Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

ΕΝΟΤΗΤΑ 2 η ΑΙΣΘΗΤΗΡΕΣ ΜΕΤΡΗΣΕΩΝ Α΄  Είδη και χαρακτηριστικά των αισθητήρων  Αισθητήρες θερμοκρασίας (γενικά)  Θερμοζεύγη  Θερμίστορ  Resistors Temperature.

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Παρουσίαση με θέμα: "ΕΝΟΤΗΤΑ 2 η ΑΙΣΘΗΤΗΡΕΣ ΜΕΤΡΗΣΕΩΝ Α΄  Είδη και χαρακτηριστικά των αισθητήρων  Αισθητήρες θερμοκρασίας (γενικά)  Θερμοζεύγη  Θερμίστορ  Resistors Temperature."— Μεταγράφημα παρουσίασης:

1 ΕΝΟΤΗΤΑ 2 η ΑΙΣΘΗΤΗΡΕΣ ΜΕΤΡΗΣΕΩΝ Α΄  Είδη και χαρακτηριστικά των αισθητήρων  Αισθητήρες θερμοκρασίας (γενικά)  Θερμοζεύγη  Θερμίστορ  Resistors Temperature Dependent (RTDs)  Ολοκληρωμένοι αισθητήρες θερμοκρασίας

2 Αισθητήρες  Αισθητήρες (sensors) είναι διατάξεις που διαθέτουν κάποια κατάλληλη ιδιότητα, η οποία μεταβάλλεται ως συνάρτηση του μετρούμενου φυσικού μεγέθους.  Για παράδειγμα, η αντίσταση ορισμένων φωτοαγώγιμων υλικών μειώνεται, καθώς αυξάνει η ποσότητα του φωτός που προσπίπτει σ’ αυτά (αισθητήρας φωτός). Στα μέταλλα, η αντίσταση αυξάνεται καθώς αυξάνει η θερμοκρασία του μετάλλου (αισθητήρας θερμοκρασίας).  Μας ενδιαφέρουν αισθητήρες που μπρούν να συνεργαστούν με κάποιο ηλεκτρονικό σύστημα μέτρησης και κατ’ επέκταση να συνδεθούν με μικροεπεξεργαστές.

3 Είδη αισθητήρων Μια γενική διάκριση ανάμεσα στους αισθητήρες τους χωρίζει σε  Ενεργούς: είναι οι αισθητήρες που απαιτούν εξωτερική διέγερση για να λειτουργήσουν. Για παράδειγμα, ένας αισθητήρας γραμμικής μετατόπισης (LVDT) πρέπει να τροφοδοτείται από κατάλληλη εναλλασσόμενη τάση.  Παθητικούς: είναι οι αισθητήρες που δημιουργούν μόνοι τους μια τάση και δεν χρειάζονται εξωτερική διέγερση. Για παράδειγμα, οι πιεζοηλεκτρικοί κρύσταλλοι, όταν πιεστούν, αναπτύσσουν στα άκρα τους ηλεκτρική τάση.

4 Χαρακτηριστικά αισθητήρων: Γραμμικότητα  Γραμμικότητα: Όταν οι μεταβολές της μετρούμενης φυσικής ποσότητας (π.χ. της θερμοκρασίας) προκαλούν μεταβολές της ιδιότητας του αισθητήρα (π.χ. της αντίστασης του μετάλλου) με τρόπο αυστηρά ανάλογο, τότε λέμε ότι ο αισθητήρας είναι γραμμικός και την ιδιότητα αυτή την ονομάζουμε γραμμικότητα (linearity). Αν ο αισθητήρας είναι γραμμικός, τότε η σχέση της εξόδου του αισθητήρα με το μετρούμενο μέγεθος είναι μια ευθεία γραμμή. Άρα, για την βαθμονόμηση του συστήματος μέτρησης αρκούν τιμές της εξόδου σε δύο επιβεβαιωμένες τιμές της εισόδου.

