Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Διαφωτισμός Νέες αρχές διακυβέρνησης, νέες κοινωνικές συνθήκες, Φωτισμένη δεσποτεία Η Εποχή των Επαναστάσεων: – Ένδοξη Επανάσταση, Αγγλία 1688 – Αμερικανική.

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Παρουσίαση με θέμα: "Διαφωτισμός Νέες αρχές διακυβέρνησης, νέες κοινωνικές συνθήκες, Φωτισμένη δεσποτεία Η Εποχή των Επαναστάσεων: – Ένδοξη Επανάσταση, Αγγλία 1688 – Αμερικανική."— Μεταγράφημα παρουσίασης:

1

2 Διαφωτισμός Νέες αρχές διακυβέρνησης, νέες κοινωνικές συνθήκες, Φωτισμένη δεσποτεία Η Εποχή των Επαναστάσεων: – Ένδοξη Επανάσταση, Αγγλία 1688 – Αμερικανική Επανάσταση 1787 – Γαλλική Επανάσταση 1789 – Εκβιομηχάνιση στη Βρετανία

3 Διαφωτισμός Ανάπτυξη αστικής τάξης Πολιτική οικονομία. Θεωρίες Adam Smith: Η φύση του ανθρώπου είναι ίδια παντού. Αρχή της οικονομικής ελευθερίας. Ορθολογισμός

4 Διαφωτισμός Η επιστήμη δεν αντιπροσώπευε στην αρχή, παρά μια «επισφαλή μορφή γνώσης» και δεν καταλάμβανε διακριτή θέση. Βολταίρος και Ντιντερό χαρακτηριστικές φιγούρες της επιστήμης του 18 ου αι. Ούτε καν ως έννοια κυρίαρχη η επιστήμη. Κυρίαρχος όρος τον 18 ο αι. ήταν η «Φυσική Φιλοσοφία», στόχος της οποίας ήταν η εξέταση της Φύσης ως δημιουργήματος του Κυρίου και έκφρασης της θείας βούλησης και πρόνοιας. Ρευστά τα όρια ανάμεσα στη Φυσική Φιλοσοφία και τη Θεολογία, ιδιαίτερα στον προτεσταντικό κόσμο.

5 Διαφωτισμός Principia του Νεύτωνα → το έργο που κατά γενική παραδοχή «επισημοποίησε» τη ρήξη της Φυσικής Φιλοσοφίας με τη θεολογία «Ξεπερνώντας τα διλήμματα της εποχής σχετικά με το αληθές της επιστημονικής διατύπωσης, το νευτώνειο έργο προωθούσε την εικόνα μιας «θριαμβεύουσας επιστήμης», στηριγμένης στους δικούς της νόμους και ικανής να προσφέρει μια «ουδέτερη», ανεπηρέαστη ερμηνευτική πρόταση για τον περιβάλλοντα κόσμο.

6 Διαφωτισμός Η κληρονομιά του Καρτέσιου: Ο κόσμος όπως τον έφτιαξε ο Θεός συγκροτείται από δυο στοιχεία: 1. την ύλη που υπόκειται σε αιώνιους νόμους και 2. το πνεύμα που ακολουθεί μια παγκόσμια λογική που είναι ίδια σε όλους τους ανθρώπους. Η ύλη είναι υποταγμένη στους νόμους (ντετερμινισμός) ενώ το πνεύμα είναι ελεύθερο. Η λογική - δώρο του Θεού στον άνθρωπο - του επιτρέπει να ανακαλύψει τους νόμους της φύσης που όρισε ο Θεός. Ανακαλύπτοντας τους νόμους, ο άνθρωπος δημιουργεί την επιστήμη η οποία του επιτρέπει να κυριαρχήσει στον κόσμο.

7 Διαφωτισμός Η παρακαταθήκη του εμπειρισμού - αισθησιοκρατίας του Φρ. Μπέικον και των νόμων της βαρύτητας του Νεύτωνα. Η λογική δημιουργεί την επιστήμη αλλά μόνον εφόσον εφαρμόζεται στα γεγονότα που παρατηρούν οι αισθήσεις. Η λογική κατευθύνει την εμπειρία των αισθήσεων σύμφωνα με τους κανόνες του πειράματος: πρώτα παρατήρηση, μετά πείραμα, τέλος συλλογισμός πάνω σ'αυτά.

