Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Η παρουσίαση φορτώνεται. Παρακαλείστε να περιμένετε

Για την εργασία αυτή, συνεργάστηκαν οι μαθητές: 1 1 Ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Σχ. Έτος: 2015-2016 Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Μελέτη και ανάλυση των λογοτεχνικών.

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Παρουσίαση με θέμα: "Για την εργασία αυτή, συνεργάστηκαν οι μαθητές: 1 1 Ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Σχ. Έτος: 2015-2016 Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Μελέτη και ανάλυση των λογοτεχνικών."— Μεταγράφημα παρουσίασης:

1 Για την εργασία αυτή, συνεργάστηκαν οι μαθητές: 1 1 Ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Σχ. Έτος: Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Μελέτη και ανάλυση των λογοτεχνικών βιβλίων «Νινέτ» της Ζωρζ Σαρή και «Ο ψύλλος» του Δημήτρη Σπύρου Β’ Γυμνασίου Βιδοζαχαράκη Έφη Βιτώρος Γιάννης Γκιουλμιχάλης Μανόλης Ευαγγέλου Φωτεινή Καπετανάκης Λεωνίδας Κεφαλογιάννης Δημόκριτος Κοτσιμπέλλι Ντέιβιντ Κούλια Έλενα Λιαπάκη Κατερίνα Λουλάκη Ανεζίνα Μπιτζαράκη Χαρά Παπουτσάκη Μαρία Σπιθάκη Μαρία Στεφανάκη Ελένη Συριγωνάκη Ανδριάνα Τσακονίκου Χαρά Φουντάκη Μαριλύδα

2 2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ο ΑΠΟΣΠΑΣΜΑΤΑ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΣ ΗΛΙΚΙΕΣ ΚΑΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΝΙΝΕΤ ΕΠΙΛΟΓΟΣ……………………………………………………………………………… ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΙΝΑΚΕΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ…....………………………………………………………… ΦΙΛΑΝΑΓΝΩΣΙΑ……………………………………………………………………… ΒΙΝΤΕΟ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΡΖ ΣΑΡΗ……………………………………………………….131 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ…………………………………………………………………………

3 3 Επιμέλεια: Μαρία Καλαϊτζάκη

4 4

5 Ελληνίδα ηθοποιός και συγγραφέας. Θεωρείται από τις σπουδαιότερες συγγραφείς παιδικών βιβλίων στη χώρα μας. Η Ζωρζ Σαρή ή Γεωργία Σαρηβαξεβάνη, όπως ήταν το πραγματικό της όνομα, γεννήθηκε τον Μάιο του 1925 στην Αθήνα από Μικρασιάτη πατέρα και Γαλλίδα μητέρα. Από πολύ μικρή άρχισε να ασχολείται με το θέατρο, με δάσκαλο το Βασίλη Ρώτα. Στα χρόνια της γερμανικής Κατοχής φοίτησε στη Δραματική Σχολή του Δημήτρη Ροντήρη, παράλληλα με τη δράση της στην Αντίσταση, μέσα από τις γραμμές της ΕΠΟΝ. Το 1947, μεσούντος του Εμφυλίου Πολέμου, αναγκάστηκε να αυτοεξοριστεί στο Παρίσι, όπου συνέχισε τις σπουδές της στην υποκριτική, στη σχολή του Σαρλ Νιτλέν. Στη γαλλική πρωτεύουσα γνώρισε και παντρεύτηκε τον Αιγυπτιώτη χειρουργό Μάρκελλο Καρακώστα, με τον οποίο απέκτησε δύο παιδιά. Ως συγγραφέας πρωτοεμφανίσθηκε το 1969, με το μυθιστόρημα «Ο Θησαυρός της Βαγίας». Συνέχισε να γράφει πολλά βιβλία, κυρίως για μικρά παιδιά και νέους, με τη θεματολογία της να περιστρέφεται πολλές φορές γύρω από σημαντικές στιγμές της νεότερης ελληνικής δημιουργίας. ΒΙΟΓΡΑΦΙΑ ΤΗΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΣ 5

6 6 Μαζί με την Άλκη Ζέη καθιέρωσε ένα νέο στυλ στο νεανικό μυθιστόρημα, τόσο από την άποψη του ζωντανού, αυτό-βιογραφικού ύφους, όσο και της εισαγωγής του πολιτικού, κοινωνικού και ιστορικού στοιχείου στο είδος, γεγονός που είχε ως αποτέλεσμα η πολιτική σκέψη να μην αποτελεί πια προνόμιο μόνο των ενηλίκων. Με τα βιβλία της οδήγησε στην απομάκρυνση της ελληνικής παιδικής λογοτεχνίας από τα πρότυπα του 19ου αιώνα, στα οποία κυριαρχούσε το προστατευτικό ύφος, ο ηθικοπλαστικός διδακτισμός και η προβολή ενός ιδεατού κόσμου. Η Ζωρζ Σαρή αντιμετώπισε το παιδί ως αυτόνομο άτομο με δική του προσωπικότητα και προέβαλε ήρωες ρεαλιστικούς. Το 1994 βραβεύτηκε με το Βραβείο Παιδικού Λογοτεχνικού Βιβλίου για το μυθιστόρημα «Νινέτ». Το 1995 και το 1999 βραβεύτηκε από τον Κύκλο Ελληνικού Παιδικού Βιβλίου. Το 1988 προτάθηκε για το διεθνές βραβείο Χανς Κρίστιαν Άντερσεν. Ως ηθοποιός τιμήθηκε το 1960 με το βραβείο Β' Γυναικείου ρόλου του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης για την ταινία του Ντίνου Κατσουρίδη «Έγκλημα στα Παρασκήνια». Η Γεωργία Σαρηβαξεβάνη (Ζωρζ Σαρή) πέθανε στις 9 Ιουνίου 2012, σε ηλικία 87 χρονών, έχοντας αφήσει πίσω της ένα πλούσιο συγγραφικό έργο, τόσο σε μυθιστορήματα [«Ο Θησαυρός της Βαγίας» (1969), «Nινέτ» (1993)], όσο και σε παιδικά [«Το γαϊτανάκι» (1973)], θεατρικά [«Το τρακ» (1988)], φιλμογραφικά έργα [«Το τελευταίο ψέμμα» του Μιχάλη Κακογιάννη (1958)]. ΒΙΟΓΡΑΦΙΑ ΤΗΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΣ

7 7 Αφιέρωμα στη Ζωρζ Σαρή

8 Από περιλήψεις έργων της Ζωρζ Σαρή καταλαβαίνουμε ότι έζησε σε μία εποχή γεμάτη με πολέμους. Επίσης σχεδόν σε κάθε έργο της υπάρχει ένας καλός φίλος που συμπαραστέκεται στον άλλον από το οποίο αντιλαμβανόμαστε ότι και η Ζωρζ Σαρή θα είχε μάλλον έναν καλό φίλο. Τέλος σχεδόν σε όλα της τα έργα χρησιμοποιεί προσωπικά της χαρακτηριστικά (επίθετο, καταγωγή…). ΑΛΛΑ ΕΡΓΑ ΤΗΣ ΖΩΡΖ ΣΑΡΗ 8

9 Η επιλογή αυτού του βιβλίου δεν είναι τυχαία. Μέσα από το έργο αυτό, μπορέσαμε: 1.Να συνειδητοποιήσουμε την πολυπλοκότητα των σχέσεων που αναπτύσσονται εντός του οικογενειακού θεσμού (ρόλοι, αξίες, πρότυπα, σχέσεις αγάπης, αμοιβαιότητας, εξουσίας κ.λπ.), 2.Να παρακολουθήσουμε την αλλαγή των σχέσεων που έχουν επιφέρει στα μέλη της οικογένειας ο σύγχρονος τρόπος ζωής και τα κοινωνικά προβλήματα της εποχής μας. 3.Να ταυτιστούμε με την ηρωίδα, γιατί μέσα από τα χρονικά στάδια που αναφέρονται (γέννηση, παιδική ηλικία, εφηβεία, ενηλικίωση), εκφράζονται συναισθήματα που ταιριάζουν με την δική μας ηλικία και τις ανησυχίες μας, όσον αφορά τις οικογενειακές μας σχέσεις. 4.Τέλος, είναι ένα αντιπροσωπευτικό λογοτεχνικό έργο με πολλές αφηγηματικές τεχνικές, απλή και κατανοητή γλώσσα, καθώς και ύφος λιτό και απλό. Έτσι, μας δίνεται η δυνατότητα να μάθουμε να αναλύουμε εύκολα και να προσεγγίζουμε ένα λογοτεχνικό κείμενο. 9

10 10 Το έργο αυτό ξεχωρίζει και για άλλον έναν εξίσου σημαντικό και ιδιαίτερο λόγο. Η όλη πλοκή της υπόθεσης μας θυμίζει τραγωδία που μετά επέρχεται η «κάθαρσις» των αναγνωστών και λυτρώνονται από την ένταση των συναισθημάτων.

11 ΒΑΣΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ Τα βασικά θέματα που θίγονται στο έργο αυτό είναι:  Οι σχέσεις μεταξύ των γονιών με τα παιδιά τους και η αδυναμία επαφής τους.  Η κρίση της ταυτότητας του παιδιού για την καταγωγή του, τους γονείς του και τις ρίζες του. 11

12 ΑΦΗΓΗΜΑΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ η αφήγηση, όπου διάφορα πρόσωπα αφηγούνται διάφορα γεγονότα κι έτσι βρίσκει την ευκαιρία η συγγραφέας να αναφερθεί και στο παρελθόν και έτσι να μάθουμε πράγματα από το παρελθόν. Επίσης, αυτό είναι και ένας τρόπος να επιβραδύνει κάποιες φορές την εξέλιξη και να κρατάει σε μεγαλύτερη αγωνία τον αναγνώστη για τη συνέχεια. Τα σημεία όπου υπάρχει αφήγηση είναι τα εξής: « -Αχ, Κορνηλία μου …» -σελ. 27, όπου η Έμμα αφηγείται στην Κορνηλία τη γνωριμία της με τον Σωκράτη. « - … Μια μέρα ακούστηκαν …», -σελ. 178, που ο Χριστόφορος, ο μεγάλος αδελφός του Σωκράτη, περιγράφει τις δύσκολες στιγμές που έζησαν με τον ξεσηκωμό τους και τη Μικρασιατική Καταστροφή. « Το μεγάλο ρολόι του τοίχου …» -σελ. 249, όπου η γιαγιά περιγράφει στη Νινέτ τα παιδικά χρόνια της μητέρας της Έμμα, όταν ζούσε ακόμα ο πατέρας της. « -Λοιπόν, όταν έφτασε …» -σελ. 271, όπου εδώ ο θείος Μανού, αδελφός της μητέρας της Νινέτ, της περιγράφει το ειδύλλιο των γονιών της όταν πρωτογνωρίστηκαν. « Πνίγηκε ο πατέρας …» -σελ. 298, όπου η γιαγιά περιγράφει στη Νινέτ τον πνιγμό του παππού της. « Κανένας δε μιλάει για την εξαφάνισή του …» -σελ. 394, όπου η Νινέτ αφηγείται στις αδελφές της για την οικογένεια Καραζήση. 12

13 η περιγραφή, όπως για παράδειγμα τοπίων, αφού εξαιτίας των ταξιδιών που γίνονται σε διάφορα μέρη, περιγράφονται κάποια αξιοθέατα, μια και γίνεται αναφορά σε πολύ σπουδαίες πόλεις με μακραίωνη ιστορία. ο διάλογος που χρησιμοποιεί η συγγραφέας, προκειμένου να ζωντανέψει τους ήρωες της και να κάνει πιο άμεσο το κείμενο, χωρίς να κουράζεται ο αναγνώστης με απλή αφήγηση. Ακόμα ο διάλογος βοηθάει στο να διακρίνονται πιο εύκολα οι χαρακτήρες των ηρώων και να μπορούμε να φανταστούμε τον τρόπο με τον οποίο λέγεται κάτι. 13 ΑΦΗΓΗΜΑΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ

14 14 Το μεγαλύτερο μέρος του βιβλίου είναι αφηγηματικό χωρίς πλούσιους και ζωηρούς διαλόγους, ενώ ολόκληρα κεφάλαια δεν περιλάμβαναν κανένα διάλογο (Οδησσός κεφ.5, Παρίσι κεφ.10) χωρίς αυτό να είναι μειονέκτημα, γιατί οι αφηγήσεις αυτές είναι πολύ περιγραφικές και παραστατικές. ΑΦΗΓΗΜΑΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ Οι αφηγηματικές τεχνικές είναι η τριπρόσωπη αφήγηση από τον παντογνώστη αφηγητή, δηλ. ένα πλαστό πρόσωπο, που δεν είναι η συγγραφέας, και βλέπει μέσα από όλα τα πρόσωπα. Η αφήγηση γίνεται με χρονική σειρά. Επίσης, χρησιμοποιείται και η πρωτοπρόσωπη αφήγηση για να δώσει ένα εξομολογητικό τόνο στην αφήγηση (σελ. 34 το γράμμα της Έμμας προς τη μητέρα της, σελ 183 αφήγηση των γεγονότων της Σμύρνης).

15 Η γλώσσα του έργου είναι μια απλή δημοτική γλώσσα. Είναι κατανοητή, σαφής, ακόμα και στα παιδιά, αλλά αρκετά λογοτεχνική (με πάρα πολλά επίθετα και μεταφορές). Έχει ελάχιστες γαλλικές λέξεις, κυρίως όμως σε τοποθεσίες και ονόματα. ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΥΦΟΣ Το ύφος του κειμένου είναι καθαρό και σαφές, καθώς δεν υπάρχει τίποτα το δυσνόητο. Είναι αρκετά γλαφυρό, χάρη στα σχήματα λόγου και τις περιγραφές, χωρίς ωστόσο να υπάρχει καμιά υπερβολή. Επίσης, είναι αρκετά λυρικό, καθώς είναι έντονη η συναισθηματική φόρτιση. Τέλος, είναι ιδιαιτέρως παραστατικό και εκφραστικό, καθώς η συγγραφέας κρατά αμείωτο τον ενδιαφέρον του αναγνώστη και παρουσιάζει ζωντανά στα μάτια του τα γεγονότα που περιγράφονται. 15

16 16 Όπως προαναφέραμε, υπάρχουν πολλά σχήματα λόγου, όπως εικόνες, μεταφορές, επαναλήψεις, επίθετα, παρομοιώσεις. Εικόνες παρουσιάζονται σε ολόκληρο το έργο, όπως η γέννηση της Νινέτ, ο πόλεμος των Μπολσεβίκων όπως τον έζησε η οικογένεια, η καταστροφή της Σμύρνης, οι διακοπές της Νινέτ στη γενέτειρα της μητέρας της, το Σαιντ Λουί, οι βόλτες της στο Παρίσι, οι προετοιμασίες για το γάμο. Επαναλαμβάνεται συνεχώς το όνομα της πρωταγωνίστριας, Νινέτ. Οι παρομοιώσεις και τα επίθετα είναι πολλά και κατακλύζουν το έργο. (επίθετα: ξανθουλό χνούδι, μεταξένιο σελ.12, παρομοιώσεις: σαν να περίμενε… σελ 212) ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΥΦΟΣ

17 Η «Νινέτ» αν και είναι ένα αυτοβιογραφικό μυθιστόρημα της συγγραφέως, όμως, παράλληλα θίγει και πολλά κοινωνικά, πολιτικά, ιδεολογικά, πολιτιστικά και ιστορικά ζητήματα. Αυτό είναι ένα σπάνιο «πάντρεμα» του μύθου και της αλήθειας, όπου η συγγραφέας επιδιώκει με την τεχνική αυτή να είναι ευχάριστο και ευανάγνωστο, αλλά παράλληλα να μην ξεφεύγει από την πραγματικότητα και να ενημερώνεται ο αναγνώστης για κάποια σημαντικά ιστορικά κυρίως γεγονότα. Επίσης, είναι ένα έργο που απευθύνεται όχι μόνο σε παιδιά, αλλά και σε ενήλικες και αυτό συμβαίνει, γιατί η συγγραφέας αντιμετωπίζει και τα παιδιά σαν αυτόνομα άτομα που πρέπει να πλαισιώνονται από ρεαλιστικούς ήρωες και να μην απέχουν πολύ από τον κόσμο των μεγάλων. «Νινέτ» 17

18 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η Έμμα από τη Σενεγάλη και ο Σωκράτης από τη Μ. Ασία γνωρίζονται μέσω αλληλογραφίας, ερωτεύονται, συναντιούνται και παντρεύονται. Το πρώτο τους παιδί, η Νινέτ. Η Νινέτ γεννιέται στην Κωνσταντινούπολη το 1911 και από εκεί ξεκινά την προσωπική πορεία ωρίμανσής της μέσα στον χρόνο και στον χώρο. Ζει στην Οδησσό, στην Αθήνα, στο Παρίσι και στο Σαιν Λουί της Σενεγάλης. Ξεκινά ως ατίθασο παιδί, γεμάτο ερωτήματα που ταλαιπωρεί τους γονείς και τις αδερφές της και εξελίσσεται μεγαλώνοντας σε μια ήρεμη, συνετή και αξιόλογη νεαρή που προκαλεί τον θαυμασμό όλων. Πώς όμως συντελείται αυτή η αλλαγή; Τι είναι αυτό που απασχολούσε τη Νινέτ και δεν την άφηνε να ξεδιπλώσει όλες τις πτυχές του χαρακτήρα της; 18