5 Παράδειγμα γραμμικού και μη γραμμικού αισθητηρίου Αν ο αισθητήρας δεν είναι γραμμικός, τότε η σχέση της εξόδου με το μετρούμενο μέγεθος δίνεται από μία καμπύλη γραμμή και η βαθμονόμηση του συστήματος απαιτεί τιμές της εξόδου σε πολλές επιβεβαιωμένες τιμές της εισόδου. Η βαθμονόμηση των συστημάτων γίνεται με τη βοήθεια «προτύπων».

6 Χαρακτηριστικά αισθητήρων: Ευαισθησία Έστω x(t) το σήμα εισόδου (π.χ. πίεση) και y(t) το σήμα εξόδου, δηλαδή η τάση που βγάζει ο αισθητήρας. Ισχύει γενικά y(t)=S. x(t), όπου S η κλίση της χαρακτηριστικής εισόδου-εξόδου (είναι σταθερή για γραμμικό αισθητήρα). Η παράμετρος S ονομάζεται ευαισθησία (sensitivity) του αισθητήρα και εκφράζει πόσο υψηλό σήμα εξόδου αποδίδει ο αισθητήρας για κάθε μονάδα του μετρούμενου φυσικού μεγέθους. Π.χ. ένας αισθητήρας πίεσης έχει ευαισθησία 10mV/KPa, ενώ ένας άλλος έχει 5mV/KPa. Ο δεύτερος παράγει πάντα τη μισή τάση εξόδου για κάθε τιμή της πίεσης.

7 Άλλα χαρακτηριστικά των αισθητήρων  Διακριτική ικανότητα (resolution): εκφράζει τη μικρότερη μεταβολή του φυσικού μεγέθους που μπορεί να ανιχνεύσει ο αισθητήρας και να μεταβάλλει την έξοδό του ανάλογα.  Ακρίβεια: ισούται με το σφάλμα που περιέχει εγγενώς η τιμή που αποδίδει ο αισθητήρας στην έξοδο, δηλώνει δηλαδή την αβεβαιότητα που υπάρχει στην τιμή της εξόδου (π.χ. ±0.05 ο C).  Εύρος τιμών εισόδου (full-scale input): ορίζει σε ποια πλαίσια του μετρούμενου φυσικού μεγέθους μπορεί να χρησιμοποιηθεί ο αισθητήρας.  Εύρος τιμών της εξόδου: δίνει τα όρια της τάσης ή του ρεύματος εξόδου του αισθητήρα.

8 Αισθητήρες θερμοκρασίας Τα διάφορα θερμόμετρα στηρίζονται στην αλλαγή, λόγω της θερμοκρασίας, κάποιας χαρακτηριστικής ιδιότητας ενός επιλεγμένου υλικού. Οι ιδιότητες που μπορούν να αξιοποιηθούν για τη μέτρηση της θερμοκρασίας είναι εν γένει οι ακόλουθες: 1. Η γραμμική διαστολή ενός υγρού (θερμόμετρα υδραργύρου) 2.Η γραμμική διαστολή ενός μετάλλου (μεταλλικά θερμόμετρα) 3.Η ηλεκτρική αντίσταση ενός μετάλλου (RTDs) 4.Το φαινόμενο του θερμοηλεκτρισμού (ή θερμοηλεκτρικό φαινόμενο) (θερμοζεύγη) 5.Η θερμική ακτινοβολία που εκπέμπεται από ένα θερμό σώμα (πυρόμετρα)

9 Θερμοζεύγη-Δομή Όταν δύο διαφορετικά μέταλλα ενώνονται σε ένα σημείο, τότε στο σημείο αυτό αναπτύσσεται μία τάση, η οποία λέγεται θερμοηλεκτρική τάση ή δυναμικό επαφής (contact potential) και οφείλεται στο διαφορετικό έργο εξόδου των μετάλλων. (α) Εμφάνιση θερμοηλεκτρικής τάσης όταν δύο μέταλλα ενώνονται. (β) Δομή ενός θερμοζεύγους. Διακρίνονται η θερμή επαφή και η ψυχρή επαφή και σημειώνονται οι τάσεις που αναπτύσσονται σε αυτό.