8 Διαφωτισμός Εφόσον η γνώση όφειλε να θεμελιώνεται στην εμπειρία, η αξία μιας γενίκευσης στηριζόταν στο εύρος των παραδειγμάτων που τη θεμελίωναν. Η περιέργεια ενισχύθηκε ακόμα περισσότερο από τις περιγραφές ξένων πολιτισμών που έκαναν οι ταξιδιώτες προς τα τέλη του 17ου αι. Οι περιγραφές αρέσκονταν στην υπογράμμιση των διαφορών των κοινωνικών πρακτικών των διαφόρων πολιτισμών ή χωρών. Η έμφαση στη διαφορά οδήγησε στην αύξηση της συνείδησης της σχετικότητας των αξιών και σε μια κριτική των όσων ίσχυαν στην Ευρώπη. Η γνώση άλλων πολιτισμών ήταν χρήσιμη για την άντληση παραδειγμάτων πάνω στα οποία στηρίζονταν, στη συνέχεια, πολιτικά και ηθικά διδάγματα.

9 Διαφωτισμός Όσο διευρύνεται ο κόσμος (ανακαλύψεις) τόσο αποδεσμεύεται και από τα παλαιότερα πρότυπά της και η ιστορία. Διεύρυνση προς τα θρησκευτικά και γενικότερα τα πολιτισμικά δεδομένα και προς άλλους πολιτισμούς και κοινωνίες. Η ιστορία γίνεται παγκόσμια και κοσμοπολίτικη. Πληθαίνουν οι ιστορίες της Ιαπωνίας, της Κίνας και της Αμερικής και οι παγκόσμιες ιστορίες (Gottingen, Voltaire). Παράλληλα, παύει να ασχολείται αποκλειστικά με τους ηγεμόνες, τον πόλεμο ή τη διπλωματία όπως συνέβαινε με τον ουμανισμό. Ενδιαφέρεται για την ιστορία του πολιτισμού, για την οικονομική και πνευματική ανάπτυξη, τα ήθη και τα έθιμα, τη θρησκεία, το σύνταγμα και την κοινωνική ζωή.

10 Διαφωτισμός Η σχέση της ιστορίας με τη φιλοσοφία. Ο Voltaire υπήρξε και ιστορικός και φιλόσοφος. Κατασκευάζει το 1765 το νεολογισμό "φιλοσοφία της ιστορίας". Η φιλοσοφία της ιστορίας: αποβλέπει στην ανακάλυψη της γενικής αιτίας ενός μεγάλου γεγονότος (όπως π.χ. τα έργα των Gibbon και Montesquieu που προσπαθούν να αιτιολογήσουν την παρακμή της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας. Ο πρώτος θεωρεί ότι ο Χριστιανισμός αποδυνάμωσε και κατέστρεψε την Αυτοκρατορία. Ο δεύτερος θεωρεί ότι οφείλεται στην ίδια την απεραντοσύνη της Αυτοκρατορίας που την καθιστά ακυβέρνητη.)

11 Διαφωτισμός Η σχέση της ιστορίας με τη φιλοσοφία. 2. προβληματίζεται πάνω στο ίδιο το αντικείμενο της ιστορίας, τη χρησιμότητά της και τον τρόπο γραφής της 3. προβληματίζεται πάνω στην εξέλιξη των ανθρώπινων κοινωνιών. Επισήμανση των μεγάλων ιστορικών περιόδων. Έρευνα αιτίων που καθόρισαν την εξέλιξη της ανθρωπότητας (π.χ. πέρασμα από Μεσαίωνα στην Αναγέννηση). Η ιστορική εξέλιξη ακολουθεί κατά κάποιους κυκλική πορεία περνώντας πάντα από τα ίδια στάδια ή καθοδική πορεία όσο απομακρύνεται από τη φύση

12 Διαφωτισμός Η διεύρυνση της περιέργειας αντιστοιχεί σε αυξημένες απαιτήσεις κατανόησης. Κυριαρχεί σταδιακά μια μηχανιστική θεώρηση της ιστορίας όπου όλα τα γεγονότα και φαινόμενα θεωρούνται προϊόντα μιας ορισμένης σχέσης αιτίου αποτελέσματος. Η ανθρώπινη φύση θεωρείται παντού ίδια. Το παρελθόν αντιμετωπίζεται ως μια ανοδική πορείας της ανθρωπότητας προς μια ιδεώδη κατάσταση. Οι άνθρωποι την εποχή αυτή διακατέχονται από το αίσθημα ότι η δική τους εποχή είναι ανώτερη των προηγούμενων και πιστεύουν ότι με τη διάδοση της λογικής θα καταστραφούν όλα τα κακώς κείμενα του παρελθόντος και ότι θα έρθει ένα καλύτερο μέλλον. Εμφανίζεται δηλ. η ιδέα της προόδου.