19 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Την απάντηση δίνει η ίδια μέσα από τα ταξίδια και τις εμπειρίες της. Την παρακολουθούμε από τη στιγμή της γέννησής της και την ακολουθούμε στην παιδική της ηλικία, στις σπουδές, στην ενηλικίωση και τέλος στον γάμο της, κλείνοντας έναν κύκλο ζωής με φιλίες, έρωτες, χαρές και απογοητεύσεις. 19

20 20 Για την 1 η Ενότητα εργάστηκαν οι μαθητές: Γιάννης Βιτώρος Έφη Βιδοζαχαράκη Μανόλης Γκιουλμιχάλης

21 1 Η ΕΝΟΤΗΤΑ: ΟΔΗΣΣΟΣ, σελ ΠΕΡΙΛΗΨΗ: Ο Σωκράτης από την Κωνσταντινούπολη και η Έμμα από το Σαιν Λουί της Γαλλίας, γνωρίστηκαν δι’αλληλογραφίας και γέννησαν στην Κωνσταντινούπολη, στις 2 Αυγούστου του 1911, ένα κοριτσάκι τη Νινέτ, όπου για το όνομα εμπνεύστηκαν από ένα αγαπημένο τους μυθιστόρημα της Ντε Πρεσσανσέ «Η χαρούμενη φωλιά», που μιλούσε για ένα μικρό κορίτσι τη Νινέτ και τους είχε συγκινήσει. Όμως, της έδωσαν και χριστιανικό όνομα Ελένη- Μαρία, των δύο γιαγιάδων. 21

22 Στη συνέχεια, έπρεπε να μετακομίσουν στην Οδησσό, γιατί ο Σωκράτης διορίστηκε εκεί ως καθηγητής γαλλικών στην Εμπορική Σχολή. Εκεί γνώρισαν και την οικογένεια Καραζήση που τους βοήθησε πάρα πολύ. Ένα ακόμα πρόσωπο έπαιξε σημαντικό ρόλο στη ζωή τους, ειδικά την περίοδο του πολέμου, που τους βοήθησε με τους Μπολσεβίκους και στη συνέχεια να φύγουν για την Ελλάδα. Αυτός ήταν ο Γρηγόρης, που η Νινέτ τον είχε αγαπήσει πάρα πολύ και μάλιστα ήθελε να τον παντρευτεί, όταν θα μεγάλωνε. Όλα ήταν τέλεια μέχρι που ξέσπασε ο πόλεμος στη Ρωσία. Ο Σωκράτης ενημερώνεται από τον Νικηφόρο, που ως τραπεζίτης ήξερε περισσότερα, ότι τα πράγματα δεν βαίνουν καλώς. Πράγματι, οι Μπολσεβίκοι σηκώνουν κεφάλι, μετά την φυγή των Γερμανών και των Άγγλων. Έτσι, ο Σωκράτης, η Έμμα και η μικρή Νινέτ αναγκάζονται να επιβιβαστούν στο υπερωκεάνιο «Μπέλλα Ρόσσια» για την Ελλάδα, αφήνοντας πίσω την οικογένεια Καραζήση. 1 Η ΕΝΟΤΗΤΑ: ΟΔΗΣΣΟΣ, σελ Κεντρική οδός της Οδησσού. 22

23 Σ’ αυτό το κεφάλαιο η Νινέτ γεννιέται και φτάνει μέχρι την ηλικία των έξι ετών. Χαρακτηρίζεται ως ένα πάρα πολύ ζωηρό κορίτσι που κάνει την ζωή των υπολοίπων «κόλαση» για να διασκεδάσει αυτή. 23

24 Η πόλη γνώρισε σύντομα μεγάλη ανάπτυξη, κυρίως στα πρώτα 50 χρόνια του 19ου αιώνα. Η ανάπτυξή της οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στον Δούκα του Ρισελιέ, ο οποίος διατέλεσε κυβερνήτης της πόλης από το 1803 έως το ΟΔΗΣΣΟΣ Σ' αυτόν οφείλει η πόλη τις λεωφόρους και την ρυμοτομία, καθώς και την ύπαρξη υπογείων στοών, μήκους πολλών χιλιομέτρων που λέγονται κατακόμβες. Από το 1828 κοσμεί την πόλη το χάλκινο άγαλμα του Δούκα του Ρισελιέ, σχεδιασμένο από τον γλύπτη Ιβάν Μαρτός. Το 1991 μετά την διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης η Οδησσός περνάει κάτω απ' τον έλεγχο της Ουκρανίας. 24

25 Οι σκάλες του Ποτέμκιν Σημαντικά αξιοθέατα της Οδησσού είναι: Οι σκάλες του Ποτέμκιν, που οδηγούν από την παλιά πόλη στο λιμάνι. Η Όπερα, η οποία χτίστηκε από το 1884 έως το Η Soborka, πλατεία με τον Ορθόδοξο Καθεδρικό ναό. πολλά μουσεία και γκαλερί. ΟΔΗΣΣΟΣ Οικονομία Η Οδησσός είναι ένα από τα σημαντικότερα λιμάνια της Ουκρανίας. Η Οδησσός είναι επίσης μεγάλο συγκοινωνιακό και οδικό κέντρο της χώρας. 25

26 Α’ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ Ο Α΄ Παγκόσμιος Πόλεμος, επίσης γνωστός ως ο Μεγάλος Πόλεμος όπως λεγόταν πριν το ξέσπασμα του Δεύτερου Πολέμου, ήταν μια γενικευμένη σύγκρουση των Ευρωπαϊκών Δυνάμεων που διήρκεσε από τον Αύγουστο του 1914 ως τις 11 Νοεμβρίου Οι Ενωμένες Δυνάμεις, καλούμενες και Δυνάμεις της Αντάντ (κυρίως οι: Μεγάλη Βρετανία, Γαλλία, από το 1915 η Ιταλία και ως τις αρχές του 1918 η Ρωσία και, από το 1917, οι ΗΠΑ) νίκησαν τις Κεντρικές Δυνάμεις καλούμενες και Τριπλή Συμμαχία, (Γερμανία, Αυστροουγγαρία, Οθωμανική Αυτοκρατορία και Βουλγαρία) και οδήγησαν αφενός στην κατάρρευση τεσσάρων αυτοκρατοριών και σε ριζικές αλλαγές στον χάρτη της Ευρώπης, εκ του κατακερματισμού αυτών, αφετέρου στη μεγάλη Ρωσική Επανάσταση και σε τελική φάση την δημιουργία της Κοινωνίας των Εθνών. 26

27 Α’ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ Τα θύματα του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου ανήλθαν σε 9 εκατομμύρια στρατευμένους και σε άλλους τόσους αμάχους ξεπερνώντας συνολικά τα 18,5 εκατομμύρια ψυχών. 27

28 ΟΚΤΩΒΡΙΑΝΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ Ή ΡΩΣΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ Ή ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΜΠΟΛΣΕΒΙΚΩΝ Μπολσεβίκοι Μπολσεβίκοι : Σημαίνει πλειοψηφία. Γνωστοί επίσης και ως Μπολσεβιστές. Ήταν μια πολιτική φράξια του Μαρξιστικού Ρωσικού Σοσιαλιστικού Κόμματος (RSDLP). Οι μπολσεβίκοι αποτελούσαν την πλειοψηφία στην κρίσιμη ψηφοφορία, και έτσι προήλθε και το όνομά τους. Σε τελική ανάλυση έγιναν το Κομμουνιστικό Κόμμα της Σοβιετικής Ένωσης. Οι Μπολσεβίκοι κατέλαβαν την εξουσία στην Ρωσία κατά την διάρκεια της Οκτωβριανής Επανάστασης που ήταν μια φάση της Ρωσικής Επανάστασης του 1917, και ίδρυσαν την Σοβιετική Ένωση. 28

29 Η Ρωσική Επανάσταση ήταν μια σειρά από μεγάλα ιστορικά γεγονότα που συνέβησαν στη Ρωσία κατά το έτος 1917 και δεν σφράγισαν μόνο την ιστορική πορεία της χώρας αυτής, αλλά επηρέασαν καθοριστικά ολόκληρη τη νεότερη παγκόσμια ιστορία. ΟΚΤΩΒΡΙΑΝΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ Ή ΡΩΣΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ Ή ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΜΠΟΛΣΕΒΙΚΩΝ Έχει χαρακτηριστεί ως ένα από τα μεγαλύτερα ιστορικά γεγονότα της ανθρωπότητας. Ουσιαστικά η "Ρωσική Επανάσταση" συμπεριλαμβάνει τα γεγονότα που συνέβησαν κυρίως τους μήνες Φεβρουάριο και Οκτώβριο του 1917, (εξ ου και η ονομασία τους, Φεβρουαριανή Επανάσταση και Οκτωβριανή επανάσταση αντίστοιχα). 29 Λένιν

30 Στα τέλη του 19ου και στις αρχές του 20ού αιώνα το 85% περίπου του πληθυσμού της Ρωσίας ήταν αγρότες. Τα μεγαλύτερα και πιο εύφορα κτήματα ανήκαν σε μεγάλους γαιοκτήμονες, ενώ οι καλλιεργητές ζούσαν σε άθλιες συνθήκες. Οι εξεγέρσεις ήταν συχνές και το αίτημα για αναδασμό (αναδιανομή) της γης είχε πολλούς υποστηρικτές. ΟΚΤΩΒΡΙΑΝΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ Ή ΡΩΣΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ Ή ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΜΠΟΛΣΕΒΙΚΩΝ Καθώς τα προβλήματα οξύνονταν, οι μπολσεβίκοι κατάφεραν να κυριαρχήσουν, από τον Μάιο του 1917, στα σοβιέτ. 30

31 Αμέσως μετά την επικράτηση της επανάστασης, η νέα επαναστατική κυβέρνηση, με πρόεδρο τον Λένιν, αφαίρεσε από τους ιδιοκτήτες τους και έθεσε υπό τον έλεγχό της όλες τις μεγάλες οικονομικές μονάδες (μεγάλα αγροκτήματα, εργοστάσια, τράπεζες, μεταφορικά μέσα κ.ά.), ανέθεσε τη διοίκηση των εργοστασίων στα σοβιέτ των εργατών και των μεγάλων αγροκτημάτων στα σοβιέτ των αγροτών και αναγνώρισε το δικαίωμα της αυτοδιάθεσης στις διάφορες εθνότητες της χώρας. ΟΚΤΩΒΡΙΑΝΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ Ή ΡΩΣΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ Ή ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΜΠΟΛΣΕΒΙΚΩΝ 31

32 Η επίδραση της οκτωβριανής επανάστασης στην Ευρώπη ΟΚΤΩΒΡΙΑΝΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ Ή ΡΩΣΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ Ή ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΜΠΟΛΣΕΒΙΚΩΝ Η οκτωβριανή επανάσταση στη Ρωσία ενίσχυσε την κινητικότητα στις γραμμές των λαϊκών τάξεων σε πολλές χώρες της Ευρώπης, ιδίως στις ηττημένες του πολέμου. Στις νικήτριες χώρες της Αντάντ (Βρετανία, Γαλλία, Ιταλία) εκδηλώθηκαν μεγάλες απεργίες. Τότε άρχισαν να δημιουργούνται στην Ευρώπη τα πρώτα κομμουνιστικά κόμματα. Ένα από αυτά ήταν και το Σοσιαλιστικό Εργατικό Κόμμα Ελλάδας (ΣΕΚΕ), που ιδρύθηκε το 1918 και μετονομάστηκε αργότερα σε Κομμουνιστικό Κόμμα Ελλάδας. 32

33 ΤΕΚΤΟΝΙΣΜΟΣ Ή ΜΑΣΟΝΙΑ Πρόκειται για μια κλειστή μυητική αδελφότητα που αριθμεί περίπου 6 εκατομμύρια μέλη σε ολόκληρο τον κόσμο. Με την σύγχρονη εκδοχή του, συστήνεται το 1717 στην Αγγλία, με σκοπό την ηθική και πνευματική βελτίωση των μελών του διαμέσου μιας σειράς εσωτερικών εργασιών που στοχεύουν στην αυτογνωσία και την φιλανθρωπία. Οι εργασίες αυτές είναι εμπνευσμένες από τα αρχαία μυστήρια, τους μύθους και την διδασκαλία του αρχαιοελληνικού και ιουδαιοχριστιανικού κόσμου. Αν και χρησιμοποιούνται θρησκευτικά σύμβολα και έννοιες, από τα μέλη της δεν ορίζεται και δεν αντιμετωπίζεται ως θρησκεία καθώς δεν έχει λατρευτικό χαρακτήρα, δεν έχει αγίους, ούτε ιερά κείμενα. 33

34 ΙΠΠΟΛΥΤΟΣ ΚΑΙ ΛΑΟΚΟΩΝ Ο Ιππόλυτος Ρώμης γεννήθηκε περί το 170 μ.Χ. και ήταν ελληνικής καταγωγής. Έζησε και έδρασε στη Ρώμη ως πρεσβύτερος στα χρόνια του Ζεφυρίνου Ρώμης, ( ). Η πληθωρική προσωπικότητά του, και τα πολυσχιδή ενδιαφέροντά του συνέβαλαν στην αυξημένη φήμη του. Διεκδίκησε ανεπιτυχώς αρχικά τον θρόνο της Ρώμης συγκρουόμενος με τον Κάλλιστο, ο οποίος κατέλαβε το θρόνο επειδή ήταν πιο πολύ «ικανός πολιτικός», παρά για τη θεολογική του παιδεία. άγαλμα του Αγίου Ιππολύτου της Ρώμης Ενδεικτικό του κύρους που είχε στους συγχρόνους του ήταν η κατασκευή αγάλματός του από τους φίλους και υποστηρικτές του το 224. ΙΠΠΟΛΥΤΟΣ 34

35 Για τον Ιππόλυτο υπάρχουν δύο αντίθετες πραγματικότητες: ο Θεός και ο κόσμος. Ο πρώτος είναι αυθύπαρκτος, ο δεύτερος έχει την αιτία του στο Θεό, προέρχεται από το μηδέν και δεν είναι θεός. ΙΠΠΟΛΥΤΟΣ Το συγγραφικό του έργο είναι πολυειδές και πολυάριθμο: καλύπτει πολλά θέματα από τη δογματική μέχρι την ποίηση. Θεωρείται ο πολυγραφότερος θεολόγος της Ρώμης μέχρι τα μέσα του 4ου αιώνα, προσεγγίζοντας σε αυτό τον Ωριγένη. Το 235 συνελήφθη μαζί με τον Ποντιανό, όπου και εξορίστηκαν στην Σαρδηνία. Πέθαναν από τις κακουχίες. Η Ανατολική Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά τη μνήμη του στις 30 Ιανουαρίου και η Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία στις 13 Αυγούστου. 35

36 ΛΑΟΚΟΩΝ Το Σύμπλεγμα του Λαοκόοντος είναι γλυπτό, μνημειακό μαρμάρινο έργο, ρωμαϊκής εποχής, το οποίο βρίσκεται τώρα στα Μουσεία Βατικανού, στη Ρώμη. Ο Λαοκόων και οι γιοί του (Βατικανό) Ο Λαοκόων κατά την παράδοση είχε ασεβήσει προς τον θεό του επειδή είχε παντρευτεί και είχε γίνει πατέρας, και επειδή είχε έρθει σε σωματική επαφή με τη σύζυγό του μπροστά στο είδωλο του θεού στον ναό. Επίσης, Ο μύθος του Λαοκόοντα έχει γίνει θέμα χαμένης τραγωδίας του Σοφοκλή. Ο Λαοκόων θανατώθηκε, μετά την απόπειρά του να αποκαλύψει, με χτύπημα ακοντίου, το τέχνασμα του Δούρειου Ίππου. Τα φίδια που έπνιξαν αυτόν και τους γιούς του που είχαν σταλεί από τη θεά Αθηνά και η επέμβασή τους ερμηνεύτηκε από τους Τρώες ως απόδειξη της ιερότητας του Δουρείου Ίππου. 36

