Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Πανεπιστήμιο Αιγαίου Σχολή Ανθρωπιστικών Επιστημών Τμήμα ΠΤΔΕ Μάθημα: Η διάχυση του αισώπειου μύθου στην Ευρώπη Θέμα εργασίας: Υποδειγματική διδασκαλία.

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Παρουσίαση με θέμα: "Πανεπιστήμιο Αιγαίου Σχολή Ανθρωπιστικών Επιστημών Τμήμα ΠΤΔΕ Μάθημα: Η διάχυση του αισώπειου μύθου στην Ευρώπη Θέμα εργασίας: Υποδειγματική διδασκαλία."— Μεταγράφημα παρουσίασης:

1 Πανεπιστήμιο Αιγαίου Σχολή Ανθρωπιστικών Επιστημών Τμήμα ΠΤΔΕ Μάθημα: Η διάχυση του αισώπειου μύθου στην Ευρώπη Θέμα εργασίας: Υποδειγματική διδασκαλία με βάση 5-6 αισώπειους μύθους Καθηγητής: Κατσαδώρος Γεώργιος

2 ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΣΕΝΑΡΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΒΑΣΕΙ ΤΩΝ ΑΙΣΩΠΙΩΝ ΜΥΘΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στην παρούσα εργασία αναπτύσσονται διδακτικά σενάρια τα οποία αξιοποιούν το διδακτικό περιεχόμενο των Αισώπειων μύθων στα διάφορα μαθήματα του Δημοτικού σχολείου. Έχουν επιλεγεί για την πραγματοποίηση εναλλακτικών διδασκαλιών με σκοπό να οι μαθητές να γνωρίσουν τον Αίσωπο και τους μύθους του αλλά και για να γίνει εμφανής η διδακτική τους ακόμα και με την αξιοποίησή τους σε μαθήματα φαινομενικά ασύνδετα ως προς τον τρόπο μεθόδευσης της διδασκαλίας και το περιεχόμενο τους. Συγκεκριμένα τα σενάρια μπορούν είτε να πραγματοποιηθούν αυτόνομα ως εναλλακτική για την διδασκαλία της αντίστοιχης ενότητας των σχολικών βιβλίων που παρατίθεται είτε να ενσωματωθούν στις ενότητες αυτές για την ενίσχυση των διδασκαλιών.

3 Οι μύθοι του Αισώπου έχουν επιλεγεί σε αντιστοιχία με διδακτικές ενότητες των σχολικών εγχειριδίων των μαθημάτων της Β΄ τάξης Δημοτικού και είναι οι ακόλουθοι: •Το άλογο, το βόδι, ο σκύλος και ο άνθρωπος, στο μάθημα των Μαθηματικών •Η αλεπού κι ο λαγός στο πηγάδι & •Η αλεπού και ο τράγος, στο μάθημα της Γλώσσας, •Η συκιά και η ελιά, στο μάθημα της Μελέτης Περιβάλλοντος •O Ήλιος κι ο Βοριάς,στο μάθημα της Μελέτης Περιβάλλοντος.

4 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ με τίτλο: Μια πρώτη γνωριμία με τον Αίσωπο Στοχοθεσία Ως προς τη διδασκαλία Γνωρίζοντας και κατανοώντας (1 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να μαθαίνω») •Να συνειδητοποιήσουν πόσο εύκολη είναι σήμερα η πρόσβαση στην γνώση συγκριτικά με το παρελθόν Διερευνώντας και εντοπίζοντας (2 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να ενεργώ») •Να ερευνήσουν και να εντοπίσουν κείμενα σχετικά με τον Αίσωπο και τους μύθους του. Επικοινωνώντας και συνεργαζόμενος με άλλους (3 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να ζω με τους άλλους») •Να εργάζονται σε ομάδες •Να μπορούν να διεξάγουν συζήτησης, να απαντούν ερωτήσεις αλλά και να θέτουν ερωτήματα(κυρίως ερωτήσεις επίλυσης αποριών)

5 Συνδέοντας με τη ζωή (4 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να υπάρχω») •Να είναι σε θέση να εντοπίζουν στους μύθους του Αισώπου στοιχεία από την καθημερινότητα Ως προς των γραμματισμό των μαθητών • Βαθύτερη γνωριμία με τον πιο παλιό παραμυθά και τους μύθους του. • Να μάθουμε στοιχεία για την ζωή και το έργο του Αισώπου.

6 Μεθοδολογική προσέγγιση Φάση 1 η : Προσανατολισμός - Λίγα λόγια για τον Αίσωπο και το έργο του Εισήγηση Ο Αίσωπος ήταν αρχαίος Έλληνας μυθοποιός. Θεωρείται ιδρυτής του λογοτεχνικού είδους που σήμερα ονομάζεται παραβολή ή αλληγορία. Για τη ζωή του δεν υπάρχουν ακριβείς και συγκεκριμένες πληροφορίες, από πολλούς μάλιστα αμφισβητείται ακόμη και η ύπαρξή του. Ήταν άσχημος και καμπούρης. Ταξίδεψε πολύ στην ανατολή και στην Αίγυπτο. Πιθανόν να είχε επαφές με τους επτά σοφούς. Υπήρξε γνωστός στον αρχαίο κόσμο. Αναφέρεται από τoν Ηρόδοτο, τον Πλάτωνα και άλλους και χωρίς αμφιβολία ήταν ένας φιλόσοφος και παρατηρητής της ανθρώπινης φύσης και της κοινωνίας. Η γέννησή του τοποθετείται τον 7ο αιώνα π.Χ, η δράση του όμως τον 6ο αιώνα π.Χ. Όπως ακριβώς και με τον Όμηρο πολλές πόλεις και χώρες ερίζουν θέλοντάς τον δικό τους: τόπος καταγωγής του αναφέρεται η Φρυγία, ενώ σύμφωνα μ' άλλους γεννήθηκε στη Σάμο ή τη Θράκη, τις Σάρδεις, την Αίγυπτο ή και άλλες περιοχές της Αφρικής, όπως την Αιθιοπία, στηριζόμενοι στο ότι στις ιστορίες του εμφανίζονται ζώα άγνωστα τότε στην Ευρώπη και την Αφρική. Λέγεται ότι τον σκότωσαν στους Δελφούς, για την κακή του γλώσσα, η οποία δεν άφηνε κανένα αδάγκωτο, ή για ιεροσυλία.

7 Κατά τον Αριστοφάνη σφετερίσθηκε πολύτιμα δώρα του βασιλιά Κροίσου, στην αυλή του οποίου φιλοξενήθηκε αρκετό καιρό. Οι μύθοι είναι γνωστοί σε ολόκληρο τον κόσμο και γενεές επί γενεών τους διαβάζουν και τους διαδίδουν. Οι γνωστοί μύθοι του Αισώπου ήταν 359. Είναι παρμένοι από τη καθημερινή ζωή και τη φύση και σε αυτό οφείλουν εν μέρει και την διαχρονικότητά τους μέχρι και σήμερα. Ο Αίσωπος διατύπωνε -με τρόπο προσιτό στη λαϊκή νοημοσύνη- ηθικές, πολιτικές και κοινωνικές εμπειρίες. Τους ρόλους των πρωταγωνιστών του παίζουν ανθρώπινοι χαρακτήρες και, κυρίως, ζώα που στην εποχή που διαδραματίζονται οι μύθοι είχαν λαλιά. Πολλές παροιμίες που θεωρούνται αποστάγματα της λαϊκής σοφίας οφείλονται στους μύθους του Αισώπου. Βασικό χαρακτηριστικό των διηγήσεών του ήταν το επιμύθιο το οποίο ήταν εύληπτο για τα παιδιά και το λαό. Αξίζει επίσης να σημειωθεί, ότι δεν έγραψε μήτε μια λέξη, αλλά όλους τους μύθους τους διηγιόταν προφορικά.

8 Φάση 2 η : Ανάδειξη των ιδεών των μαθητών Ενδεικτικές ερωτήσεις: a) Γνωρίζετε ή έχετε ακούσει για τον Αίσωπο; b) Γνωρίζετε κάποιο μύθο του Αισώπου; Επίδειξη εκπαιδευτικού υλικού

9 Ενδεικτικές δραστηριότητες: •Περιγράψτε των Αίσωπο ως προς τα χαρακτηριστικά του σύμφωνα με τις παραπάνω εικόνες. •Αναφέραμε πως ο Αίσωπος “ήταν άσχημος και καμπούρης”. Εσείς τι διαπιστώνεται από τις εικόνες; •Μπορείτε να αναφέρετε πώς αναπαριστάται η μορφή του Αισώπου σε κάθε εικόνα; Ενδεικτικές δραστηριότητες: •Περιγράψτε των Αίσωπο ως προς τα χαρακτηριστικά του σύμφωνα με τις παραπάνω εικόνες. •Αναφέραμε πως ο Αίσωπος “ήταν άσχημος και καμπούρης”. Εσείς τι διαπιστώνεται από τις εικόνες; •Μπορείτε να αναφέρετε πώς αναπαριστάται η μορφή του Αισώπου σε κάθε εικόνα;

10

11 Ενδεικτικές ερωτήσεις: •Ποιους μύθους του Αισώπου γνωρίζετε; •Από τους μύθους των εικόνων γνωρίζετε κάποιον; Αν ναι, περιγράψτε τον με λίγα λόγια. •Τι σας εντυπωσιάζει στις συγκεκριμένες εικόνες; •Οι ήρωες που παρουσιάζονται στις εικόνες συμφωνούν με τα όσα αναφέραμε ως προς την φύση τους; Είναι δηλαδή ήρωες οι άνθρωποι, τα ζώα ή κάποιος άλλος;

12 Φάση 3 η & 4 η : Αναδόμηση των ιδεών των μαθητών και εφαρμογή αυτών Στο στάδιο αυτό επιλύονται πιθανές απορίες και παρανοήσεις των μαθητών ενώ εκφράζονται σχετικές σκέψεις τους. Σημαντικός είναι ο διάλογος μεταξύ των μελών της τάξης και ιδιαίτερα του μαθητικού κοινού. Ενδεικτικές προτάσεις: • Αναζήτηση πληροφοριών για τον Αίσωπο σε ομάδες, στην βιβλιοθήκη του σχολείου ή στην αίθουσα Η/Υ μέσω διαδικτύου. • Παρουσίαση αισώπιου μύθου μέσω αφήγησης ή δραματοποίησης. • Συγγραφή σύντομου μύθου από τους μαθητές.