10 Θερμοζεύγη – σχέση μετατροπής Η τάση του θερμοζεύγους μπορεί να μετατραπεί σε θερμοκρασία με τη βοήθεια της πολυωνυμικής εξίσωσης

11 Είδη θερμοζευγών

12 Συνδέσεις θερμοζευγών

13 Η ένωση των μετάλλων του θερμοζεύγους με το όργανο μέτρησης δημιουργεί μία ή δύο επιπλέον θερμοηλεκτρικές επαφές (επαφές αναφοράς). Καταρχήν, πρέπει να εξασφαλιστεί η τοποθέτηση της επαφής αναφοράς σε μία γνωστή, σταθερή θερμοκρασία T 0. Ένας τρόπος για να γίνει αυτό είναι η τοποθέτηση της επαφής αναφοράς σε λουτρό πάγου, οπότε η σταθερή θερμοκρασία είναι 0 ο C (προηγούμενη διαφάνεια). Άλλος τρόπος μπορεί να είναι ένα κυτίο σταθερής θερμοκρασίας (zone-box), το οποίο βρίσκεται συνήθως στη θερμοκρασία του περιβάλλοντος (~22 ο C).

14 Συνδέσεις θερμοζευγών Το απλούστερο δυνατό κύκλωμα θερμοζεύγους, στο οποίο αποφεύγεται η χρήση καλωδίου από τρίτο υλικό, για την οδήγηση του σήματος στο βολτόμετρο ή Η/Υ.

15 Συνδέσεις θερμοζευγών – πολλά θερμοζεύγη προς έναν A/D πολλών καναλιών Σύνδεση πολλών θερμοζευγών με μία κοινή επαφή αναφοράς

16 Πρακτική εφαρμογή με θερμοζεύγος

17 ΧΡΩΜΑΤΙΚΟΣ ΚΩΔΙΚΑΣ ΘΕΡΜΟΖΕΥΓΩΝ ΚΑΙ ΒΑΣΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΚΑΘΕ ΤΥΠΟΥ - 1

18 ΧΡΩΜΑΤΙΚΟΣ ΚΩΔΙΚΑΣ ΘΕΡΜΟΖΕΥΓΩΝ ΚΑΙ ΒΑΣΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΚΑΘΕ ΤΥΠΟΥ - 2

19 Θερμίστορς Τα θερμίστορς είναι αντιστάσεις, των οποίων η τιμή μεταβάλλεται με τη θερμοκρασία. Εμφανίζουν μεγάλες μεταβολές στην τιμή της αντίστασης. Τα θερμίστορς είναι κατασκευασμένα από οξείδια των μεταβατικών μετάλλων της σειράς του σιδήρου, όπως το χρώμιο, το μαγγάνιο, ο σίδηρος, το κοβάλτιο και το νικέλιο. Η αντίστασή τους μεταβάλλεται ισχυρά με τη θερμοκρασία αλλά έχει υψηλά όρια ανοχής, με αποτέλεσμα οι μετρήσεις θερμοκρασίας να μην έχουν την ακρίβεια άλλων μεθόδων. Από την άλλη πλευρά, η ισχυρή μεταβολή της αντίστασης επιτρέπει τη χρήση των θερμίστορς ως διακοπτών ή περιοριστών ρεύματος. Τα θερμίστορς αποτελούν μία εξαιρετικά διαδεδομένη και οικονομική επιλογή για τη μέτρηση θερμοκρασιών.