37 ΑΘΗΝΑ Η Αθήνα είναι η πρωτεύουσα και μεγαλύτερη πόλη της Ελλάδας. Είναι από τις παλαιότερες πόλεις του κόσμου, με την καταγεγραμμένη ιστορία της να φθάνει ως το π.Χ. Η Αρχαία Αθήνα, μια περιτοιχισμένη πόλη, ήταν μία πανίσχυρη πόλη-κράτος, που αναπτύχθηκε παράλληλα με το λιμάνι της, το οποίο αρχικά ήταν το Φάληρο και αργότερα ο Πειραιάς. Κέντρο των τεχνών, της γνώσης και της φιλοσοφίας, έδρα της Ακαδημίας του Πλάτωνα και το Λυκείου του Αριστοτέλη, αναφέρεται ευρέως ως λίκνο του Δυτικού πολιτισμού και γενέτειρα της δημοκρατίας. Μια κοσμοπολιτική μητρόπολη σήμερα, η σύγχρονη Αθήνα είναι το κέντρο της οικονομικής, χρηματοπιστωτικής, βιομηχανικής, πολιτικής και πολιτιστικής ζωής της Ελλάδας. Το 2012 η Αθήνα κατατασσόταν ως η 39η πλουσιότερη πόλη στον κόσμο ως προς την αγοραστική δύναμη και ως 77η ακριβότερη. 37

38 ΑΘΗΝΑ Η κληρονομιά της κλασικής εποχής είναι ακόμη ολοφάνερη στην πόλη, εκπροσωπούμενη από αρχαία μνημεία και έργα τέχνης, με περιφημότερο όλων τον Παρθενώνα, που θεωρείται βασικό ορόσημο του αρχαίου Δυτικού πολιτισμού. Επίσης, βρίσκονται δύο Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO, η Ακρόπολη και η μεσαιωνική Μονή Δαφνίου. Αξιοθέατα της νεότερης εποχής, χρονολογούμενα από την καθιέρωση της Αθήνας ως πρωτεύουσας του ανεξάρτητου Ελληνικού κράτους το 1834, περιλαμβάνουν τη Βουλή των Ελλήνων (19ος αιώνας) και την Τριλογία της Αθήνας, αποτελούμενη από την Εθνική Βιβλιοθήκη, το Πανεπιστήμιο και την Ακαδημία. 38

39 Η Αθήνα φιλοξένησε τους πρώτους σύγχρονους Ολυμπιακούς Αγώνες το 1896 και 108 χρόνια αργότερα καλωσόρισε την επιστροφή τους με τους Θερινούς Ολυμπιακούς του ΑΘΗΝΑ το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, το Μουσείο Μπενάκη, το Βυζαντινό και Χριστιανικό Μουσείο, το Νομισματικό Μουσείο, το Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης το Νέο Μουσείο της Ακρόπολης, Επίσης, στην Αθήνα βρίσκονται και αρκετά αξιόλογα Μουσεία, όπως: 39

40 Η Αθήνα διαθέτει 148 θεατρικές σκηνές, περισσότερες από οποιαδήποτε άλλη πόλη στον κόσμο, ανάμεσά τους το αρχαίο Ωδείο Ηρώδου του Αττικού. Η πόλη έχει επίσης χώρους μουσικής, όπως το Μέγαρο Μουσικής, που προσελκύει παγκόσμιας κλάσης καλλιτέχνες. Το Πλανητάριο της Αθήνας, που βρίσκεται στη Λεωφόρο Συγγρού, είναι ένα από τα μεγαλύτερα και καλύτερα εξοπλισμένα ψηφιακά πλανητάρια στον κόσμο. ΑΘΗΝΑ 40

41 Η πόλη της Αθήνας ενσωματώνει αρχιτεκτονικούς ρυθμούς από το Νεοκλασικό μέχρι το μοντέρνο. Βρίσκονται συχνά στις ίδιες περιοχές, γιατί η Αθήνα δεν χαρακτηρίζεται από ομοιογένεια των αρχιτεκτονικών ρυθμών. ΑΘΗΝΑ Νεοκλασικό αρχοντικό με Αρ Νουβό και Εκλεκτικιστικά στοιχεία στη συνοικία Μακρυγιάννη. Δύο αθηναϊκές πολυκατοικίες επηρεασμένες από το μοντερνισμό: η αριστερή χαρακτηριστικό μοντέρνο κτίριο της δεκαετίας του 1930, ενώ η δεξιά συνδυάζει μοντέρνα και κλασικά στοιχεία (δεκαετία του 1950). 41

42 42 Η 2 η Ενότητα πραγματοποιήθηκε από τη μαθήτρια: Κατερίνα Λιαπάκη

43 2 Η ΕΝΟΤΗΤΑ: ΑΘΗΝΑ, σελ ΠΕΡΙΛΗΨΗ: Όλη η οικογένεια φτάνει στην Θεσσαλονίκη, μετά από ένα πολύ κουραστικό και πολύωρο ταξίδι. Εκεί τους κρατάνε για έλεγχο και αργούν να ξεμπλέξουν. Ο Τρύφων Καραπιπέρης, γνωστός του Σωκράτη, που ξέφυγε πιο γρήγορα, πηγαίνει στην Αθήνα και ενημερώνει και την Μαριάνθη, για την άφιξη τους τις επόμενες μέρες. Η Μαριάνθη ανυπομονεί και τους περιμένει με λαχτάρα. Όταν έρχονται, όλα ανατρέπονται στη ζωή της Μαριάνθης, αφού έχει να τους περιποιηθεί και μάλιστα με μια ανιψιά πολύ ζωηρή, σε ένα μικρό σπίτι. Αργότερα βρίσκουν μεγαλύτερο σπίτι και μετακομίζουν. Η Νινέτ γρήγορα εγκλιματίζεται, κάνει φίλους και ηγείται σε όλη τη γειτονιά. Γνωρίζει και τον Όμηρο, ένα φτωχό παιδί και γίνονται φίλοι. Και μάλιστα, όταν γκρεμίζεται η σκεπή του σπιτιού του, προσπαθεί να τους εξασφαλίσει στέγη σ ’ αυτόν, στ’ αδέλφια του και στην μητέρα του, αφού ο πατέρας δεν ενδιαφέρεται και το μόνο που κάνει είναι να πίνει. 43

44 Βρίσκονταν ξανά με την οικογένεια Καραζήση, που είχαν έρθει κι αυτοί στην Ελλάδα, μετά το θάνατο του Νικηφόρου και, καθώς επίσης είχε έρθει και η γέννηση του 2 ου κοριτσιού, της Ειρήνης. Αργότερα, έρχεται και ο Χριστόφορος, αδελφός του Σωκράτη, μετά το θάνατο του πατέρα τους και διηγείται τη ζωή στο Αϊβαλί και τις παιδικές του αναμνήσεις. Οι αντιδράσεις του Σωκράτη για την 3 η κόρη, τη Ζωή, είναι έντονες, αλλά ακόμα πιο έντονη είναι η δυσαρέσκεια της Νινέτ για τους γονείς και την αδελφή της, που δείχνει να τους μισεί. Τέλος, η Έμμα αποφασίζει και γνωστοποιεί σε όλους ότι θα στείλει τη Νινέτ σε κολέγιο στο Παρίσι εσώκλειστη, μήπως και ηρεμήσει. Άλλωστε εκεί πήγε και αυτή. Έτσι, και γίνεται και η Νινέτ με την Έμμα φεύγουν για το Παρίσι και όλοι τους αποχαιρετούν. 2 Η ΕΝΟΤΗΤΑ: ΑΘΗΝΑ, σελ

45 Σ’ αυτό το κεφάλαιο η Νινέτ φτάνει μέχρι την ηλικία των δώδεκα χρόνων. Η Νινέτ και σ’ αυτό το κεφάλαιο κάνει πάρα πολλές αταξίες και δείχνει μία μεγάλη αντιπάθεια στους γονείς της. 45

46 ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ Με τον όρο Μικρασιατική καταστροφή περιγράφεται περισσότερο η τελευταία φάση της Μικρασιατικής εκστρατείας, δηλαδή το τέλος του "ελληνοτουρκικού πολέμου του ", η φυγή από την Τουρκία της ελληνικής διοίκησης, που είχε εγκατασταθεί στα δυτικά μικρασιατικά παράλια, στη Σμύρνη, κατά τη Συνθήκη των Σεβρών Επίσης συνδυάζεται και με την υποχώρηση του ελληνικού στρατού μετά την κατάρρευση του μετώπου, και η γενικευμένη πλέον εκδίωξη μεγάλου μέρους τους ελληνογενούς πληθυσμού από τη Μικρά Ασία, που είχε όμως ξεκινήσει πολύ νωρίτερα και που είχε διακοπεί με την "ανακωχή του Μούδρου". 46

47 ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ Τα γεγονότα αυτά είχαν ως αποτέλεσμα, μετά τη Καταστροφή της Σμύρνης, και της Ανακωχής των Μουδανιών, την "υποχρεωτική ανταλλαγή πληθυσμών" που ακολούθησε στη συνέχεια, μέχρι το 1924, απ΄ όλη τη Μικρά Ασία και τον ερχομό 1,5 εκατομμυρίων ελληνογενών προσφύγων στην Ελλάδα, να επιφέρουν την τελεία καταστροφή του Θρακικού και Μικρασιατικού ελληνισμού μαζί με του Πόντου. Ο πλήρης απολογισμός της καταστροφής αυτής που συντελέσθηκε ιστορικά σε δύο περιόδους, και είναι πράγματι πολύ δύσκολος. Έγιναν αρπαγές και λεηλασίες σπιτιών και περιουσιών, γεωργικές και κτηνοτροφικές καταστροφές, γκρέμισμα σχολείων, ναών και άλλων ευαγών ιδρυμάτων, χρεοκόπησαν και καταστράφηκαν βιοτεχνίες, χάθηκε κάθε ανθρώπινη αξιοπρέπεια. Προκλήθηκαν μαρτυρικοί βασανισμοί αιχμαλώτων, βιασμοί και ηθική οδύνη υπό το κλίμα του τρόμου και της απειλής του θανάτου, καθώς και χιλιάδες σφαγές. 47

48 ΑΚΡΟΠΟΛΗ Στο βραχώδη λόφο της Ακρόπολης, που δεσπόζει στο κέντρο της σύγχρονης Αθήνας, βρισκόταν το σπουδαιότερο και μεγαλοπρεπέστερο ιερό της αρχαίας πόλης, αφιερωμένο, κατά κύριο λόγο, στην προστάτιδα θεά της, την Αθηνά. Ο βράχος της Ακρόπολης αποτελούσε το φρούριο της πόλης. Τα μνημεία της Ακρόπολης, αρμονικά συνδυασμένα με το φυσικό περιβάλλον, αποτελούν μοναδικά αριστουργήματα της αρχαίας αρχιτεκτονικής και επηρέασαν την πνευματική και καλλιτεχνική δημιουργία για πολλούς αιώνες αργότερα. Η Ακρόπολη του 5ου αι. π.Χ. αποδίδει με τον τελειότερο τρόπο το μεγαλείο, τη δύναμη και τον πλούτο της Αθήνας στην εποχή της μεγαλύτερης ακμής της, το ''χρυσό αιώνα'' του Περικλή. 48

49 Στους επόμενους αιώνες τα μνημεία της Ακρόπολης υπέστησαν σοβαρές βλάβες από φυσικά αίτια ή από ανθρώπινες επεμβάσεις. Με την επικράτηση του χριστιανισμού και ιδιαίτερα από τον 6ο αι. μ.Χ., τα μνημεία μετατράπηκαν σε χριστιανικές εκκλησίες. ΑΚΡΟΠΟΛΗ Σήμερα, κοσμεί το κέντρο της Αθήνας και γίνεται πόλος έλξης για πολύ κόσμο, Έλληνες και ξένους τουρίστες, για να θαυμάσει από κοντά αυτό το μεγαλείο της αρχαιότητας. 49

50 Η συγγραφέας στο σημείο αυτό επιχειρεί την ιδεολογική σύγκρουση των ενηλίκων πάνω στο θέμα των δικαιωμάτων των γυναικών. Τη χρησιμοποιεί συχνότατα για να προβάλλει τις νεωτερικές της απόψεις που εκφράζουν κυρίως τον εαυτό της, σε αντιπαράθεση με απόψεις πιο παραδοσιακές που αντιπροσωπεύουν ευρύτερα την εποχή που περιγράφει. ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΓΥΝΑΙΚΩΝ Τα σημεία του κειμένου που αναφέρονται: α) στα δικαιώματα της γυναίκας, είναι τα παρακάτω: « Αγωνιζόμαστε για την ισότητα των φύλων. Το ξέρεις; », « -Αιώνες τώρα η γυναίκα … -ακούς, Νινέτ;-, απαράδεκτο, είπα …» -σελ. 167 « Η Ζαν με κόπο έκρυψε την αγανάκτησή της … δε μου το επιτρέπουν οι πεποιθήσεις μου …», « Τι κι αν δεν ειμαι σαν τηΖαν μέλος ενεργό … στο διπλό μας κρεβάτι …», « Έχει γυναίκες καπετάνιους; … και μεγαλώνουν τα παιδιά …», « Έτσι, για να μην ξεχνάμε … πάτησε το πόδι του γαμπρού. » -σελ. 190, 192, 209,

51 Η γυναίκα στο πέρασμα των χρόνων είχε να αντιμετωπίσει πολύ σοβαρά προβλήματα, όσον αφορά την ύπαρξή της. Ο άνδρας ήταν εκείνος που υπερίσχυε σε όλους τους τομείς της ζωής, από την καθημερινότητα μέχρι και σε υψηλόβαθμες θέσεις. Η γυναίκα δεν είχε δικαίωμα ούτε να εκφράζει τη γνώμη της, ούτε να εργάζεται και δεν της επιτρεπόταν ακόμα και το δικαίωμα να ψηφίζει. ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΓΥΝΑΙΚΩΝ Επίσης δεν είχαν δικαίωμα να μορφωθούν, αλλά οι μόνες δραστηριότητες ήταν μόνο αυτές που περιορίζονταν μέσα στο χώρο του σπιτιού και αφορούσαν την οικογένειά της. H στάση των θρησκειών ενίσχυσε κάποιες φορές αυτούς τους περιορισμούς απέναντι στο γυναικείο φύλο και ιδιαίτερα η Μουσουλµανική θρησκεία, που ακόμα και σήμερα, η γυναίκα εξακολουθεί να βρίσκεται σε κατώτερη θέση και να κυκλοφορεί με μπούρκα, χωρίς να φαίνεται το πρόσωπό της. 51

52 Στην εποχή μας μέσα από συνεχείς αγώνες οι γυναίκες έχουν προσπαθήσει να ανακτήσουν όλα αυτά τα δικαιώματα και να έχουν πετύχει να είναι ισόνομες και ισάξιες με το αντίθετο φύλο σε όλους τους τομείς: Ανεξαρτησία, Ελευθερία λόγου, Εκπαίδευση, Επάγγελμα, Πολιτική(δικαίωμα ψήφου..) κλπ. ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΓΥΝΑΙΚΩΝ Έχουν οργανώσει φεμινιστικά κοινωνικά κινήματα που εστιάζουν στον περιορισμό ή στην εξάλειψη της φυλετικής ανισότητας. Όμως, αυτά όλα εξασφαλίστηκαν και από την Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου που υπογραμμίζει ότι τα ανθρώπινα δικαιώματα είναι αναφαίρετα, αδιαίρετα και αλληλοσυμπληρούμενα. Για τους σκοπούς επιτήρησης της εφαρμογής της Σύμβασης, ιδρύθηκε η Επιτροπή για την Εξάλειψη των Διακρίσεων κατά των Γυναικών. 52

53 ΚΙΝΗΜΑ ΚΑΛΙΡΡΟΗΣ ΠΑΡΡΕΝ Ήταν μία από τις σημαντικότερες προσωπικότητες του ελληνικού φεμινισμού και η πρωτοπόρος του γυναικείου κινήματος στην Ελλάδα. Η Παρρέν διεκδικεί παράλληλα και τον τίτλο της πρώτης Ελληνίδας δημοσιογράφου και εκδότριας, εκδίδοντας το 1888 την εβδομαδιαία εφημερίδα «Εφημερίς των Κυριών», με συντάκτες και παραλήπτες αποκλειστικά τις γυναίκες. 53

54 Συμμετείχε ενεργά σε διεθνή γυναικεία συνέδρια ανά τον κόσμο και διακήρυττε την ανάγκη εξασφάλισης παιδείας και εργασίας για τις γυναίκες, ως βασικές προϋποθέσεις για την πνευματική και πολιτική τους ισοτιμία και χειραφέτηση. ΚΙΝΗΜΑ ΚΑΛΙΡΡΟΗΣ ΠΑΡΡΕΝ Το πάθος της, τέλος, για την αναγέννηση και διατήρηση των ελληνικών εθίμων και παραδόσεων, την οδήγησε το 1911 στη δημιουργία του «Λυκείου των Ελληνίδων», το οποίο ξεκίνησε κατά την περίοδο των Βαλκανικών Πολέμων, την καταγραφή, διδασκαλία και παρουσίαση παραδοσιακών χορών Η Καλλιρρόη Παρρέν έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην κατοχύρωση του δικαιώματος του εκλέγειν και του εκλέγεσθαι στις γυναίκες. Η πρώτη της προσπάθεια έγινε το 1895, όταν απευθύνθηκε στον τότε πρωθυπουργό Χ. Τρικούπη, ζητώντας την κατοχύρωση των πολιτικών δικαιωμάτων των γυναικών. Αργότερα, το 1921 διοργάνωσε το δεύτερο γυναικείο συνέδριο στην Ελλάδα, με αποτέλεσμα να πείσει τον τότε πρωθυπουργό Δ. Γούναρη να τοποθετηθεί προσωπικά υπέρ την χορήγησης ψήφου. 54