13 Φάση 5 η : Ανασκόπηση των ιδεών των μαθητών Ανακεφαλαιωτικές ερωτήσεις – Θέματα για συζήτηση: • Τι σας άρεσε περισσότερο σχετικά με τα όσα παρουσιάστηκαν για τον Αίσωπο; • Μπορείτε να διακρίνεται κάποια βασικά χαρακτηριστικά των μύθων; • Μπορείτε να περιγράψετε μια βάσει της φαντασίας πού και πώς αφηγούνταν οι μύθοι στην αρχαιότητα; Ενδεικτική εργασία για το σπίτι : • Βρείτε και παρουσιάστε ατομικά ή σε ομάδες για το επόμενο μάθημα έναν μύθο του Αισώπου που σας εντυπωσίασε

14 Μορφές διδασκαλίας - Εκπαιδευτικές τεχνικές και τεχνικές σκηνοθεσίας Μορφές διδασκαλίας που χρησιμοποιήθηκαν είναι η εισήγηση, συζήτηση, ατομική και ομαδικά εργασία, επεξεργασία, ανατροφοδότηση, παραγωγή. Χρησιμοποιήθηκε ποικιλία εκπαιδευτικών τεχνικών, όπως: πρόκληση, διάλεξη, επίδειξη, ερώτηση, παρουσίαση, παράθεση αναλογιών. Κοινωνική οργάνωση της εργασίας Α) η διδασκαλία στην ολομέλεια Β) η ατομική εργασία Γ) η εργασία σε ομάδες Μέσα που χρησιμοποιήθηκαν Η/Υ, προτζέκτορας, εγχειρίδια, εποπτικό υλικό.

15 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 1 Τίτλος: Οι μύθοι του Αισώπου στην διδασκαλία των μαθηματικών Τάξη: B΄ Δημοτικού Ζώνες διδασκαλίας: 1 η διδακτική ώρα στην Ευέλικτη Ζώνη 2 η διδακτική ώρα στην ώρα των Μαθηματικών Μύθος προς διδασκαλία: Το άλογο, το βόδι, ο σκύλος και ο άνθρωπος Διδακτική ενότητα Μαθηματικών: 41 ο Κεφάλαιο, Γνωρίζω τους αριθμούς μέχρι το 1000 Αριθμός μαθητών: … Τόπος εργασίας: Σχολική τάξη Χρονική διάρκεια: 2 διδακτικές ώρες

16 1 η Διδακτική Ώρα - Ευέλικτη Ζώνη: Γνωριμία με τον αισώπιο μύθο «Το άλογο, το βόδι, ο σκύλος και ο άνθρωπος» Στοχοθεσία Ως προς τη διδασκαλία Γνωρίζοντας και κατανοώντας (1 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να μαθαίνω») •Να συνειδητοποιήσουν πόσο εύκολη είναι σήμερα η πρόσβαση στην γνώση συγκριτικά με το παρελθόν •Να αντιληφθούν στον βαθμό που είναι δυνατόν την διαχρονικότητα και την αξία του μύθου Διερευνώντας και εντοπίζοντας (2 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να ενεργώ») •Να ερευνήσουν και να εντοπίσουν στοιχεία του περιεχομένου σε συνάρτηση με τις εμπειρίες τους Επικοινωνώντας και συνεργαζόμενος με άλλους (3 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να ζω με τους άλλους») •Να μάθουν να συνεργάζονται και να επικοινωνούν στην κοινότητα της τάξης •Να μπορούν να διεξάγουν συζήτησης, να απαντούν ερωτήσεις αλλά και να θέτουν ερωτήματα(κυρίως ερωτήσεις επίλυσης αποριών)

17 Συνδέοντας με τη ζωή (4 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να υπάρχω» •Να είναι σε θέση να εντοπίζουν στο κείμενο στοιχεία από την καθημερινότητα Ως προς των γραμματισμό των μαθητών •Οι μαθητές να αντιληφθούν την δομή ανάπτυξης των μύθων •Οι μαθητές να εμπλουτίσουν το γλωσσολογικό και γνωστικό τους περιεχόμενο

18 ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Μορφωτικό κεφάλαιο μαθητών Οι μαθητές της Β΄ τάξης στην οποία απευθύνεται η διδασκαλία λόγω της μικρής ηλικιακής ομάδας στην οποία ανήκουν και βάσει των εμπειριών, των μαθησιακών αναγκών και των ενδιαφερόντων τους, η διδασκαλία οφείλει να περιλαμβάνει αναγνώσματα τα οποία είναι οικεία σε αυτούς όπως οι Αισώπειοι μύθοι, οι οποίοι προσφέρουν στην διδακτική το πλούσιο αναγνωστικό και εκπαιδευτικό τους περιεχόμενο. Επιπλέον η απλή δομή και εύκολη ανάγνωσή των Αισώπειων μύθων ενισχύουν την επιλογή τους για την αξιοποίησή τους στη διδασκαλία των μικρών παιδιών. Προαπαιτούμενες γνώσεις μαθητών Θα πρέπει οι μαθητές να έχουν ήδη μια επαφή με πληροφορίες σχετικές με την ζωή του Αισώπου και το έργο του.

19 Μεθοδολογική προσέγγιση Φάση 1 η : Προσανατολισμός Σύντομη αναφορά: • Περιεχόμενο διδασκαλίας • Στόχοι διδασκαλίας • Ζωή και έργο Αισώπου: «Πρωταγωνιστές στους μύθους του Αισώπου είναι, κατά το πλείστον, ορισμένα ζώα, όπως η αλεπού, ο λύκος, το λιοντάρι, το ελάφι κ.ά. Κυρίως είναι διάλογοι μεταξύ ζώων που μιλούν κι ενεργούν σαν άνθρωποι, ενώ υπάρχουν και μερικοί με ανθρώπους ή θεούς. Πρόκειται για μικρά οικιακά αφηγήματα, διατυπωμένα με μεγάλη συντομία. Ο χαρακτήρας τους είναι ηθικοδιδακτικός, συμβολικός κι αλληγορικός. Οι Μύθοι αυτοί έχουν ιδιαίτερη χάρη, θαυμαστή απλότητα κι άφταστη διδακτικότητα. Είναι παρμένοι από τη καθημερινή ζωή και τη φύση. Είχε τη μοναδική ικανότητα να δίνει στα ζώα ανθρώπινες ιδιότητες, ψυχή και λαλιά, σε τέτοιο βαθμό που να θεωρείς ότι οι μύθοι του ήταν κάποτε η πραγματικότητα και όλα αυτά που διηγείται έχουν συμβεί. Βασικό χαρακτηριστικό των διηγήσεών του ήταν το επιμύθιο το οποίο ήταν εύληπτο για τα παιδιά και το λαό». • Απορίες μαθητών

20 Το άλογο, το βόδι, ο σκύλος και ο άνθρωπος Όταν ο Δίας έφτιαξε τον κόσμο και τα ζώα, που θα τον κατοικούσαν, όριζε, στο καθένα από αυτά, πόσα χρόνια θα ζούσε. Σ’ όλα, όπως στη θαλασσινή χελώνα λόγου χάριν, όρισε να ζει ως τριακόσια χρόνια, σ΄ άλλα, σαν το κοράκι για παράδειγμα, διακόσια, στον ελέφαντα εκατόν πενήντα, στη φάλαινα πεντακόσια, στις πεταλούδες τρεις μέρες. Κι επειδή όλα ήταν για πρώτη φορά φτιαγμένα από το Δία και τότε θ’ άρχιζαν να ζούνε, κανένα τους δεν περηφανεύτηκε, ούτε παραπονέθηκε για τα χρόνια που του είχε ορίσει. Αφού έφτιαξε όλα τα ζώα, ο Δίας έφτιαξε και τον άνθρωπο. Σ’ αυτόν έδωσε και κάτι, που δεν είχε δώσει στα άλλα ζώα. Του έδωσε το λογικό. - Και πόσα χρόνια ορίζεις να ζω; Ρώτησε ο άνθρωπος. - Σαράντα! Του απαντάει ο Δίας. - Καλά! Λέει ο άνθρωπος. Αμέσως, με το λογικό του, σκέφτηκε πως σαράντα χρόνια είναι πολύ λίγα, όταν ένα κοράκι, λόγου χάρη, ζει τουλάχιστον εκατό. Δεν είπε όμως τίποτα, για να μην του τα πάρει κι αυτά ο Δίας.

21 Όταν βγήκε στη ζωή ο άνθρωπος ήταν άνοιξη, όλα ήτανε όμορφα γύρω του, αλλά, τις νύχτες έκανε δροσιά και καθώς δεν είχε χοντρό δέρμα, όπως τα άλλα ζώα, για να προφυλάσσεται, σκέφτηκε να φτιάξει. Μάζεψε φύλλα τα ‘ραψε και τα φόρεσε. Αλλά τα φύλλα μαραίνονταν και τρίβονταν. Τότε χρησιμοποίησε προβιές αγριμιών. Έπειτα είδε πως τα πουλιά χτίζανε φωλιά, και σκέφτηκε κι αυτός να φτιάξει μια φωλιά, αλλά να είναι σκεπασμένη από πάνω, κι όχι ξέσκεπη, όπως οι φωλιές των πουλιών. Με το λογικό, λοιπόν, που του είχε χαρίσει ο Δίας, έφτιαξε ένα σπίτι με σκέπη, με πόρτα για να μπαινοβγαίνει και με παράθυρα, που του χρησίμευαν για να βλέπει τι γίνεται έξω, χωρίς να αναγκάζεται να βγαίνει από το σπίτι του. Πέρασε η άνοιξη κι ήρθε το καλοκαίρι με τις ζέστες του. Τα ζώα έτρεχαν να βρούνε κανένα δέντρο για να ξαπλώσουν κάτω από τον ίσκιο του. Ο άνθρωπος, όμως, είχε το σπίτι του, κι έτσι είχε όσο ίσκιο ήθελε. Ήρθε κι ο χειμώνας κι άρχισαν οι βροχές, τα κρύα, τα χιόνια. Τα ζώα έτρεμαν από το κρύο και στριμώχνονταν το ένα πλάι στο άλλο για να ζεσταθούν. Ο άνθρωπος όμως κλεινότανε μέσα στο σπίτι του και δεν κρύωνε καθόλου.