13 Διαφωτισμός Οι διαφωτιστές θεωρούν ότι η γνώση αξίζει εφόσον διευρύνει τις πιθανότητες βελτίωσης των συνθηκών ζωής των ανθρώπων. Η ιστορική γνώση αποτελεί ένα όπλο στον πόλεμο εναντίον των παραδοσιακών στάσεων και απόψεων. Ο κοινωνικός ρόλος της ιστορίας εκπληρώνεται εφόσον είναι αποτελεσματική ως μέσο πολιτικής αγωγής. Το ενδιαφέρον για το παρελθόν υποτάσσεται στην αναζήτηση πρακτικών ωφελημάτων στο παρόν. Υπάρχουν φυσικοί νόμοι που καθορίζουν τον κόσμο. Ο άνθρωπος αποτελεί μέρος της φύσης, είναι μία από τις δυνάμεις της και μπορεί να ενεργήσει πάνω στη φύση. Το ιδεώδες του ορθολογισμού αυτού είναι μεταρρυθμιστικό: ο κόσμος όπως είναι δεν είναι ικανοποιητικός. Μόνο με την ανακάλυψη των νόμων της ανθρώπινης συμπεριφοράς - αντίστοιχων με τους νόμους του Νεύτωνα για τη φύση - μπορεί η ιστορία να αποκτήσει τη πρακτική λειτουργία της γνώσης.

14 Διαφωτισμός Οι φιλόσοφοι του Διαφωτισμού έθεσαν ως καθήκον τους την κατάδειξη αληθειών που ίσχυαν για όλους τους ανθρώπους παντού. Οι άνθρωποι είχαν διαμορφώσει έθιμα και τρόπους ζωής με τον ίδιο τρόπο με τον οποίο υπάγονταν στους νόμους της βαρύτητας. Ο ιστορικός μπορούσε να περιγράψει αυτές τις κανονικότητες με τον ίδιο τρόπο με τον οποίο ο φυσικός περιέγραφε τις παρατηρήσεις του μετά από ένα πείραμα. Η ιστορική παρατήρηση οδηγούσε στην κατανόηση της ανθρωπότητας που με τη σειρά της οδηγούσε τον ιστορικό στη διάγνωση των απαραίτητων κοινωνικών και πολιτικών ρυθμίσεων για την αύξηση της ανθρώπινης ευτυχίας. Η ιστορία λοιπόν μπορούσε να συμβάλλει στην πρόοδο του ανθρώπου, να τον σώσει από τον ανορθολογισμό και το φανατισμό. Η ιστορία κατά την περίοδο του Διαφωτισμού γίνεται λοιπόν ένα είδος φιλοσοφίας που διδάσκει μέσω παραδειγμάτων.

15 Βολταίρος ( ) Ο Βολταίρος είναι ο πιο σημαντικός ιστορικός του Διαφωτισμού. Αρχικά έγραψε βιογραφίες, ενώ στο μεγαλύτερο μέρος των πρώτων έργων του πραγματεύεται πολιτικά, στρατιωτικά και διπλωματικά γεγονότα. Μελετά τα κίνητρα και τα πάθη που καθοδηγούν τις πράξεις των μεγάλων ανδρών που, κατά τον Βολταίρο επιφέρουν με τη δράση τους μεγάλες αλλαγές. Στη συνέχεια στρέφεται ολοένα και περισσότερο προς την πολιτισμική ιστορία και προς την ιστορία της Ινδίας, της Κίνας και του Ισλάμ, όταν συντάσσει την πρώτη παγκόσμια ιστορία του πολιτισμού. Κατακρίνει τις προκαταλήψεις, εναντιώνεται στη βία, τον πόλεμο και την αυθαιρεσία, επιτίθεται στο Χριστιανισμό και εκφράζει την πίστη του στην ικανότητα του ανθρώπου να βελτιώσει τη ζωή του και την αισιοδοξία του για τη δύναμη της λογικής και της επιστήμης.