55 ΛΥΚΑΒΗΤΤΟΣ Ο Λυκαβηττός είναι λόφος της Αθήνας πέριξ του οποίου έχει αναπτυχθεί η ομώνυμη συνοικία. Ο Λυκαβηττός έχει το εκκλησάκι του Αγίου Γεωργίου στην κορυφή του και λειτουργεί και τελεφερίκ. Ο Λυκαβηττός είναι το δεύτερο ψηλότερο σημείο του λεκανοπεδίου Αθηνών μετά τα Τουρκοβούνια και υψώνεται στα 277 μέτρα πάνω από το επίπεδο της θάλασσας και 227 μέτρα πάνω από την πόλη. Η συνοικία του Λυκαβηττού βρίσκεται στα ανατολικά της Πλατείας Μαβίλη, στα βορειοδυτικά του Κολωνακίου και στα βόρεια του Τέρματος Ιπποκράτους. Πήρε το όνομά της από τον ομώνυμο λόφο, γύρω από τον οποίο αναπτύχθηκε. Πρόκειται για σχετικά μικρής έκτασης συνοικία. 55

56 56 Για την 3 η Ενότητα εργάστηκαν οι μαθήτριες: Ελένη Στεφανάκη Ανδριάνα Συριγωνάκη Μαριλύδα Φουντάκη

57 3 Η ΕΝΟΤΗΤΑ: ΠΑΡΙΣΙ, σελ ΠΕΡΙΛΗΨΗ: Μετά την απόφαση της Έμμα να πάει τη Νινέτ στο ίδιο κολέγιο μ ’ αυτήν, στο Παρίσι, ο Προσπέρ τους παραλαμβάνει από το σταθμό τρένων στη Μασσαλία. Η Έμμα νιώθει τύψεις, γι ’ αυτό που κάνει στη Νινέτ, γιατί αισθάνεται ότι τη διώχνει από το σπίτι και το εξομολογείται στον αδελφό της, ενώ ξέρουν ότι η Νινέτ κοιμάται. Όμως, αυτή ακούει τα λόγια της μητέρας της και μάλιστα την αναδρομή που κάνει στη γέννησή της. Μετά από αυτό η Νινέτ άλλαξε συμπεριφορά, γιατί μέχρι τότε βασανίζονταν μέσα της από το γεγονός ότι είναι υιοθετημένη και την πήραν από μια τσιγγάνα, σύμφωνα με τα λόγια του Κόλια, που το είπε για να την πειράξει. Στη συνέχεια, η Έμμα και η Νινέτ πηγαίνουν στο κολέγιο για την εγγραφή. Μετά από ένα μήνα εσώκλειστη περνούν το τελευταίο Σαββατοκύριακο μαζί. Κάνουν βόλτες στο Παρίσι και συζητούν για το κολέγιο και πόσα κοινά σημεία είχαν μεταξύ τους, από τότε που πήγαινε και η Έμμα. 57

58 Οι μέρες συνεχίζονταν στο κολέγιο με τη φίλη της Φρανσίν. Το καλοκαίρι θα το περνούσαν μαζί στο Σαμπλέ, για να δουν τη γιαγιά της και όλη την οικογένεια της μητέρας της. Η Φρανσίν δεν είχε που να πάει, αφού η μητέρα της τους είχε εγκαταλείψει και ο πατέρας της θα την άφηνε στο κολέγιο. Εκεί ήρθαν και η Έμμα με τις άλλες δύο κόρες για να τη δουν. Οι εμπειρίες της Νινέτ ήταν συναρπαστικές, με το θείο της Μανού, γιατί ανακάλυπτε μέρη που της θύμιζαν τη μητέρα της, όταν ζούσε εκεί. Ο χρόνος περνάει γρήγορα και έρχεται ο χειμώνας στο κολέγιο και ξανά το καλοκαίρι, όπου η Νινέτ πηγαίνει Αθήνα και την περιμένουν όλη με λαχτάρα. Τέλος, παίρνει το απολυτήριο της με άριστα και γίνεται καθηγήτρια γαλλικών. Η γιαγιά της προσφέρει δώρο, για την επιτυχία της, ένα ταξίδι στο Σαιν Λουί, όπου εκεί μεγάλωσε η μητέρα της και με αυτή την ευκαιρία να τη δει και από κοντά. 3 Η ΕΝΟΤΗΤΑ: ΠΑΡΙΣΙ, σελ

59 Η Νινέτ μεγαλώνει και γίνεται ενήλικας. Σ’ αυτό το κεφάλαιο η Νινέτ δείχνει πολλή αγάπη στους γονείς της μετά που μαθαίνει ότι είναι παιδί της Έμμας κι όχι ότι ήταν υιοθετημένη. Ωριμάζει πολύ κι αρχίζει να είναι ένα φυσιολογικό κορίτσι. 59

60 Το Παρίσι, γνωστό και ως η Πόλη του φωτός από τότε που εφοδιάστηκαν οι κύριες λεωφόροι του με φανούς γκαζιού το 1828, είναι η πρωτεύουσα της Γαλλίας και της περιφέρειας Ιλ ντε Φρανς και μία από τις ιστορικότερες πόλεις της Ευρώπης. Το Παρίσι περιλαμβάνει την πόλη του Παρισιού και τα περίχωρα και βρίσκεται σε ένα λεκανοπέδιο. Είναι μία από τις μεγαλύτερες πόλεις της Ευρώπης και του κόσμου. Επιπλέον είναι η πολιτιστική και οικονομική πρωτεύουσα της Γαλλίας, το σημαντικότερο κομβικό σημείο της και έδρα πολλών διεθνών οργανισμών, όπως της UNESCO. ΠΑΡΙΣΙ 60

61 Το Παρίσι προσελκύει κάθε χρόνο εκατομμύρια τουρίστες από όλον τον κόσμο που έρχονται να θαυμάσουν την αρχιτεκτονική της πόλης, τα μνημεία της αλλά και τα πλούσια σε εκθέματα μουσεία του. Ένα σημαντικό κομμάτι της πόλης είναι ο ποταμός Σηκουάνας ο οποίος χωρίζει την πόλη σε δύο μέρη, την αριστερή και τη δεξιά όχθη. Σημαντικότερα αξιοθέατα είναι ο Πύργος του Άιφελ, η Αψίδα του Θριάμβου, η Σακρέ Κερ στη Μονμάρτρη, η Παναγία των Παρισίων, το μνημείο της Βαστίλλης, η Πλατεία Βαντόμ, η Πλας ντε Βοζ, τα μουσεία του Λούβρου, ΠΑΡΙΣΙ 61

62 τα μουσεία του Ορσέ του Πικάσο το μουσείο του Ροντέν, το Μπωμπούρ με εκθέματα σύγχρονης τέχνης, το πανεπιστήμιο της Σορβόνης, καθώς και το παλάτι των Βερσαλλιών λίγα χιλιόμετρα έξω από το Παρίσι όπως επίσης και η Eurodisney. 62 ΠΑΡΙΣΙ

63 Στις αρχές του 20ού αιώνα, λειτουργούσαν τα κολέγια που βρίσκονταν στις πρωτεύουσες των πιο ανεπτυγμένων κρατών της Ευρώπης (κυρίως στο Παρίσι και το Λονδίνο), αλλά και σε άλλες μεγάλες πόλεις των δύο αυτών χωρών (Γαλλία, Αγγλία, Ελβετία). ΚΟΛΕΓΙΑ Τα πιο γνωστά κολέγια της Αγγλίας είναι του Κέιμπριτζ, της Οξφόρδης, του Τρίνιτι κ.ά.). Στα κολέγια αυτά έστελναν τα παιδιά τους οι γονείς των πλούσιων οικογενειών από πολλές χώρες, οι οποίοι ήθελαν τα παιδιά τους να μορφωθούν, να μάθουν καλά την ξένη γλώσσα (γαλλικά ή αγγλικά), αλλά κυρίως να λάβουν μια αριστοκρατική αγωγή και να αποκτήσουν «ευρωπαϊκούς» τρόπους. 63

64 Τα παιδιά έμεναν εσώκλειστα στα κολέγια αυτά, στα οποία, μάλιστα, συχνά, υπήρχαν αυστηροί κανόνες και ακόμα πιο αυστηρές ποινές για τους παραβάτες. Μάλιστα, αρκετά από τα κολέγια αυτά τελούσαν υπό τη διεύθυνση της Εκκλησίας, γεγονός που καθιστούσε ακόμα πιο αυστηρούς τους κανόνες διαβίωσης και συμπεριφοράς. «Σ’αυτό το κολέγιο με είχε στείλει κι εμένα στα δώδεκα μου χρόνια…» (σελ.201) ΚΟΛΕΓΙΑ 64

65 ΚΟΛΕΓΙΑ ΚΟΛΕΓΙΟ SAINTE MARIE (ΠΑΝΑΓΙΑΣ) Η Σχολή και το Κολέγιο Sainte Marie βρίσκεται στο κέντρο της πόλης Βιτρέ, πίσω από το σταθμό. Καθολικό εκπαιδευτικό ίδρυμα, στο πλαίσιο σύμβασης με το κράτος Ένωση, ολόκληρο το σχολείο Αγίας Μαρίας δημιουργήθηκε από τη Σύνοδο των Αδελφών του Ploërmel το

66 Ο ΣΤΑΘΜΟΣ ΓΚΑΡ ΝΤΕ ΛΥΩΝ Ο σιδηροδρομικός σταθμός Παρισιού Λυών (στα γαλλικά Paris Gare de Lyon - Παρί Γκαρ ντε Λυών) είναι ένας από τους έξι μεγάλους τερματικούς σιδηροδρομικούς σταθμούς στο Παρίσι, στη Γαλλία. Έχει περίπου επιβάτες ετησίως, κάνοντας τον τον τρίτο μεγαλύτερο σιδηροδρομικό σταθμό ως προς μετακίνηση επιβατών στη Γαλλία και έναν από τους μεγαλύτερους στην Ευρώπη. Είναι ο βόρειος τερματικός της γραμμής Παρισιού - Λυών - Μασσαλίας. Πήρε το όνομά του από την πόλη της Λυών, απ' όπου διέρχονται διάφορα τρένα μεγάλων αποστάσεων, από το Παρίσι στη νότια Γαλλία. Ο σταθμός βρίσκεται στο 12ο διαμέρισμα του Παρισιού, ανατολικά από το κέντρο, στη βόρεια όχθη του Σηκουάνα. 66

67 67 Η αλματώδης ανάπτυξη του Παρισιού κατά τον 18ο και 19ο αιώνα είχε ως συνακόλουθο και τη δημιουργία μεγάλων και πολυάριθμων καφέ στα μεγάλα βουλεβάρτα της γαλλικής πρωτεύουσας. Υπολογίζεται ότι στα 1789 υπήρχαν στο Παρίσι 900 περίπου καφέ. Ένα από τα ιστορικά αυτά καφέ είναι το Καφέ ντε λα Παι, που διατηρήθηκε και λειτουργεί μέχρι σήμερα, λόγω της θέσης του μέσα στο διάσημο Γκραν Οτέλ (Le Grand Hotel) και της γειτνίασής του με την περίφημη Οπερά Γκαρνιέ του Παρισιού. ΤΟ ΚΑΦΕ ΤΗΣ ΕΙΡΗΝΗΣ

68 ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΟΥ ΛΟΥΒΡΟΥ Το μουσείο του είναι ένα από τα μεγαλύτερα και παλαιότερα μουσεία τέχνης στον κόσμο. Βρίσκεται στο κέντρο του Παρισιού, στις όχθες του Σηκουάνα και εκθέτει έργα τέχνης. Το Λούβρο έγινε μουσείο μετά την Γαλλική επανάσταση. Μέχρι τότε ήταν ανάκτορο των βασιλέων της Γαλλίας και πιο πριν απλώς φρούριο. 68

69 Το μουσείο φιλοξενεί πάρα πολύ σημαντικά έργα, επί Φραγκίσκου, όπως την «Τζοκόντα» του Λεονάρντο ντα Βίντσι και την «Ωραία Κηπουρό» και την «Αγία Οικογένεια» του Ραφαήλ. Επί Φραγκίσκου, επίσης, αποκτήθηκε η προσωπογραφία του (έργο του Τιτσιάνο) και ο «Ευαγγελισμός» του Φρα Μπαρτολομέο. ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΟΥ ΛΟΥΒΡΟΥ Η «Ωραία Κηπουρός» 69

70 Η γαλλική επανάσταση υπήρξε σταθμός για το Λούβρο, αφού χάρη σε αυτήν αποφασίστηκε το κτιριακό συγκρότημα να μετατραπεί οριστικά σε μουσείο και να ονομαστεί «Κεντρικό Μουσείο των Τεχνών», «Μουσείο της Δημοκρατίας» και μετά «Γαλλικό Μουσείο». Άρχισε να λειτουργεί ως μουσείο τον Αύγουστο του ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΟΥ ΛΟΥΒΡΟΥ Το 1863 μια εκστρατεία απέφερε στους Γάλλους τη Νίκη της Σαμοθράκης. Αν και το έργο τέχνης είχε καταστραφεί σημαντικά, θεωρήθηκε ένα από τα σημαντικότερα αποκτήματα και τέθηκε σε περίοπτη θέση από το

71 Σήμερα το μουσείο έχει κατηγοριοποιήσει τα έργα του σε διάφορα τμήματα και τα κομμάτια εκτίθενται σε πολλές και διαφορετικές αίθουσες. Οι συλλογές αυτές είναι οι εξής: Τμήμα Ανατολικών Αρχαιοτήτων Τμήμα Αιγυπτιακής Τέχνης Τμήμα αρχαιοτήτων ελληνικών, ετρουσκικών και ρωμαϊκών Τμήμα Γλυπτικής Τμήμα Ισλαμικής τέχνης Τμήμα Καλλιτεχνικών Αντικειμένων Τμήμα πινάκων ζωγραφικής Τμήμα χαρακτικής και σχεδίων ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΟΥ ΛΟΥΒΡΟΥ 71

72 ΠΥΡΓΟΣ ΤΟΥ ΑΪΦΕΛ Ο πύργος του Άιφελ είναι το σήμα κατατεθέν της πόλης του Παρισιού. Κατασκευάστηκε το 1889 από τον μηχανικό Γουστάβο Άιφελ και σήμερα αποτελεί ένα από τα γνωστότερα κτίρια στον κόσμο. Έχει βάρος τόνους και η κατασκευή του είναι τόσο σταθερή ώστε παρεκκλίνει μόλις έως 7,5 εκατοστά με σφοδρό άνεμο. Έχει τρία επισκέψιμα επίπεδα, καθένα προσβάσιμο με σκάλες ή με ανελκυστήρα. Για την άνοδο μέχρι το πρώτο επίπεδο χρειάζονται 300 βήματα (το ίδιο και για το δεύτερο). Το τρίτο και μεγαλύτερο επίπεδο είναι προσβάσιμο μόνο με τον ανελκυστήρα. Και το πρώτο και το δεύτερο επίπεδο διαθέτουν εστιατόριο. 72

73 ΠΥΡΓΟΣ ΤΟΥ ΑΪΦΕΛ Ο πύργος έχει χρησιμοποιηθεί και για πολλές σκηνές ταινιών. Ο πύργος επικρίθηκε πολύ από το κοινό όταν κατασκευάστηκε, καθώς πολλοί είχαν την άποψη πως ήταν αντιαισθητικός. Οι καθημερινές εφημερίδες γέμισαν με οργισμένες επιστολές από την καλλιτεχνική κοινότητα του Παρισιού. Σήμερα, ο Πύργος ευρέως θεωρείται ότι είναι ένα εντυπωσιακό κομμάτι της διαρθρωτικής τέχνης. Ανάλογα με τη θερμοκρασία του περιβάλλοντος, η κορυφή του πύργου μπορεί να στραφεί μακριά από τον ήλιο μέχρι 18 cm (7,1 in), λόγω της θερμικής διαστολής του μετάλλου στην πλευρά που βρίσκεται ο ήλιος. 73