22 Ένα βράδυ, που έκανε κρύο δυνατό, χτύπησαν την πόρτα του. - Ποιος είναι; Ρώτησε από μέσα ο άνθρωπος. - Είμαι εγώ, το άλογο, ακούστηκε απ’ έξω μια φωνή. Πάρε με μαζί σου, άνθρωπε, γιατί κρυώνω κι εγώ θα σου δουλεύω για να σε ξεπληρώσω. - Μου χαρίζεις δέκα χρόνια από τη ζωή σου για να σε πάρω; - Σου χαρίζω! Υποσχέθηκε το άλογο. Κι ο άνθρωπος το πήρε μέσα στο σπίτι του και το άλογο ζεστάθηκε κι άρχισε να του δουλεύει. Το άλλο βράδυ, παρουσιάστηκε το βόδι. - Πάρε με άνθρωπε, να ζεσταθώ, κι εγώ θα σου δουλεύω! Τον παρακάλεσε. - Σε παίρνω, αν μου χαρίσεις δέκα χρόνια από τη ζωή σου, είπε ο άνθρωπος. - Μ’ όλη μου την καρδιά, απάντησε το βόδι. Κι ο άνθρωπος το πήρε μέσα στο σπίτι του και το ‘στρωσε στη δουλειά. Το τρίτο βράδυ, ήρθε κι ο σκύλος, τουρτουρίζοντας. - Πάρε με, άνθρωπε, στο σπίτι σου κι εγώ θα σου δουλεύω, του είπε. - Εσύ για δουλεία δεν κάνεις, αποκρίθηκε ο άνθρωπος. Θα σε πάρω όμως για να φυλάς το σπίτι μου, όταν θα λείπω, φτάνει να μου χαρίσεις δέκα χρόνια από τη ζωή σου. - Σου τα χαρίζω! Φώναξε ο σκύλος πρόθυμα. Κι ο άνθρωπος τον πήρε στο σπίτι του και τον έβαλε να το φυλάει κι εκείνος το φύλαγε πιστά.

23 Κι έτσι ο άνθρωπος κέρδισε τριάντα χρόνια. Μόνο που, όταν τελείωσε τα σαράντα δικά του κι άρχισε να ζει τα δέκα του αλόγου, άρχισε να καμαρώνει σαν εκείνο. Στο δέκα του βοδιού, έγινε βαρύς και στενοκέφαλος κι ήθελε να γίνεται πάντα το δικό του. Και, στα τελευταία δέκα χρόνια, που είχε πάρει από το σκύλο, έγινε γκρινιάρης και θύμωνε με το παραμικρό. Γι’ αυτό, από τότε, οι άνθρωποι έχουν τέτοιο χαρακτήρα: είναι γιατί ζούνε τα χρόνια, του αλόγου, του βοδιού και του σκύλου. Ενδεικτικές ερωτήσεις: • Εντοπίσατε άγνωστες λέξεις; Αν ναι, μπορεί κάποιος να δώσει την ερμηνεία της; • Εντοπίσατε κάποιο σημείο πους σας δυσκόλεψε ερμηνευτικά;

24 Φάση 2 η : Ανάδειξη των ιδεών των μαθητών Ενδεικτικές δραστηριότητες: • Παρουσιάστε με λίγα λόγια τον μύθο. • Αναφέρετε τους χαρακτήρες που παρουσιάζονται και τα χαρακτηριστικά τους. • Τι σας κάνει εντύπωση; Φάση 3 η : Αναδόμηση των ιδεών των μαθητών Περίληψη μύθου Ο Δίας, αφού εφοδίασε τα ζώα με πολλά χρόνια ζωής, έδωσε και στον άνθρωπο 40 χρόνια για να ζήσει και το λογικό που το απέκτησε μόνο αυτός. Του ανθρώπου όμως του φάνηκαν λίγα αλλά δεν μίλησε για να μην τα χάσει και αυτά. Ζώντας λοιπόν ο άνθρωπος άρχισε σιγά σιγά με την χρήση του λογικού του να παρατηρεί τα ζώα και τον τρόπο ζωής τους για να επιβιώσει. Έφτιαξε λοιπόν σπίτι που τον προστάτευε από τον καυτό καλοκαιρινό ήλιο και από το κρύο του Χειμώνα, ενώ τα άλλα ζώα που δεν είχαν το λογικό του ανθρώπου έψαχναν καταφύγια για να επιβιώσουν. Τον Χειμώνα λοιπόν το άλογο, το βόδι και ο σκύλος κατέφυγαν στο σπίτι του ανθρώπου για να προστατευτούν δίνοντάς του ως αντάλλαγμα 10 χρόνια το καθένα ζώο από την ζωή του. Όταν πέρασαν λοιπόν τα 40 χρόνια του ανθρώπου στο διάστημα των 10 χρόνων του αλόγου που ζούσε καμάρωνε, στα 10 του βοδιού πεισμάτωνε και στα 10 χρόνια του σκύλου γκρίνιαζε. Επιμύθιο Γι’ αυτό, από τότε, οι άνθρωποι έχουν τέτοιο χαρακτήρα: είναι γιατί ζούνε τα χρόνια, του αλόγου, του βοδιού και του σκύλου.

25 Φάση 4 η : Εφαρμογή των ιδεών Ενδεικτικές δραστηριότητες σε φύλλα εργασίας: Συνδέστε στο επιμύθιο με τα στάδια ηλικίας, με τα αντίστοιχα ζώα και τα στοιχεία του χαρακτήρα του ανθρώπου που πήρε από αυτά και δημιουργήστε προτάσεις: Κι έτσι ο άνθρωπος κέρδισε τριάντα χρόνια. Μόνο που, όταν τελείωσε τα σαράντα δικά του κι άρχισε να ζει τα δέκα του αλόγου, άρχισε να καμαρώνει σαν εκείνο. Στο δέκα του βοδιού, έγινε βαρύς και στενοκέφαλος κι ήθελε να γίνεται πάντα το δικό του. Και, στα τελευταία δέκα χρόνια, που είχε πάρει από το σκύλο, έγινε γκρινιάρης και θύμωνε με το παραμικρό. Γι’ αυτό, από τότε, οι άνθρωποι έχουν τέτοιο χαρακτήρα: είναι γιατί ζούνε τα χρόνια, του αλόγου, του βοδιού και του σκύλου.

26 Τα 40 πρώτα χρόνια, του αλόγου, έγινε γκρινιάρης. Τα επόμενα 10 χρόνια, όσα του έδωσε από την αρχή ο Δίας. καμαρώνει. Τα επόμενα 10 χρόνια, του σκύλου, είναι βαρύς και στενοκέφαλο ς. Τελευταία 10 χρόνια, του βοδιού, Σύμφωνα με τον Αίσωπο ο άνθρωπος:

27 Φάση 5 η : Ανασκόπηση των ιδεών Ενδεικτικές δραστηριότητες: • Αναφέρεται σύμφωνα με τον μύθο του Αισώπου τον χαρακτήρα του ανθρώπου κατά τα στάδια της ανάπτυξής του. • Έχετε συναντήσει ανθρώπους με τα παραπάνω χαρακτηριστικά; Eχετε βρεθεί οι ίδιοι σε παρόμοια κατάσταση; Επιμέρους σχόλια Είναι σημαντικό για να προχωρήσουμε στην επόμενη διδακτική ώρα, όπου θα αξιοποιηθεί ο μύθος σε συγκεκριμένο γνωστικό αντικείμενο, να έχουμε αξιολογήσει την αντίδραση των μαθητών ως προς την ευχάριστη ή μη εργασία τους στην ώρα της επεξεργασίας του μύθου για την αντιμετώπιση ενός πιθανού μη ευχάριστου κλίματος μάθησης στην διδασκαλία που θα ακολουθήσει. Επίσης θα πρέπει να αναφέρουμε τι θα περιλαμβάνει η ακόλουθη ώρα.

28 2 η Διδακτική Ώρα – Μαθηματικά: 41 ο Κεφάλαιο, Γνωρίζω τους αριθμούς μέχρι το 1000 ΣΤΟΧΟΘΕΣΙΑ Ως προς τη διδασκαλία Γνωρίζοντας και κατανοώντας (1 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να μαθαίνω») •Να μάθουν πώς να χρησιμοποιούν το εκπαιδευτικό υλικό για να κατασκευάσουν και να λύσουν προβλήματα, καθώς και να αναπτύξουν στρατηγικές που εξυπηρετούν τις μαθησιακές τους ανάγκες. Διερευνώντας και εντοπίζοντας (2 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να ενεργώ») •Να κατανοήσουν και να εντοπίσουν το μαθηματικό περιεχόμενο σε επιμέρους κείμενα, εδώ στον συγκεκριμένο μύθο. Επικοινωνώντας και συνεργαζόμενος με άλλους (3 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να ζω με τους άλλους») •Να εργάζονται ομαδικά. •Να μπορούν να διεξάγουν συζήτησης, να απαντούν ερωτήσεις αλλά και να θέτουν ερωτήματα(κυρίως ερωτήσεις επίλυσης αποριών).

29 Συνδέοντας με τη ζωή (4 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να υπάρχω» •Να χρησιμοποιούν επιμέρους κειμενικά είδη, εδώ χρήση μύθου, για να επεξεργάζονται προβλήματα με αφορμή καταστάσεις και αντικείμενα της καθημερινής ζωής που πηγάζουν από αυτά. Ως προς τον γραμματισμό των μαθητών •Οι μαθητές να είναι ικανοί να διαβάζουν και να γράφουν και αν διαχειρίζονται φωνολογικά αριθμούς μέχρι το Αναλυτικά •Να αναλύουν και να συνθέτουν τριψήφιους φυσικούς αριθμούς. •Να συμπληρώνουν αριθμητικές αλυσίδες μέχρι το 1000 ανεβαίνοντας ή κατεβαίνοντας ανά 10, 50, 100.

30 ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Η επιλογή του συγκεκριμένου μύθου στα Μαθηματικά στηρίχθηκε στα εξής: Α) Σχολικά εγχειρίδια Συγκεκριμένα η ύπαρξη στοιχείων αριθμητικής στον προς παρουσίαση μύθο π.χ. «…στη θαλασσινή χελώνα λόγου χάριν, όρισε να ζει ως τριακόσια χρόνια, σ΄ άλλα, σαν το κοράκι για παράδειγμα, διακόσια, στον ελέφαντα εκατόν πενήντα, στη φάλαινα πεντακόσια, στις πεταλούδες τρεις μέρες.» κ.α. μπορεί να ενσωματωθεί στην διδασκαλία του 41 ου Κεφαλαίου, Γνωρίζω τους αριθμούς μέχρι το 1000, σελ. 36, βιβλίο Μαθητή. Β) ΔΕΠΠΣ Σύμφωνα και με τα ΔΕΠΠΣ για την Β΄ τάξη Δημοτικού στα Μαθηματικά στα βασικά θέματα που προτείνονται συμπεριλαμβάνονται οι φυσικοί αριθμοί ως το 1000 (αριθμητικά σύμβολα, άμεση αναγνώριση, καταμέτρηση ποσοτήτων και αρίθμηση, διάταξη αριθμών, κ.ά.) ενώ στις αντίστοιχες δραστηριότητες προτείνεται η χρήση εκπαιδευτικού υλικού για την κατασκευή και λύση από τους μαθητές προβλημάτων με αφορμή καταστάσεις και αντικείμενα της πραγματικότητας. Οι μύθοι λοιπόν του Αισώπου ενδείκνυνται για την παρουσίαση καταστάσεων από την πραγματικότητα και ο συγκεκριμένος μύθος αποτελεί παραστατικό παράδειγμα αυτών και παράλληλα ανταποκρίνεται στο περιεχόμενο των ΔΕΠΠΣ.

