληθυσμός της χώρας μας όπως και στις άλλες Δυτικές κοινωνίες γηράσκει διαρκώς με αποτέλεσμα την αύξηση του επιπολασμού του σακχαρώδη διαβήτη ιδιαίτερα στις μεγάλες ηλικίες. Ο τακτικός έλεγχος των ηλικιωμένων και η έγκαιρη διάγνωση του σακχαρώδη διαβήτη, μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο εμφάνισης διαβητικών επιπλοκών και κυρίως την αυξημένη θνησιμότητα από τα καρδιαγγειακά επεισόδια. Ο τακτικός έλεγχος των ηλικιωμένων και η έγκαιρη διάγνωση του σακχαρώδη διαβήτη, μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο εμφάνισης διαβητικών επιπλοκών και κυρίως την αυξημένη θνησιμότητα από τα καρδιαγγειακά επεισόδια. Ο σακχαρώδης διαβήτης στην τρίτη ηλικία Ο σακχαρώδης διαβήτης στην τρίτη ηλικία

99 Συμπεράσματα Συμπεράσματα Οι υπερήλικες με σακχαρώδη διαβήτη αποτελούν μία Οι υπερήλικες με σακχαρώδη διαβήτη αποτελούν μία ετερογενή ομάδα με πολλαπλά προβλήματα υγείας, τόσο οργανικά, όσο και κοινωνικά και ψυχιατρικά. Η αντιμετώπιση των ηλικιωμένων με σακχαρώδη διαβήτη απαιτεί ιδιαίτερους χειρισμούς από τους θεράποντες ιατρούς, αλλά και τη συνεργασία Η αντιμετώπιση των ηλικιωμένων με σακχαρώδη διαβήτη απαιτεί ιδιαίτερους χειρισμούς από τους θεράποντες ιατρούς, αλλά και τη συνεργασία Όλων των ατόμων και φορέων που προσφέρουν υπηρεσίες υγείας.

100


Κατέβασμα ppt "Ο σακχαρώδης διαβήτης στην τρίτη ηλικία Ο σακχαρώδης διαβήτης στην τρίτη ηλικία Γ.Ανθιμίδης Παθολόγος-Διαβητολόγος Αν/τής Διευθυντής Γ.Ν.Ν Χαλκιδικής Θεσσαλονίκη."

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Διαφημίσεις Google