74 ΣΗΚΟΥΑΝΑΣ Ο Σηκουάνας είναι ένας από τους κυριότερους ποταμούς της βορειοδυτικής Γαλλίας. Έχει μήκος 780 χιλιόμετρα και αποτελεί σημαντικότατη υδάτινη εμπορική αρτηρία. Αποτελεί επίσης πόλο έλξης τουριστών, κυρίως στην πόλη του Παρισιού. Το μέσο βάθος του Σηκουάνα σήμερα στο Παρίσι είναι περίπου οκτώ μέτρα, ενώ ελέγχεται και το πλάτος του. Κατά διαστήματα, παρουσιάζεται υπερχείλιση των υδάτων από το σύστημα υπονόμων του Παρισιού, κυρίως κατά περιόδους μεγάλων βροχοπτώσεων, με αποτέλεσμα μεγάλες ποσότητες αστικών λυμάτων να καταλήγουν στον Σηκουάνα. 74

75 ΠΑΝΑΓΙΑ ΤΩΝ ΠΑΡΙΣΙΩΝ Η Παναγία των Παρισίων, γνωστή και ως Νοτρ Νταμ ντε Παρί, ή απλούστερα Νοτρ Νταμ είναι ο μητροπολιτικός χριστιανικός ναός της πόλης του Παρισιού και αποτελεί ένα από τα πλέον θαυμαστά αρχιτεκτονικά μνημεία του λεγόμενου οξυκόρυφου ή γοτθικού ρυθμού. Βρίσκεται στη νησίδα Σιτε ιλ ντε λα Σιτέ του ποταμού Σηκουάνα, στο κέντρο της γαλλικής πρωτεύουσας. Η κατασκευή του άρχισε το 1163 και τον θεμέλιο λίθο έθεσε ο Πάπας Αλέξανδρος Γ΄ και ο Βασιλεύς Λουδοβίκος Ζ΄ της Γαλλίας. 75

76 ΠΑΝΑΓΙΑ ΤΩΝ ΠΑΡΙΣΙΩΝ Τα πλέον άξια ιδιαίτερης προσοχής σημεία, που προκαλούν το θαυμασμό της αρχιτεκτονικής του ναού, είναι η υπέροχη πύλη με τον υπεράνω αυτής τεράστιο ρόδακα και τις δύο εκατέρωθεν αυτής πύλες, τα περίφημα γλυπτά, τα δύο κωδωνοστάσια ύψους 68 μ. καθώς και ο εσωτερικός διάκοσμος με τα έξοχης υαλογραφικής τέχνης (βιτρώ) παράθυρα. Στις 2 Δεκεμβρίου 1804 στο Ναό αυτό στέφθηκε (αυτοανακηρύχθηκε) Αυτοκράτορας ο Ναπολέων Βοναπάρτης. Η είσοδος στον καθεδρικό γίνεται από τρεις πύλες που είναι στολισμένες με περίτεχνα γλυπτά. Επίσης σε μεσαιωνικές τοιχογραφίες αναπαρίσταται ο βίος της Παρθένου, η Δευτέρα Παρουσία και η ζωή της Αγίας Άννας. Πάνω από τις πύλες βρίσκεται η στοά των βασιλέων της Ιουδαίας και του Ισραήλ. 76

77 ΜΟΝΜΑΡΤΡΗ (MONTMARTRE) Η Μονμάρτρη (προφέρεται Μονμάρτρ), και κατά ελληνική παραφθορά «Μονμάρτη», είναι ένας από τους υψηλότερους λόφους και παλαιό προάστιο του Παρισιού, ύψους 130 μέτρων. Βρίσκεται στο βόρειο τμήμα της πόλης, ανήκει στο 18ο διαμέρισμα της και αποτελεί μία από τις πιο γνωστές περιοχές της. Τα νότια όρια της προσδιορίζονται από τη λεωφόρο Κλισί. Τον 12ο αιώνα η Μονμάρτρη αποτέλεσε την έδρα ενός σημαντικού γυναικείου αβαείου Βενεδεκτίνων μοναχών. 77

78 Από τις αρχές του 19ου αιώνα και μέχρι τις αρχές του 20ου, η Μονμάρτρη εξελίχθηκε σε ένα σημαντικό κέντρο καλλιτεχνικών δραστηριοτήτων και τόπο συγκέντρωσης πολλών, κυρίως φτωχών, διανοούμενων, καλλιτεχνών, μεταξύ των οποίων ο Βίνσεντ βαν Γκογκ, ο Ανρί Ματίς και ο Πάμπλο Πικάσο, καθώς επίσης γυναικών ελευθερίων ηθών και διαφόρων σπουδαστών, που όλοι σχεδόν από τον τρόπο ζωής τους έδιναν ένα ιδιότυπο χαρακτήρα στην περιοχή, που ονομάστηκε μποέμικη. ΜΟΝΜΑΡΤΡΗ (MONTMARTRE) Σήμερα, η Μονμάρτρη (πλατεία ντι Τερτρ) προσελκύει μεγάλο αριθμό μόνο τουριστών, ενώ ολόκληρη η περιοχή με τους στενούς λιθόστρωτους δρόμους και τις περιορισμένες πλατείες θεωρείται ένα από τα σημαντικότερα αξιοθέατα της πόλης του Παρισιού. 78

79 ΟΠΕΡΑ ΤΟΥ ΠΑΡΙΣΙΟΥ Το Παλέ Γκαρνιέ είναι μία όπερα θέσεων στο Παρίσι, η οποία κτίστηκε από το 1861 μέχρι το 1875, προορισμένη να γίνει η έδρα της Όπερας του Παρισιού. Το θέατρο αποκαλείται και Opéra Garnier και ιστορικά είναι γνωστό ως Opéra de Paris (Όπερα του Παρισιού) ή πιο απλά Opéra, καθώς ήταν η πρωταρχική λυρική σκηνή στο Παρίσι, αλλά και έδρα του Μπαλέτου της Όπερας του Παρισιού, μέχρι το 1989, όταν η Opera Bastille άνοιξε τις πύλες της στην περιοχή της Βαστίλλης. Η αίθουσα του Παλέ Γκαρνιέ χρησιμοποιείται πλέον κυρίως για παραστάσεις μπαλέτου. 79

80 ΑΝΑΚΤΟΡΟ ΤΩΝ ΒΕΡΣΑΛΛΙΩΝ Οι Βερσαλλίες είναι βασιλικό ανάκτορο λίγα χιλιόμετρα έξω από το Παρίσι, στην ομώνυμη πόλη των Βερσαλλιών. Από το 1682 ως το 1789 οι Βερσαλλίες ήταν πρωτεύουσα της Γαλλίας. Σήμερα αποτελεί ένα από τα Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO. Το ανάκτορο αποτελείται από τρία μέρη, το κυρίως μέρος όπου έμενε η βασιλική οικογένεια σε σχήμα U, και άλλες δύο πτέρυγες δεξιά και αριστερά του κυρίως κτιρίου όπου έμεναν οι ευγενείς, ο κλήρος και οι υπουργοί. 80

81 ΑΝΑΚΤΟΡΟ ΤΩΝ ΒΕΡΣΑΛΛΙΩΝ Το κέντρο των Βερσαλλιών είναι η Αίθουσα των Καθρεφτών (ή και Αίθουσα των Κατόπτρων), μήκους 70 μέτρων και είναι στολισμένη με πανάκριβα κρύσταλλα, κεριά και καθρέφτες, τους πιο ακριβούς της εποχής εκείνης. Τμήμα της αίθουσας των κατόπτρων Επίσης, στο ταβάνι και στους τοίχους δεσπόζουν οι τοιχογραφίες και άλλα διάφορα έργα τέχνης από τους καλύτερους ζωγράφους της Ευρώπης εκείνης της εποχής, με ανεκτίμητη αξία. 81

82 Το ανάκτορο των Βερσαλλιών είναι σήμερα Εθνικό Μουσείο της Γαλλίας, και πραγματικός πόλος έλξης εκατομμυρίων τουριστών κάθε χρόνο. Απασχολεί 900 εργαζόμενους. Κάθε χρόνο δέχεται περίπου 3 εκατομμύρια επισκέπτες στο κτίριο, και άλλα 7 εκατομμύρια στους τεράστιους κήπους. Το 70% των τουριστών είναι ξένοι. ΑΝΑΚΤΟΡΟ ΤΩΝ ΒΕΡΣΑΛΛΙΩΝ 82

83 ΚΟΝΣΙΕΡΖΕΡΙ Η Κονσιερζερί είναι πρώην βασιλικό παλάτι και φυλακή στο Παρίσι, ευρισκόμενη στα δυτικά του νησιού Ιλ ντε λα Σιτέ κοντά στον καθεδρικό ναό της Νοτρ Νταμ. Αποτελεί μέρος ενός μεγαλύτερου συγκροτήματος κτιρίων, που είναι γνωστό με την ονομασία Δικαστικό Μέγαρο και χρησιμοποιείται ακόμα και σήμερα για δικαστικούς σκοπούς. Η Κονσιερζερί άνοιξε για το κοινό το 1914 ως εθνικό ιστορικό μνημείο. Σήμερα αποτελεί δημοφιλή τουριστικό προορισμό, παρά το γεγονός ότι σε ένα πολύ μικρό τμήμα του κτιρίου είναι ελεύθερη η πρόσβαση. Το μεγαλύτερο τμήμα του κτιρίου χρησιμοποιείται ακόμα και σήμερα για να στεγάσει τα ποινικά δικαστήρια του Παρισιού. 83

84 SAINTE-CHAPELLE-ΕΚΚΛΗΣΙΑ Βρίσκεται στο Ile de la Cité στο κέντρο του Παρισιού εντός των τειχών του από το δικαστικό μέγαρο. Η ιδέα για το Sainte-Chapelle (Ιερός Ναός) προέρχεται από το 1241 με το Louis ΙΧ, ο οποίος έψαχνε για μια σωστή θέση για να στεγάσει το ακάνθινο στεφάνι και ένα τεμάχιο Τιμίου Σταυρού και λείψανα από το πάθος. Η Saint-Chapelle υπέστη μεγάλη ζημιά κατά τη διάρκεια της Γαλλικής Επανάστασης. 84

85 Το Άνω Παρεκκλήσι είναι αφιερωμένο στον Όντο της Σατορού (ήταν ένας Γάλλος θεολόγος και φιλόσοφος). Προοριζόταν για το βασιλιά, τους φίλους του και την οικογένειά του, και θεωρείται ένα καλλιτεχνικό αριστούργημα. Αντίστοιχα, το Κάτω Παρεκκλήσι ήταν φτιαγμένο για να μένει το προσωπικό της βασιλικής οικογένειας. Οι επισκέπτες θαυμάζουν τα ψηλά βιτρό παράθυρα και τα υπέροχα αγάλματα των Δώδεκα Αποστόλων. SAINTE-CHAPELLE-ΕΚΚΛΗΣΙΑ. Κάτω Παρεκκλήσι Άνω Παρεκκλήσι 85

86 PALAIS BOURBON Το Palais Bourbon χτίστηκε στις αρχές του δέκατου όγδοου αιώνα από τον Ιταλό αρχιτέκτονα Τζιαρντίνι. Σήμερα είναι το κτίριο της Γαλλικής Εθνοσυνέλευσης και είναι με αρχιτεκτονική της αρχαίας ελληνικής. 86

87 PARC MONCEAU (ΠΑΡΚ ΜΟΝΣΟ) Γνωστό ως ένα από τα πιο ελκυστικά πάρκα στο Παρίσι, το πνευματικό κέντρο του Δούκα της Ορλεάνης στο δέκατο όγδοο αιώνα, έχει γίνει ένα από τους πιο αγαπημένους τόπους ανάπαυσης για όσους αναζητούν ηρεμία και γαλήνη μακριά από την πολύβουη πόλη. Έχει κήπους με όμορφα λουλούδια και ενδιαφέρουσα σειρά από αγάλματα. Όταν ο Δούκας εκτελέστηκε το 1793 κατά τη διάρκεια της Γαλλικής Επανάστασης, ο κήπος επανήλθε στην ιδιοκτησία του δημοσίου. 87

88 Οι επισκέπτες μπορούν ακόμα να δουν την πυραμίδα του Δούκα, καθώς και άλλα που προστέθηκαν υπό τον Ναπολέοντα ΙΙΙ, όπως μια σπηλιά και ένας καταρράκτης. Οι επισκέπτες εισέρχονται μέσα από τέσσερις μνημειώδεις πύλες σιδήρου, οι οποίες προστέθηκαν πολύ αργότερα. Τέλος, το Πάρκο είναι ένα από τα πιο αγαπημένα για τα παιδιά, γιατί υπάρχουν αρκετές παιδικές χαρές. Οι κήποι λουλουδιών είναι επίσης γνωστοί και είναι ένα ιδανικό μέρος για πρωινή ή βραδινή βόλτα. PARC MONCEAU (ΠΑΡΚ ΜΟΝΣΟ) 88

89 89 Για την 4 η Ενότητα εργάστηκαν οι μαθήτριες: Χαρά Μπιτζαράκη Μαρία Παπουτσάκη

90 4 Η ΕΝΟΤΗΤΑ: ΣΑΙΝ ΛΟΥΪ, σελ ΠΕΡΙΛΗΨΗ: Η Νινέτ φτάνει στο Σαιν Λουί, μετά την πρόσκληση της γιαγιάς της. Εκεί περιεργαζόταν το σπίτι που μεγάλωσε η μητέρα της, θέλοντας να δει και να μάθει τα πάντα γι ’ αυτήν. Η γιαγιά της λύνει όλες τις απορίες κι αυτή ρωτάει για το καθετί που βλέπει. Κατά την επίσκεψή της στο σπίτι της ξαδέλφης της μητέρας της Ρεν Μαρτέν, που όλοι οι συγγενείς την περίμεναν, γνώρισε και τον Πολ Ροζ, πιανίστα και χημικό, τον πρώτο της έρωτα. Ακολούθησαν κρυφά ραντεβού και βόλτες στο Σαιν Λουί, μέχρι τη στιγμή που η οικογένεια το έμαθε και έδειξε την άρνησή της, ειδικά η θεία Μαρί, επειδή ο Πολ ήταν μαύρος. Εν τω μεταξύ, λαμβάνει και ένα γράμμα από τον Κόλια, που τη ζητάει σε γάμο κι έτσι τα πράγματα περιπλέκονται ακόμα πιο πολύ για τη Νινέτ, που νιώθει πολύ μπερδεμένη. Ο Πολ την καταλαβαίνει και της ζητάει αυτή ν ’ αποφασίσει για το μέλλον τους, κάτι που κάνει ακόμα πιο δύσκολη τη θέση της Νινέτ. Η ενότητα αυτή κλείνει με την απάντηση της Έμμας στη μητέρα της, ότι προβληματίζονται κι αυτοί με τη σχέση της Νινέτ, αλλά δέχονται να τον γνωρίσουν από κοντά, για να δώσουν αν είναι τη συγκατάθεσή τους. 90

91 Η Νινέτ σε αυτό το κεφάλαιο είναι στην ηλικία που οι πιο πολλές κοπέλες ερωτεύονται. 91

92 Η Σενεγάλη είναι μια χώρα νότια του ποταμού Σενεγάλη στη δυτική Αφρική. Η χώρα έχει έκταση τ.χλμ και πληθυσμό κατοίκους. Αρχαιολογικά ευρήματα στην περιοχή αποδεικνύουν πως η Σενεγάλη κατοικούνταν από τους προϊστορικούς χρόνους. Ο ισλαμισμός αποτελεί την κύρια θρησκεία στη Σενεγάλη. Πολλές ήταν οι ευρωπαϊκές δυνάμεις που ήρθαν στην περιοχή από τον 15 ο αιώνα και μετά, μέχρι που η Γαλλία πήρε υπό την κυριαρχία τη Σενεγάλη. Το κλίμα της είναι τροπικό. 92 ΣΕΝΕΓΑΛΗ

93 ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ Ρατσισμός είναι η αντίληψη ότι οι άνθρωποι δεν είναι όλοι ίσοι μεταξύ τους, αλλά διαχωρίζονται σε ανώτερους και κατώτερους, διακρινόμενοι είτε από το χρώμα του δέρματος, είτε από την εθνικότητα, είτε από τη θρησκεία κλπ. Το πιο συνηθισμένο είδος ρατσισμού, και αυτό που έχει δώσει την αρχική ονομασία στην λέξη, ιταλ. ("ράτσα") razza = φυλή), είναι ο φυλετικός ρατσισμός. Τα σημεία του κειμένου που αναφέρονται στο ρατσισμό, είναι: « -Εδώ δε χρειάζεται να είσαι Σκοτσέζος … να γυρίσεις νωρίς …», « Το ότι είμαι μαύρος δε θα την πειράξει; », « Μαύρος; φώναξε η θεία Μαρί … στο λευκό τραπεζομάντηλο », « - Θεία Μαρί, όλα τα παιδιά του Θεού δεν είναι ίσα; … για να διαγράψεις έναν άνθρωπο …», « Έπρεπε με τον Πολ να βρούνε τη λύση … κι έπρεπε να το σκαρφαλώσει. », «… Τον αγαπάει, είναι μαύρος. », « αχ, γιατί να μην είναι άσπρος; », « Ο Σωκράτης δεν τολμούσε... « Τούρκος ». », « Η Μαλβίνα μουρμούριζε μέσα … άγιε μου Φανούριε! ». », « Ήμασταν δυο διαφορετικοί. » - σελ. 293, 337, 338, 340, 343, 350, 352, 406,