31 Προαπαιτούμενες γνώσεις μαθητών Ως προς αριθμητικές γνώσεις •Η έννοια του ψηφίου και της αξίας θέσης. •Να ανταλλάσσουν δέκα μονάδες με 1 δεκάδα και αντίστροφα. •Να συνεχίζουν αριθμητικές αλυσίδες. •Να εργάζονται σε ομάδες των δύο ή των τεσσάρων. Ως προς τον μύθο του Αισώπου Οι μαθητές θα πρέπει να έχουνε διδαχθεί τα βασικά σημεία του μύθου τον οποίο πρόκειται να επεξεργαστούν.

32 Μεθοδολογική προσέγγιση Φάση 1 η : Προσανατολισμός • Ενημέρωση ως προς την πορεία διδασκαλίας και των στόχων της. • Αναφορά στο μαθηματικό περιεχόμενο και στην ενότητα του σχολικού εγχειριδίου. • Σύντομη περίληψη του μύθου από τους μαθητές και αναφέρεται το κεντρικό του νόημα. Φάση 2 η : Ανάδειξη των ιδεών των μαθητών Ενδεικτικές δραστηριότητες: a)Αφού διαβάσετε τον μύθο να εντοπίσετε τα σημεία όπου υπάρχουν αριθμοί. b)Να εντοπίσετε στο επιμύθιο με την ομάδα σας πόσα χρόνια συνολικά απέκτησε ο άνθρωπος..

33 Φάση 3 η & Φάση 4 η : Αναδόμηση των ιδεών των μαθητών & Εφαρμογή των ιδεών Αφού οι μαθητές απαντήσουν στο παραπάνω η εκπαιδευτικός προχωρά στην εξήγηση της δομής και της λειτουργίας των εκατοντάδων σύμφωνα με την προτεινόμενη θεωρία του σχολικού εγχειριδίου. Στην συνέχεια με την αξιοποίηση του μύθου και με τον κατάλληλο συντονισμό επιλύονται οι ακόλουθες δραστηριότητες: α) Συμπληρώστε ολογράφως και στη συνέχεια με αριθμούς τον παρακάτω πίνακα σύμφωνα με το όριο ηλικίας του κάθε ζώου που αναφέρεται στον μύθο. ΖΩΟ Όριο ηλικίας ολογράφως Όριο ηλικία με αριθμό (συμβολικά) Π.χ. κοράκιδιακόσα200 χελώνα ελέφαντα φάλαινα

34 β) Αναλύστε σε δεκάδες τον χρόνο ζωής των παραπάνω ζώων: ΖΩΟ Όριο ηλικίας σε εκατοντάδες Ανάλυση ορίου ηλικίας σε δεκάδες Π.χ. ελέφαντας … κοράκι χελώνα φάλαινα

35 γ) Βρείτε τα παρακάτω: •Πόσο ζουν το κοράκι και η πεταλούδα συνολικά μαζί; •Πόσο ζουν η χελώνα και η φάλαινα συνολικά μαζί; •Πόσο ζουν ο άνθρωπος και ο ελέφαντας συνολικά μαζί; δ) Αν ο σκύλος ζούσε μέχρι 30 χρόνια και έδωσε 10 στον άνθρωπο πόσα χρόνια του έμειναν; Φάση 5 η : Ανασκόπηση των ιδεών Με την ολοκλήρωση των παραπάνω φάσεων προχωράμε σε μια επανάληψη και αξιολόγηση της ύλης που διδάχθηκε αναφορικά με τον μύθο και επιλύονται πιθανά προβλήματα εμπέδωσης με εξατομίκευση της διδασκαλίας. Τέλος ανατίθενται για το σπίτι δραστηριότητες από το εγχειρίδιο των Μαθηματικών στο αντίστοιχο κεφάλαιο και να επιλέξουν οι μαθητές έναν μύθο του Αισώπου που τους αρέσει για την ένταξή του σε μια διδακτική ώρα.

36 Μορφές διδασκαλίας - Εκπαιδευτικές τεχνικές και τεχνικές σκηνοθεσίας Μορφές διδασκαλίας που χρησιμοποιήθηκαν είναι η εισήγηση, συζήτηση, ατομική και ομαδικά εργασία, επεξεργασία, ανατροφοδότηση, παραγωγή. Χρησιμοποιήθηκε ποικιλία εκπαιδευτικών τεχνικών, όπως: πρόκληση, διάλεξη, επίδειξη, ερώτηση, παρουσίαση, παράθεση αναλογιών. Κοινωνική οργάνωση της εργασίας Α) η διδασκαλία στην ολομέλεια, Β) η ατομική εργασία, Γ) η εργασία σε ομάδες. Μέσα που χρησιμοποιήθηκαν Μύθος του Αισώπου, σχολικά εγχειρίδια, πίνακας, εποπτικό υλικό.

37 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 2 Τίτλος: Οι μύθοι του Αισώπου στην διδασκαλία των μαθηματικών Τάξη: B΄ Δημοτικού Γνωστικό αντικείμενο: Γλώσσα Μύθοι προς διδασκαλία: Η αλεπού και ο τράγος Η αλεπού και ο λαγός στο πηγάδι Διδακτική ενότητα Γλώσσας: 9 η «Που λες, είδα…» - Διδασκαλία των επιθέτων Αριθμός μαθητών: … Τόπος εργασίας: Σχολική τάξη Χρονική διάρκεια: 2 διδακτικές ώρες

38 1 η Διδακτική Ώρα - Γλώσσα: Γνωριμία με τους αισώπιους μύθους «Η αλεπού και ο τράγος» & «Η αλεπού και ο λαγός στο πηγάδι» Στοχοθεσία Ως προς τη διδασκαλία Γνωρίζοντας και κατανοώντας (1 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να μαθαίνω») •Να συνειδητοποιήσουν πόσο εύκολη είναι σήμερα η πρόσβαση στην γνώση συγκριτικά με το παρελθόν. •Να αντιληφθούν στον βαθμό που είναι δυνατόν την διαχρονικότητα και την αξία του μύθου. Διερευνώντας και εντοπίζοντας (2 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να ενεργώ») •Να ερευνήσουν και να εντοπίσουν στοιχεία του περιεχομένου σε συνάρτηση με τις εμπειρίες τους. Επικοινωνώντας και συνεργαζόμενος με άλλους (3 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να ζω με τους άλλους») •Να μάθουν να συνεργάζονται και να επικοινωνούν στην κοινότητα της τάξης. •Να μπορούν να διεξάγουν συζήτησης, να απαντούν ερωτήσεις αλλά και να θέτουν ερωτήματα(κυρίως ερωτήσεις επίλυσης αποριών).

39 Συνδέοντας με τη ζωή (4 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να υπάρχω» •Να είναι σε θέση να εντοπίζουν στο κείμενο στοιχεία από την καθημερινότητα. Ως προς των γραμματισμό των μαθητών •Οι μαθητές να αντιληφθούν την δομή ανάπτυξης των μύθων. •Οι μαθητές να εμπλουτίσουν το γλωσσολογικό και γνωστικό τους περιεχόμενο. ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Μορφωτικό κεφάλαιο μαθητών Οι μαθητές της Β΄ τάξης στην οποία απευθύνεται η διδασκαλία λόγω της μικρής ηλικιακής ομάδας στην οποία ανήκουν και βάσει των εμπειριών, των μαθησιακών αναγκών και των ενδιαφερόντων τους, η διδασκαλία οφείλει να περιλαμβάνει αναγνώσματα τα οποία είναι οικείοι σε αυτούς όπως οι Αισώπειοι μύθοι, οι οποίοι προσφέρουν στην διδακτική το πλούσιο αναγνωστικό και εκπαιδευτικό τους περιεχόμενο. Επιπλέον η απλή δομή και εύκολη ανάγνωσή των Αισώπειων μύθων ενισχύουν την επιλογή τους για την αξιοποίησή τους στη διδασκαλία των μικρών παιδιών. Προαπαιτούμενες γνώσεις μαθητών Θα πρέπει οι μαθητές να έχουν ήδη μια επαφή με πληροφορίες σχετικές με την ζωή του Αισώπου και το έργο του.

40 Μεθοδολογική προσέγγιση Φάση 1 η : Προσανατολισμός Σύντομη αναφορά: • Περιεχόμενο διδασκαλίας • Στόχοι διδασκαλίας • Ζωή και έργο Αισώπου: «Πρωταγωνιστές στους μύθους του Αισώπου είναι, κατά το πλείστον, ορισμένα ζώα, όπως η αλεπού, ο λύκος, το λιοντάρι, το ελάφι κ.ά. Κυρίως είναι διάλογοι μεταξύ ζώων που μιλούν κι ενεργούν σαν άνθρωποι, ενώ υπάρχουν και μερικοί με ανθρώπους ή θεούς. Πρόκειται για μικρά οικιακά αφηγήματα, διατυπωμένα με μεγάλη συντομία. Ο χαρακτήρας τους είναι ηθικοδιδακτικός, συμβολικός κι αλληγορικός. Οι Μύθοι αυτοί έχουν ιδιαίτερη χάρη, θαυμαστή απλότητα κι άφταστη διδακτικότητα. Είναι παρμένοι από τη καθημερινή ζωή και τη φύση. Είχε τη μοναδική ικανότητα να δίνει στα ζώα ανθρώπινες ιδιότητες, ψυχή και λαλιά, σε τέτοιο βαθμό που να θεωρείς ότι οι μύθοι του ήταν κάποτε η πραγματικότητα και όλα αυτά που διηγείται έχουν συμβεί. Βασικό χαρακτηριστικό των διηγήσεών του ήταν το επιμύθιο το οποίο ήταν εύληπτο για τα παιδιά και το λαό». • Απορίες μαθητών

41 Υλικό για την προβολή μέσω ιστοσελίδας του πρώτου μύθου ή της αφήγησής του με την χρήση πολυμέσων και Η/Υ : Ακούστε τον μύθο: ή Δείτε το βίντεο: Η αλεπού και ο τράγος Κάποτε μια αλεπού, για κακή της τύχη, έπεσε μέσα σε ένα πηγάδι. Όπως ήταν φυσικό, δεν μπορούσε να βγει έξω και έτσι καθόταν στενοχωρημένη προσπαθώντας να σκεφτεί με ποιο τρόπο θα γλύτωνε από την δύσκολη θέση που είχε βρεθεί. Ώρα πολλή είχε περάσει, όταν στο πηγάδι πλησίασε ένας διψασμένος τράγος, μια αρσενική κατσίκα δηλαδή. Βλέποντας ο τράγος την αλεπού μέσα στο πηγάδι την ρώτησε: - Είναι το νερό καλό κυρά αλεπού; Να κατέβω κι εγώ να πιω, γιατί διψάω πολύ; Η πονηρή αλεπού, τότε, του απάντησε: - Το νερό είναι πεντακάθαρο και δροσερό. Μην το σκέφτεσαι καθόλου. Κατέβα να πιεις να ξεδιψάσεις. Εγώ πίνω συνέχεια και δεν το χορταίνω.