16 Montesquieu ( )- Condorcet ( ) Ο Montesquieu μελετά τις κανονικότητες, τα μόνιμα στοιχεία της ιστορίας, επιχειρώντας να ανακαλύψει, μέσω των γενικεύσεων, τους νόμους της ιστορίας. Η ιστορία είναι η ανακάλυψη των μόνιμων παγκόσμιων αρχών και της ανθρώπινης φύσης, μέσω της μελέτης των ποικίλων περιστάσεων και καταστάσεων. Θεωρεί ότι οι ίδιες αιτίες παράγουν τα ίδια αποτελέσματα. Επιχειρεί μια αιτιολόγηση της εμφάνισης των διαφόρων θεσμών βάσει του κλίματος, της έκτασης της επικράτειας, της γονιμότητας του εδάφους, της διατροφής, του εμπορίου κλπ. Ισχυρίζεται ότι το έργο της πολιτικής είναι το δημόσιο - το κοινό - καλό, το οποίο συμβαδίζει με τη λογική. Ο Condorcet χωρίζει το παρελθόν της ανθρωπότητας σε 9 περιόδους. Η ιστορία έχει ένα νόημα, αυτό της ηθικής και πνευματικής προόδου του ανθρώπου. Η ιστορία είναι μία πορεία αέναης προόδου που οδηγεί τον άνθρωπο προς την ελευθερία.

17 Edward Gibbon ( ) Η ιστορία της ανόδου και της πτώσης της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, 6 τόμοι, Καινοτομικό έργο, καθώς δεν συνηθίζονταν να γράφονται ιστορίες της αρχαιότητας. Οι αρχαίοι ιστορικοί θεωρούνταν ανυπέρβλητοι. Περιγράφει τη ρωμαϊκή και βυζαντινή ιστορία από τον Αύγουστο έως το 1453 ως μία περίοδο κατά την οποία διαδίδεται η βαρβαρότητα στην Ευρώπη εξαιτίας του μεγέθους της αυτοκρατορίας και της εξάπλωσης του Χριστιανισμού. Αντιμετωπίζει τη μεσαιωνική εποχή ως μία περίοδο βαρβαρότητας ενισχύοντας την αρνητική στάση της Αναγέννησης έναντι του Μεσαίωνα και συμβάλλοντας στη διάδοση και την εγκαθίδρυσή της. Διαφοροποιείται από τους υπολοίπους διανοητές γιατί είναι ο μόνος που συνδυάζει τη φιλοσοφική θεώρηση με την ιστοριοδιφία.

18 H εξέλιξη της ιστορικής σκέψης Κρίσιμο θέμα: Η μετάβαση από την ιστορία ως ασχολία των πολυμαθών στην ιστορία με επιστημονικό προσανατολισμό 15 ος και 16 ος αιώνας: δημιουργία πανεπιστημιακών εδρών για ιστορία της αρχαιότητας- σύνδεση με φιλολογία Ανάπτυξη ιστορικού ενδιαφέροντος για τα νεότερα χρόνια 1725 Πανεπιστήμια Οξφόρδης και Κέιμπριτζ έδρες μη αρχαίας ιστορίας 1737 Ίδρυση Πανεπιστημίου του Γκέτιγκεν

19 Η σχολή του Γκέτιγκεν Η σχολή του Γκέτινγκεν (Göttingen): κύριοι εκπρόσωποι ο Johann Christoph Gatterer ( ) και ο August Ludwig von Schlözer ( ). Συνδυασμός έρευνας με τη διδασκαλία της ιστορίας. Βασικές αρχές των ιστορικών του Göttingen: - Τα ιστορικά γεγονότα μελετώνται ως ιστορικά φαινόμενα, όχι ως εικονογραφήσεις της ηθικής ή της πολιτικής. - Εσωτερική σχέση γεγονότων, απόρριψη φιλοσοφικού σχήματος, παραδοχή της σημασίας της σκοπιάς (η «θέση» και η «προοπτική» του ιστορικού διαφοροποιούν την ιστορία που παράγει). Συντελείται το πέρασμα από την ιστορία των πολυμαθών στην επιστημονική ιστορία: Κριτική εξέταση μαρτυριών Ανασύνθεση σειράς γεγονότων με αφήγηση.