94 94 Κατά τη γνώμη μας οι άνθρωποι δεν πρέπει να φέρονται ρατσιστικά σε ανθρώπους που διαφέρουν από αυτούς νομίζοντας πως είναι ανώτεροι. Όλοι οι άνθρωποι έχουμε δικαίωμα στη ζωή και στην έκφραση λόγου και κανείς δεν μπορεί να μας τα στερήσει με το να μας συμπεριφέρεται άσχημα. ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ

95 95 Για την 5 η Ενότητα εργάστηκαν οι μαθητές: Ντέιβιντ Κοτσιμπέλλι Φωτεινή Ευαγγέλου Δημόκριτος Κεφαλογιάννης

96 5 Η ΕΝΟΤΗΤΑ: ΑΘΗΝΑ, σελ Η Νινέτ, γυναίκα πια, ετοιμάζεται να παντρευτεί τον Κόλια, αφού ο Πολ τη χώρισε. Έχουν ξεκινήσει τις ετοιμασίες και ξαφνικά εμφανίζεται ο Γρηγόρης και όλοι χαίρονται που τον βλέπουν. Αμέσως, θυμούνται τις δύσκολες στιγμές που έζησαν κατά τη διάρκεια του πολέμου, αλλά και τώρα τα πράγματα δεν είναι καλά, αφού στην Ελλάδα είναι η δικτατορία του Μεταξά, όπου υπάρχουν απαγορεύσεις και εξορίες. Στη συνέχεια η Νινέτ είναι καθισμένη στο κρεβάτι με πολλές φωτογραφίες, δώρο από τη μητέρα της. Αναπολεί και θέλει ακόμα πιο πολύ να της μοιάσει σε όλα, αφού τη θαυμάζει και τη θεωρεί το πρότυπό της. Όμως, αυτή την εσωτερική αναπόληση τη διέκοψαν οι αδελφές της, για να ξεκινήσουν να φτιάχνουν τις μπομπονιέρες. Συγχρόνως η Νινέτ τους διηγείται, ως μεγαλύτερη, πρόσωπα και γεγονότα από το παρελθόν, όπως για τη θεία Μαριάνθη, που πόσο πολύ τους βοήθησε τότε που ήρθαν, τη Ζαν και για το τέλος της ιστορίας της με τον Πολ. Και το έργο τελειώνει ευχάριστα με την επίσκεψη του Κόλια να « αποχαιρετήσει » τη Νινέτ από το πατρικό της ως Σαρηβαξεβάνη και να την υποδεχτεί ως κυρία Καραζήση. 96

97 Σε αυτό το κεφάλαιο η Νινέτ είναι ώριμη γυναίκα και παντρεύεται με τον παιδικό της φίλο Κόλια. 97

98 98 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΟΔΗΣΣΟΣ ΠΑΡΙΣΙ ΑΘΗΝΑ ΣΑΙΝ ΛΟΥΙ

99 ΑΠΡΙΛΙΑΝΗ ΧΟΥΝΤΑ και η ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑ ΜΕΤΑΞΑ Στρατιωτικό κίνημα, που εξερράγη τα ξημερώματα τις 21ης Απριλίου 1967, με επικεφαλής τον ταξίαρχο Στυλιανό Παττακό και τους συνταγματάρχες Γεώργιο Παπαδόπουλο και Νικόλαο Μακαρέζο. Κατέλυσε το δημοκρατικό πολίτευμα στην Ελλάδα και επέβαλλε μία στυγνή δικτατορία, που διήρκεσε επτά χρόνια. Σκοπός του πραξικοπήματος ήταν να αποτρέψουν τον κομμουνισμό όπου ήταν το σύστημα που δεν υπάρχουν κοινωνικές τάξεις, δεν υπάρχει κράτος και περιέχει ένα οικονομικό σύστημα όπου όλοι συμμετέχουν κι όλοι "τρώνε" από αυτό. Η Δικτατορία κατέρρευσε σαν χάρτινος πύργος στις 23 Ιουλίου 1974, μετά το εγκληματικό πραξικόπημα στην Κύπρο και την τουρκική εισβολή στη Μεγαλόνησο. Νικόλαος Μακαρέζος, Στυλιανός Παττακός, Γεώργιος Παπαδόπουλος 99

100 Η κατάργηση των στοιχειωδών ελευθεριών, οι φυλακές, οι εξορίες και τα βασανιστήρια, οι δολοφονίες των αντιπάλων του καθεστώτος, ο πνευματικός και πολιτιστικός μεσαίωνας, αλλά και η Κυπριακή τραγωδία, καταγράφουν τη Χούντα των Συνταγματαρχών ως μία από τις μελανότερες στιγμές της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας. ΑΠΡΙΛΙΑΝΗ ΧΟΥΝΤΑ και η ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑ ΜΕΤΑΞΑ Οι στρατιωτικοί παρέδωσαν την εξουσία στους πολιτικούς και ο Κωνσταντίνος Καραμανλής ορκίστηκε πρωθυπουργός της χώρας, επικεφαλής της κυβέρνησης «Εθνικής Ενότητας» τις πρώτες πρωινές ώρες της 24ης Ιουλίου. Από την ημέρα αυτή αρχίζει η εποχή της «Μεταπολίτευσης», η λαμπρότερη, ίσως, περίοδος της πολιτικής ιστορίας του ελληνικού κράτους. 100

101 ΕΟΝ Η Εθνική Οργάνωσις Νεολαίας (ΕΟΝ ή Ε.Ο.Ν.) ήταν κυβερνητική οργάνωση νέων που ιδρύθηκε από το καθεστώς του Ιωάννη Μεταξά το 1936 και διαλύθηκε τον Απρίλιο του 1941, τρεις μήνες μετά το θάνατό του, με την κατάρρευση του μετώπου από τη Γερμανική εισβολή. Σκοπός της οργάνωσης αναφέρεται: για την «επωφελή διάθεσιν του ελευθέρου από της εργασίας χρόνου των νέων, προς προαγωγήν της σωματικής και ψυχικής καταστάσεως αυτών, ανάπτυξιν του εθνικού φρονήματος και της πίστεως προς την θρησκείαν, δημιουργίαν πνεύματος συνεργασίας και κοινωνικής αλληλεγγύης...». Ο Ιωάννης Μεταξάς είχε σαν σκοπό του μέσα από την οργάνωση αυτή να διαμορφώσει τους νέους σε πατριώτες αλλά και υποστηρικτές του καθεστώτος. 101

102 ΑΠΟΣΠΑΣΜΑΤΑ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΣ «Εάν μου έλεγαν ποιο είναι το μυστικό σου για να καλοπερνάς με τους φίλους και τους ανθρώπους γύρω σου, θα απαντούσα ότι ήμουν πάντα κερδισμένη, όταν είχα εγώ άδικο. Όταν έχω άδικο δεν με πειράζει να πω χίλια συγνώμη για να μη χάσω ένα φίλο. Μου έλεγε η μάνα μου: “να έχεις εμπιστοσύνη στον άνθρωπο, να μην τον φοβάσαι”. Την άκουσα και δεν με έχουν κοροϊδέψει, δεν με έχουν παγιδέψει. Νομίζω ότι ο κανόνας αυτός είναι πολύ σημαντικός για να κερδίζουμε στη ζωή μας». Απόσπασμα από συνέντευξη της στο Χάρη Ποντίδα από τα «ΝΕΑ» «Ποτέ δεν τους (στα παιδιά) είπα ψέματα, δεν ωραιοποίησα καταστάσεις. Κάθε φορά βάζω κάτι από τον εαυτό μου, από τις εμπειρίες μου. Βέβαια, με βοηθάει πολύ και ο εγγονός μου, που είναι 11 χρόνων, να έχω επαφή μ’αυτή την ηλικία. Τα σημερινά παιδιά είναι πιο ελεύθερα από μας, αλλά υπάρχει και πολλή μοναξιά. Και αβεβαιότητα για το αύριο. Καμιά φορά και απελπισία. Μόνο να βλέπατε κάποια γράμματα, θα βλέπατε τι εννοώ». Συνέντευξη Γιατί γράφετε; Για να υπάρχω. Τι κάνετε όταν στερεύουν οι ιδέες; Απελπίζομαι. Υπάρχει κάποιο απόφθεγμα που σας εκφράζει; Το καλό βιβλίο είναι ένα όπλο στα χέρια του ανθρώπου. 102

103 «Τα χρόνια της Κατοχής ήταν χρόνια χαράς και ελευθερίας». «Από δυστυχισμένοι γίναμε ευτυχισμένοι. Και αυτό γιατί διαλέξαμε το δρόμο της ζωής και ας υπήρχε θάνατος μέσα. Θρηνούσαμε και χαιρόμασταν όλοι μαζί. Δε φοβόμασταν όμως. Υπήρχε ένας στόχος, η απελευθέρωση». 103 ΖΩΡΖ ΣΑΡΗ Στη διάρκεια του πολέμου η Ζωρζ Σαρή συμμετείχε στην Αντίσταση και στην ΕΠΟΝ. Περιγράφοντας εκείνα τα χρόνια η ίδια λέει:

104 Βρέφος Παιδί Εφηβεία Ενηλικίωση ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΤΗΣ ΝΙΝΕΤ Ένταση 104

105 105 Γέννηση : Η Νινέτ γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη και ήταν το πρώτο παιδί της οικογένειας Σαρηβαξεβάνη. Ο Σωκράτης και η Έμμα ένα μήνα μετά τη γέννηση της Νινέτ, εγκαταλείπουν την Κωνσταντινούπολη για να εγκατασταθούν στην Οδησσό, αρχές του Σεπτέμβρη του Μια μικροσκοπική μούμια με μελιτζανί προσωπάκι - μελιτζανί ίσως από το πολύ κλάμα - και τόσο ζαρωμένο, που δεν ξεχώριζες μάτια, μύτη, στόμα..... Η Έμμα διαλέγει το Νινέτ, που ήταν ηρωίδα ενός μυθιστορήματος που το ζευγάρι δε χόρταινε να διαβάζει. Ωστόσο, σύμφωνα με την παράδοση, θα πάρει και τα ονόματα των δύο γιαγιάδων, Ελένη - Μαρία. ΗΛΙΚΙΕΣ ΚΑΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΝΙΝΕΤ

106 106 ΗΛΙΚΙΕΣ ΚΑΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΝΙΝΕΤ Στην Οδησσό το μωρό δε δέχεται το γάλα της Έμμας, κλαίει και χάνει βάρος. Όταν το μητρικό γάλα αντικαθίσταται από καλαμπόκι και κριθάρι διαλυμένο σε βρασμένο νερό, τρώει με βουλιμία από το μπιμπερό, παίρνει τα πάνω του, χωρίς βέβαια να σταματήσει το κλάμα. Η Νινέτ παύει να κλαίει όταν γίνεται το επίκεντρο του ενδιαφέροντος των τριών κοριτσιών της οικογένειας Καραζήση, της Ζαν, της Όλιας και της Έλλης, που τη λατρεύουν και την παίζουν σαν να είναι κούκλα. Η Νινέτ λοιπόν είναι ένα γκρινιάρικο μωρό και γίνεται στη συνέχεια κακομαθημένο από τις φροντίδες των τριών κοριτσιών.

107 107 ΗΛΙΚΙΕΣ ΚΑΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΝΙΝΕΤ Παιδική ηλικία : Την παιδική της ηλικία η Νινέτ την πέρασε στην Οδησσό, αρχικά και αργότερα στην Αθήνα. Μεγαλώνει και γίνεται όλο και πιο άτακτη και σκανταλιάρα. Είναι όμως πολύ έξυπνη και αρχίζει σιγά σιγά να μετράει με τους άδειους κάλυκες από τα όπλα. Οι γονείς της έχουν απελπιστεί και ελπίζουν ότι μεγαλώνοντας θα ηρεμήσει. Στο πρόσωπο του Γρηγόρη θα βρει ένα φίλο και ταυτόχρονα τον πρώτο της πλατωνικό έρωτα. Εκείνος της φέρνει κάλυκες που μαζεύει από τη γειτονιά κι εκείνη τους ντύνει στρατιωτάκια. Παιχνίδι είναι για τη Νινέτ και η βόλτα στο λιμάνι, στη μνημειώδη σκάλα, τα αγάλματα, η Όπερα και το πάρκο. Ακόμα αντιμετωπίζει και την αρρώστια της μητέρας της με μακάβρια αστεία και τραγουδάκια.

108 108 ΗΛΙΚΙΕΣ ΚΑΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΝΙΝΕΤ Στην Αθήνα μετακομίζουν στο υπόγειο διαμέρισμα της θείας Μαριάνθης. Η Νινέτ είναι ενθουσιασμένη με τη σιδερένια στριφογυριστή σκάλα της υπηρεσίας και με τη γνωριμία της σπιτονοικοκυράς, της κυρίας Περσεφόνης. Η Νινέτ ανεβοκατεβαίνει μπουκωμένη γλυκά και σοκολάτες και εξιστορεί τι συμβαίνει στο σπίτι. Αυθόρμητη και κοινωνική, εύκολα προσαρμόζεται στο νέο περιβάλλον. Εννοείται πως η Νινέτ απέχει πολύ από το ήσυχο σαν ζωγραφιά ανιψάκι, που ονειρεύεται η θεία Μαριάνθη, όταν περιμένει την οικογένεια του αδερφού της από την Οδησσό.

109 109 ΗΛΙΚΙΕΣ ΚΑΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΝΙΝΕΤ Ατίθαση, ζωηρή και θορυβώδης, με αρχηγικές τάσεις αλλά και ικανότητες, καταφέρνει να γίνει αρχηγός της συμμορίας των κοριτσιών, τα οποία υπακούουν στις διαταγές της, γιατί τους έχει πάρει τον αέρα. Συγκρούεται με τον αντίπαλό της και αρχηγό της ομάδας των αγοριών, τον Όμηρο. Όμως γίνεται συμπονετική και ευαίσθητη. Βοηθά τους ανθρώπους γύρω της ακόμα και τον εχθρό της, τον Όμηρο, όταν αυτός κακοποιείται από τον μέθυσο και βίαιο πατέρα του. Από τότε θαυμάζει και αγαπά το δεκάχρονο αγόρι. Όταν η οικογένεια Τουλουμπή θα ξεσπιτωθεί από μια καταιγίδα, η Νινέτ θα βοηθήσει την οικογένεια του πρώην εχθρού και νυν φίλου της. Εύστροφη και ευρηματική όπως ήταν, θα τα τακτοποιήσει όλα. Παρακαλεί την κυρία Περσεφόνη και τους παραχωρεί το σπίτι που έμενε η θεία Μαριάνθη.

110 110 ΗΛΙΚΙΕΣ ΚΑΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΝΙΝΕΤ Το παιδί άγγελος δεν αργεί να μεταμορφωθεί, οδηγώντας σε απόγνωση τους γονείς και σε έκρηξη θυμού τον Κόλια. Η Νινέτ δε χωνεύει τον Κόλια, μισεί τη μαμά της με τη φουσκωμένη κοιλιά και ζηλεύει το "από πού κι ως πού αδερφάκι, που η Έμμα έχωσε στην κοιλιά της και την κλοτσάει". Υποφέρει και βασανίζεται, όχι μόνο ως το μοναχοπαίδι που θα χάσει τα πρωτεία, όπως ερμηνεύει η αγαπημένη της νονά, η Ζαν, αλλά και για κάτι βαθύτερο και σημαντικότερο, που ακόμα δεν αποκαλύπτεται.

111 111 ΗΛΙΚΙΕΣ ΚΑΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΝΙΝΕΤ Η δεκάχρονη πια Νινέτ θα αποκτήσει αδερφή. Το χαρούμενο νέο αντιμετωπίζεται σχεδόν αδιάφορα από τη Νινέτ, που ξεσπά μόνο όταν συνειδητοποιεί την απογοήτευση του πατέρα της. Καλοδιάθετη όμως θα επισκεφτεί το νεογέννητο μωρό, θα του κάνει χαρές, θα αποφασίσει με την προτροπή της Έμμας για το όνομά του και τέλος θα του τραγουδήσει το νανούρισμα που η ίδια απεχθανόταν, όταν ήταν μωρό στην Οδησσό. Η Νινέτ όμως ήταν αγοροκόριτσο, αρνιόταν να στρωθεί, να βάλει σε τάξη τη ζωή της.