42 Ο αφελής τράγος, χωρίς να το σκεφθεί καθόλου, πήδηξε μέσα στο πηγάδι και άρχισε να πίνει νερό που όντως ήταν δροσερό και πεντακάθαρο. Ήπιε μπόλικο, με την ψυχή του, μέχρι που ξεδίψασε. Τότε ανακάλυψε ότι αν και μπήκε στο πηγάδι πολύ εύκολα, δεν μπορούσε να βγει από αυτό. Στράφηκε προς την αλεπού και την ρώτησε αν ήξερε κάποιο τρόπο για να βγουν από το πηγάδι. Η αλεπού, παίρνοντας το πιο αθώο ύφος της, του απάντησε: - Αυτό είναι πολύ εύκολο. Θα σταθείς όρθιος στα πισινά σου πόδια, ενώ τα μπροστινά θα τα ακουμπήσεις στα τοιχώματα του πηγαδιού. Θα τεντώσεις προς τα πάνω τον λαιμό σου και εγώ θα σκαρφαλώσω πάνω σου. Όταν βγω έξω από το πηγάδι, θα τραβήξω έξω και εσένα και ο καθένας θα πάρει τον δρόμο του. Ο τράγος, βρίσκοντας σωστά αυτά που του είπε η αλεπού, δεν έχασε καιρό και έκανε όπως του είχε πει. Η αλεπού, εύκολα πλέον, σκαρφάλωσε πάνω στον τράγο και πήδηξε έξω από το πηγάδι. Μην τηρώντας όμως την υπόσχεση της, άρχισε να απομακρύνεται από το πηγάδι χωρίς να βοηθήσει τον τράγο. Καθώς απομακρυνόταν, τον άκουσε που την κατηγορούσε ότι αθέτησε την υπόσχεση της και ότι τον εγκατέλειψε μέσα στο πηγάδι. Τότε η πονηρή αλεπού του απάντησε: - Κυρ τράγε μου, αν είχες γνώση όσες τρίχες έχεις στο γένι σου, δεν θα έμπαινες μέσα στο πηγάδι πριν σκεφτείς με ποιο τρόπο θα έβγαινες από εκεί.

43 Η αλεπού κι ο λαγός στο πηγάδι Ένας λαγός διψούσε και κατέβηκε στο πηγάδι για να πιεί νερό. Αφού ξεδίψασε με την ψυχή του, αποφάσισε ν’ ανέβει. Αλλά διαπίστωσε πως δεν υπήρχε τρόπος κι έπεσε σε μαύρη απελπισία. Κάποια αλεπού, που έτυχε να περνάει από εκεί, τον είδε σ αυτή την κατάσταση και του είπε: «Έκανες μεγάλο λάθος. Έπρεπε πρώτα να σκεφτείς πως θ’ ανέβεις κι ύστερα να κατέβεις… εκ του ασφαλούς». Ενδεικτικές ερωτήσεις: • Εντοπίσατε άγνωστες λέξεις; Αν ναι, μπορεί κάποιος να δώσει την ερμηνεία της; • Εντοπίσατε κάποιο σημείο πους σας δυσκόλεψε ερμηνευτικά;

44 Φάση 2 η : Ανάδειξη των ιδεών των μαθητών Ενδεικτικές δραστηριότητες: • Παρουσιάστε με λίγα λόγια τον μύθο. • Αναφέρετε τους χαρακτήρες που παρουσιάζονται και τα χαρακτηριστικά τους. • Τι σας κάνει εντύπωση; Φάση 3 η : Αναδόμηση των ιδεών των μαθητών Περίληψη μύθων Η αλεπού και ο τράγος Κάποτε μια αλεπού έπεσε σε ένα πηγάδι και δεν μπορούσε να βγει. Όταν τελικά μετά από ώρα πέρασε ένας τράγος από εκεί τον δελέασε να βουτήξει μέσα στο πηγάδι για να πιει νερό. Όταν κατάλαβε ο τράγος ότι δεν μπορούσε να βγει η πονηρή η αλεπού του πρότεινε να ανέβει πάνω του να βγει αυτή πρώτη και μετά να τον τραβήξει. Βγήκε λοιπόν αλλά δεν έβγαλε τον τράγο έξω.

45 Η αλεπού και ο λαγός στο πηγάδι Ένας λαγός κατέβηκε σε ένα πηγάδι για να ξεδιψάσει και δεν μπορούσε να βγει. Περνάει λοιπόν η αλεπού από το πηγάδι και του νουθετεί το παρακάτω. Επιμύθιο Πριν ενεργήσουμε θα πρέπει να σκεφτούμε τις συνέπειες των πράξεών μας. Ενδεικτική ερώτηση: Σύμφωνα με τους μύθους τελικά η αλεπού έμαθε από το πάθημά της του πρώτου μύθου; Τι ακριβώς διδάχθηκε;

46 Φάση 4 η : Εφαρμογή των ιδεών Ενδεικτικές δραστηριότητες σε φύλλα εργασίας: α) Συμπληρώστε τον παρακάτω πίνακα σύμφωνα με τα χαρακτηριστικά που θα αποδίδατε στην αλεπού στον πρώτο μύθο και στην συνέχεια στον δεύτερο: Χαρακτηριστικά της αλεπούς στον πρώτο μύθο Χαρακτηριστικά της αλεπούς στον δεύτερο μύθο Π.χ. πονηρή

47 Φάση 5 η : Ανασκόπηση των ιδεών Ενδεικτικές δραστηριότητες: • Αναφέρεται το δίδαγμα του μύθου. • Έχετε συναντήσει ανθρώπους με τα παραπάνω χαρακτηριστικά; Eχετε βρεθεί οι ίδιοι σε παρόμοια κατάσταση; Επιμέρους σχόλια Είναι σημαντικό για να προχωρήσουμε στην επόμενη διδακτική ώρα, όπου θα αξιοποιηθεί ο μύθος σε συγκεκριμένο γνωστικό αντικείμενο, να έχουμε αξιολογήσει την αντίδραση των μαθητών ως προς την ευχάριστη ή μη εργασία τους στην ώρα της επεξεργασίας του μύθου για την αντιμετώπιση ενός πιθανού μη ευχάριστου κλίματος μάθησης στην διδασκαλία που θα ακολουθήσει. Επίσης θα πρέπει να αναφέρουμε τι θα περιλαμβάνει η ακόλουθη ώρα.

48 2 η Διδακτική Ώρα – Γλώσσα: 9 η «Που λες, είδα…» - Διδασκαλία των επιθέτων ΣΤΟΧΟΘΕΣΙΑ Ως προς τη διδασκαλία Γνωρίζοντας και κατανοώντας (1 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να μαθαίνω») •Να μάθουν πώς να χρησιμοποιούν το εκπαιδευτικό υλικό για να προσεγγίσουν γραμματικά φαινόμενα, καθώς και να αναπτύξουν στρατηγικές που εξυπηρετούν τις μαθησιακές τους ανάγκες. Διερευνώντας και εντοπίζοντας (2 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να ενεργώ») •Να κατανοήσουν και να εντοπίσουν το γραμματικό περιεχόμενο σε επιμέρους κείμενα, εδώ στον συγκεκριμένο μύθο. Επικοινωνώντας και συνεργαζόμενος με άλλους (3 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να ζω με τους άλλους») •Να εργάζονται ομαδικά. •Να μπορούν να διεξάγουν συζήτησης, να απαντούν ερωτήσεις αλλά και να θέτουν ερωτήματα(κυρίως ερωτήσεις επίλυσης αποριών).

49 Συνδέοντας με τη ζωή (4 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να υπάρχω» •Να χρησιμοποιούν επιμέρους κειμενικά είδη, εδώ χρήση μύθου, για να εμπλουτίζουν τις γλωσσολογικές τους ικανότητες, να τις καλλιεργούν και να τις αξιοποιούν στην καθημερινή τους επικοκοινωνία. Ως προς των γραμματισμό των μαθητών •Οι μαθητές να αντιληφθούν την δομή ανάπτυξης των μύθων. •Οι μαθητές να εμπλουτίσουν το γλωσσολογικό και γνωστικό τους περιεχόμενο. Συγκεκριμένα, •Οι μαθητές να κατανοήσουν και να παραγάγουν περιγραφικό κείμενο (περιγραφή αντικειμένου). •Οι μαθητές να κατανοήσουν την χρήση και τον ρόλο των επιθέτων. ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Η επιλογή του συγκεκριμένου μύθου στα Μαθηματικά στηρίχθηκε στα εξής: Α) Σχολικά εγχειρίδια Συγκεκριμένα η διδασκαλία των επιθέτων στην 9 η ενότητα του σχολικού εγχειριδίου της Γλώσσας της Β΄ τάξης και η ύπαρξη επιθέτων στους συγκεκριμένους μύθους δημιουργούν τα κατάλληλα πλαίσια για την διδασκαλία αυτού του γραμματικού φαινομένου.

50 Β) ΔΕΠΠΣ Σύμφωνα και με τα ΔΕΠΠΣ για την Β΄ τάξη Δημοτικού στα Μαθηματικά στα βασικά θέματα που προτείνονται συμπεριλαμβάνονται η αναγνώριση γραμματικών φαινομένων σε κειμενικά είδη. Προαπαιτούμενες γνώσεις μαθητών Ως προς γραμματικές γνώσεις Οι μαθητές θα πρέπει να έχουν έρθει σε επαφή με πλήθος επιθέτων σε διάφορα κείμενα ενώ θα πρέπει να γνωρίζουν την λειτουργία του ουσιαστικού και του ρήματος. Ως προς τους μύθους του Αισώπου Οι μαθητές θα πρέπει να έχουνε διδαχθεί τα βασικά σημεία των μύθων τους οποίους πρόκειται να επεξεργαστούν.