20 Θερμίστορς Τυπικά θερμίστορς του εμπορίου της εταιρείας Therm-O-Disk Κινητός ανιχνευτής θερμοκρασίας του εμπορίου

21 NTC και PTC θερμίστορ Υπάρχουν δύο είδη θεμίστορς, τα NTC (negative temperature coefficient, αρνητικού θερμοκρασιακού συντελεστή) και τα PTC (positive temperature coefficient, θετικού θερμοκρασιακού συντελεστή). Στα NTC η αντίσταση μειώνεται όταν αυξάνεται η θερμοκρασία, ενώ στα PTC η αντίσταση μεγαλώνει όταν αυξάνεται η θερμοκρασία. Τιμές θερμοκρασίας - αντίστασης του θερμίστορ NTC Ρ1Η103Τ θερμοκρασια ( ο C)αντισταση (Ω)

22 Η εξίσωση Steinhardt-Hart για τη σχέση θερμοκρασίας και αντίστασης NTC θερμίστορ 1/T = A + B*ln(R) + C*(ln(R)) 3 R in Ω, T in o K Τυπικές τιμές των σταθερών Α, Β, C: A = B = 2.364x C = 9.304x 10 -8

23 Πρακτική εφαρμογή με θερμίστορ Σύνδεση του θερμίστορ στην μη-αναστρέφουσα είσοδο Τ.Ε. Σύνδεση σε γέφυρα

24 Θερμοηλεκτρικές αντιστάσεις - RTDs Προσφέρουν υψηλή ακρίβεια στη περιοχή -200 ο C έως +850 ο C. Παρέχουν ηλεκτρική έξοδο κατάλληλη για εφαρμογές ψηφιακής επεξεργασίας δεδομένων. Εφαρμόζοντας γνωστό ρεύμα μέσω της θερμοηλεκτρικής αντίστασης παράγεται ένα δυναμικό εξόδου που αυξάνει με τη θερμοκρασία. Γνωρίζοντας την ακριβή σχέση ανάμεσα στην αντίσταση και τη θερμοκρασία υπολογίζουμε την θερμοκρασία. Η αντίσταση του αισθητηρίου πλατίνας PT100 μεταβάλεται με τη θερμοκρασία ως εξής:

25 Ψηφιακή Μέτρηση θερμοκρασίας με RTD Ψηφιακή μέτρηση της αντίστασης αισθητηρίου RTD, με τη βοήθεια ADC (MAX197): Η έξοδος Ref παρέχει σταθεροποιημένη τάση, που μετατρέπεται σε ρεύμα με OpAmp. Η μέτρηση είναι τεσσάρων επαφών. Η μέτρηση της τάσης πάνω στο αισθητήριο γίνεται με διαφορικό ενισχυτή με κέρδος 10. Η έξοδος εισάγεται στο κανάλι εισόδου του ADC και η ψηφιακή τιμή μεταδίδεται σε έναν μP. Εκεί υπολογίζεται η αντίσταση και μετατρέπεται σε θερμοκρασία με τη σχέση της προηγούμενης διαφάνειας.

26 Το Ολοκληρωμένο Κύκλωμα LM35 Το ολοκληρωμένο κύκλωμα LM35 κατασκευάζεται από την εταιρεία National Semiconductor και είναι από τους πιο διαδεδομένους αισθητήρες θερμοκρασίας. Η λειτουργία του στηρίζεται στις ιδιότητες της επαφής pn. Όπως είναι γνωστό, όταν η επαφή pn είναι πολωμένη ανάστροφα, τότε το ανάστροφο ρεύμα κόρου είναι συνάρτηση της θερμοκρασίας της επαφής. Το κύκλωμα LM35 μετρά θερμοκρασίες μεταξύ  55 και +150 ο C και αποδίδει έξοδο περίπου 10.0 mV ανά βαθμό Κελσίου. Είναι γραμμικό αιθητήριο.

27 Συνδεσμολογία LM35 ώστε να μετρά θερμοκρασίες από 0 έως 150 ο C.

28 Συνδεσμολογία του LM35 ώστε να μετρά και αρνητικές θερμοκρασίες

29 Σύγκριση αισθητηρίων θερμοκρασίας


Κατέβασμα ppt "ΕΝΟΤΗΤΑ 2 η ΑΙΣΘΗΤΗΡΕΣ ΜΕΤΡΗΣΕΩΝ Α΄  Είδη και χαρακτηριστικά των αισθητήρων  Αισθητήρες θερμοκρασίας (γενικά)  Θερμοζεύγη  Θερμίστορ  Resistors Temperature."

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Διαφημίσεις Google