20 Η σχολή του Γκέτιγκεν Η ιστορία όπως καλλιεργείται στη Σχολή του Γκέτιγκεν έχει τα παρακάτω χαρακτηριστικά: Όχι πια χρονολογική παράθεση γεγονότων, ούτε αυθαίρετη σύνθεση. Αναζήτηση της εσωτερικής συνοχής των συμβάντων, της αλληλεξάρτησής τους. Περιγραφή των αιτιωδών σχέσεων και, συνεπώς, αναπαράσταση της «οικουμενικής σύνδεσης των πραγμάτων» (nexus rerum universalis). Εγκυρότητα ερμηνειών. Πίστη στην πρόοδο και στην αμεροληψία. Διαφοροποίηση από ιστοριοδιφία: αυστηρή κριτική μέθοδος όχι για έκδοση κειμένων αλλά για συγγραφή ιστορίας. Υπέρ μιας φωτισμένης δεσποτείας που θα μπορούσε να διασφαλίζει τη λειτουργία του κράτους ως εγγυητή της ισότητας απέναντι στο νόμο.

21 Στατιστική-Παγκόσμια ιστορία 1790 Το μάθημα υπό τον τίτλο Staatistik, το οποίο αφορούσε τους θεσμούς των σύγχρονων κρατών, μεταφέρθηκε στο Γκέτιγκεν από τον τομέα της Νομικής στον τομέα της ιστορίας. Στατιστική εστίν η επιστήμη περί την εσωτερικήν πολιτικήν κατάστασιν ενός οποιουδήποτε βασιλείου ή απλώς πολιτείας ασχολουμένη∙ υποκείμενον λοιπόν αυτής το πολιτικόν σύνταγμα, η διοίκησις, κυβέρνησις, ο θησαυρός, πολεμική δύναμις κ.τ.λ. Οταν τις ιστορία περιλαμβάνει εν αυτή όλα τα αξιόλογα συμβεβηκότα, ονομάζεται καθολική, κατ’ εξοχήν δε καλείται ούτως η παγκόσμια ιστορία, ήτοι η ιστορία των αξιολογωτέρων συμβεβηκότων του κόσμου και των κατοίκων αυτού απ’ αρχής μέχρι της σήμερον. Θεόδωρος Μανούσης, 1813

22 Kωνσταντίνος Κούμας: Ιστορίαι των ανθρωπίνων πράξεων, 12 τόμοι (1832) Το πλέον σημαντικό επίτευγμα της παγκόσμιας ιστορίας στα ελληνικά ενός από τους διαπρεπέστερους διαφωτιστές λόγιους. Παγκόσμια ιστορία, ιστορία του ανθρωπίνου γένους εκθέτουσα την παιδεία και τους βαθμούς της τελειοποιήσεως των ψυχικών δυνάμεων του, από τα αρχαία χρόνια έως τα πλέον σύγχρονα. Ολοκλήρωνε για πρώτη φορά με ένα κεφάλαιο αφιερωμένο στην ιστορία του ελληνικού έθνους.

23 Παγκόσμια ιστορία Η παγκόσμια ιστορία, όπως και η ανθρώπινη ύπαρξη, αναπτύσσεται από τα νηπιακά χρόνια ως την ωριμότητα, με τομές-ορόσημα στην εξέλιξη της. Η αρχαιότητα ταυτίζεται με την Ανατολή ενώ η νεωτερικότητα με τη Δύση. Κοινή αφετηρία για το σύνολο της ανθρωπότητας και κοινή, σταδιακά εξελισσόμενη, πορεία. Τα στάδια του πολιτισμού προοδευτικά εξελίσσονται. Η παγκόσμια ιστορία συνδέθηκε με τις μεγάλες αυτοκρατορίες

24 Κριτική στη Σχολή του Γκέτιγκεν Οι ιστορικοί του Γκέτιγκεν παρ‘ όλο που θέλησαν να γράψουν κοινωνικοπολιτισμική ιστορία, οι παγκόσμιες ιστορίες τους ήταν συμπιλήματα και δεν κατόρθωσαν να προχωρήσουν την κριτική εξέταση των μαρτυριών. Παρ'όλες τις εκκλήσεις τους για μια ιστορία που θα στηριζόταν στις πρωτογενείς πηγές, οι ίδιοι συνέχισαν να εξετάζουν τον αρχαίο κόσμο χρησιμοποιώντας άκριτα τις διηγήσεις της Βίβλου και των αρχαίων συγγραφέων.


Κατέβασμα ppt "Διαφωτισμός Νέες αρχές διακυβέρνησης, νέες κοινωνικές συνθήκες, Φωτισμένη δεσποτεία Η Εποχή των Επαναστάσεων: – Ένδοξη Επανάσταση, Αγγλία 1688 – Αμερικανική."

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Διαφημίσεις Google