51 Μεθοδολογική προσέγγιση Φάση 1 η : Προσανατολισμός • Ενημέρωση ως προς την πορεία διδασκαλίας και των στόχων της. • Αναφορά στο μαθηματικό περιεχόμενο και στην ενότητα του σχολικού εγχειριδίου. • Σύντομη περίληψη του μύθου από τους μαθητές και αναφέρεται το κεντρικό του νόημα. Φάση 2 η : Ανάδειξη των ιδεών των μαθητών Ενδεικτικές δραστηριότητες: Α)Να εντοπίσετε κοντά στα ουσιαστικά λέξεις που μας βοηθούν να καταλάβουμε πώς είναι αυτά, με την ομάδα σας. (βλέπε επισημασμένες με πράσινο χρώμα λέξεις) Β)Να περιγράψετε αντικείμενα που εντοπίσατε στα κείμενα και που πιθανόν να έχετε συναντήσει και με ποιον τρόπο.

52 Φάση 3 η & Φάση 4 η : Αναδόμηση των ιδεών των μαθητών & Εφαρμογή των ιδεών Αφού οι μαθητές απαντήσουν στο παραπάνω η εκπαιδευτικός προχωρά στην εξήγηση της δομής και της λειτουργίας των επιθέτων σύμφωνα με την προτεινόμενη θεωρία του σχολικού εγχειριδίου. Στην συνέχεια με την αξιοποίηση του μύθου και με τον κατάλληλο συντονισμό πραγματοποιούνται οι ακόλουθες δραστηριότητες σε φύλλα εργασίας : α ) Αφού εντοπίσατε τις λέξεις που περιγράφουν τα ουσιαστικά, δηλαδή τα επίθετα, να τα καταγράψετε στον παρακάτω πίνακα μαζί με τα ουσιαστικά. ΟυσιαστικόΕπίθετα Π.χ. τράγοςδιψασμένος

53 β) Περιγράψτε την αλεπού ως προς τα φυσικά χαρακτηριστικά της και ως προς τον χαρακτήρα της. Ζωγραφίστε την αλεπού σύμφωνα με αυτά τα χαρακτηριστικά. Η αλεπού Φυσικά χαρακτηριστικάΣτοιχεία του χαρακτήρα της Π.χ. κόκκινο χρώμαπονηρή γ) Σκηνοθετήστε με την ομάδα σας και παρουσιάστε τον 2 ο μύθο.

54 Φάση 5 η : Ανασκόπηση των ιδεών Με την ολοκλήρωση των παραπάνω φάσεων προχωράμε σε μια επανάληψη και αξιολόγηση της ύλης που διδάχθηκε αναφορικά με τον μύθο και επιλύονται πιθανά προβλήματα εμπέδωσης με εξατομίκευση της διδασκαλίας. Τέλος ανατίθενται για το σπίτι δραστηριότητες από τα εγχειρίδια της Γλώσσας στο αντίστοιχο κεφάλαιο και να επιλέξουν οι μαθητές έναν μύθο του Αισώπου με αλεπού που τους αρέσει για την ένταξή του σε μια διδακτική ώρα.

55 Μορφές διδασκαλίας - Εκπαιδευτικές τεχνικές και τεχνικές σκηνοθεσίας Μορφές διδασκαλίας που χρησιμοποιήθηκαν είναι η εισήγηση, συζήτηση, ατομική και ομαδικά εργασία, επεξεργασία, ανατροφοδότηση, παραγωγή. Χρησιμοποιήθηκε ποικιλία εκπαιδευτικών τεχνικών, όπως: πρόκληση, διάλεξη, επίδειξη, ερώτηση, παρουσίαση, παράθεση αναλογιών. Κοινωνική οργάνωση της εργασίας Α) η διδασκαλία στην ολομέλεια, Β) η ατομική εργασία, Γ) η εργασία σε ομάδες. Μέσα που χρησιμοποιήθηκαν Μύθοι του Αισώπου, σχολικά εγχειρίδια, φύλλα εργασίας, πίνακας, εποπτικό υλικό, εργαλεία σχεδίασης, Η/Υ, πολυμέσα.

56 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 3 Τίτλος: Οι μύθοι του Αισώπου στην διδασκαλία των μαθηματικών Τάξη: B΄ Δημοτικού Γνωστικό αντικείμενο: Μελέτη Περιβάλλοντος Μύθος προς διδασκαλία: Η συκιά και η ελιά Διδακτική ενότητα Μελέτης Περιβάλλοντος: 7.2 Είδη φυτών Αριθμός μαθητών: … Τόπος εργασίας: Σχολική τάξη Χρονική διάρκεια: 1 διδακτική ώρα

57 1 η Διδακτική Ώρα –Μελέτη Περιβάλλοντος: Γνωριμία με τον αισώπιο μύθο «Η συκιά και η ελιά» και τα είδη φυτών Στοχοθεσία Ως προς τη διδασκαλία Γνωρίζοντας και κατανοώντας (1 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να μαθαίνω») •Να συνειδητοποιήσουν πόσο εύκολη είναι σήμερα η πρόσβαση στην γνώση συγκριτικά με το παρελθόν. •Να αντιληφθούν στον βαθμό που είναι δυνατόν την διαχρονικότητα και την αξία του μύθου. •Να μάθουν πώς να χρησιμοποιούν το εκπαιδευτικό υλικό για να προσεγγίσουν το φυσικό τους περιβάλλον και τα στοιχεία της φύσης, καθώς και να αναπτύξουν στρατηγικές που εξυπηρετούν τις μαθησιακές τους ανάγκες. Διερευνώντας και εντοπίζοντας (2 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να ενεργώ») • Να ερευνήσουν και να εντοπίσουν στοιχεία του περιεχομένου σε συνάρτηση με τις εμπειρίες τους. • Να κατανοήσουν και να εντοπίσουν την λειτουργία του φυσικού συστήματος σε επιμέρους κείμενα, εδώ στον συγκεκριμένο μύθο.

58 Επικοινωνώντας και συνεργαζόμενος με άλλους (3 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να ζω με τους άλλους») •Να μάθουν να συνεργάζονται και να επικοινωνούν στην κοινότητα της τάξης. •Να μπορούν να διεξάγουν συζήτησης, να απαντούν ερωτήσεις αλλά και να θέτουν ερωτήματα(κυρίως ερωτήσεις επίλυσης αποριών). Συνδέοντας με τη ζωή (4 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να υπάρχω» •Να είναι σε θέση να εντοπίζουν στο κείμενο στοιχεία από την καθημερινότητα. •Να χρησιμοποιούν επιμέρους κειμενικά είδη, εδώ χρήση μύθου, για να εμπλουτίζουν τις γνώσεις τους και να μάθουν να ζουν στο φυσικό τους περιβάλλον. Ως προς των γραμματισμό των μαθητών •Οι μαθητές να αντιληφθούν την δομή ανάπτυξης των μύθων. •Οι μαθητές να εμπλουτίσουν το γλωσσολογικό και γνωστικό τους περιεχόμενο. •Οι μαθητές επιδιώκεται να γνωρίσουν τα είδη των φυτών και να τα ταξινομήσουν: σε φυλλοβόλα και αειθαλή (τα πολυετή φυτά),ανάλογα με το αν ρίχνουν ή κρατούν τα φύλλα τους.

59 ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Μορφωτικό κεφάλαιο μαθητών Οι μαθητές της Β΄ τάξης στην οποία απευθύνεται η διδασκαλία λόγω της μικρής ηλικιακής ομάδας στην οποία ανήκουν και βάσει των εμπειριών, των μαθησιακών αναγκών και των ενδιαφερόντων τους, η διδασκαλία οφείλει να περιλαμβάνει αναγνώσματα τα οποία είναι οικείοι σε αυτούς όπως οι Αισώπειοι μύθοι, οι οποίοι προσφέρουν στην διδακτική το πλούσιο αναγνωστικό και εκπαιδευτικό τους περιεχόμενο. Επιπλέον η απλή δομή και εύκολη ανάγνωσή των Αισώπειων μύθων ενισχύουν την επιλογή τους για την αξιοποίησή τους στη διδασκαλία των μικρών παιδιών. Συγκεκριμένα η διδασκαλία των ειδών των φυτών στην ενότητα 7.2 Είδη φυτών του βιβλίου της Μελέτης Περιβάλλοντος και η ύπαρξη ανάλογης θεματικής περιοχής στον συγκεκριμένο μύθο δημιουργούν τα κατάλληλα πλαίσια για την διδασκαλία αυτού του διδακτικού περιεχομένου. Β) ΔΕΠΠΣ Σύμφωνα και με τα ΔΕΠΠΣ για την Β΄ τάξη Δημοτικού στη Μελέτη Περιβάλλοντος στα βασικά θέματα που προτείνονται συμπεριλαμβάνονται τα φυτά (η ανάπτυξη και οι παράγοντες που την επηρεάζουν) με προσδοκώμενα μαθησιακά αποτελέσματα οι μαθητές να περιγράφουν την διαδικασία ανάπτυξης ενός φυτού, καθώς και τους παράγοντες που την επηρεάζουν.

60 Προαπαιτούμενες γνώσεις μαθητών Ως προς γνώσεις του φυσικού περιβάλλοντος •Οι μαθητές θα πρέπει να γνωρίζουν τα είδη των φυτών και να τα ταξινομούν: σε φυλλοβόλα και αειθαλή (τα πολυετή φυτά), ανάλογα με το αν ρίχνουν ή κρατούν τα φύλλα τους. Ως προς τους μύθους του Αισώπου •Θα πρέπει οι μαθητές να έχουν ήδη μια επαφή με πληροφορίες σχετικές με την ζωή του Αισώπου και το έργο του.