112 112 ΗΛΙΚΙΕΣ ΚΑΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΝΙΝΕΤ Η Νινέτ κλείνει τα 12 και έχει αποκτήσει κι άλλη αδερφή, κάτι που η ίδια αρνείται να αποδεχτεί. Αδιάφορο αν πρόκειται για κορίτσι ή αγόρι, η Νινέτ φοβάται πως θα εκτοπιστεί στο πλυσταριό με τα ποντίκια. Δεν βρίσκει πλέον κατανόηση ούτε στο σπίτι των Καραζήση, όταν "μιλάει με τόση κακία για τη μαμά της και τόση περιφρόνηση για τον μπαμπά της". Η γέννηση της μικρής Ειρήνης κάνει τη Νινέτ να υποφέρει, να μην αγαπάει τη ζωή της στο σπίτι και προβληματίζει σοβαρά την Έμμα. Παραβλέποντας τα ειρωνικά σχόλια της Νινέτ, η Έμμα ρίχνει όλο το ενδιαφέρον της στην μεγαλύτερη κόρη της. Χωρίς αποτέλεσμα, καθώς φαίνεται, αφού η Νινέτ είναι έτοιμη να μπαρκάρει μούτσος για την Αμερική και το θείο Χριστόφορο που υπεραγαπά!

113 113 ΗΛΙΚΙΕΣ ΚΑΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΝΙΝΕΤ Η Νινέτ υποφέρει, πονάει μέσα της και προκαλεί την Έμμα πιο πολύ απ' όλους! Όταν ένα απόγευμα βρίσκεται μόνη στο σπίτι βρίσκει την ευκαιρία να δοκιμάσει τις αντοχές της μητέρας της. Παραδίδει η ίδια το μωρό κρυφά στην Τουλουμπίνα, επειδή τάχα όλοι λείπουν από το σπίτι και στη συνέχεια προσποιείται την ανήξερη στη μητέρα της που τρελαμένη από την αγωνία αναζητά το μωρό σε κάθε πιθανή κρυψώνα. Κι ενώ η Νινέτ περιμένει να τιμωρηθεί για την "απαγωγή", για την Έμμα ο κόμπος έχει ήδη φτάσει στο χτένι. Η Νινέτ πρέπει να απομακρυνθεί από το σπίτι, χωρίς η απομάκρυνσή της αυτή να ληφθεί ως τιμωρία. Την απόφαση την έχει ήδη πάρει η Έμμα: η Νινέτ θα σπουδάσει στο κολέγιο της Σαιντ Μαρί στο Παρίσι, εκεί που σπούδασε και η ίδια η Έμμα στην ηλικία των δώδεκα χρόνων. Είναι απαρηγόρητη για όσα αφήνει πίσω της. Φεύγει για πρώτη φορά από την οικογένεια, φοβάται το άγνωστο και νιώθει ανασφάλεια που συνοδεύει κάθε καινούριο ξεκίνημα. Όλα αυτά μαλακώνουν την ατίθαση ως τώρα Νινέτ και τη σπρώχνουν στην αγκαλιά της Έμμας.

114 114 ΗΛΙΚΙΕΣ ΚΑΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΝΙΝΕΤ Εφηβική ηλικία : Η Νινέτ φτάνει στο Παρίσι. Το ταξίδι θα είναι καθοριστικό για τη δωδεκάχρονη ηρωίδα, καθώς θα την απαλλάξει οριστικά από τον εφιάλτη που βασάνιζε την ψυχή της όλα αυτά τα χρόνια. Η πεποίθηση της Νινέτ ότι ήταν υιοθετημένη, ότι η πραγματική της μητέρα δεν ήταν η όμορφη Έμμα αλλά μια τσιγγάνα, από την οποία την αγόρασαν για ένα καρβέλι μουχλιασμένο ψωμί, ήταν βέβαια λάθος. Αιτία ένας παιδικός καυγάς στην Οδησσό, οι συνηθισμένες διαβολιές της Νινέτ, που έκαναν τόσο έξαλλο τον Κόλια ώστε να "ξεφουρνίσει" αυτή την απίθανη ιστορία.

115 115 ΗΛΙΚΙΕΣ ΚΑΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΝΙΝΕΤ Όμως μέσα στο τρένο που πλησιάζει στο Παρίσι η Νινέτ, παριστάνοντας την κοιμισμένη, θ' ακούσει με τα ίδια της τ' αυτιά τη εξομολόγηση της Έμμας στον αδερφό της, τον Προσπέρ. Η Έμμα είναι αναστατωμένη, νιώθει ενοχές για την απόφασή της. Ομολογεί την ξεχωριστή αδυναμία που της έχει, παραπάνω από τις άλλες δυο της κόρες, περισσότερο από ο,τιδήποτε άλλο στον κόσμο! Η Νινέτ ανακαλύπτει την πραγματική και αδιαμφισβήτητη αλήθεια. Τώρα η Νινέτ είναι έτοιμη να ακολουθήσει τα χνάρια της αγαπημένης της μητέρας, φοιτώντας στο ίδιο κολλέγιο που φοίτησαν η μητέρα και η γιαγιά της. Όλος ο ενθουσιασμός έχει εξανεμιστεί και τη θέση του έχει πάρει ο πανικός. Μόνη στον προθάλαμο του κολεγίου, νιώθει τιμωρημένη. Η σιωπή και η αυστηρότητα του καθολικού κολλεγίου, την κάνουν να θέλει να τρέξει πίσω στην ασφάλεια και τη θαλπωρή της οικογένειας και του μικρού σχολείου στην Αθήνα.

116 116 ΗΛΙΚΙΕΣ ΚΑΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΝΙΝΕΤ Ένα μήνα η Νινέτ παραμένει "υπό δοκιμήν" στο κολλέγιο και καταφέρνει να κερδίσει την μητέρα Αλμπερτίν: "ένας άγγελος, υπάκουη, επιμελής, κοινωνική, γενναιόδωρη, έξυπνη, χαριτωμένη". Η Νινέτ ενθουσιάζεται αφού διαπιστώνει ότι κοιμάται στον ίδιο κοιτώνα, στο ίδιο κρεβάτι που κοιμόταν η Έμμα. Στο κολλέγιο η Νινέτ θ' ανακαλύψει εκτός από τη μητέρα της – «Τριανταφυλλένια μου μητέρα», είναι πλέον η αγαπημένη της προσφώνηση - και το ταλέντο της στην συγγραφή.

117 117 ΗΛΙΚΙΕΣ ΚΑΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΝΙΝΕΤ Η πορεία ωρίμασης της Νινέτ συνεχίζεται στο Σαμπλέ της Λουάρ, όπου θα γνωρίσει τη γιαγιά Ελέν και την υπόλοιπη οικογένεια περνώντας το καλοκαίρι. Μαζί με την οικογένεια θα βρεθεί και η καινούρια της φίλη η Φρανσίν, που κινδυνεύει αλλιώς να περάσει το καλοκαίρι στο κολλέγιο. Εννοείται πως αυτό δεν θα το επιτρέψει η Νινέτ, που επιστρατεύει τα γνωστά της παρακάλια και επιχειρήματα. Ο καιρός περνάει και η Νινέτ μαθαίνει ν 'αγαπά το Παρίσι. Είναι μια νεαρή δεσποινίδα, απόφοιτος με άριστα του κολλεγίου (1929) και πτυχιούχος καθηγήτρια γαλλικών (1931), έτοιμη να επιχειρήσει το επόμενο βήμα στο χώρο αλλά και στο χρόνο, που θα ολοκληρώσει την ωρίμανσή της.

118 118 ΗΛΙΚΙΕΣ ΚΑΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΝΙΝΕΤ Ενηλικίωση : Η Νινέτ λαμβάνει, ως δώρο αποφοίτησης, ένα εισιτήριο από τη γιαγιά Έλεν για να επισκεφτεί το Σαίν Λουί, τόπο καταγωγής της μητέρας της. Εκείνη επισκέπτεται τη γενέτειρα της μητέρας της και γνωρίζει τον πρώτο της έρωτα. Ζει τα πρώτα της ερωτικά σκιρτήματα στο πλευρό ενός νεαρού νέγρου. Η Νινέτ απολαμβάνει τις βόλτες και τις ξεναγήσεις του Πολ. Τον θαυμάζει και δεν χορταίνει να τον ακούει. Όμως θα πρέπει να αντιμετωπίσει αργότερα την αντίδραση της οικογένειάς της, όταν ανακαλύπτουν τη σχέση της με τον Πολ. Η Νινέτ δείχνει να αγαπά τον Πολ, καθώς του προτείνει να παντρευτούν. Εκφράζει τα συναισθήματά της και είναι διατεθειμένη να προστατέψει αυτόν που αγαπά. Τελικά, όμως η Νινέτ θα παντρευτεί τον Κόλια. Όταν δέχθηκε το γράμμα του στο Σαίν Λουί, μπήκε σε σκέψεις. Ο Κόλιας της ανοίγει την καρδιά του, εκείνη νιώθει ασφάλεια γιατί τον γνωρίζει από μικρή και είναι αγαπητός στην οικογένειά της.

119 119 ΝΙΝΕΤ: <Δυστυχώς, στη ζωή του κανείς περνάει χαρές, αλλά και πολλές δυσκολίες, από τη στιγμή που θα γεννηθεί, μέχρι και που θα μεγαλώσει. Γι’αυτό άλλωστε λέγονται και στάδια ωρίμανσης, γιατί μέσα από όλα αυτά μετράς τις αντοχές σου σαν άνθρωπος, βλέπεις, ακούς, κρίνεις και τελικά αποφασίζεις τι είναι αυτό που θα σε αλλάξει και θα σε κάνει πιο δυνατό και πιο ώριμο. Έτσι κι εγώ από τη στιγμή που γεννήθηκα ήμουν ένα περιπλανώμενο παιδί που πέρασα πολέμους, καταστροφές και σκηνές που φάνταζαν πολύ άσχημες στα μάτια ενός παιδιού. Όμως, αυτά τα γεγονότα δυστυχώς υπάρχουν και δεν τα ελέγχεις ούτε και τα προκαλείς εσύ. ΕΠΙΛΟΓΟΣ

120 120 ΕΠΙΛΟΓΟΣ Αντίθετα, υπάρχουν και κάποια άλλα γεγονότα, κοινωνικά που τα προκαλούμε στην καθημερινότητά μας και δηλητηριάζουν, τόσο τη ζωή μας, όσο και τη ζωή των άλλων. Όπως μια επιπόλαιη κουβέντα κάποιου μπορεί να στοιχίσει στον άλλο και να επηρεάσει ολόκληρη τη ζωή του, όπως ακριβώς συμβαίνει μ’εμένα. Προκειμένου ο Κόλιας να μ’εκδικηθεί μου είπε ένα τόσο σοβαρό ψέμα ότι είμαι υιοθετημένη. Έτσι, ΑΡΧΙΣΑ ΝΑ ΑΜΦΙΒΑΛΛΩ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΜΟΥ ΚΑΙ ΓΙΑ ΤΟ ΠΟΥ ΑΝΗΚΩ. Κι αυτό με έκανε να χάσω μια ουσιαστική και ήρεμη σχέση με την οικογένειά μου και κυρίως με τους γονείς μου, που εξαιτίας αυτού τους φερόμουνα εντελώς ανάρμοστα και τους ταλαιπώρησα τόσο πολύ.

121 121 ΕΠΙΛΟΓΟΣ Τέλος, ένα άλλο σημαντικό γεγονός που βίωσα ήταν αυτό του ΡΑΤΣΙΣΜΟΥ. Όταν γνώρισα τον πρώτο μου έρωτα, τον Πολ και ο οποίος ήταν μαύρος. Αμέσως και για άλλη μια φορά ένιωσα ότι αυτά που αισθανόμουν αμφισβητούνταν από όλους γύρω μου. Τι πάει να πει μαύρος; Δεν το καταλαβαίνω. Δεν είναι αυτός άνθρωπος; Δεν αισθάνεται; Δεν έχει ίσα δικαιώματα; Γιατί αυτός ο φυλετικός διαχωρισμός; Αλλά δυστυχώς ο ρατσισμός δεν σταματάει μόνο σε φυλετική διάκριση, αλλά επεκτείνεται και με άλλες μορφές, όπως υπάρχει ο εθνικός ρατσισμός, ο οικονομικός, ο θρησκευτικός, ο κοινωνικός κ.ά.

122 122 ΕΠΙΛΟΓΟΣ Συνήθως, όταν θίγουμε ένα τέτοιο θέμα, όλοι είμαστε σύμφωνοι και κανείς δεν είναι υπέρ αυτού. Και όλοι μας έχουμε υπάρξει ρατσιστές. Και αν όχι στο επίπεδο που αναφέραμε, όμως, σίγουρα έχει φερθεί ρατσιστικά, ακόμα και στο θέμα μικρών ή μεγαλύτερων αδερφών. Σίγουρα έχουμε πει: «Εσύ θα το κάνεις, αφού είσαι ο μικρότερος» και άλλες παρόμοιες εκφράσεις που και αυτές έχουν μια νότα ρατσισμού.

123 123 ΕΠΙΛΟΓΟΣ Γι’αυτό καλό θα είναι να προσπαθούμε να βελτιωνόμαστε και να μπορούμε να συνυπάρχουμε αρμονικά μέσα σε μια κοινωνία, που ο καθένας θα έχει το ρόλο του, αλλά και όλοι μαζί θα έχουμε ένα κοινό στόχο, την βέλτιστη αρμονική κοινωνική συμβίωση.

124 124 « Της μάνας μου » Ω μάνα μου, εφταπάρθενη βαθιά αγκαλιά που ως ουρανός ανοίγει! Ανοίγει, ανοίγει — μα από πού μπορεί η καρδιά να φύγει; Πάντα θα ’ ρτω να χαϊδευτώ στα γόνατά σου από τ ’ αχνό της ευλογίας το χέρι · να πω το λόγο τον παλιό: « Μάνα, φωτιά με βύζαξες κι είναι η καρδιά μου αστέρι; » Ά. Σικελιανός, Λυρικός Βίος, ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ

125 125 ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ «Τὸ στερνὸ παραμύθι» Πῆραν στρατὶ στρατὶ τὸ μονοπάτι βασιλοποῦλες καὶ καλοκυράδες, ἀπ᾿ τὶς ξένες χῶρες βασιλιᾶδες καὶ καβαλλάρηδες ἀπάνω στ᾿ ἄτι. Καὶ γύρω στῆς γιαγιᾶς μου τὸ κρεβάτι, ἀνάμεσα ἀπὸ δυὸ χλωμὲς λαμπάδες, περνούσανε καὶ σὰν τραγουδιστάδες τῆς τραγουδοῦσαν-ποιὸς τὸ ξέρει-κάτι. Κανεὶς γιὰ τῆς γιαγιᾶς μου τὴν ἀγάπη, δὲ σκότωσε τὸ Δράκο ἢ τὸν Ἀράπη καὶ νὰ τῆς φέρει ἀθάνατο νερό. Ἡ μάννα μου εἶχε γονατίσει κάτου μ᾿ ἀπάνω -μιὰ φορὰ κι ἕναν καιρὸ- ὁ Ἀρχάγγελος χτυποῦσε τὰ φτερά του. ΛΑΜΠΡΟΣ ΠΟΡΦΥΡΑΣ

126 126 «Ο αποχαιρετισμός της μάννας» Μισεύεις γιὰ τὴν ξενητιὰ καὶ μένω μοναχή μου σύρε παιδί μου στὸ καλὸ καὶ σύρε στὴν εὐχή μου. Τριανταφυλλένια ἡ στράτα σου, κρινοσπαρμένοι οἱ δρόμοι, γιὰ χάρη σου ν᾿ ἀνθοβολοῦν καὶ τὰ λιθάρια ἀκόμη. Τὰ δάκρυά μου νὰ γεννοῦν διαμάντια σ᾿ ὅ,τι ἀγγίζεις καὶ τὸ ποτήρι τῆς χαρᾶς ποτὲ νὰ μὴ στραγγίζεις. Νὰ πίνεις καὶ νὰ ξεδιψᾶς καὶ νἆν᾿ αὐτὸ γεμάτο, σὰ νἆσαι ἡ βρύση ἀπὸ ψηλὰ κι ἐσὺ νἆσαι ἀποκάτω. Ἐκεῖ, παιδί μου, ποὺ θὰ πᾶς, στὰ μακρινὰ τὰ ξένα, δίχτυα πολλὰ κι ὀξόβεργες θὰ στήσουνε γιὰ σένα. Παιδί μου ἂν ἐμένανε πάψεις νὰ μὲ θυμᾶσαι, μὲ δίχως βαρυγγόμηση συχωρεμένος νἆσαι. Κι ἂν πάλι τὸ φτωχὸ καλύβι μας ντροπὴ σοῦ φέρνει, ὡστόσο Καὶ πάλι θά ῾μαι πρόθυμη, συχώρεση νὰ δώσω. Μ᾿ ἂν τὴν πατρίδα ἀπαρνηθεῖς ποὺ τὴ λατρεύουμε ὅλοι, νἆσαι ἡ ζωή σου ὅπου κι ἂν πᾶς ἀγκάθια καὶ τριβόλοι. Ιωάννης Πολέμης ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ

127 127 ΠΙΝΑΚΕΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ ΠΟΥ «ΜΙΛΟΥΝ» ΓΙΑ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ

128 128 ΠΙΝΑΚΕΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ ΠΟΥ «ΜΙΛΟΥΝ» ΓΙΑ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ

129 129 Το διάβασμα έχει πολλαπλά οφέλη, μερικά από τα οποία είναι: Βελτιώνονται οι δεξιότητες ακρόασης. Τα παιδιά μαθαίνουν να κάθονται ήσυχα και να συγκεντρώνονται. Βελτιώνεται η ικανότητα κατανόησης των γεγονότων. Τα παιδιά νιώθουν μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση επειδή ξέρουν ότι τα νοιάζονται και τα αγαπάνε. Εκφράζουν καλύτερα τις σκέψεις και τις ανάγκες τους. Βελτιώνεται το λεξιλόγιο των παιδιών γιατί ανακαλύπτουν καινούριες λέξεις. Βελτιώνεται η ικανότητα των παιδιών να μαντεύουν τη σημασία καινούριων λέξεων από τα συμφραζόμενα. Ενθαρρύνεται και καλλιεργείται η φαντασία και η δημιουργικότητα. Βελτιώνονται οι επικοινωνιακές δεξιότητες με αποτέλεσμα τα παιδιά να δημιουργούν πιο εύκολα φιλίες. Βελτιώνεται η μάθηση σε όλα τα επίπεδα γιατί ο εγκέφαλος εξασκείται στο να λαμβάνει και να επεξεργάζεται νέες πληροφορίες. Βελτιώνεται η αναγνωστική ικανότητα. Βελτιώνεται η σχέση, η εμπιστοσύνη και η επικοινωνία ανάμεσα στο γονιό και το παιδί. ΦΙΛΑΝΑΓΝΩΣΙΑ

130 130 Η ΓΝΩΜΗ ΤΗΣ ΖΩΡΖ ΣΑΡΗ ΓΙΑ ΤΗ ΦΙΛΑΝΑΓΝΩΣΙΑ

131 131

132 132 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑΤΟΣ «ΝΙΝΕΤ» ΣΕ ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΠΡΟΣ ΟΛΟΚΛΗΡΟ ΤΟ ΜΥΘΙΣΤΟΡΗΜΑ, ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ:ΚΑΛΟΚΥΡΗ Β. (ΛΙΑΝΑ) = ΒΙΟΓΡΑΦΙΑ ΖΩΡΖ ΣΑΡΗ = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΡΓΟ: «Ο ΧΟΡΟΣ ΤΗΣ ΖΩΗΣ» d0/UQai94TlWII/AAAAAAAAASc/h6iw0XN6cY8/s1600/%CE%A7%CE%AC%CF%81%CF%84%CE%B7%CF%82+%CF%84%CE%B7%CF% 82+%CE%92%CF%85%CE%B6%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%B9%CE%BD%CE%AE%CF%82+%CE%91%CF%85%CF%84%CE%B F%CE%BA%CF%81%CE%B1%CF%84%CE%BF%CF%81%CE%AF%CE%B1%CF%82+%CF%84%CE%BF+1025,+%CE%BA%CE%B1% CF%84%CE%AC+%CF%84%CE%BF+%CE%B8%CE%AC%CE%BD%CE%B1%CF%84%CE%BF+%CF%84%CE%BF%CF%85+%CE%92 %CE%B1%CF%83%CE%B9%CE%BB%CE%B5%CE%AF%CE%BF%CF%85+%CE%92%27..png = ΧΑΡΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ethnologic.blogspot.com = ΧΑΡΤΗΣ ΑΦΡΙΚΗΣ ΧΑΡΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ periklisdeligiannis.wordpress.com = ΧΑΡΤΗΣ ΡΩΣΙΑΣ ebooks.edu.gr = ΧΑΡΤΗΣ ΓΑΛΛΙΑΣ = ΧΑΡΤΗΣ ΓΑΛΛΙΑΣ = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΤΕΚΤΟΝΙΣΜΟ %AE_%CE%BA%CE%B1%CF%84%CE%B1%CF%83%CF%84%CF%81%CE%BF%CF%86%CE%AE = ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ ΕΙΚΟΝΑ ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗΣ = ΕΙΚΟΝΑ ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗΣ F%82_%CE%A0%CF%8C%CE%BB%CE%B5%CE%BC%CE%BF%CF%82 = Α’ ΠΑΓΚΟΜΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ koinonikieksegersi.blogspot.com= ΕΙΚΟΝΑ Α’ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ F%83%CF%84%CE%B1%CF%83%CE%B7#.CE.97_.CE.9F.CE.BA.CF.84.CF.89.CE.B2.CF.81.CE.B9.CE.B1.CE.BD.CE.AE_.CE.95.CF.80.CE.B 1.CE.BD.CE.AC.CF.83.CF.84.CE.B1.CF.83.CE.B7 = ΟΚΤΩΒΡΙΑΝΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ = ΟΚΤΩΒΡΙΑΝΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ altpressfthiotida.com = ΕΙΚΟΝΑ ΟΚΤΩΒΡΙΑΝΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΕΙΚΟΝΑ ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑΣ ΜΕΤΑΞΑ = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΔΗΣΣΟ = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΘΗΝΑ = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΑΡΙΣΙ = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΑΙΝ ΛΟΥΪ ΚΑΙ ΣΕΝΕΓΑΛΗ = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΑΙΝ ΛΟΥΪ ΚΑΙ ΣΕΝΕΓΑΛΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

133 133 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ CE%BC%CE%B7%CF%82 = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΙΠΠΟΛΥΤΟ ΤΗΣ ΡΩΜΗΣ = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΛΑΟΚΟΟΝΤΑ CF%85_%CE%9B%CE%B1%CE%BF%CE%BA%CF%8C%CE%BF%CE%BD%CF%84%CE%BF%CF%82 = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΛΑΟΚΟΟΝΤΑ %CF%83%CE%AE%CE%BC%CE%B5%CF%81%CE%B1/%CE%BA%CE%B1%CE%BB%CE%BB%CE%B9%CF%81%CF%81%CF%8C% CE%B7-%CF%80%CE%B1%CF%81%CF%81%CE%AD%CE%BD-%CF%83%CE%B1%CE%BD- %CF%83%CE%AE%CE%BC%CE%B5%CF%81%CE%B1-%C2%AB%CE%AD%CF%86%CF%85%CE%B3%CE%B5%C2%BB-%CE%B7- %CF%80%CF%81%CF%8E%CF%84%CE%B7-%CE%B5%CE%BB%CE%BB%CE%B7%CE%BD%CE%AF%CE%B4%CE%B1- %CF%86%CE%B5%CE%BC%CE%B9%CE%BD%CE%AF%CF%83%CF%84%CF%81%CE%B9%CE%B1 = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΡΟΗ ΠΑΡΡΕΝ = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ = ΕΙΚΟΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΛΥΚΑΒΗΤΤΟ primaryschool-teacher.blogspot.com = ΠΙΝΑΚΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ poseginamana.gr = ΠΙΝΑΚΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ 1niplykovr.blogspot.com = ΠΙΝΑΚΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ guardache.wordpress.com = ΠΙΝΑΚΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ xwrapaidiwn.blogspot.com = ΠΙΝΑΚΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ guardache.wordpress.com = ΠΙΝΑΚΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ annagelopoulou.blogspot.com = ΠΙΝΑΚΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ stasinipiagogio.blogspot.com = ΠΙΝΑΚΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ annagelopoulou.blogspot.com = ΠΙΝΑΚΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ = ΠΙΝΑΚΑΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ = ΠΙΝΑΚΑΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ theologosgr.blogspot.gr = ΠΙΝΑΚΑΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ primaryschool-teacher.blogspot.com = ΠΙΝΑΚΑΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ 4dim-n-moudan.chal.sch.gr = ΠΙΝΑΚΑΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ annagelopoulou.blogspot.com = ΠΙΝΑΚΑΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ guardache.wordpress.com = ΠΙΝΑΚΑΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ primaryschool-teacher.blogspot.com = ΠΙΝΑΚΑΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ

134 134 = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΣΗΚΟΥΑΝΑ BD = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΙΔΗΡΟΔΡΟΜΙΚΟ ΣΤΑΘΜΟ ΓΚΑΡ ΝΤΕ ΛΥΩΝ B%CE%BF%CF%8D%CE%B2%CF%81%CE%BF%CF%85 = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΟΥ ΛΟΥΒΡΟΥ 9%CF%86%CE%B5%CE%BB = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΠΥΡΓΟ ΤΟΥ ΑΪΦΕΛ %A0%CE%B1%CF%81%CE%B9%CF%83%CE%AF%CF%89%CE%BD = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΝΑΓΙΑ ΤΩΝ ΠΑΡΙΣΙΩΝ = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΝΜΑΡΤΡΗ D_%CE%92%CE%B5%CF%81%CF%83%CE%B1%CE%BB%CE%BB%CE%B9%CF%8E%CE%BD = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΑΝΑΚΤΟΡΟ ΤΩΝ ΒΕΡΣΑΛΛΙΩΝ = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΠΟΤΑΜΟ ΛΟΥΑΡ = ΕΙΚΟΝΑ ΠΟΤΑΜΟΥ ΛΟΥΑΡ = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΟΛΗ ΑΝΖΕ = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑ SAINT CHAPELLE = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΑΡΚΟ ΜΟΝΣΟ = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΟΝΣΙΕΡΖΕΡΙ https://dyodyotovivliokaiego.wikispaces.com/%CE%9A%CE%B5%CF%86%CE%AC%CE%BB%CE%B1%CE%B9%CE%BF+%CE%99 %CE%99%CE%99,+%CE%A0%CE%B1%CF%81%CE%AF%CF%83%CE%B9 = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ PALAIS BOURBON ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

135 135 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ F%83%CE%AC%CE%BD = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΓΚΥ ΝΤΕ ΜΩΠΑΣΣΑΝ = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΡΑΧΙΔΑ F%89%CF%83%CE%B7_%CE%9D%CE%B5%CE%BF%CE%BB%CE%B1%CE%AF%CE%B1%CF%82 = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΟΝ Fproject%2Fproject12_13%2Fdikaivmata_women.pdf&ei=EMzAVM2OFMu0UZ3KgZAJ&usg=AFQjCNHldEuOptqmMO1hbYHKIEhp-riPnA = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΓΥΝΑΙΚΩΝ = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΓΥΝΑΙΚΩΝ = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΡΑΤΣΙΣΜΟ = ΕΙΚΟΝΑ ΓΙΑ ΤΟ ΡΑΤΣΙΣΜΟ = «ΤΗΣ ΜΑΝΑΣ ΜΟΥ», ΑΓΓΕΛΟΣ ΣΙΚΕΛΙΑΝΟΣ = «ΤΟ ΣΤΕΡΝΟ ΠΑΡΑΜΥΘΙ», ΛΑΜΠΡΟΣ ΠΟΡΦΥΡΑΣ «Η ΕΟΡΤΗ ΤΟΥ ΠΑΤΡΟΣ ΜΟΥ», ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΡΟΪΔΗΣ = «ΤΑ ΠΡΑΓΜΑΤΑ ΣΤΡΩΝΟΥΝ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟ», ΤΟΥΛΑ ΤΙΓΚΑ

136 136 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ixnilatisistorias.blogspot.com anthologio.wordpress.com local.e-history.gr = ΕΞΩΦΥΛΛΟ = ΕΙΚΟΝΑ ΜΩΡΟΥ = ΕΙΚΟΝΑ ΠΛΟΙΟΥ dreamtravelgr.blogspot.com = ΕΙΚΟΝΑ ΟΔΗΣΣΟΥ eothetis.blogspot.com = ΣΥΜΒΟΛΟ ΤΕΚΤΟΝΙΣΜΟΥ ebooks.edu.gr = ΕΙΚΟΝΑ Α’ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ = ΕΙΚΟΝΑ ΑΡΧΑΙΑΣ ΑΘΗΝΑΣ axaralampidou.weebly.com = ΕΙΚΟΝΑ ΑΘΗΝΑΣ el.wikipedia.org = ΕΙΚΟΝΑ ΜΟΝΗΣ ΔΑΦΝΙΟΥ = ΕΙΚΟΝΑ ΒΟΥΛΗΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΕΙΚΟΝΑ ΕΘΝΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ news247.gr = ΕΙΚΟΝΑ ΜΕΓΑΡΟΥ ΜΟΥΣΙΚΗΣ el.wikipedia.org = ΕΙΚΟΝΑ ΠΛΑΝΗΤΑΡΙΟΥ eleannasdeardiary.blogspot.com = ΕΙΚΟΝΑ ΒΑΛΙΤΣΩΝ = ΕΙΚΟΝΑ ΤΡΕΝΟΥ el.wikipedia.org = ΕΙΚΟΝΑ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ indrama.gr = ΕΙΚΟΝΑ «ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΩΝ ΚΥΡΙΩΝ» = ΕΙΚΟΝΑ ΠΑΡΙΣΙΟΥ = ΕΙΚΟΝΑ ΠΑΡΙΣΙΟΥ = ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΑΡΙΣΙ = ΕΙΚΟΝΑ EURODISNEY sainte-marie-vitre.org = ΚΟΛΕΓΙΟ SAINTE MARIE = ΕΙΚΟΝΑ ΤΖΟΚΟΝΤΑ 1gymnasiokaisarianis.wordpress.com = Η «ΩΡΑΙΑ ΚΗΠΟΥΡΟΣ» = ΕΙΚΟΝΑ Η «ΝΙΚΗ ΤΗΣ ΣΑΜΟΘΡΑΚΗΣ»

137 137 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ festivalhill.org = ΕΙΚΟΝΑ ΓΑΜΟΥ tvxs.gr = ΕΙΚΟΝΑ ΚΑΡΔΙΑΣ el.wikipedia.org = ΕΙΚΟΝΑ ΣΥΜΒΟΛΟΥ ΕΟΝ = ΕΙΚΟΝΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ = ΕΙΚΟΝΑ ΓΑΜΟΥ = ΕΙΚΟΝΑ ΓΟΝΙΩΝ ΜΕ ΠΑΙΔΙΑ = ΕΙΚΟΝΑ ΓΕΝΝΗΣΗΣ ΠΑΙΔΙΟΥ = ΖΩΗΡΟ ΠΑΙΔΙ = ΕΙΚΟΝΑ ΜΕ ΧΕΡΙΑ = ΕΙΚΟΝΑ ΜΕ ΦΙΓΟΥΡΕΣ books.matia.gr = ΕΙΚΟΝΑ ΝΙΝΕΤ 12dimotikokaterinis.blogspot.com = ΕΙΚΟΝΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ %CF%80%CE%BB%CE%B5%CE%BF%CE%BD%CE%B5%CE%BA%CF%84%CE%AE%CE%BC%CE%B1%CF%84%CE%B1- %CF%84%CE%BF%CF%85-%CE%B4%CE%B9%CE%B1%CE%B2%CE%AC%CF%83%CE%BC%CE%B1%CF%84%CE%BF%CF%82- %CE%BC%CE%B9%CE%B1/ = ΕΙΚΟΝΑ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΦΙΛΑΝΑΓΝΩΣΙΑ = ΕΙΚΟΝΑ ΜΕ ΚΑΛΥΚΕΣ = ΕΙΚΟΝΑ ΜΩΡΟΥ ΠΟΥ ΚΛΑΙΕΙ serialmother.infobebes.com = ΕΙΚΟΝΑ ΠΑΙΔΙΟΥ ΠΟΥ ΤΡΩΕΙ ΣΟΚΟΛΑΤΑ georgelikes.gr = ΕΙΚΟΝΑ ΑΓΚΑΛΙΑΣΜΕΝΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ = ΕΙΚΟΝΑ ΠΕΛΑΡΓΟΥ = ΕΙΚΟΝΑ ΠΑΙΔΙΩΝ = ΕΙΚΟΝΑ ΤΣΑΤΙΣΜΕΝΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ = ΕΙΚΟΝΑ ΤΡΕΝΟΥ = ΕΙΚΟΝΑ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΚΟΛΕΓΙ Μουσική υπόκρουση: Hymettus (Instrumental)-Μάνος Χατζιδάκις d yodyotovivliokaiego.wikispaces.com = ΕΙΚΟΝΑ ΝΙΝΕΤ = ΕΙΚΟΝΑ ΝΙΝΕΤ


Κατέβασμα ppt "Για την εργασία αυτή, συνεργάστηκαν οι μαθητές: 1 1 Ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Σχ. Έτος: 2015-2016 Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Μελέτη και ανάλυση των λογοτεχνικών."

Παρόμοιες παρουσιάσεις


Διαφημίσεις Google