61 Μεθοδολογική προσέγγιση Φάση 1 η : Προσανατολισμός Σύντομη αναφορά: • Περιεχόμενο διδασκαλίας • Στόχοι διδασκαλίας Φάση 2 η : Ανάδειξη των ιδεών • Ζωή και έργο Αισώπου: «Πρωταγωνιστές στους μύθους του Αισώπου είναι, κατά το πλείστον, ορισμένα ζώα, όπως η αλεπού, ο λύκος, το λιοντάρι, το ελάφι κ.ά. Κυρίως είναι διάλογοι μεταξύ ζώων που μιλούν κι ενεργούν σαν άνθρωποι, ενώ υπάρχουν και μερικοί με ανθρώπους ή θεούς. Πρόκειται για μικρά οικιακά αφηγήματα, διατυπωμένα με μεγάλη συντομία. Ο χαρακτήρας τους είναι ηθικοδιδακτικός, συμβολικός κι αλληγορικός. Οι Μύθοι αυτοί έχουν ιδιαίτερη χάρη, θαυμαστή απλότητα κι άφταστη διδακτικότητα. Είναι παρμένοι από τη καθημερινή ζωή και τη φύση. Είχε τη μοναδική ικανότητα να δίνει στα ζώα ανθρώπινες ιδιότητες, ψυχή και λαλιά, σε τέτοιο βαθμό που να θεωρείς ότι οι μύθοι του ήταν κάποτε η πραγματικότητα και όλα αυτά που διηγείται έχουν συμβεί. Βασικό χαρακτηριστικό των διηγήσεών του ήταν το επιμύθιο το οποίο ήταν εύληπτο για τα παιδιά και το λαό». • Απορίες μαθητών

62 Η συκιά και η ελιά Κάποιο χειμώνα, την ώρα που η συκιά έριχνε τα φύλλα της, άκουσε την ελιά από δίπλα να της λέει περιφρονητικά: «Εμένα τα φύλλα μου με στολίζουν χειμώνα-καλοκαίρι, γιατί είμαι αειθαλής. Ενώ εσύ μόνο το καλοκαίρι διαθέτεις μια κάποια ομορφιά». Δεν είχε προλάβει τελειώσει το εγκώμιο του εαυτού της, όταν έπεσε ένας κεραυνός σταλμένος από χέρι θεϊκό και την κατάκαψε. Η συκιά δεν έπαθε τίποτε. Ενδεικτικές ερωτήσεις: •Εντοπίσατε άγνωστες λέξεις; Αν ναι, μπορεί κάποιος να δώσει την ερμηνεία τους; •Εντοπίσατε κάποιο σημείο πους σας δυσκόλεψε ερμηνευτικά; Ενδεικτικές δραστηριότητες: • Παρουσιάστε με λίγα λόγια τον μύθο. • Αναφέρετε τους χαρακτήρες που παρουσιάζονται και τα χαρακτηριστικά τους. • Τι σας κάνει εντύπωση; • Σύμφωνα με τον μύθο τι έπαθε η ελιά και για ποιον λόγο; Τι ακριβώς διδάχθηκε;

63 Περίληψη μύθου Η ελιά καμάρωνε για τα φύλλα της και την ομορφιά της που κρατάει όλο το χρόνο σε αντίθεση με την συκιά όταν ξαφνικά κάηκε από ένα κεραυνό. Επιμύθιο Τα φυσικά χαρακτηριστικά του ανθρώπου και κατ’ επέκταση τα υλικά αγαθά μπορούν να χαθούν ή να καταστραφούν για αυτό δεν πρέπει να είμαστε αλαζόνες ως προς την χρήση και επίδειξή τους.

64 Φάση 3 η & Φάση 4 η : Αναδόμηση των ιδεών των μαθητών & Εφαρμογή των ιδεών Ενδεικτική δραστηριότητα: Να εντοπίσετε στον μύθο και να συμπληρώσετε τον παρακάτω πίνακα ως προς το βασικά χαρακτηριστικά της συκιάς και της ελιάς όπως περιγράφονται στον μύθο: ελιάσυκιά Απάντηση: Κρατάει τα φύλλα της χειμώνα- καλοκαίρι Απάντηση: Κρατάει τα φύλλα της μόνο το καλοκαίρι Άρα είναι: αειθαλήςΆρα είναι: ????

65 Κατά την συμπλήρωση λοιπόν του πίνακα οι μαθητές αναμένεται να φτάσουν σε αδιέξοδο (βλέπε στον πίνακα κίτρινο κελί). Αυτό αναμένουμε να συμβεί διότι οι μαθητές κατά την επεξεργασία του κειμένου στην 1 η φάση συνάντησαν την λέξη αειθαλής, της οποίας ο ορισμός βρέθηκε από τα συμφραζόμενα, ενώ η κατάλληλη λέξη που αντιπροσωπεύει την ιδιότητα της συκιάς να κρατάει τα φύλλα της μόνο το καλοκαίρι έλειπε. Ρωτάμε λοιπόν τους μαθητές αν γνωρίζει κανείς την λέξη που ψάχνουμε και στην συνέχεια γνωστοποιούμε στους μαθητές την καινούρια λέξη, φυλλοβόλο. Οι μαθητές συμπληρώνουν τον πίνακα και στην συνέχεια επαναλαμβάνονται ως προς τον ορισμό τους οι δύο κατηγορίες φυτών που ανήκουν η συκιά και η ελιά σύμφωνα και με το σχολικό εγχειρίδιο. Λύνονται πιθανές παρερμηνείες και δυσκολίες. Επιμέρους δραστηριότητες: •Στην αυλή του σχολείου ας ερευνήσουμε πια φυτά είναι αειθαλή και πια φυλλοβόλα. •Με την ομάδα σας βρείτε επιπλέον φυτά που ανήκουν στις δύο αυτές κατηγορίες βάσει των παρατηρήσεων σας σχετικά με ποια φυτά διατηρούν τα φύλλα τους τον χειμώνα και ποια όχι.

66 Φάση 5 η : Ανασκόπηση των ιδεών Με την ολοκλήρωση των παραπάνω φάσεων προχωράμε σε μια επανάληψη και αξιολόγηση της ύλης που διδάχθηκε αναφορικά με τον μύθο και επιλύονται πιθανά προβλήματα εμπέδωσης με εξατομίκευση της διδασκαλίας. Τέλος επεξηγείται και ανατίθεται η παρακάτω δραστηριότητα σε φύλλο εργασίας: Βρείτε σε κείμενα από την βιβλιοθήκη, εφημερίδες, περιοδικά ή από άλλους μύθους στοιχεία για το φυσικό περιβάλλον και παρουσιάστε τα. Μορφές διδασκαλίας - Εκπαιδευτικές τεχνικές και τεχνικές σκηνοθεσίας Μορφές διδασκαλίας που χρησιμοποιήθηκαν είναι η εισήγηση, συζήτηση, ατομική και ομαδικά εργασία, επεξεργασία, ανατροφοδότηση, παραγωγή. Χρησιμοποιήθηκε ποικιλία εκπαιδευτικών τεχνικών, όπως: πρόκληση, διάλεξη, επίδειξη, ερώτηση, παρουσίαση, παράθεση αναλογιών.

67 Κοινωνική οργάνωση της εργασίας Α) η διδασκαλία στην ολομέλεια, Β) η ατομική εργασία, Γ) η εργασία σε ομάδες. Μέσα που χρησιμοποιήθηκαν Μύθος του Αισώπου, σχολικά εγχειρίδια, φύλλα εργασίας, πίνακας, εποπτικό υλικό, Η/Υ.

68 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 4 Τίτλος: Οι μύθοι του Αισώπου στην διδασκαλία στα πλαίσια της Τάξη: B΄ Δημοτικού Ζώνη διδασκαλίας: Μελέτη Περιβάλλοντος Ενότητα σχολικού εγχειριδίου: 10.1 Τι καιρό θα κάνει αύριο Μύθος προς διδασκαλία: Ο Βοριάς κι ο Ήλιος Αριθμός μαθητών: … Τόπος εργασίας: Σχολική τάξη Χρονική διάρκεια: 1 διδακτική ώρα

69 1 η Διδακτική Ώρα: Στοχοθεσία Ως προς τη διδασκαλία Γνωρίζοντας και κατανοώντας (1 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να μαθαίνω») •Να συνειδητοποιήσουν πόσο εύκολη είναι σήμερα η πρόσβαση στην γνώση συγκριτικά με το παρελθόν. •Να αντιληφθούν στον βαθμό που είναι δυνατόν την διαχρονικότητα και την αξία του μύθου. •Να μάθουν πώς να χρησιμοποιούν το εκπαιδευτικό υλικό για να προσεγγίσουν το φυσικό τους περιβάλλον και τα στοιχεία της φύσης, καθώς και να αναπτύξουν στρατηγικές που εξυπηρετούν τις μαθησιακές τους ανάγκες. Διερευνώντας και εντοπίζοντας (2 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να ενεργώ») •Να ερευνήσουν και να εντοπίσουν στοιχεία του περιεχομένου σε συνάρτηση με τις εμπειρίες τους. •Να κατανοήσουν και να εντοπίσουν την λειτουργία του φυσικού συστήματος σε επιμέρους κείμενα, εδώ στον συγκεκριμένο μύθο.

70 Επικοινωνώντας και συνεργαζόμενος με άλλους (3 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να ζω με τους άλλους») •Να μάθουν να συνεργάζονται και να επικοινωνούν στην κοινότητα της τάξης. •Να μπορούν να διεξάγουν συζήτησης, να απαντούν ερωτήσεις αλλά και να θέτουν ερωτήματα(κυρίως ερωτήσεις επίλυσης αποριών). Συνδέοντας με τη ζωή (4 ος πυλώνας Delors «μαθαίνω πώς να υπάρχω» •Να είναι σε θέση να εντοπίζουν στο κείμενο στοιχεία από την καθημερινότητα. •Να χρησιμοποιούν επιμέρους κειμενικά είδη, εδώ χρήση μύθου, για να εμπλουτίζουν τις γνώσεις τους και να μάθουν να ζουν στο φυσικό τους περιβάλλον. Ως προς των γραμματισμό των μαθητών •Οι μαθητές να αντιληφθούν την δομή ανάπτυξης των μύθων. •Οι μαθητές να εμπλουτίσουν το γλωσσολογικό και γνωστικό τους περιεχόμενο. •Οι μαθητές να γνωρίσουν παράγοντες (θερμοκρασία, άνεμος, ήλιος) από τους οποίους εξαρτώνται οι καιρικές συνθήκες.

71 ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Μορφωτικό κεφάλαιο μαθητών Οι μαθητές της Β΄τάξης στην οποία απευθύνεται η διδασκαλία λόγω της μικρής ηλικιακής ομάδας στην οποία ανήκουν και βάσει των εμπειριών, των μαθησιακών αναγκών και των ενδιαφερόντων τους, η διδασκαλία οφείλει να περιλαμβάνει αναγνώσματα τα οποία είναι πρόσφυλοι σε αυτούς όπως οι Αισώπειοι μύθοι, οι οποίοι προσφέρουν στην διδακτική το πλούσιο αναγνωστικό και εκπαιδευτικό τους περιεχόμενο. Επιπλέον η απλή δομή και εύκολη ανάγνωσή των Αισώπειων μύθων ενισχύουν την επιλογή τους για την αξιοποίησή τους στη διδασκαλία των μικρών παιδιών. Β) ΔΕΠΠΣ Σύμφωνα και με τα ΔΕΠΠΣ για την Β΄ τάξη Δημοτικού στη Μελέτη Περιβάλλοντος στα βασικά θέματα που προτείνονται συμπεριλαμβάνεται το θέμα Ο καιρός επηρεάζει τη ζωή του ανθρώπου και στα προσδοκώμενα μαθησιακά αποτελέσματα αναφέρεται ότι οι μαθητές θα πρέπει να προσδιορίζουν τα βασικά στοιχεία του καιρού και να συσχετίζουν τις καιρικές μεταβολές με τη ζωή των ανθρώπων. Προαπαιτούμενες γνώσεις μαθητών •Ως προς τους μύθους του Αισώπου Θα πρέπει οι μαθητές να έχουν ήδη μια επαφή με πληροφορίες σχετικές με την ζωή του Αισώπου και το έργο του.

72 Μεθοδολογική προσέγγιση Φάση 1 η : Προσανατολισμός Σύντομη αναφορά: • Περιεχόμενο διδασκαλίας • Στόχοι διδασκαλίας Φάση 2 η : Ανάδειξη των ιδεών • Ζωή και έργο Αισώπου: «Πρωταγωνιστές στους μύθους του Αισώπου είναι, κατά το πλείστον, ορισμένα ζώα, όπως η αλεπού, ο λύκος, το λιοντάρι, το ελάφι κ.ά. Κυρίως είναι διάλογοι μεταξύ ζώων που μιλούν κι ενεργούν σαν άνθρωποι, ενώ υπάρχουν και μερικοί με ανθρώπους ή θεούς. Πρόκειται για μικρά οικιακά αφηγήματα, διατυπωμένα με μεγάλη συντομία. Ο χαρακτήρας τους είναι ηθικοδιδακτικός, συμβολικός κι αλληγορικός. Οι Μύθοι αυτοί έχουν ιδιαίτερη χάρη, θαυμαστή απλότητα κι άφταστη διδακτικότητα. Είναι παρμένοι από τη καθημερινή ζωή και τη φύση. Είχε τη μοναδική ικανότητα να δίνει στα ζώα ανθρώπινες ιδιότητες, ψυχή και λαλιά, σε τέτοιο βαθμό που να θεωρείς ότι οι μύθοι του ήταν κάποτε η πραγματικότητα και όλα αυτά που διηγείται έχουν συμβεί. Βασικό χαρακτηριστικό των διηγήσεών του ήταν το επιμύθιο το οποίο ήταν εύληπτο για τα παιδιά και το λαό». • Απορίες μαθητών

73 Ο Βοριάς κι ο Ήλιος Μια φορά, ο Ήλιος κι ο Βοριάς έπιασαν μια μεγάλη συζήτηση για το ποιος από τους δυο ήταν ο δυνατότερος. - Εγώ, έλεγε ο Ήλιος. - Όχι, εγώ, έλεγε ο Βοριάς. Κι είχαν τόσο πείσμα, ώστε κανένας τους δεν υποχωρούσε μπροστά στον άλλον. Έτσι όμως, δεν έβγαινε συμπέρασμα, ούτε θα 'βγαινε ποτέ, τόσο πεισματάρηδες που ήταν κι οι δυο τους. - Σου προτείνω ένα στοίχημα! είπε τέλος ο Βοριάς. - Τι στοίχημα; ρώτησε ο Ήλιος. - Να διαλέξουμε στην τύχη έναν άνθρωπο κι όποιος από τους δυο μας καταφέρει και τον γδύσει, εκείνος θα 'ναι ο δυνατότερος. - Το δέχομαι το στοίχημα! είπε ο Ήλιος. Σε λίγο, φάνηκε στον κάμπο ένας άνθρωπος, που πήγαινε ολομόναχος. Άρχισε τότε, ο Βοριάς, να φυσάει δυνατά. Ο διαβάτης έσκυψε το κεφάλι του και σταύρωσε τα χέρια του, πάνω στο στήθος, για να προφυλαχτεί από τον αέρα. Ο Βοριάς φύσηξε πιο δυνατά κι ο διαβάτης, κούμπωσε το ρούχο του κι επειδή ο Βοριάς δυνάμωνε το φύσημά του, ο καημένος ο άνθρωπος έβγαλε μια μάλλινη κουβέρτα, που την κουβαλούσε σ' ένα σακί, και τυλίχτηκε μ' αυτήν, για να μην ξεπαγιάσει. Όσο πιο δυνατά φυσούσε ο Βοριάς, τόσο πιο σφιχτά τυλιγότανε στην κουβέρτα του ο διαβάτης.

74 Στο τέλος, ο Βοριάς βαρέθηκε κι έπαψε να φυσάει. Γύρισε στον Ήλιο και του είπε: - Η σειρά σου τώρα να δοκιμάσεις να τον γδύσεις. Ο Ήλιος πρόβαλε στον ουρανό, μόλις σταμάτησε να φυσάει ο Βοριάς, κι αμέσως ο διαβάτης έβγαλε από πάνω του την κουβέρτα και την έβαλε στο σακί. Δυνάμωσε τη λάμψη του ο 'Ηλιος κι ο διαβάτης ξεκούμπωσε το ρούχο του. Αλλά ο Ήλιος δυνάμωνε όλο και πιο πολύ τη λάμψη του κι ο διαβάτης, που είχε αρχίσει να ιδρώνει, άρχισε να βγάζει ένα-ένα τα ρούχα του, ώσπου, στο τέλος απόμεινε ολόγυμνος και κοιτούσε δεξιά κι αριστερά, μήπως δει κανένα δέντρο για να πάει να ξαπλώσει στον ίσκιο του. Επειδή όμως δεν έβρισκε δέντρο, έπεσε στο ποτάμι, που περνούσε εκεί κοντά κι έμεινε στο νερό, ώσπου ο Ήλιος, σιγά-σιγά, λιγόστεψε τη λάμψη του. - Εσύ είσαι ο δυνατότερος! παραδέχτηκε ο Βοριάς, αποχαιρετώντας τον Ήλιο. Ενδεικτικές ερωτήσεις: •Εντοπίσατε άγνωστες λέξεις; Αν ναι, μπορεί κάποιος να δώσει την ερμηνεία τους; •Εντοπίσατε κάποιο σημείο πους σας δυσκόλεψε ερμηνευτικά;

75 Ενδεικτικές δραστηριότητες: •Παρουσιάστε με λίγα λόγια τον μύθο. •Αναφέρετε τους χαρακτήρες που παρουσιάζονται και τα χαρακτηριστικά τους. •Τι σας κάνει εντύπωση; •Σύμφωνα με τον μύθο τι έπαθε συνέβη ανάμεσα στο Ήλιο και στον Βοριά και για ποιον λόγο; Τι ακριβώς διδάχθηκε ο τελευταίος; Περίληψη μύθου Ο Ήλιος και ο Βοριάς συζητούσαν ως προς το ποιος από τους δύο είναι πιο δυνατός και επειδή δεν έφταναν σε κάποιο συμπέρασμα έβαλαν στοίχημα με πρόταση του Βοριά. Όποιος λοιπόν κατάφερνε να γδύσει έναν άνθρωπο αυτός θα ήταν ο πιο δυνατός. Ξεκίνησς πρώτος ο Βοριάς να φυσάει και αυτό που κατάφερε ήταν να ντυθεί ο άνθρωπος ακόμα περισσότερο. Στην συνέχεια ο Ήλιος εκπέμποντας όλο και περισσότερη ζέστη κατάφερε τον άνθρωπο να γδυθεί. Στο τέλος ο Βοριάς αποδέχθηκε την ήττα του. Επιμύθιο Θα πρέπει να γνωρίζουμε τις δυνατότητές μας και να μην πράττουμε χωρίς σκέψη και να υποχωρούμε την κατάλληλη στιγμή.

76 Ενδεικτικές δραστηριότητες: •Μπορείτε να περιγράψετε μια ανάλογη περίπτωση διαφωνίας την οποία βιώσατε; •Πιστεύετε πως ο άνθρωπος του μύθου ήταν σωστό να τον εμπλέξουν; Φάση 3 η & Φάση 4 η : Αναδόμηση των ιδεών των μαθητών & Εφαρμογή των ιδεών Να συμπληρώσετε τον παρακάτω πίνακα ως προς το βασικά χαρακτηριστικά της Ήλιου και του Βοριά όπως περιγράφονται στον μύθο και σύμφωνα με τις εμπειρίες σας: ΉλιοςΒοριάς Π.χ. ζεστός

77 Επιμέρους δραστηριότητες: •Στον προαύλιο χώρο παρατηρήστε ομαδικά τον καιρό και συμπληρώστε με σταυρό + τον παρακάτω πίνακα: Ο καιρός τώρα Ο Ήλιος είναι:O αέρας είναι: ΚαυτόςΚρύος ΦωτεινόςΖεστός ΚρυμμένοςΑδύναμος ΕμφανήςΔυνατός

78 Φάση 5 η : Ανασκόπηση των ιδεών Με την ολοκλήρωση των παραπάνω φάσεων προχωράμε σε μια επανάληψη και αξιολόγηση της ύλης που διδάχθηκε αναφορικά με τον μύθο και επιλύονται πιθανά προβλήματα εμπέδωσης με εξατομίκευση της διδασκαλίας. Τέλος επεξηγούνται και ανατίθενται οι παρακάτω δραστηριότητες σε φύλλο εργασίας (επιλέξτε μία από τις δραστηριότητες): Α) Κατασκευάστε ομαδικά ή ατομικά κολάζ με τον τρόπο που ντυνόμαστε το καλοκαίρι και τον χειμώνα. Β) Μπορείτε να βρείτε κάποιο μύθο σχετικό με τον Ήλιο ή/και τον αέρα; Μορφές διδασκαλίας - Εκπαιδευτικές τεχνικές και τεχνικές σκηνοθεσίας Μορφές διδασκαλίας που χρησιμοποιήθηκαν είναι η εισήγηση, συζήτηση, ατομική και ομαδικά εργασία, επεξεργασία, ανατροφοδότηση, παραγωγή. Χρησιμοποιήθηκε ποικιλία εκπαιδευτικών τεχνικών, όπως: πρόκληση, διάλεξη, επίδειξη, ερώτηση, παρουσίαση, παράθεση αναλογιών.

79 Κοινωνική οργάνωση της εργασίας Α) η διδασκαλία στην ολομέλεια, Β) η ατομική εργασία, Γ) η εργασία σε ομάδες. Μέσα που χρησιμοποιήθηκαν Μύθος του Αισώπου, σχολικά εγχειρίδια, φύλλα εργασίας, πίνακας, εποπτικό υλικό, Η/Υ.


Κατέβασμα ppt "Πανεπιστήμιο Αιγαίου Σχολή Ανθρωπιστικών Επιστημών Τμήμα ΠΤΔΕ Μάθημα: Η διάχυση του αισώπειου μύθου στην Ευρώπη Θέμα εργασίας: Υποδειγματική διδασκαλία."

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Διαφημίσεις Google